T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1013
KARAR NO: 2021/299
DAVA: Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/11/2018
KARAR TARİHİ: 14/04/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında akdedilen sigorta acentelik sözleşmesi gereğince, müvekkiline ödenmesi gereken 20.537,92-TL, davalı tarafça ... San. Ve Tic. A.Ş. adına tanzim edilen ... poliçe numaralı, ve ... 27.04.2016 tarihli poliçelerin iptaline kadar geçen 43 günlük 5.575,25- Euro bedelindeki prim alacağının tahsil edilememesi gerekçesi ile ödenmediğini, iş bu gerekçenin haksız olduğunu, davalı ile müvekkili arasında akdedilen sözleşmenin 5.1 maddesinde "acente şirketin faaliyetlerinin sürümünün arttırılması, müşteri memnuniyetinin arttırılması, müşteri memnuniyetinin kalıcılığının sağlanması, ve özellikle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun ilgili maddeleri uyarınca, şirket'in menfaatlerinin korunması hususlarında özen göstermekle yükümlüdür" hükmünün yer aldığını, anılan hüküm çerçevesinde, önceki yıllarda da ürün sorumluluk poliçesi tanzim edilen ... San. Ve Tic. A.Ş. vekili Av. ... in, 22.04.2016 tarihli mailine istinaden poliçe tanzim edildiğini, burada ki amacın acentelik sözleşmesinin 5.1 düzenlenen hükümlere uygun davranmak olduğunu, sonrasında, anılan şirket tarafından şifahen poliçenin iptal edilmesinin talep edildiğini, şirketi münferiden imzaya ilzama yetkili şirket yönetim kurulu üyesi ... tarafından "... A.Ş. adına kayıtlı Ürün Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinin gün esaslı iptal edilerek, poliçe başlangıcından iptal gününe kadar doğacak primin ödenmesini kabul eder poliçenin iptalini arz ederiz." şeklinde ıslak imzalı yazı verildiğini, aynı şekilde, şirket yönetim kurulu üyesi ... 'nın "... A.Ş.'nin sigorta ihtiyaçları kapsamında trafik, kasko, yangın, iş yeri, ticari ve kobi paket, nakliyat, seyahat sağlık, ürün sorumluluk ve diğer tüm branşlarda ... A.Ş.'den düzelenecek olan teklif ve poliçelerde tek yetkili acente ... Necati Sabuncu acentesidir." şeklinde ıslak imzalı yazılı beyanının mevcut olduğunu, davalı tarafça söz konusu prim alacağının sigorta ettirenden yasal yollarla tahsil edilmesi açısından bir engel bulunmadığını, daha evvel acentelik faaliyetleri nedeniyle başarılı görülüp taltif edilen müvekkiline ödeme yapılmaması, ayrıca 13.08.2018 tarihinde gönderilen ihtarnamede acentelik sözleşmesinin feshedileceği dair irade açıklaması TMK 2. maddesine aykırılık teşkil ettiğini, ayrıca müvekkilinin alacağının bloke edildiği tarihte gönderilen mutabakat metninde belirtilen Euro kur bedeli üzerinden değil de, bugünkü kur üzerinden alacaklı olunduğuna dair şirketiniz yetkililerince ileri sürülen şifahi beyanlarda hukuki dayanağı bulunmaması ve TMK 2. maddesi'nde düzenlenen yasa hükümlerine aykırı olması nedeniyle mesnetsiz olduğunu, bu nedenler ile bu güne kadar müvekkilince iyi niyet çerçevesinde özverili bir şekilde sürdürülen acentelik faaliyetleri nedeniyle hak kazandığı ücretinin Türk Ticaret Kanunu 116 maddesi'nde düzenlenen "Acentenin hak kazandığı ücretin, doğumu tarihinden itibaren en geç üç ay içinde ve her hâlde sözleşmenin sona erdiği tarihte ödenmesi gerekir" şeklinde hüküm gereğince ödenmesi gerektiğine dair cevap mahiyetindeki 17.08.2018 tarihli ihtara rağmen bu güne kadar ödeme yapılmadığını, müvekkilinin, dilekçelerinin 1 nolu kıtasında açıkladıkları gerekçe ile, davalı tarafça borçlu gösterildiği 04.10.2018 tarihli mutabakat formuna mutabık olmadığına dair şerh düştüğünü, aynı formda müvekkilinin komisyon alacağının da görüldüğünü belirterek, davanın ilgisi bulunması nedeniyle, ... San. Ve Tic. A.Ş.' ne ihbar edilmesini,18.496,41 TL alacağı, 540,34-USD'nin 30.04.2016 tarihindeki karşılığı olan 1.517,16-TL alacağı, 163,35 Euro'nun 30.04.2016 tarihindeki karşılığı olan 524,35-TL alacağı olmak üzere toplam, 20.537,92-TL alacağın fazlaya dair hakları ve dava açma hakları saklı kalmak kaydıyla 30.04.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine yargılama masrafları ile avukatlık ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı acente, sigortalı ... San. Ve Tic. A.Ş. için 27.04.2016 tarihinde ... ve ... numaralı iki adet Ürün Sorumluluk Sigorta poliçesi düzenlediğini, acentenin, poliçelerin düzenlenmesinden 43 gün sonra, poliçelerin mebdeinden(kökten) iptalini istediğini, reasüranslı poliçeler olması ve tanziminden itibaren 30 gün geçmiş olması sebebiyle, kökten iptal kabul edilememiş ve gün esaslı iptal uygulanabildiğini, dava dışı sigortalı ... San. Ve Tic. A.Ş’nin 06.06.2016 tarihli yazılı talebi sonrası, poliçelerin gün esaslı iptal edildiğini, ... numaralı poliçe için poliçe primi 42.000-Euro olup, yapılan kısmi iptal zeyiliyle birlikte 37.742,46-Euro iade gözüktüğünü, sigortalının poliçeyi kullandığı süre itibariyle acente hesabında kalan ve kendilerine ödemesi gereken tutarın ise 4.257,54-Euro olduğunu, ... numaralı poliçe için poliçe primi 12.999-Euro olup, yapılan kısmi iptal zeyiliyle birlikte 11.681,29-Euro iade gözüktüğünü, sigortalının poliçeyi kullandığı süre itibariyle acente hesabında kalan ve kendilerine ödemesi gereken tutarın 1.317,71-Euro olduğunu, ... ve ... numaralı poliçelerin yürürlükte kaldığı 37 günlük süre için toplam 5.575,25-Euro prim alacağı tahakkuk ettiğini, davacı acente tarafından, müvekkili şirkete 5.575,25-Euro tutarlı primin aktarılması gerektiğini, davacı acentenin ise, taraflar arasında imzalanan Acentelik Sözleşmesine aykırı hareket ederek, poliçenin yürürlükte olduğu süre için hak kazandıkları 5.575,25-Euro priminin müvekkili şirket hesaplarına aktarmadığını, her iki poliçeden acente carisinde kalan acente borcunun 5.575,25-Euro olduğunu, Acentelik Sözleşmesi’ne göre, acente, temin edeceği bütün sigortalara ait makbuzların içerdiği prim ve bunların teferruatlarını nakden tahsiline yetkili ve aynı zamanda sorumludur ibaresinin mevcut olduğunu, acentelik sözleşmesi uyarınca, davacı acente, iddia ettiği komisyon alacağı tutarına hak kazanamadığını, acentenin komisyona hak kazanabilmesi, sigorta primlerinin müvekkili şirkete tamamen ödenmiş olması şartına bağlandığını, yine, poliçeler üzerinde iptal vb. işlem yapılması halinde, sigorta primlerinden kısmen ya da tamamen bir iade söz konusu olması halinde, acentenin, iadesi konu olan prime ait komisyonları iade etmesi gerektiğini, davacı acentenin, ... ve ... numaralı poliçelerin 37 günlük yürürlük süresince tahakkuk eden poliçe primlerini, Acentelik Sözleşmesi uyarınca, müvekkili şirkete aktarmayarak asli edimini yerine getirmediğini, müvekkili şirkete ödemediği poliçe primlerine rağmen, poliçeler vade süresince yürürlükteymişçesine komisyon alacağına hak kazandığını ileri sürerek 20.537,92-TL tazminat talep ettiğini, poliçe iptalleri nedeniyle, Acentelik Sözleşmesinde de açıkça hüküm altına alındığı üzere, Acente’nin komisyon alacağının doğmadığını belirterek, sonuç olarak; haksız ve mesnetsiz davanın reddine, ticari avans faizi talebinin reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini savunmuştur.
DELİLLER :
Acentelik Sözleşmesi, mail dökümü, ihtar, cevabi ihtar, mutabakat formu, ... ve ... numaralı poliçeler, bilirkişi incelemesi,
GEREKÇE :
Dava, taraflar arasındaki sigorta acentelik sözleşmesinden kaynaklanan komisyon alacağı istemine ilişkindir.
Tarafların yasal ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak; defterlerde gözüken alacak ve borç kayıtları ile hesap bakiyeleri tespit edilip, iddia, savunma ve itirazlar ile dosyaya sunulan belgeler değerlendirilerek varsa takip tarihi itibariyle davacı alacağının saptanmasına ilişkin bir mali müşavir bilirkişisi, bir sigortacı bilirkişisinden rapor alınmasına karar verilmiş olup, sunulan 20/08/2019 tarihli raporda özetle; davacının, 2016 yılına ait defter incelemesi neticesi , bahsi geçen cari hesabın 2016 yıl sonunda 52.485,17- TL borç bakiyesi verdiğinin tespit edildiğini, davalı ... Genel Sigorta A.Ş nin, 2016 yılına ait defter incelemesi neticesi davacı cari hesabının herhangi bir borç ve ya alacak bakiye vermediğinin tespit edildiğini, davacının, TTK 102.maddesine göre sözleşme yapan acente sıfatı ile Sigortalı .....A.Ş.' ye tanzim ettiği ... ve ... poliçelerin yürürlükte olduğu 37 günlük süre için tahakkuk eden 5.575,25 Euro primi, taraflar arasındaki Acentelik Sözleşmesi nin 5.3 maddesinde yer alan acente temşin edeceği bütün sigortalara ait makbuzların içerdiği prim ve bunların teferruatlarının nakden tahsiline yetkili ve aynı zamanda bundan sorumludur ve 6102 sayılı TTK 105 maddesi hükümleri gereği sigortalı ... A.Ş den tahsili için, poliçenin iptal edildiği 03.06.2016 sonrası yasal yollara müracaat etmesi gerekirken bu edimini ifa etmediği, bu priminin TL karşılığının dava tarihi itibarı ile 34.934,52.TL olduğunu, davacı Acentenin, acentelik sözleşmesine aykırı kusurlu davranışı karşısında bu primden sorumlu olacağı, bu neden ile davasının yerinde olmadığı, mahkemenin bilirkişi heyetinin görüşüne katılmaması ve aksi görüşte olması, davacı Acentenin, .....A.Ş.'ye tanzim ettiği ... ve ... poliçelerin yürülükte olduğu döneme isabet eden 5.575,25.Euro primin tahsil edilmemesinde sorumluluğunun olmadığı sonucuna varması halinde ise, davacı Acente ... in davasının yerinde olacağı hususları rapor edilmiştir.
Dava, davalı sigorta şirketinin acentesi olan davacının komisyon alacağı talebine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının dava dışı .... A.Ş.' ye tanzim ettiği ... ve ... poliçelerin yürürlükte olduğu 37 günlük süre için tahakkuk eden 5.575,25 Euro prim alacağı tahsil edilerek davalıya ödenmediğinden, davacının primlerin tahsilinden sorumlu olup olmağı noktasındadır. 6102 sayılı TTK'nın 105. maddesi ile sözleşmelerden doğacak uyuşmazlıklardan dolayı acenteye, müvekkili adına dava açabilme yetkisi verilmiş ise de, acentenin tahsil edilemeyen primler dolayısıyla herhangi bir borcu bulunmamasından dolayı davanın kabulü ile; 20.537,92-TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın kabulü ile; 20.537,92 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2- Alınması gerekli olan 1.402,94-TL karar ilam harcından, peşin alınan 350,74-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 1.052,20-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3- Davacı tarafından yapılan dava açılış gideri: 391,84-TL, davetiye posta gideri: 157,70-TL, bilirkişi ücreti:1.200,00-TL olmak üzere toplam:1.749,54-TL. yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan gider ve delil avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 14/04/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır