T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/485 Esas
KARAR NO: 2022/34
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 30/05/2018
KARAR TARİHİ: 19/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... ...'ın ... no.lu Akişyeri Paket Sigorta Poliçesi ile müvekkili şirkete 16.06.2016-16.06.2017 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, anılan sigorta poliçesinde sigortalı işyerinde oluşan risklerin teminat altına alınmış olduğunu, poliçede meydana gelebilecek hususlara ilişkin bazı klozlar da teminat altına alındığını, sigortalının iş durması sebebiyle uğrayacağı zarara ilişkin olarak, yangın Sigortası Genel Şartlarındaki hükümler saklı kalmak kaydıyla sigortalı yerde yangın tehlikesinin gerçekleşmesi sonucu ticari faaliyetin hasarı meydana geldiği tarihi takip eden günden başlamak üzere 3 günden fazla tamamen durması halinde, sigortalıya ödenecek hasar bedelinin %10'u ve fakat hiçbir şekilde 50.000 TL'yi aşmayacak şekilde ilave bir tutar iş durması tazminatı olarak ödenir” ibaresi ile iş durması halinde uğrayacağı zarar teminat altına alındığını, yapılan incelemede, yangın olayının 08.06.2017 tarihinde işyerinin zemin katında bulunan ve ... firmasına ait olduğu tespit edilen soğutucu dolapta başlayarak marketin diğer bölümlerine sirayet ettiği, marketin giriş katında bulunan emtianın çok büyük bir bölümünün yanmak, yüksek ısı sebebi ile kavrulmak, erimek ve yoğun dumandan etkilenerek islenmek sureti ile hasarlanmış olduğunun tespit edildiğini, işyerinin zemin katında alçıpan tavan ve duvarların yüksek ısı sebebi ile yandığını, yoğun duman is ve itfaiye ekiplerinin sıkmış olduğu sular sebebi ile hasarlanmış olduğunun görüldüğünü, ... firması tarafından sigortalıya zimmetlenmiş olan soğutucu dolabın olduğu mahalde yangın olayının yoğunlaştığının tespit edildiğini, yangın hadisesinin soğutucu dolabın elektrik tesisatında meydana gelen bir arıza neticesinde oluştuğu görüş ve kanaatine varıldığını, yangının olağan sebepler ile başladığı ve yayıldığını, itfaiye yetkilileri tarafından düzenlenen raporun eksper tarafından temin edilmiş olduğunu yangın raporunda yangının çıkış sebebinin, elektrik kontağı olarak belirlendiğini, çıkan yangından dolayı 5 adet şarküteri dolabı, 3 adet klima ve market muhteviyatının bir kısmının yanmış olduğu, geri kalan kısmının ise zarar görerek kullanılmaz hale geldiğinin ifade edildiğini, müvekkili tarafından ... Sulh Hukuk mah. Nin 2017/... D.iş delil tespiti davasıyla yangın çıkış nedenine ilişkin olarak düzenlenen raporda hasarın ... firmasına ait soğutucu dolaptan çıktığı ve iş yerinin diğer bölümlerine sirayet ettiğinin tespit edildiğini, müvekkili şirketin sigortalısı için 25/10/2017 tarihinde 143.843,65-TL hasar tazminatı ödeyerek TTK 1472. Md gereğince sigortalısına halef olduğunu, yangının oluşumuna ve hasara sebebiyet veren soğutucunun üreticisi firma ... San. A.ş. İle ... Ltd Şti de maliki olduğu ve emanet cihazların geçici kullanılması hakkında teslim ve izin belgesi ile sigortalıya teslim eden şirketlerin soğutucunun ayıplı olması sebebiyle oluşan zarardan sorumlu olduklarını ileri sürerek davanın kabulü ile sigortalıya yapılan 143.843,65-TL nin ödeme tarihli olan 25/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın iddia ve taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını, davaya konu yangın ile müvekkili şirketin hiçbir bağlantısı ve müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkili şirket ürünü olduğunu iddia eden soğutucu dolabın sigortalının zilyetliğinde olduğunu gösterir hiçbir belge bulunmadığından öncelikle soğutucu markasının müvekkili şirkete ait olduğunun kanıtlanamaması nedeniyle davanın reddinin gerektiğini davaya konu yangının söz konusu soğutucu sebebiyle meydana geldiğini ispat eden herhangi bir belgenin dosyada bulunmadığını, tespite konu bilirkişi raporu itfaiye raporu ve ekspertiz raporunda çelişkili ve net olmayan ifadelerin yer aldığını, ... Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı ... İtfaiye Grup Amirliği Yangın Raporuna göre, yangının elektrik kontağından çıktığını, İtfaiye tarafından bunun dışında herhangi bir tespitin yapılmadığını, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2017/... D. İş sayılı tespit dosyasında alınan bilirkişi raporu için öncelikle, yangının 08.06.2017 tarihinde meydana geldiğinin belirtildiğini, ancak tespitin 11.07.2017 tarihinde yapıldığının ifade edildiğini, söz konusu durumda 33 gün sonra yapılan tespitin inceleme yönünden güvenirliğinin bulunmadığını, ayrıca sigorta şirketinin delil tespiti için ... Sulh Hukuk Mahkemesine başvurusunda direkt olarak yangının çıkış sebebinin ... soğutucu dolabından kaynaklanıp kaynaklanmadığının tespitinin istendiğini, bilirkişinde olay yerinde söz konusu dolap hariç hiçbir şeyin incelenmediğini, bahsi geçen dolapla ilgili sadece dolabın alt kısmı tamamen yandığı için yangına onun sebebiyet verdiği kanaatine vardığını, bununla birlikte söz konusu tespitte hiçbir şekilde binanın elektrik akşamı, mimari projesi, elektrik tesisat projesi, kaçak akım rölesi bulunup bulunmadığı vb. gibi uygun altyapı sorumluluğunun incelmediğini, sadece yangın yerinde bulunan dondurucunun deformasyonunun incelendiğini, market içinde bulunan 5 adet şarküteri dolabı, 3 adet klima ve diğer eşyaların hiçbirinin dikkate alınmadığını, yangının nerden başladığının ve başlangıç sebebinin araştırılmasına ilişkin hiçbir done ye yer verilmediğini, yangının müvekkili şirkete ait ... marka dolaptan kaynaklanmadığı yönündeki itirazları baki kalmak kaydıyla somut olaydaki sorumluluğun tespiti bakımından davaya konu belgelerde hiçbir şekilde yangın yönetmeliği dikkate alınmadığını, yangına konu işyerindeki mimari ve elektrik tesisat projesinin dikkate alınmadığını, yangının sebebinin tam ve net olarak tespit edilmediğini, sigortalı işyerinin ve sigortalı işyerini sigortalayan davacı şirketin yangın yönetmeliği ve ilgili yasal düzenlemeler gereğince yükümlülüklerini tam anlamıyla yerine getirip getirmediği, davacı sigorta şirketi tarafından yangın sigortası yapılmadan önce yerine getirilmesi gereken kontrol ve tespitlerin yapılıp yapılmadığı hususların araştırılması gerektiğini, kaldı ki söz konusu dolabın bakım ve servis hizmetlerinin düzenli alınıp alınmadığı ve servis ve bakım hizmeti alındı ise nereden alındığı hususlarının belirtilmesi gerektiğini, yine tüm itirazları baki kalmak kaydıyla davanın esasına girilmesi halinde, yangın nedeniyle meydana gelen hasarın oluşmasında ve zararın artmasında davacı şirket ile sigortalı işyerinin kusurlarının araştırılması ve zarar tutarının tam olarak tespit edilmesi gerektiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı sigorta şirketince, sigortalısının faaliyet gösterdiği işyerinde yangına sebep olduğu bildirilen soğutucu dolabına ilişkin dava dilekçesinde hiçbir bilgi yer almadığını, dava dilekçesi ekinde müvekkili şirkete davacı delillerinin tebliğ edilmediğini, sadece dolabın üreticisinin davalı ... A.Ş. olduğunu belirtmesine rağmen, cinsi, seri numarası, barkot numarası, herhangi bir özelliğinden bahsedilmediğini, dolayısıyla davacının öncelikle dolabın mevcut özellikleri açıklanarak bu soğutucu dolabın sigortalı görünün ... ...'a müvekkil şirket tarafından ariyeten verildiğinin yazılı delillerle ispat edilmesinin gerektiğini, müvekkilinin müşterinee ariyeten kullanılmak üzere teslim edilen soğutucu dolaplarına ilişkin Emanet Cihazların Geçici Kullanılması Hakkında Teslim ve İzin Belgesi düzenlediğini, dilekçe ekinde yer alan izin belgesinde yazılı soğutucu dolabı, bayi ... San.ve Tic. Ltd.şti. Tarafından sahip olduğu firma adına işletmeci sıfatıyla ... ...'a teslim edildiğini, bu kapsamda Müvekkilinin davacının sigortalısı ... ... ile herhangi bir soğutucu dolabı teslim etmediğinin göründüğünü, Ayrıca, Emanet Cihazların Geçici Kullanılması Hakkında Teslim ve İzin Belgesinin 4. Maddesinde “... tarafından arkada 1. maddede belirtilen ürünleri koymak üzere bayi'ye emanet verdiği,, bayi tarafından da aynı amaçla işletmeciye emaneten verilen cihazların arkada yazan kullanım bilgilendirmelerine göre kullanılmamasını sağlamayı cihazların kullanma hakkı, koruma ve kullanım sınırlama ve kullanım şeklini belirleme hakları ve yükümlülükleri bütünüyle işletmeciye ait olup herhangi bir sebeple gerek işletmeye gerek çalışanlarına ve gerekse üçüncü şahıslara gelebilecek zararlardan dolayı ... ve bayi'nin sorumlu olmadığını, tüm sorumluluğun şahsımda ve işletmemde olduğunu, kabul ve beyan ve taahhüt ederim.” hükmünü mevcut olduğunu, davacının iddialarına karşılık, müvekkillerine atfedillecek her hangi bir kusur da bulunmadığını, bu madde gereği herhangi bir zarar durumunda müvekkillerine rücu imkanlarının bulunmadığını, sorumluluğun tamamen teslim alana ait olduğun, müvekkilinin ekipman kullanım bilgilendirmesine aykırı kullanımda sorumlu olmadığını, yangının müvekkili şirkete ait soğutma dolabından kaynaklandığının söylenemeyeceğini, müvekkilinin soğutucu dolabın üretim satış pazarlama veya soğutucu dolap servis hizmeti ile iştigal etmediğini, tüm bunlara ilaveten davacı sigortalısının yangının meydana gelmesinin önüne geçmek adına yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği, yangının çıkmasında ihmalinin olup olmadığının tespiti gerektiğini, davacı tarafça rücuen talep edilen zarar tutarının fahiş olup bu denli yüksek zararın önlenebilme durumunun dikkate alınması da gerektiğini, davacı tarafça talep edilen 143.843,65 TL’nin ödeme tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte tahsili talep edilmiştir. Davalı müvekkilimiz daha evvel temerrüde düşürülmemiş olup ve ayrıca talep edilen ticari faiz olayın şekline uymadığından talep edilen faiz başlangıç tarihi ve faiz şeklini kabul etmediklerini, beyanla davanın ... Sigorta A.Ş.’ye ihbarına, haksız ve ispata muhtaç davanın reddine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Sigorta Poliçesi ve zeyilleri, eksper raporu, ibraname ve ödeme dekontu, olay yeri fotoğrafları, bilirkişi incelemesi, ... Sulh Hukuk mah. Nin 2017/... d. İş sayılı dosyası.
GEREKÇE:
Dava TTK 1472 Maddesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkin olup, uyuşmazlık meydana gelen yangın neticesinde oluşan hasardan davalıların kusur ve sorumlulğuu bulunup bulunmadığı, var ise oluşan zararın tespiti ile zararın ne kadarından sorumlu oluduğunun belirlenmesi noktasında toplanmaktadır.
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda yangının çıkış nedeni tespit edilerek davalının kusur ve sorumluluğu bulunup bulunmadığı, davacı sigortalının meydana gelen yangında ne kadar zararının oluştuğu, oluşan zararın sigorta poliçesi teminat kapsamında kalıp kalmadığı noktasında yangın uzmanı, elektrik mühendisi ve sigorta uzmanından oluşan bilirkişi heyetinden rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, 10/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; soğutucunun bağlantı klemenslerinde veya besleme kablosunda kısa devre sonucu (kaçak akım koruma rölesi bulunmaması yada arızalı olması nedeniyle) devrenin elektriği kesilmediğinden, devrede bulunan sigortalarında kısa devreyi geç algılamasından dolayı kablo izolelerinin tutuşmasına ve tutuşan izolelerin kablo boyunca ilerleyerek yangının yayılarak büyümesine sebep olduğu, yangının, soğutucudaki bir arıza yada ayıptan kaynaklı meydana geldiğine dair herhangi bir bulguya rastlanmadığı, yangının, marketin elektrik tesisatının, binaların yangından korunması hakkındaki yönetmeliğin 68-1. maddesine uygun olmamasından kaynaklandığı, yangın hasarının fazla olmasının nedeninin ise, itfaiye'ye yangın ihbarının, yangının başlamasından yaklaşık 20 dakika gibi uzun bir süre sonra yapılmış olmasından kaynaklandığı, yangının, bilerek, isteyerek yada menfaat sağlamak maksadı ile çıkartılmış bir yangın olmadığı, İstem dışı geliştiği, yangın olayının, 08/06/2017 meydana gelmiş olması ve aradan çok uzun zaman geçmiş olması nedeni ile yangın mahallinde esaslı araştırma ve inceleme imkânı bulunmadığı tespit edildiğini, yasa hükümlerinden anlaşılacağı üzere,sigortacının hukuken sigortalısının yerine geçebilmesi, ancak sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa gerçekleşebileceği, dava konusu yangının çıkışında, davalıların herhangi bir sorumluluğun olmadığı açıklandığı, bu sebeple sigortalının dava açma hakkı bulunmadığı anlaşılarak, dolayısı ile sigortacının da rücu etme hakkı doğmadığı sonuç ve kanaatini bildirmiştir.
Bilirkişi raporuna itirazların değerlendirilmesi için dosyanın bilirkişiye tevdi ile ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş olup ek raporda özetle: dava konusu yangının, ... firmasına ait soğutma dolabındaki bir arıza yada ayıptan kaynaklı meydana geldiğine dair herhangi bir bulguya rastlanmadığı, yangının, marketin elektrik tesisatının, binaların yangından korunması hakkındaki yönetmeliğin 68-1. maddesine uygun olmamasından kaynaklandığı, dava konusu yangının çıkışında, davalıların herhangi bir sorumluluğun olmadığının tespit edildiği, bu sebeple sigortalının dava açma hakkı bulunmadığının anlaşıldığı, dolayısı ile sigortacının da rücu etme hakkı doğmadığı, kök rapordaki kanaatlerini değiştirebilecek herhangi bir yeni bilgi ve belge sunulmadığı görüş ve kanaatlerini bildirmiştir.
6098 sayılı TBK nın 49/1 Md. Si ''kusurlu ve hukuka aykırı bir fiile başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür'' hükmünü, 50/1 md. ''zarar gören, zararı ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır'' hükmünü içermektedir.
TTK'nın 1472. Maddesiyle sigortacının sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçeceği ve sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği düzenlenmiştir.
Tüm dosya kapsamından; davacı tarafça sigortalısının işyerinde meydana gelen yangın nedeniyle sigortalısının zararı ödenerek işyeri sahibine halef olunduğundan yangına sebep olan soğutucunun tedarikçisi ve üreticisi olan davalıların meydana gelen zarardan sorumlu oldukları iddiası ile davalılardan rücuen talepte bulunmuş ise de 6098 sayılı TBK nın 50. Md. si gereğince davacı zararı, haksız fiili, haksız fiil ile zarar arasındaki illiyet bağını ve zararın meydana gelmesinde davalıların kusurunu ispat yükü altında olup dosyada alınan bilirkişi raporu ile de yangının marketin elektrik tesisatının yönetmeliğe uygun olmamasından kaynaklandığı tespit edilmiş olup zararın meydana gelmesinde davalıların kusur ve sorumluluğunun bulunmadığı değerlendirilmiş olmakla davanın reddine karar verilerek aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 2.456,49-TL'den mahsubu ile peşin harçtan fazla alınan 2.375,79-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı taraflar vekille temsil olunmakla red üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine,
4-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına.
Dair davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı 19/01/2022
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)