T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/917 Esas
KARAR NO: 2020/754
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 17/06/2011
KARAR TARİHİ: 29/12/2020
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize ibraz ettiği 17/06/2011 tarihli dilekçesinde ; müvekkili şirketçe, borçlu olan davalı şirket hakkında ... İcra Müd nün 2011/... E sayılı dosyasıyla icra takibi başlattıklarını, davalının borca itiraz ederek takibi durdurduğunu, icra takibine konu edilen fatura içeriğini oluşturan malların müvekkili tarafından davalı şirkete satıldığını ve teslim edildiğini, ancak borcun ödenmediğini belirterek itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili daha sonra 22/11/2011 tarihinde dosyaya sunmuş olduğu dilekçesi ile davayı HMK 180. Maddesi uyarınca tamamen ıslah ettiklerini belirterek müvekkili şirketin davalı şirketin izniyle , davalıya ait maden sahaları üzerinde maden arama,işletme ve üretim alanlarında çalışmak üzere faaliyette bulunduğunu, müvekkilinin önce davacıya ait Maraş ili ... ilçesindeki maden sahası üzerinde arama ve üretim faaliyetlerinde bulunduğunu , taraflar arasında 29/7/2010 tarihli rödovans sözleşmesi imzalandığını, daha sonra ise; davalıya ait Kayseri ili ... ilçesinde bulunan ... sahasında arama ve ... mevkinde hem arama hem üretim faaliyetinde bulunmak üzere çalışmaya başladığını, taraflar arasında buna ilişkin 27/9/2010 tarihli rödovans sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilince yapılan arama faaliyetleri sonucunda beklenenden fazla rezerv miktarı tespit edildiğini, ancak davalı şirketin üzerinde anlaştıkları rödovans bedelinin fazla olduğunu ileri sürerek , müvekkili şirketin daha az bedelle çalışmasını ya da sahayı terk etmesini istediğini, müvekkilince kabul edilmemesi üzerine müvekkiline ait sahadaki malzemelerin kundaklandığını, olayın savcılığa intikal ettiğini belirterek dava konusu Maraş İli ... İlçesi ... , ... SİCİL NOLU maden sahaları ile ilgili yapılan sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle, bu alanlarla ilgili olarak davacının menfi zararının belirsiz alacak kapsamından tespitini şimdilik 15.000,00TL nin davalıdan tahsiline , yine Kayseri İli ... ilçesi ... ve ... mevkiinde bulunan ... ruhsat, ... erişim numaralı, ... ruhsat, ... erişim numaralı maden sahalarına ilişkin olarak davacının müspet zararı olarak belirsiz alacak kapsamında asıl alacağının tespitine , şimdilik 100.000 TL nin faizi ile davalıdan tahsiline,davalının kusurlu işlem ve eylemleri nedeniyle müvekkili şirketin ticari itibarın zarar görmesi nedeniyle şimdilik 30.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. İtirazın iptali davalarında, İcra Müdürlüğünde yatırılan peşin harç miktarı açılan itirazın iptali davasında mahsup edilerek peşin yatırılmakta iken , davacı davasını tam ıslah ederek tazminat davasına dönüştürmesi nedeniyle itirazın iptali davası olmaktan çıktığından , icra dairesinde yatırılan peşin harcın dava peşin harcından mahsubu söz konusu olmadığından , davacı vekilinin eksik harcı yatırması hususunda süre verilmiş davacı vekili eksik harcı 11/09/2012 tarihli makbuzla yatırarak dosyaya sunmuştur.
Davalı vekili mahkememize ibraz ettiği cevap dilekçesi ile; Kayseri ili, ... ilçesi, ... ve ... mevkilerindeki maden sahalarına ilişkin olarak davacı şirket ile herhangi bir rödavans sözleşmesi yapılmadığını, yalnızca Kahramanmaraş ın ... ilçesindeki maden sahasına ilişkin rödovans sözleşmesi yapıldığını, davacı şirketin dosyaya ibraz etmiş olduğu sözleşmelerin sahte olduğunu, ... deki maden sahasına ilişkin olarak yapılan 29/07/2010 tarihli rödovans sözleşmesinin , davacı şirketin sahibi ... 'un hukuka aykırı davranışları nedeniyle ... Noterliğinin 30/03/2011 tarihli ihtarnamesi ile haklı olarak feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkememizce 2014/... Esas ve 2016/... Karar sayılı dosya üzerinden görevsizlik kararı verilmiş, bu karar 11/09/2018 tarihli Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 2017/... Esas ve 2018/... Karar sayılı ilamı ile mahkememizin görevli olduğundan bahisle bozulmuş, 29/01/2019 tarihli celsede Yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş ve yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce ... Asliye Ceza Mahkemesine müzekkere yazılarak 2019/... Esas sayılı dosyasından verilen gerekçeli karar celp edilmiş ve verilen gerekçeli kararın incelenmesi sonucunda; ... maden sahasına ilişkin yapıldığı iddia edilen faks çıktısı şeklinde düzenlenmiş ıslak imzalı rödovans sözleşmesindeki imzaların sanık ... 'un el ürünü olduğunun tespiti ile sanık hakkında HAGB kararı verildiği görülmüştür. Yapılan incelemenin devamında verilen kararın 20/10/2020 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce ... Asliye Ceza Mahkemesine müzekkere yazılarak 2017/... Esas sayılı dosyası celp edilerek incelenmiş olup, inceleme sonucunda 27/09/2010 tarihli rödovans sözleşmesindeki imzanın müştekinin el ürünü olmadığı, dolayısı ile sözleşmenin sahte olduğu, ticari teamül gereği yazılı sözleşmenin tarafların huzurunda düzenlenmesinin gerektiği, sanığın sözleşmenin kendisinin gıyabında müşteki tarafça imzalanıp gönderildiği yönündeki savunmasının ticari teamüllere göre inandırıcı bulunmadığı gerekçesi ile sanığın üzerine atılı özel belgede sahtecilik suçunun sübuta erdiğinden bahisle, sanık hakkında HAGB kararı verildiği ve verilen bu kararın 04/01/2019 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
Mahkememizce Yargıtay bozma ilamından önce tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilerek tüm dosya kapsamı dikkatle incelenerek, maden arama ve rödovans sözleşmelerinde yazılı şekil şartı olup olmadığı, yazılı şekil şartı yoksa dosya kapsamı ve gelen yazı cevaplarına göre taraflar arasındaki sözleşmenin niteliğinin (maden arama / rödovancs ) tespit edilerek, akabinde tarafların iddia savunmaları ve talepleri konusunda denetime elverişli rapor alınması için bir hukukçu, bir mali müşavir ve bir maden mühendisi bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporunda özetle; rödovans sözleşmesinin yazılı şekil şartına tabi olmadığı, ancak taraflar arasında Kayseri ili, ... İlçesindeki maden sahalarına ilişkin rödovans sözleşmesinin bulunup bulunmadığının, senetle ispat kuralına tabi olduğu, senetle ispat kuralının istisnalarından olan delil başlangıcının varlığı kabul edilebilmekle birlikte, dosya içerisindeki diğer deliller incelendiğinde rödovans sözleşmesinin varlığının kanıtlanamadığı, bu nedenle sözleşmenin feshine ve buna dayalı tazminat talebinde bulunulmasının mümkün olmadığı, taraflar arasında Kahramanmaraş ili, ... İlçesindeki maden sahalarına ilişkin rödovans sözleşmesinin mevcut olduğu, ancak taraflar arasındaki uyuşmazlıklar nedeniyle sözleşmenin derhal feshedilmesinin haklı fesih teşkil ettiği, davacının talebi doğrultusunda zararının tazmininin mümkün olmadığı ifade edilmiştir.
Mahkememizce davalı vekili tarafından dosyaya sunulan ve davalı tarafından, davacıya gönderilen 30/03/2011 tarihli ... Noterliğine ait ... yevmiye numaralı ihtarnamenin incelenmesi sonucunda; davalının "29/07/2010 tarihli rödovans sözleşmesi başlıklı sözleşme, iş bu sözleşmeden doğan edimlerinizi süresinde ve gereği gibi yerine getirmemiş olmanız, müvekkil şirkete borçlu olmanıza rağmen, müvekkil şirket aleyhine takip başlatmış olmanız, müvekkil şirkete, ortaklarına ve çalışanlarına yönelik olarak, iftira, tehdit, tahkir ve şantaja tevessül etmiş olmanız nedenleriyle feshedilmiştir." ifadeleri ile sözleşmenin feshedildiği görülmüştür.
TMK'nın 6.maddesinde; "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." düzenlemesine yer verilmiştir.
HMK'nın 190.maddesinde; "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir." düzenlemesine yer verilmiştir.
HMK'nın 200.maddesinde ise; senetle ispat sorumluluğu düzenlenmiştir.
Rödovans sözleşmelerine, Yargıtay'ın yerleşik içtihatları doğrultusunda, Borçlar Kanunu'nun ürün kirasına ilişkin hükümleri uygulanmaktadır. Ürün kirası sözleşmesinin yazılı olacağına ilişkin bir düzenleme bulunmadığından ve Borçlar Kanunu'nda sözleşme serbestisi ilkesi geçerli olduğundan, kural olarak rödovans sözlemesi yazılı şekil şartına tabi değildir.
Davacı tarafından ...'ndaki 27/09/2010 tarihli rödovans sözleşmesinin var olduğu iddia edilmiş, bu iddiaya ilişkin olarak davalı şirketin yetkililerinin ıslak imzasının yer aldığı bir sözleşme dosyaya sunulmamıştır. Ayrıca dosyaya sunulan faks çıktısı şeklindeki sözleşmenin sahte olduğuna dair ... Asliye Ceza Mahkemesi'nde yapılan 2017/... Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama sonucunda, davacı şirket yetkilisinin özel belgede sahtecilik suçunu işlediğinden bahisle hakkında hapis cezası verilmiş ve HAGB kararı verilmiştir.
Mahkememizce tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda, 27/09/2010 tarihli sözleşmenin sahte olduğu, Kayseri, ... maden sahasına ilişkin davacı taraf ile aralarında bir sözleşme olmadığı davalı vekili tarafından ileri sürüldüğü, davacı vekilince bu maden sahasına ilişkin sözleşmenin var olduğu iddiası ileri sürüldüğü, sözleşmenin var olduğuna ilişkin taraflar arasında ihtilaf bulunduğu göz önünde bulundurularak, TMK 6 ve HMK 190.maddeleri kapsamında ispat yükünün davacı taraf üzerinde kaldığına kanaat edilerek, davacı tarafından dosyaya sunulan 27/09/2010 tarihli sözleşmenin varlığı ispatlanamadığından, sunulan sözleşmenin sahte olduğuna dair ceza mahkemesince karar verilmiş olduğu göz önünde bulundurularak davacının bu sözleşme yönünden taleplerinin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Mahkememizce ... maden sahasındaki sözleşme açısından tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda, davalı vekilinin 13/10/2011 tarihli cevap dilekçesinin 3.bendinde, davacı ile yalnızca Kahramanmaraş ili, ... ilçesi dahilindeki ..., ... sicil nolu maden sahası ile ilgili olarak rödovans sözleşmesi akdedilmiş olduğu beyan edildiğinden, mahkememizce taraflar arasında ... ilçesindeki maden sahasına ilişkin rödovans sözleşmesi yapıldığına dair bu kapsamda ihtilaf olmadığına karar verilmiş, bu sözleşmenin de taraflar arasındaki ceza davalarının olması, davacı tarafça dosyaya sunulan sözleşmelerden Kayseri ili, ... ilçesindeki maden sahasına dair sözleşmenin sahte olduğuna ve özel belgede sahtecilik suçunun sübutuna ilişkin .... Asliye Ceza Mahkemesince davacı şirket yetkilisi hakkında HAGB kararı verildiği, ...'deki maden sahasına ilişkin sözleşmenin sahte olduğunun ve özel belgede sahtecilik suçunun sübut bulduğundan bahisle ... Asliye Ceza Mahkemesince davacı şirket yetkilisi hakkında HAGB kararı verildiği ve diğer ceza dosyalarındaki verilen kararlarda göz önünde bulundurularak davalı tarafça sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Mahkememizce davacının manevi tazminat talepleri yönünden yapılan değerlendirme sonucunda, davacının açmış olduğu maddi tazminat taleplerinin reddine karar verildiği, davacının meydana gelen olaylar nedeniyle kişilik haklarının zedelenmediği göz önünde bulundurularak, davacının manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davalı vekilince HMK 329.maddesi gereğince davacı aleyhine para cezasına hükmedilmesi talebinin, açılan davada ... maden sahalarındaki sözleşmenin haklı nedenle feshedilip edilmediği ve manevi tazminat talebinin şartlarının oluşup oluşmadığı hususları da tartışıldığı göz önünde bulundurularak şartlar oluşmadığından reddine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-A)Davacının menfi ve müspet zarar tazmini talepli davası yönünden davanın REDDİNE,
B)Davacının manevi tazminat talepli davası yönünden davanın REDDİNE,
2-Davalı vekilinin HMK 329. Maddesi gereği davacı aleyhine para cezasına hükmedilmesi talebinin şartlar oluşmadığından REDDİNE,
2-Alınması gereken 54,40-TL red harcından peşin alınan 1.428,25TL, ıslah harcı olarak alınan 725,00TL olmak üzere toplam 2.153,25 TL harcın düşülmesi ile artan 2.098,85-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4- Maddi tazminat talepli dava yönünden davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 14.875,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Manevi tazminat talepli dava yönünden davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 4.500,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yatırılan gider avansından kullanılan 516,40TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Taraflar tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/12/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır