T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/215 Esas
KARAR NO: 2022/36
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/04/2019
KARAR TARİHİ: 19/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin uzun yıllardır ayakkabı imalatı işiyle uğraştığı, ayakkabı imalatında kullanmak üzere
rugan suni deri mal satın alımı konusunda davalı alacaklı ile anlaştığı ve satıma konu ürünlerin
bedeline yönelik olarak müvekkili tarafından ... Bankası A.Ş. ... Şubesine
ait ... Çek nolu, 31.07.2017 keşide tarihli, 20.000-TL (yirmibinTürkLirası) bedelli çek ve
... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... Çek nolu, 28.04.2017 keşide tarihli,
10.000-TL bedelli çek davalı alacaklıya ciro yolu ile devredildiği, müvekkilinin ayakkabı imalatında kullanmak üzere satın aldığı rugan suni derilere karşılık davalı
alacaklıya mal satım bedeli olarak mezkur çekleri vermiş olmasına rağmen, verdiği takip konusu
... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... Çek nolu, 31.07.2017 keşide tarihli, 20.000-TL bedelli çekin davalı alacaklı tarafından bankaya ibraz edilmesi sonucunda ilgili
çekin karşılıksız çıkması nedeniyle davalı alacaklının hem çekin keşidecisi ile cirantalar aleyhine
hem de müvekkili aleyhine haksız ve kötüniyetli olarak .... İcra Müdürlüğünün 2017/...
Esas sayılı dosyasından icra takibi başlattığı, yine aynı sebeple ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... Çek Nolu 28.04.2017 keşide tarihli, 10.000-TL bedelli çek için .... İcra Müdürlüğünün 2017/... Esas Sayılı dosyasından icra takibi başlattığı, davalı alacaklının haksız olarak başlattığı icra takibinin kesinleşmesine müteakip müvekkili şirketi
cebri icra tehdidi altında ödemeye mecbur bırakmak maksadıyla banka hesabına haciz koydurduğunu, müvekkili davacının ayakkabı imalatında kullanmak üzere satın aldığı rugan suni derilere karşılık davalıya mal satım bedeli olarak mezkur çekleri vermiş olmasına rağmen mallar teslim edilmediğini,
uzun yıllardır ticari hayatın içinde ayakkabı imal eden, satın alan ve satan müvekkili şirketin banka
hesabına konulan bu haciz nedeniyle ticari işleri ve işlemleri olumsuz etkilendiği ve ticari hayatı
sekteye uğradığı beyanı ile öncelikle müvekkili aleyhine .... İcra Müdürlüğünün,
2017/... Esas Sayılı ve 2017/... Esas Sayılı dosyalarından başlatılan icra takiplerinin
tedbiren durdurulmasına, müvekkili aleyhinde .... İcra Müdürlüğünün, 2017/... Esas
sayılı dosyasına konu 20.000,00-TL bedelli çek ile ve 2017/... Esas Sayılı dosyasına konu
10.000,00-TL bedelli çek nedeniyle borcu olmadığının tespiti ile icra takiplerinin müvekkili
açısından iptaline, davalı tarafından alınan her çek yaprak bedeli için 1.410,00-TL'den olmak üzere
toplamda 2.820,00-TL'nin tahsil tarihinden itibaren faiziyle birlikte istidadına, davalı şirket
tarafından icra takibine konu alacağın tahsil edilmesi halinde ise icra takibine konu alacakların
davalı/alacaklıdan tahsil tarihinden itibaren faiziyle birlikte istirdadına, başlatılan icra takibine karşılık davalı şirketin takip konusu miktarın %20’inden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına
mahkûm edilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davacı şirketten olan ve kambiyo senetlerinden kaynaklanan alacağının tahsili
maksadıyla .... İcra Müdürlüğünün 2017-... E. ve 2017-... E. Sayılı dosyaları ile
davacı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığını, kesinleşen takip dosyalarında mevzuat
hükümlerine uygun olarak haciz işlemleri yapıldığını, davacı vekilinin dava dilekçesinde müvekkiline borcu bulunmamasına rağmen borç yükletilerek
zorla ödettirilmek istendiğini iddia ettiğini, davacının bu iddiası asılsız ve mesnetsiz olduğunu, davaya
konu takiplerin dayanağı çeklerin davacı ile müvekkili arasındaki mal alım satımına dayanan ticari
ilişki kapsamında verildiğini, davacı ile müvekkili şirket arasında satış sözleşmesi kurulduğu ve satış
sözleşmesi gereğince müvekkili şirketin edim yükümlülüğünü yerine getirerek davacıya satılan malları
teslim ettiğini, dava konusu çekler de davacının ciranta olduğunu, çeklerin müşteri çekleri olduğunu, menfi
tespit ve istirdat davalarında ispat külfetinin davacıya ait olduğunu, mal teslimlerinin tanık anlatımlarıyla
ispatlanmasının da hukuken mümkün olduğunu, tanıklarının da gerekirse huzurunuzda dinletmeye hazır
oldukları beyanı ile davanın reddine, davacının tedbiren takiplerin durdurulması talebinin, icra inkar
tazminatı talebinin reddine ve % 20'den aşağı olmamak üzere icra inkar/ kötüniyet tazminatına
hükmedilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER
... İcra Müd.nün 2017/... Esas ve 2017/... Esas sayılı dosyaları, taraflara ait BA ve BS formları, tarafların ticari defter ve kayıtları, bilirkişi raporu, arabuluculuk son tutanak aslı
GEREKÇE
Dava satış sözleşmesi kapsamında verilen çeklerden dolayı menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
... İcra Müd.nün 2017/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, ... Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... seri nolu keşidecisi ... olan 28/04/2017 keşide tarihli ve 10.000 TL bedelli çeke istinaden ... Paz. Ve San. Ltd. Şti., İlyas ..., ... ... ve ... ... aleyhine 9.915,92 TL alacağın tahsili için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatılmış olduğu görülmüştür.
.... İcra Müd.nün 2017/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, ... Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... seri nolu keşidecisi ... ... olan 31/07/2017 keşide tarihli ve 20.000 TL bedelli çeke istinaden ... Deri Tic. Paz. Ve San. Ltd. Şti., ... ... ve ... aleyhine 20.703,05 TL alacağın tahsili için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatılmış olduğu görülmüştür.
Tarafların yasal ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak; defterlerde gözüken alacak ve borç kayıtları ile hesap bakiyeleri tespit edilip, iddia , savunma ve itirazlar ile dosyaya sunulan belgeler değerlendirilerek davalının alacağının bulunup bulunmadığı hususunda mali müşavir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş olup bilirkişi raporunda özetle; davacı ve davalının her iki tarafın ticari defterlerinde davaya konu çeklerin
kayıtlı olduğu,
... Bankası ... Şubesi 31/07/2017 vadeli ... nolu 20.000,00 TL. , ... Bankası ... Şubesi 28/04/2017 vadeli ... nolu 10.000,00 TL.,
toplamı 30.000 TL.lik iki adet çekin mal alımı siparişi için önceden davalıya verilen avans
çekleri olduğunun anlaşıldığı, ancak davalının çekler karşılığı malları davacıya teslim ettiğine
dair bir tespitimizin bulunmadığı, hem davacı ve davalıya ait vergi dairelerine beyan ettikleri
Ba-Bs formları tetkik edildiğinde, hemde davacı ve davalının ticari defterleri tetkik
edildiğinde, davacının davalıya kestiği herhangi bir mal teslim irsaliyesi ve satış faturası olmadığının anlaşıldığı, tüm bu hususlar dikkate alındığında davacı ...
Sanayi Ltd. Şti.nin iş bu çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığı kanaatine varıldığı rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; davacı vekilince icra takiplerine konu çeklerin davalı tarafından teslim edilecek malzemelere karşılık avans olarak verildiği, davalı tarafça anlaşmaya konu malzemelerin teslim edilmemesi nedeniyle bedelsiz kaldığı iddia olunarak çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti talep edilmiş, davalı tarafça icra takiplerine konu çeklerin satış sözleşmesine istinaden taraflarına verildiği kabul edilerek müvekkilinin edim yükümlülüğünü yerine getirdiği ve satılan malların davacıya teslim edildiği ileri sürülmüştür.
Kural olarak çek ödeme aracı olduğundan, davacı tarafça çeklerin avans çeki olarak verilmiş olduğu iddiasının senede karşı senetle ispat kuralı kapsamında yazılı delil ile ispatlanması gerekmektedir, davacı tarafça çeklerin avans çeki olarak verildiğine ilişkin senet sunulmamış olup, dava dilekçesi ile birlikte sunulan delil dilekçesinde yemin deliline dayanılmış olmakla 19/01/2022 tarihli celsede davacı vekiline yemin delili hatırlatılmış olup, davacı vekilince yemin teklif edilmeyeceği beyan edilmiş olmakla ödeme aracı olarak kullanılan çeklerin avans çeki olarak verildiği ve bedelsiz kaldığı yazılı delil ile ispatlanamamış olduğundan davanın reddine karar verilmiş, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
HÜKÜM:
1- Davanın REDDİNE
2 - Davalı vekilinin kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3 - Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL harcın dava açılırken peşin alınan 571,06 TL harçtan mahsubu ile bakiye 490,36 TL harcın davacıya iadesine,
4- Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5- Davalı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6 - Davalı tarafça yapılan 5,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7- Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde kendilerine iadesine,
8 - Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına.
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/01/2022
Katip ...Hakim ...
(e-imza) (e-imza)