T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/589
KARAR NO: 2021/214
DAVA: Menfi Tespit ve İstirdat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/07/2015
KARAR TARİHİ: 17/03/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin faaliyet gösterdiği ...'da bulunan işyerine 12.12.2014 tarihinde hırsızlık meydana geldiğini, buna ilişkin Savcılığa şikayette bulunduklarını, olay günü şirket kasasında bulunan müvekkili şirket ve şahıs adına düzenlenen boş çek koçanları ve birçok müşteri çekinin çalındığını, takip konusu çekin müvekkili şirketin kasasından çalınan müşteri çeklerinden olduğunu, çeklenin iptali için .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/... E. Sayılı dosyası ile dava açtıklarını ve halen derdest olduğunu, anılan dosyadan ödeme yasağı kararı verildiğini ve istirdat davası açmak üzere taraflarına süre verildiği için işbu davayı açtıklarını, davalı ...'in müvekkili aleyhine icra takibi başlattığını, takibe konu çek bedelinin ödendiğini, çekin çalıntı olması nedeni ile çek üzerindeki imzalar ve kaşenin müvekkili şirkete ait olmadığını, buna ilişkin de ... İcra Hukuk Mahkemesinde dava açtıklarını ve 2015/ ... E. Sayılı dosyanın halen derdest olduğunu, müvekkilinin bu çeke ilişkin borcunun olmadığını, çekteki imza ve cironun sahte olduğunu belirterek, sonuç olarak; müvekkilinin dvalılara borçlu olmadığının tespitine, çekin meşru hamili olması nedeni ile çek bedelinin istirdadına, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yasalara uygun olarak çekin meşru hamili olduğunu, yasal düzenlemeler çerçevesinde faktoring sözleşmesi imzalayarak iktisap ettiğini, ciro silsilesinin sıralı ve düzgün olmasının çekin meşru halimi olması için yeter bir sebep olduğunu, çeki iktisap nedeninin ortada olduğunu bu nedenle iyi niyetli 3. Kişi olduklarını, müvekkili Şirketin çekteki imzaların sahteliğini anlamasının mümkün olmadığını ve sahteliği araştırma zorunluluğunun da olmadığını, ... Asliye Ticaret Mahkemesindeki çek iptali davasına müdahale talebinde bulunduklarını, halen davacı ile müvekkili arasında ... İcra HukukMahkemesinin 2015/ ... E. Sayılı dosyası ile açılan imzaya ve borca itiraz davasının devam ettiğini, yasalara uygun bir şekilde faktoring sözleşmesi yaparak çeki iyi niyetli olarak iktisap eden müvekkilinin alacağını tahsil edemeyince çekteki keşideci ve cirantalar aleyhine ihtiyati haciz kararı alarak icra takibine başladığını, takibe başlandıktan sonra, takibe konu borcun, çekin keşidecisi ... tarafından icra dosyasına ödenerek borcun sona erdirildiğini belirterek, sonuç olarak; hukuki ve maddi dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini savunmuştur.
Diğer davalılara dava dilekçesi ve duruşma günü bildirir davetiye tebliğ edilmiş ancak davalılar cevap dilekçesi sunmadığı gibi dava ve duruşmalara katılmamıştır.
DELİLLER :
... İcra Müdürlüğünün 2015/... E. Sayılı takip dosyası, ... CBS nin 2015/ ... Sor sayılı dosyası, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2015/... E. Sayılı dosyası, davacı Şirket yetkilisi ... ...'ın huzurda alınan imza ve yazı örnekleri ve celbedilen imzalı evrak asılları, ATK raporu, davacı şirkete ait imza sirküleri, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/... E. Sayılı dosyası. .... Asliye Ceza Mahkemesinin 2015/ ... E. Sayılı dosyasısicil gazeteleri, ... Ticaret Siucil Müdürlüğü'nün cevabi yazısı, , çek fotokipisi, tediye makbuzu, temlikname, 21.01.2015 tarihli işlem faturası.
GEREKÇE :
Dava, sahtelik iddiasına dayalı menfi tespit ve çek bedelinin istirdadı istemine ilişkindir.
... İcra Müdürlüğünün 2015/... E. Sayılı takip dosyası celp edilmiş, tetkikinde davalı ... A.Ş tarafından davacı ... San. Ltd. Şti ve diğer davalılar aleyhine davaya konu ... Şubesine ait Keşidecisi ... olan 04/05/2015 keşide tarihli ... nolu 4.000,00 TL bedelli çekten dolayı takip başlatıldığı anlaşılmıştır.
... İcra Hukuk Mahkemesinin 2015/ ... E, 2016/ ... Karar sayılı ilamı ile davacı şirket tarafından davalı ... A.Ş aleyhine açılan takibin iptali davasında yapılan yargılama neticesinde davaya konu çek üzerinde grafoloji uzmanı bilirkişisinden alınan raporda davaya konu çekin davacı şirket yetkilisi ... ...'ın eli ürünü olmadığına ilişin rapor doğrultusunda davacının imza itirazının kabulü ile davacı hakkındaki takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Davacı şirkete ait ticari sicil kayıtları getirtilmiş, çekin düzenlendiği tarihte şirket yetkilisinin ... ... olduğu anlaşılmıştır.
Davacı şirket yetkilisi ... ...'ın mahkeme huzurunda imza örnekleri alınmış, mukayese belgeler getirtilmiş ardından çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı hususunda Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinden rapor aldırılmıştır. ATK ... İhtisas Dairesinin 02/04/2018 tarihli raporunda davaya konu çekteki imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ... ...'ın eli ürünü olmadığı belirtilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde; mahkememizin 26/09/2018 tarih, 2015/ ... Esas, 2018/ ... Karar sayılı ilamı ile; " davanın kabulü İle, davacının, .... İcra Müdürlüğünün 2015/... E. Sayılı takip dosyasına dayanak yapılan ... ... şubesine ait keşidecisi ... olan 04/05/2015 keşide tarihli ... nolu 4.000,00 TL bedelli çekten dolayı davalılara borçlu olmadığının tespitine, " karar verilmiştir.Verilen kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesin ... Hukuk Dairesi'nin 25/10/2019 tarih ve 2019/ ... E., 2019/ ... K. sayılı ilamı ile; " ...Dosyanın incelenmesinde, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden celp edilen kayıtlardan , davalılardan ... San. Tic.Ltd. Şti.'nin ticaret sicil kaydının 07/09/2015 tarihinde resen silindiği, tüzel kişiliği bulunmayan şirket aleyhine yargılamaya devam olunarak karar verildiği, haliyle dava dilekçesi ve gerekçeli kararın da tebliğ edilemediği, kabule göre de davacı tarafın istirdat talebi hakkında olumlu olumsuz bir karar verilmediği anlaşılmakla, taraf teşkili ve husumet ehliyeti dava şartlarından olmakla, 6100 Sayılı HMK 355. Madde gereğince resen dikkate alınacağından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, mahkeme kararının kaldırılmasına, davacı vekilinden davalı şirketin ihyasını talep edip etmediği açıklattırılarak, taraf teşkili sağlandıktan sonra yargılamaya devam edilerek, hasıl olacak sonuca göre karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine " karar verilerek, dosya mahkememize gönderilmiş, dosya yeniden esasa kaydedilerek, yargılama sürdürülmüştür.
Bozma sonrası, 07/02/2020 tarihli celsede verilen 1 no.lu ara kararı ile; "davacı vekiline, davalı ... ..Şti.'nin ihyasını talep edip etmeyeceği hususunda beyanda bulunmak üzere 1 haftalık süre verilmesine," karar verildiği, 18/11/2020 tarihli celsede, davacı vekilinin, davalı ... İnşaat yönünden ihya taleplerinin bulunmadığını beyan etmesi nedeni ile, aynı celsede Mahkememizce, davalı ... San Tic Ltd. Şti. yönünden davanın tefriki ile dosyanın ayrı bir esasa kaydı ve duruşmasının aynı gün ne yapılmasına karar verilmiştir. Verilen karar uyarınca davalı ... San Tic Ltd. Şti. yönünden dava tefrik edilerek mahkememize esasına kaydı yapılmış ve 2020/... Esas
numarasını almıştır.
6102 sayılı TTK'nın 790. Maddesine göre: cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır.
TTK'nın 792/1. Maddesine göre: çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.
Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; ... ... Şubesine ait, ... nolu, keşidecisi ... olan, 04/05/2015 keşide tarihli 4.000,00 TL bedelli çekteki lehtar imzasının davacı şirket yetkilisinin eli ürünü olmadığı bilirkişi raporu ile tespit edilmiş olup, imzanın sahteliği senedin tüm ilgililerine karşı ileri sürülebilen mutlak def'ilerden olduğundan davacının menfi tespit talebinin kabulü ile çekten dolayı davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. Davacı tarafça çek bedelinin istirdatı talebinde bulunulmuş ise de çeki elinde bulunduran hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde çeki iade etmekle yükümlü olup, çekin son hamili olan davalı ... AŞ vekilince çekin iktisabına ilişkin olarak kendisinden önceki ciranta olan ...- ... ile yapılmış olan 27.02.2012 tarihli faktoring sözleşmesi, 28.11.2014 tarih ve ... numaralı fatura, alacağın temliki sözleşmesi ve faktoring işlemine istinaden verilen tediye makbuzu sunulmuş olup hamilin çeki kötü niyetle iktisab etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu ispat edilememiş olduğundan davacının istirdat talebinin reddine karar verilmiş aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
Davacının menfi tespit ve istirdat talepleri birbirine bağlı ve aynı alacağa ilişkin olduğundan davacının icra dosyasına ödemiş olduğu 5.938,90 TL üzerinden yargılama harcı hesaplanmış ve davacının takibe konu çekten dolayı borçlu olmadığı tespit edilmiş olduğundan davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmemiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının menfi tespit talebinin kabulü ile; ... İcra Müdürlüğünün 2015/... E. Sayılı takip dosyasına dayanak yapılan ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... olan 04/05/2015 keşide tarihli ... nolu 4.000,00 TL bedelli çekten dolayı davalılara borçlu olmadığının tespitine,
Davacının istirdat talebinin reddine,
2-Alınması gerekli olan 405,68-TL karar ilam harcından peşin alınan 101,43-TL, düşümü ile noksan kalan 304,25-TL bakiye ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan dava açılış gideri: 136,93-TL, bozmadan önce 934,55TL + bozmadan sonra 257,50-TL, olmak üzere toplam 1.192,05- TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 4.080,00TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
6-Karar kesinleştiğinde dosyaya ibraz edilen davaya konu çek aslı ve mukayese belge asıllarının iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda, kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır