T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/714 Esas
KARAR NO: 2021/117
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/12/2019
KARAR TARİHİ: 15/02/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 24.11.2017 tarihinde, Balıkesir'deki müşterisine teslim edilmek üzere 3 koli malzemeyi davalı kargo şirketinin ... Şubesinden ... takip numarası ile gönderdiği, ancak müvekkili şirketin müşterisi kolileri varış noktası olan Balıkesir ... şubesinden almaya gittiğinde, kendisine 2 koli teslim edildiği, diğer kolinin kayıp olduğu bilgisi verilerek durumun tutanak altına alındığı, müvekkili şirketin gönderdiği kolilerden birinin, davalı tarafından zayi edildiğini, müvekkili şirket tarafından gönderilen bir koli malzemenin davalı şirket tarafından zayi edilmesi üzerine, davalıya .... Noterliğinin 10.10.2018 tarih ... yevmiye numarası ile ihtarname gönderildiği ve taşıma akdinden doğan sorumluluğu hatırlatılarak zayi olan malın bedeli olan 4.009,88 TL’nin ödemesinin istendiği, ancak davalı şirketin ihtarnameye cevap vermediği gibi ödeme de yapmadığı, davalının ödeme yapmaması üzerine, bu kez .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas dosyası ile davalı aleyhine takip yapıldığı, ancak davalı-borçlunun bu kez de herhangi bir borcu bulunmadığından bahisle takip dosyasına itiraz ettiği, Türk Ticaret Kanununda taşıyıcının, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içerisinde, eşyanın
ziyanından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu olacağının düzenlendiği, ayrıca Karayolu Taşıma Kanununda kargo işletmeciliği yapanların, eşyayı teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, eşyanın tamamının veya kısmen kaybından sorumlu olduğunun belirtildiği, davalı şirketin taşıma işlemini yaparken gerekli özeni göstermediği, müvekkili şirkete ait malzemeleri zayi ettiği, davalının tazmin yükümlülüğünü yerine getirmemek için de haksız ve kötü niyetli olarak takip dosyasına itiraz ettiği, öte yandan itirazın iptali davası açılmadan arabulucuya başvurulduğu, ancak davalı şirket ile uzlaşma sağlanamadığı, takibe konu edilen alacak likit olup taraflar arasındaki hizmetin kapsamı ve bedeli belli olduğu halde borca itiraz ederek takibi durduran davalının kötü niyetli olduğunun sabit olduğu, bu sebeple davalının itirazının iptali ile % 20 icra inkâr tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı Şirket tarafından 4.236,96 TL değerindeki 1 adet kolinin ... numaralı sevk irsaliyesi ile 24/11/2017 tarihinde müvekkili şirkete teslim edildiği, ancak ürünün alıcısına ulaşmadığı gerekçesi ile ... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, müvekkili şirket tarafından dosya borcuna itiraz edilmesi üzerine takibin durduğu, iş bu davanın, itirazın iptali ve icra inkar tazminatı hükmedilmesi talepli ikame edildiği, davacı tarafın dava dilekçesinde ileri sürdüğü hususların kendilerince kabul edilemeyeceği, davacı, her ne kadar dava dilekçesinde müvekkili şirketin üstlenmiş olduğu taşıma işi neticesinde zarara uğramış olduğunu, müvekkil şirketin kusuru olduğunu iddia ederek bunun müvekkili şirket tarafından tazmin edilmesini talep etmiş ise de, mezkur taşımaya ilişkin olarak müvekkili şirketin davacıya karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı, davacının, kargo içeriği olarak beyan ettiği ürünlerin fatura tarihi kargoya verildiği tarihten sonra olduğu, bu nedenle müvekkili şirketin tazmin zorunluluğunun bulunmadığı, davacının kayıp olduğunu iddia ettiği ürünün kargoya verildiği tarih 24.11.2017 tarihi olup, kargo içeriği ürünler için beyan ettiği faturaların tarihinin 08.12.2017 tarihi olduğu, bu nedenle Müvekkilli şirketin işbu faturalara istinaden bedel tazmini sorumluluğunun bulunmadığı, kargo içeriğinde bulunduğu iddia edilen ürünün, gerçekten o zayi olduğu iddia edilen ürün olduğunun, ispata muhtaç olduğu, Mahkeme aksi kanaatte ise bile olayda tam tazminata hükmedilmesini gerektiren koşulların bulunmadığı, dava konusu uyuşmazlıkta, hukuki gerekçeleri ayrıntılı bir şekilde açıklandığından bedel tazminini gerektiren koşullar gerçekleşmediği, bu sebeple davacının tazminat talebinin haksız olduğu, davacının müvekkili şirketten herhangi bir alacağı olmadığından ve söz konusu alacak iddiasının yargılamayı gerektirmesi sebebi ile icra takibine itiraz edildiği, haksız şekilde başlatılan icra takibi ve bu dava nedeniyle davacı aleyhine yüzde yirmiden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiği, izah edilen ve yargılama esnasında ortaya çıkacak nedenlerle, haksız davanın külliyen reddine, haksız ve kötü niyetli başlatılan takip nedeniyle %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, davanın gönderici ... ya ihbarına, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davalı şirket tarafından davacının müşterisine teslim edilmesi gereken üç adet kolinin bir adetinin teslim edilmemesi nedeni ile ... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibine davalının itirazı sonucu İİK 67. Madde gereği açılan itirazın iptali davasıdır.
Deliller; Dosya Mevcudu, Bilirkişi İncelemesi, .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyası.
Mahkememiz dosyasından 27/11/2020 havale tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Dosya muhteviyatı ile davacı vekilinin beyanına göre, ... San. Ve Tic. A Ş.’nin 24.11.2017 tarihinde, Balıkesir'deki müşterisine teslim edilmek üzere 3 koli malzemeyi, ... A.Ş.’nin, ... Şubesinden ... takip numarası ile gönderdiği, ancak davacı şirketin müşterisi kolileri varış noktası olan Balıkesir ... şubesinden almaya gittiğinde, kendisine 2 koli teslim edildiği, diğer kolinin kayıp olduğu bilgisi verilerek durumun tutanak altına alındığı, davacı şirketin gönderdiği kolilerden biri davalı tarafından zayi edildiğinin belirtildiği, davalıya .... Noterliği 10.10.2018 tarih ... yevmiye numarası ile ihtarname gönderildiği ve taşıma akdinden doğan sorumluluğu hatırlatılarak zayi olan malın bedeli olan 4.009,88 TL’nin ödemesinin istendiği, ancak davalı şirketin ihtarnameye cevap vermediği gibi ödeme de yapmadığı, davalının ödeme yapmaması üzerine, bu kez .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas dosyası ile davalı aleyhine takip yapıldığı, ancak davalı-borçlu bu kez de herhangi bir borcu bulunmadığından bahisle takip dosyasına itiraz ettiği, buna karşılık davalı ... A.Ş.’nin vekili tarafından ise; davacının, kayıp olduğunu iddia ettiği ürünün kargoya verildiği tarihin 24.11.2017 tarihi olduğu, kargo içeriği ürünler için beyan ettiği faturaların tarihinin ise 08.12.2017 tarihi olduğu, bu nedenle Müvekkil Şirketin işbu faturalara istinaden bedel tazmini sorumluluğunun bulunmadığı, kargo içeriğinde bulunduğu iddia edilen ürünün, gerçekten o zayi olduğu iddia edilen ürün olduğunun ispata muhtaç olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu taşımanın, kargo şirketine malın teslim edilerek belirtilen adrese teslim edilmesinin istenmesi şeklide kargo taşımacılığı yapıldığı hususunda anlaşmazlık olmadığı, dava konusu olayda, kargo taşımacılığı sırasında, kargo firmasına teslim edilen kolinin, taşımacılık esnasında kaybolduğu iddia edildiğinden, bilirkişiler tarafından irdeleme bu yönde yapılmıştır.
Davacı ... San. Ve Tic. A Ş.’nin 24.11.2017 tarihinde, Balıkesir'deki müşterisine teslim edilmek üzere 3 koli malzemeyi, ... A.Ş.’nin ... Şubesinden ... takip numarası ile gönderdiği, bu durumda takip numarasının olduğu ve ancak gönderi ücretinin de yazıldığı gönderi makbuzu veya faturasının suretinin dosyada olmadığı, buna karşılık ise, gönderi emtianın alınması esnasında ise teslim eden ile teslim alan arasında Kargo Teslim Tutanağı tanzim edildiği ve Tutanağa, "1 koli malzemeyi eksik olarak aldım" şeklinde şerh düşüldüğü, Ayrıca, davacı ... San. Ve Tic. A Ş.’nin Mali ve İdari işler olarak titri bulunan ... ile ... Sanayi Bölgesi ... No: ... Tuzla/İstanbul adresinde bulunan ... Kargo ... Şube Müdürü ... ve ... Mah. ... Cad. No: ... Ataşehir/İstanbul adresinde bulunan ... nden Operasyon/Denetim Uzmanı ... arasında, 18.04.2018 ile 02.08.2018 tarihleri arasında konu ile ilgili mail yazışmalarının yapıldığı, dava konusu olayın çözülemediği anlaşılmıştır.
Kargo (cargo) kelimesi sözlük anlamı itibariyle “yük, hamule” anlamında kullanılmaktadır. 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun Tanımlar başlıklı 3.maddesinde ise; Kargo : “Tek parçada en fazla yüz kilogramı geçmeyen genellikle ambalaj ve kap içerisinde olan küçük boyutlu koli, sandık, paket gibi parça eşyayı ifade eder" şeklinde tarif edilmiştir. Bu tanım esas alındığında kargo taşımacılığı; herhangi bir yükün bir yerden başka bir yere ulaştırılması ile ilgili faaliyetler olarak tanımlanmaktadır.
Ambar Tesellüm Fişinin müşterinin adresinden teslim alınan kargolar için (kargonun adresten alınması durumunda fatura kesilemeyeceğinden) daha sonra kesilecek olan fatura bilgilerini içeren, Maliye Bakanlığı'nın bandrolünü taşıyan ve kullanılması zorunlu resmi evraktır. 4 nüsha olarak tanzim edilir. Müşterinin adresinde kargo kabulü esnasında, ambar tesellüm fişi üzerindeki bilgiler eksiksiz olarak doldurulur ve bir nüshası müşteriye sunulur. Diğer iki nüshası ise fatura düzenlenmesi için birime getirilir. Fatura düzenlendikten sonra bir nüshası fatura ekinde varış merkezine gönderilir, bir nüsha ilgili bölgesine ve diğer nüsha da birimde tasnif edilir. Bu makbuz, aynı zamanda kargonun firmaya teslim edildiğinin (zimmetlendiğinin) belgesidir.
Fatura, Kargolar çıkış şubesinde faturalandırılır. Peşin ödeme gönderilerde, gönderici kargoyu şubeye teslim ettiğinde fatura düzenlenir. Adres alım yapılan gönderilerde kargo şubeye getirildikten sonra fatura düzenlenir ve daha sonra fatura müşteriye ulaştırılır. Ücret alıcı gönderilerde kargo alıcısına teslim edildiği zaman tahsilat gerçekleşir.
Barkod Etiketi, Kargonun teslim alındığı şube ile teslim edileceği şube arasındaki aşamaların adım adım takibini sağlayan, üzerinde fatura bilgilerinin bulunduğu ve her kargo için ayrı verisel kodlama içeren etikettir. Fatura düzenlenen her parça kargo için bir barkod etiketi elde edilir ve kargonun düz zeminine yapıştırılır. 30 kg. ya da 30 desimetreyi aşan her kargo için iki adet barkod etiketi üretilir ve kargonun 2 ayrı yüzeyine yapıştırılır.
Gönderi Kodu, Gönderilecek kargoya ait kesilen faturanın numarasına gönderi kodu denilmektedir. Koli veya paketin üzerine yapıştırılan barkod etiketinin üzerine de okunaklı bir şekilde yazılmaktadır. Kargonun otomasyon programında takibi için de kullanılmaktadır.
Kargo Teslim Belgesi (Alıcı Teyit Belgesi), Kargonun alıcı müşteriye teslimatının yapılması sırasında, üzerine alıcının kimlik bilgileri ile kaşe veya imzasının yazıldığı fatura nüshasıdır.
4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun l.maddesinde; Kanunun amacı, “(...) taşımada düzeni ve güvenliği sağlamak, taşımacı, acente ve taşıma işleri komisyoncuları ile nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği ve benzeri hizmetlerin şartlarını belirlemek, taşıma işlerinde istihdam edilenlerin niteliklerini, haklarını ve sorumluluklarını saptamak olarak (...)” şeklinde belirtilmiştir.
4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 2.maddesinde; Kanunun kapsamı; "kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacıları, taşıma acentelerini, taşıma işleri komisyoncularını, nakliyat ambarı ve kargo işletmecilerini, taşıma işlerinde çalışanlar ile taşımalarda yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapıları ve benzerlerini kapsadığı” şeklinde belirtilmiştir.
4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 6.maddesine göre; Yolcu ve eşya taşımaları, kanunlara ve taşımacı ile yolcu ve gönderen arasındaki sözleşmelere uygun olarak yapılır. Yolcu taşımaları biletsiz veya taşıma sözleşmesiz, eşya taşımaları taşıma senetsiz yapılamaz.
4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 7.maddesine göre; Taşımacı, (...) yolcu ve eşyayı taahhüt ettiği yere kadar götürmekle yükümlüdür.
4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 9.maddesine göre; (...) Nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği yapanlar, eşyayı teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, eşyanın tamamı ve kısmen kaybından ve vuku bulacak hasarından, korunması ve taşınmasından, güvenliği ve düzenliliğini sağlamaktan, (...) sorumludur.
Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin, 40.maddesinin 9.bendine göre; Yetki belgesi sahipleri; eşya, kargo ve bagajları, teslim aldıkları andan teslim edinceye kadar, eşyanın, kargonun veya bagajın tamamen veya kısmen kaybından, zayiinden, hasara uğramasından, çalınmasından, güvenliğini sağlamaktan, teslim aldıkları şeklini muhafaza etmekten, korunması ve taşınmasından sorumludurlar.
Türk Ticaret Kanununun 875.maddesinin l.bendine göre; Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyanından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.
.... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas sayılı dosyasında yer alan ödeme emrinde, 4.009,88 TL Alacak, 227,07 TL Takip öncesi faiz olmak üzere toplam 4.236,96 TL olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.
Davalı ... A.Ş.’nin; 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 6. maddesi, 7. maddesi ve 9. maddesi ile Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin, 40. maddesinin 9. bendi ve Türk Ticaret Kanununun 875. maddesinin l. bendine göre; Eşya taşımalarını, kanunlara ve taşımacı ile gönderen arasındaki sözleşmelere uygun olarak, eşyayı taahhüt ettiği yere kadar götürme yükümlülüğü ile eşyayı teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, eşyanın tamamı ve kısmen kaybından ve vuku bulacak hasarından, korunması ve taşınmasından, güvenliği ve düzenliliğini sağlamaktan ve doğan zararlardan sorumlu olduğu halde; Dosya muhteviyatına göre, “... San. Ve Tic. A Ş.’nin 24.11.2017 tarihinde, Balıkesir'deki müşterisine teslim edilmek üzere 3 koli malzemeyi, Şirketin ... Şubesinden teslim alarak ... takip numarası ile gönderdiği, ancak davacı şirketin müşterisi kolileri varış noktası olan Balıkesir ... şubesinden almaya gittiğinde, kendisine 2 koli teslim edildiği, diğer kolinin kayıp olduğu bilgisi verilerek durumun tutanak altına alındığı, ... San. Ve Tic. A Ş.’nin gönderdiği kolilerden biri davalı tarafından zayi edildiğinin, Tutanağa, “1 koli malzemeyi eksik olarak aldım” şeklinde şerh düşülerek belirtildiği, davacıya ....Noterliği 10.10.2018 tarih ... yevmiye numarası ile ihtarname gönderildiği ve taşıma akdinden doğan sorumluluğu hatırlatılarak zayi olan malın bedeli olan 4.009,88 TL’nin ödemesinin istendiği, ancak ödeme yapılmaması üzerine, ....İcra Müdürlüğünün 2018/... esas dosyası ile 4.236,96 TL takip yapıldığı, bu şekilde, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 6.maddesi, 7.maddesi ve 9.maddesi ile Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin, 40.maddesinin 9.bendi ve Türk Ticaret Kanununun 875.maddesinin 1.bendine göre; Kargo Taşımacılığı Şirketi olarak nakil etmek üzere teslim aldığı ve nakilden sonra alıcısına teslim etmesi gereken koli emtianın nakil esnasında kaybolduğu bu durumda dikkatsizlik ve tedbirsizlik neticesi özen yükümlülüğüne uymayarak koli emtianın kaybolmasına sebebiyet verdiği anlaşıldığından kusurlu olduğu ve dava konusu olayda kaybolan eşyanın ederinden sorumlu olduğu,
4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 8.maddesinde ve Türk Ticaret Kanununun 856, 864/1 ve 870/1 maddelerinde belirtilen, "eşyanın varış noktası, cinsi, miktarı ve nitelikleri ile diğer önemli bilgileri tam ve doğru olarak taşımacıya bildirmek zorundadır. Yanlış ve eksik bildirmelerden doğacak her türlü sorumluluk gönderene aittir." Şeklindeki kargo ile eşya gönderme hususunda belirtilen edinimlerini yerine getirdiği, eşya gönderme hususlarında yöneltilebilecek ihlalli bir hususun söz konusu olmadığı anlaşıldığından, dava konusu olayda kusurunun olmadığı hususları tespit edilmiştir.
Davalı şirket olarak nakil etmek üzere teslim aldığı ve nakilden sonra alıcısına teslim etmesi gereken koli emtianın nakil esnasında kaybolduğu bu durumda dikkatsizlik ve tedbirsizlik neticesi özen yükümlülüğüne uymayarak koli emtianın kaybolmasına sebebiyet verdiği anlaşıldığından kusurlu olduğu ve dava konusu olayda kaybolan eşyanın ederinden sorumlu olduğu tespit edildiğinden, davanın kabulü ile .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasına davalının yaptığı itirazın iptali ile takibin 4.009,89 TL asıl alacak, 227,08 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 4.236,96 TL üzerinden aynen devamına, 801,97 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM :
1-Davanın kabulü ile ... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasına davalının yaptığı itirazın iptali ile takibin 4.009,89 TL asıl alacak, 227,08 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 4.236,96 TL üzerinden aynen devamına,
2-801,97 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 289,43 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 72,36 TL harcın düşümü ile eksik kalan 217,07 TL harcın davalıdan tahsili ile maliyeye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafça yapılan ( ilk masraf 50,80 TL + 72,36 TL peşin harç + 82,90 TL + 600,00 TL bilirkişi ücreti ) toplam 806,06 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Tarafların zorunlu arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 15/02/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır