T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/359 Esas
KARAR NO: 2023/121
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 27/04/2012
KARAR TARİHİ: 20/02/2023
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacıların tek murisi ... ...ün 17/10/2011 tarihinde trafik kazasında vefat ettiğini, geride, davacılar kaldığını, davaya konu aracın davalıya mali mesuliyet poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, olayda davalı sigorta şirketinin vefat eden araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu gerekçesi ile destekten yoksun kalma tazminatı isteminin red edildiğini ancak Yargıtay HGK'nın 15/06/2011 tarih ve 2011/12-42 sayılı içtihatı gereği, kusurlu olan sürücünün desteğinden mahrum kalanların destekten yoksun kalma tazminatı alacağı yönünde içtihatı bulunduğunu beyanla fazlaya ilişkin talep hakları saklı kalmak şartıyla 1.000-TL 'in tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili tarafından sunulan ıslah dilekçesince özetle: Dava dilekçesinde talep olunan 1.000,00 TL tazminat taleplerini, 184.571,29 TL artırarak 185.571,29 TL olarak ıslah ettiklerini, talep olunan tutarların tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; HGK kararının başlayıcı olmadığını, miras bırakan sürücünün kazaya tam kusuru ile sebep olduğundan ZMMS poliçe teminatından yararlanamayacağını bu kanunun ile 90. maddesininde bu yönde olduğunu araç işleteninde trafik sigortacısınında tazminat isteyemeyeceğini, zorunlu mali mesuliyet sigortası, araç işleticisinin, üçünü kişilere ödemek zorunda kalacağı maddi tazminattan dolayı mal varlığında meydana gelecek eksilmeyi güvence altına alan bir sigorta türü olduğu için, aracın zorunlu trafik sigortasını yapan sigortacının sorumluluğunun ancak araç işleteninin tazminat ile sorumlu tutulmasına bağlı olduğu beyanla davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava, ... ...ün 17/10/2011 tarihinde trafik kazasında vefat etmesi nedeniyle geride kalanlarca açılan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Deliller: Dosya içeriği, Bilirkişi incelemesi, Poliçeler,
Mahkememizden verilen 12/02/2018 tarih ve 2017/... Esas 2018/... sayılı karar Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 29/01/2020 tarih ve 2018/... Esas 2020/... Karar sayılı ilamıyla bozulmakla, dava mahkememizin 2020/359 Esasına kaydedilmiştir.
İlamda:
"Mahkemece davanın reddine dair kararın gerekçesinde Dairemizin 2016/... Esas sayılı ilamına atıf yapılmıştır. Mezkur karar Yeni Zorunlu Mali Mesuliyet Genel Şartları döneminde gerçekleşen bir olayla ilişkindir. Bilindiği üzere yeni genel şartlar ancak genel şartların yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanabilecektir. Davadaki sigorta poliçesinin akit tarihi 11.03.2011 olduğundan yeni genel şartların eldeki davaya uygulanması mümkün olmadığı gibi daha önce Yargıtay incelemesinden geçmiş olması nedeniyle oluşan kazanılmış haklar dikkate alınmamıştır.
Mahkemece Dairemizin 2014/... Esas-2016/... karar sayılı 27.10.2016 günlü bozma ilamına uyulmuş, bozma gereğince araştırma ve inceleme yapılmamış bozma gerekleri yerine getirilmemiştir. Bu durum usuli kazanılmış hakka aykırılık teşkil eder.
Bu itibarla, yukarıdaki açıklamalar ışığında, uyulmasına karar verilen Dairemizin bozma ilamı doğrultusunda Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından müteveffa ... ...'ün hak sahiplerine rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığı araştırılması, desteğin anne ve babasının da destek payı alacağı kabul edildiğinde ayrı bir dava konusu olabileceği göz önünde bulundurularak, desteğin anne ve babasının destek payları düşülerek hesaplama yapılması hususlarını kapsayan ve uyulmasına karar verilen bozma ilamı uyarınca araştırma yapılarak karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddi yönünde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." denmiştir.
İlam üzerinde SGK'ya müzekkere yazılarak davacıların rücuya tabi ödeme alıp almadıkları konusunda müzekkere yazılmıştır.
Mahkememiz dosyasından 03/03/2021 tarihinde bilirkişi raporu alınmıştır.
Raporda:
... plakalı aracın sürücüsü ... ...’ün; meydana gelen trafik kazasında %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,
... plakalı kamyonun sürücüsü ... ’ün emniyet kemeri takma zorunluluğu açısından irdeleme;
Karayolları Trafik Kanununun 78. maddesine göre; belirli sürücülerin ve yolcuların, araçların sürülmesi sırasında koruyucu tertibat kullanmaları zorunludur.
Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 150.maddesinin b) fıkrasına göre; M1 sınıfı otomobillerin, N1, N2, N3 sınıfı kamyonet, kamyon ve çekicilerin (...) bütün koltuklarında bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (1) sayılı cetvelde yer alan Emniyet Kemerinin bulundurulması ve kullanılması zorunludur.
Sürücü ve yolcuların, sayılan araçlar ile seyir halindeyken, kendi güvenlikleri açısından, emniyet kemeri takma zorunluluk ve yükümlülükleri bulunmaktadır.
Türk Borçlar Kanunu’nun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri başlıklı bölümündeki, “MADDE 51- Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler. Tazminatın irat biçiminde ödenmesine hükmedilirse, borçlu güvence göstermekle yükümlüdür.
MADDE 52- Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Zarara hafif kusuruyla sebep olan tazminat yükümlüsü, tazminatı ödediğinde yoksulluğa düşecek olur ve hakkaniyet de gerektirirse hâkim, tazminatı indirebilir.” şeklinde hüküm yer almaktadır.
TBK 52.maddesi uygulaması yönünden, dosya kapsamına bakıldığında; ... plakalı kamyonun sürücüsü ... ...’ün, Trafik Kazası Tespit Tutanağında ‘Zorunlu değil’ (kod 3) bölümü işaretlenmiş olduğu, ancak yapılan incelemede kaza tarihinde de yukarıda izah edildiği üzere, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 150.maddesinin b) fıkrasına göre; M1 sınıfı otomobillerin, N1, N2, N3 sınıfı kamyonet, kamyon ve çekicilerin (...) bütün koltuklarında bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (1) sayılı cetvelde yer alan Emniyet Kemerinin bulundurulması ve kullanılması zorunludur.
Davacı Hak SahibiDavacıların Maddi Zararı Davacıların Zararları OranıTeminat Limiti Davacıların Teminat Limiti İle Sınırlı Maddi Zararları
Eş Mühübet ...400.031,91 TLx 77,34% x 200.000,00 TL =154.672,06 TL
Çocuk ... ...41.846,93 TLx 8,09% x 200.000,00 TL =16.180,09 TL
Çocuk ... ... 75.385,75 TL x 14,57% x 200.000,00 TL = 29.147,85 TL
Toplam517.264,59 TL 100,00% Toplam =200.000,00 TL
... plakalı aracın olay tarihinde ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... nolu ZMSS (Trafik) Poliçesi ile sigortalı olduğu; poliçe geçerlilik tarihinin 11.03.2011/2012 olduğu; meydana gelen kazanın poliçe teminat süresi içinde bulunduğu, ZMSS Ölüm/Sakatlık Teminat limitinin kişi başına 200.000,00 TL olduğu ,
Davalı ... Sigorta Şirketi yönünden temerrüt başlangıç tarihinin dava tarihi olduğu,
Davacı (Mühübet ..., ... ... ve ... ...) ile ... Sigorta AŞ arasında bir sözleşme bulunmaması; başvuru sahibinin haksız fiil mağduru 3. Kişi olarak uyuşmazlığa taraf olması nedeniyle ‘’yasal faiz’’e hükmedilmesi gerektiği tespit edilmiştir.
Mahkememiz dosyasından 07/02/2022 tarihinde ek rapor alınmıştır.
Raporda: kök rapora uyulduğunu, her hangi bir değişiklik yapılmadığı belirtilmiştir.
Tarafların itirazları üzerine, Mahkememiz dosyasından 03/06/2022 tarihinde yeniden ek rapor alınmıştır.
Raporda:
... plakalı aracın olay tarihinde ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... nolu ZMSS (Trafik) Poliçesi ile sigortalı olduğu; poliçe geçerlilik tarihinin 11.03.2011/2012 olduğu; meydana gelen kazanın poliçe teminat süresi içinde bulunduğu, ZMSS Ölüm/Sakatlık Teminat limitinin kişi başına 200.000,00 TL olduğu,
Davacıların Destekten yoksun kalma toplam tazminat tutarının toplam poliçe limitini aşması sebebiyle garamaten hesaplama ve dağılım yapılan tutarlar şu şekilde tespit edilmiştir.
l.seçenek
Davacı Hak Sahibi Davacıların Maddi Zararı Davacıların Zararları Oranı Teminat Limiti Davacıların Teminat Limiti İle Sınırlı Maddi Zararları
Eş Mühübet ... 711.666,62 TLx 84,54% x 200.000,00 TL =169.071,89 TL
Çocuk ... ... 45.398,91 TL x5,39% x 200.000,00 TL = 10.785,50 TL
Çocuk ... ... 84.785,40 TLx 10,07% x 200.000,00 TL =20.142,62 TL
Toplam841.850,93 TL 100,00% Toplam =200.000,00 TL
2.Seçenek
Davacı Hak SahibiDavacıların Maddi Zararı Davacıların Zararları Oranı Teminat Limiti Davacıların Teminat Limiti İle Sınırlı Maddi Zararları
Eş Mühübet ...426.999,97 TLx 84,54% x 200.000,00 TL =169.071,89 TL
Çocuk ... ...27.239,35 TLx 5,39% x 200.000,00 TL =10.785,50 TL
Çocuk ... ...50.871,24 TLx 10,07% x 200.000,00 TL =20.142,62 TL
Toplam505.110,56 TL 100,00%Toplam =200.000,00 TL
Sigorta şirketinin reddetme mazeretinin geçerli kabul edilmesi durumunda temerrüt başlangıç tarihinin başvuru tarihinin 8 iş günü sonrasına denk gelen 08.12.2011 tarihi olduğu, aksi takdirde dava tarihinden itibaren işleyecek faizden sorumlu tutulabileceği,
Mahkememiz dosyasından 21/12/2022 tarihinde yeni bir heyetten rapor alınmıştır.
Raporda:
SGK İLK PSD değerleri; 15.03.2012 tarihli - hak sahiplerine bağlanan aylıkların ilk peşin sermaye değeri hesaplamasında;
-Eş Mühübet ... için 62.893,93 TL,
-Kızı ... ... için21.205,33 TL,
-Kızı ... ... için 18.624,34 TL olduğu, toplam 102.723,60 TL olarak hesaplandığı,
Her ne kadar SGK tarafından dava dışı işverenden kusur oranında tamamının rücuen talep edilmiş olduğu görülse de, rucüya tabi ödemelerin 3. Şahıslardan (sigorta şirketlerinden) yarısının talep edilebileceği, kazazedenin kusuruna denk gelen miktarın tenzil edilmeyeceği dikkate alındığında; % 60’ lık işveren kısmının / ‘si % 30’ unun hesaplanan maddi tazminat miktarından tenzilinin gerektiği, bu tutarında - davalı sigorta şirketi yönünden limit içinde hesaplanması gerektiği göz önüne alındığında; 102.723,60 x % 30 =30.817,08 TL ‘ lik kısmının (işverenin de sigortacısından talep etme hakkı olduğu gözetilerek ve sebepsiz zenginleşmenin önüne geçilmek amacıyla / yerleşik Yargı kararları gereği) 200.000,00 TL teminat limiti - 30.817,08 TL = 169.182,92 TL teminat limiti dahilinde hesaplama yapılması gerektiğinin hukuki değerlendirmesi elbette Sayın Mahkemeye ait olduğu,
Aşağıda nihai hesaplamada, her bir davacı için ilk PSD değerinin % 30’ luk kısımları ayrı ayrı talep edebilecekleri maddi zarardan tenzil edilmiştir.
-Eş Mühübet ... için 62.893,93 TL x % 30 = 18.868,18 TL
-Kızı ... ... için21.205,33 TLx % 30 = 6.361,60 TL
-Kızı ... ... için 18.624,34 TLx % 30 = 5.587,30 TL tenzil edilerek,
> Müteveffanın anne ve babası dahil nüfus kayıt örneği alındığında;
- Baba ...’ ün 02.09.1999 tarihinde,
Anne ...’ ün 05.10.1999 tarihinde vefat ettiği görülmektedir. Bu bağlamda, davacılar dışında müteveffanın desteğinden yoksun kalan olmadığı tespiti ile;
03.02.2014 hesap tarihi dikkate alındığında; 17.10.2011. tarihinde destekçi ... ...’ün vefatı sonrasında;
Eş Mühübet ...’ ün; kazanılmış haklar gözetilerek hesaplandığında toplam DYK zararının 157.768,71 TL olduğu, SGK tarafından davacıya bağlanan aylıkların ilk PSD ‘değerinin % 60 ‘lık kusur kısmına denk gelen miktarın / ‘si 18.868,18 TL ‘ nin tenzili ile destek zararının 138.900,53 TL olduğu, davalı sigorta şirketi yönünden teminat limiti dahilinde talep edilebilecek tutarın 134.458,78 TL olduğu,
Kızı ... ...’ ün; kazanılmış haklar gözetilerek hesaplandığında toplam DYK zararının 28.162,72 TL olduğu, SGK tarafından davacıya bağlanan aylıkların ilk PSD ‘değerinin % 60 ‘lık kusur kısmına denk gelen miktarın / ‘si 6.361,60 TL ‘ nin tenzili ile destek zararının 21.801,12 TL olduğu, davalı sigorta şirketi yönünden teminat limiti dahilinde talep edilebilecek tutarın 21.103,96 TL olduğu,
Kızı ... ...’ ün; kazanılmış haklar gözetilerek hesaplandığında toplam DYK zararının 19.657,41 TL olduğu, SGK tarafından davacıya bağlanan aylıkların ilk PSD ‘değerinin % 60 ‘lık kusur kısmına denk gelen miktarın / ‘si 5.587,30 TL ‘ nin tenzili ile destek zararının 14.070,11 TL olduğu, davalı sigorta şirketi yönünden teminat limiti dahilinde talep edilebilecek tutarın 13.620,17 TL olduğu tespit edilmekle,
Bilirkişi raporlarının denetime uygun, hüküm kurmaya elverişli olduğu göz önüne alınarak davanın Mühübet ... yönünden kabulüne, ... ... ve ... ... yönünden kısmen kabulüne, uyuşmazlığın haksız fiil sorumluluğundan kaynaklı olduğu gözetilerek, yasal faiz uygulanmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davacı Mühübet ... yönünden davanın kabulüne, 133.405,91 TL'nin 13/02/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacı ... ... yönünden davanın kısmen kabulüne, 21.103,96 TL'nin 13/02/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı ... ... yönünden davanın kısmen kabulüne, 13.620,17 TL'nin 13/02/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Alınması gerekli 11.484,96 TL karar ve ilam harcından peşin alınan ( peşinde 21,15 TL + ıslahta 3.172,00 TL ) toplam 3.193,15 TL 'nin düşümü ile eksik kalan 8.291,81 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Davacı Mühübet ... taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 21.010,89 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak bu davacıya ödenmesine,
6-Davacı ... ... taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak bu davacıya ödenmesine,
7-Davacı ... ... taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak bu davacıya ödenmesine,
8-Davalı taraf vekille temsil olunmakla red üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacı ... ...'den alınarak davalıya ödenmesine,
9-Davalı taraf vekille temsil olunmakla red üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 7.992,76 TL vekalet ücretinin davacı ... ...'den alınarak davalıya ödenmesine,
10-Davacı tarafından yapılan (24,45 TL ilk masrafı+ 173,95 TL posta masrafı+ 6.250,00 TL bilirkişi ücreti =) 6.448,40 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına ( %91,09 kabul ) nazaran 5873,84 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
11-Davalı tarafından yapılan 80,00 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına ( %8,91 red ) nazaran 7,12 TL'sinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
12-Davacı tarafça yatırılan ( peşinde 21,15 TL + ıslahta 3.172,00 TL ) toplam 3.193,15 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
13-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay Temyiz Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 20/02/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır