T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/563 Esas
KARAR NO: 2021/652
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/10/2020
KARAR TARİHİ: 04/10/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “Arabuluculuk müessesi kapsamında yapılan görüşmelerde, herhangi bir anlaşmaya varılamadığı ve uyuşmazlığın devam ettiği, 6001 Sayılı Kanunun 30. maddesi 5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir" düzenlemesine yer verildiği, ancak 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesi ile "on katı tutarında" ibaresi "dört katı tutarında" olarak "(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.” şeklinde olduğu, davalı aleyhine başlatılan icra takibinde müvekkil şirketin talep ettiği asıl alacağın içinde yer alan gecikme cezaları 7144 sayılı kanunun 18 inci maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. fıkrasında yapılan değişiklik nedeniyle 10 katından 4 katına indirildiği, dolayısıyla da harca esas değerin yasaya uyarlandığı, müvekkil şirketin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin ...-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ...Köprüsü ve...Otoyolunun işletme hakkı sahibi; davalının ise, işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullanmış bulunan gerçek tacir olduğu, işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçişler 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirildiği ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 15 günlük sürede geçiş ücretinin ödemesini yapmayan araç maliklerine, geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığı, bununla birlikte geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretini ödeyenlere 6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesi uyarınca ceza uygulaması yapılmadığı, davalının, ... plakalı araçları ile 07.04.2017-08.04.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkil şirkette olan ...Köprüsü ve bağlı otoyolundan ihalli geçişler gerçekleştirdiği, ön yazı ekindeki CD/DVD içerisinde sunulacak delillerde de görüleceği, geçiş ücretlerinin ve bu ücretlere ait 6001 S.K. m.30/5 hükmünün getirdiği yasal cezanın ödenmemesi üzerine, İstanbul ...İcra Müdürlüğü... Esas sayılı dosyasında icra takibine girişildiği, davalının alacaklı tarafı hiçbir şekilde tanımadığı, müvekkil alacaklı şirkete herhangi bir borcu olmadığı gerekçeleriyle icra takibine itiraz ettiği, davalının müvekkilin işletmiş olduğu 3. Köprü ve bağlantılı Otoyolundan geçiş yapmadığı yönünde bir savunması da bulunmadığı, ayrıca, itiraz konusu olan faiz nevi ve oranına yönelik olarak, ihlalli geçişi gerçekleştiren aracın bir ticari araç olduğu ve davalının ticari işletmesine ilişkin kullanıldığı açık olduğundan ticari işlerde uygulanan faiz nevi ve oranının talep edilmesinde de hukuka aykırı bir yönü bulunmadığı, KDV alacağına yönelik açıklama yapmak gerekirse; 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Yasası'nın 24/c maddesinde ; "Vade farkı, fiyat farkı, faiz, prim gibi çeşitli gelirler ile servis ve benzer adlar altında sağlanan her türlü menfaat, hizmet ve değerler. "in matraha dahil olduğu ifade edildiği, dolayısıyla yasal düzenlemeler ve Yargıtay uygulaması çerçevesinde, icra yoluyla tahsil edilen veya açılan davalarda, mahkemeler tarafından hükmolunan faiz alacakları, katma değer vergisine tabi olup, temerrüt faizi üzerinden katma değer vergisi hesaplanması yasaya uygun olduğu, ortaya konulduğu gibi, takibinin dayanağının 6001 sayılı kanunun m.30/5 hükmü olduğu, izah edilen ve sayın mahkemece re'sen gözetilecek nedenlerle, fazlaya ilişkin talepleri saklı kalmak kaydıyla; ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettikleri, davanın kabulü ile İstanbul ...İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline, takibin devamına, icra takibinin geçiş ücreti ve gecikme cezası olmak üzere toplam (612,50 TL) Asıl Alacak ile bu alacağa takip tarihinden önce işlemiş Faiz (30,59 TL) ve KDV (5,51 TL) yönünden takip talebinde gösterilen şartlarla devamına, davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkilimize ödenmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, peşin olarak ödenen yargılama giderleri ve harçlarla tespit edilecek avukatlık vekâlet ücretinin davalı borçludan tahsili ile müvekkile verilmesine karar verilmesi” talep edilmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; “İşbu davanın, her ne kadar ticaret mahkemesinde açılmışsa da dava konusu itibariyle görevli mahkemenin tüketici mahkemeleri olduğu, dolayısıyla görev yönünden itirazlarının kabulü ile görevsizlik kararı verilmesi gerektiği, ayrıca müvekkilin Bursa’da ikamet ettiği, yetkili mahkemenin Bursa Mahkemeleri olduğu ve itiraz ettikleri, davacı tarafından müvekkilin ... plakalı aracı ile 07.04.2017-08.04.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, ...Köprüsü ve bağlı otoyolundan ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini ve ödenmeyen cezalar ile ilgili icra takibi sonrası dava açıldığından bahisle müvekkilin icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptalini istendiği, davacı tarafından müvekkilin ... plakalı aracı ile geçiş ihlali yaptığı iddia edilmişse de müvekkil geçişin yapıldığı tarihte ... Selim Köprüsünü hiç kullanmadığı, müvekkilin, geçiş ihlali yapıldığı iddia edilen aracı 04/04/2017 tarihinde dava dışı ...'a sattığı ve devrettiği, ihlal tarihi itibariyle ... plakalı aracın, müvekkil mülkiyetinde ve zilyetliğinde bulunmadığı, işbu dava konu icra takibi ile bu dava haksız olarak ikame edildiği, davada haklılıklarının ortaya konulması açısından müvekkilin aracını sattığı ...' a (T.C: ...) davaya ihbar edilmesini talep etikleri, izah edilen nedenlerle; davanın öncelikle görevsizlik nedeniyle aksi halde yetkisizlik nedeniyle usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine, davanın ...'a ihbar edilmesine, davacı aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesi” talep edilmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davacı ... Köprüsü ve ...A.Ş.’nin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-...Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ... Selim Köprüsü ve Kuzey Çevre Otoyolunun işletme hakkı sahibi; davalının ise, işletme hakkı davacı şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullandığı iddia edilen gerçek kişi olduğu, işletme hakkı sahibi Şirketin sorumluluğundaki, köprü ve otoyollardan geçişlerin, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5.fıkrası kapsamında ücretlendirildiği ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 Sayılı Kanunun 18.maddesi ile 6001 Sayılı Kanunun 30.maddesinin 1. ve 5. fıkralarında yer alan "on" ibareleri "dört" şeklinde değiştirildiği, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 7. fıkrasının “Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz" hükmünü haiz olduğu, geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretini ödeyenlere, 6001 sayılı Kanunun 30.maddesinin 7.fıkrasına göre ceza uygulaması yapılmadığı, ceza uygulama süresinin 15 günlük süre hitamında başlatıldığı, kanuni değişiklik sonrasında geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığı, işletme hakkı davacı şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullanmış bulunduğu iddia edilen davalı...sahibi olduğu, ... plakalı aracı ile 07.04.201708.04.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkil şirkette olan ...Köprüsü ve bağlı otoyolundan ihlalli geçişler gerçekleştirdiği, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine İstanbul ...İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında üzerinden bedeli ödenmeyen geçiş ücretleri ve yasal ceza bedellerinin ödenmesinin sağlanması amacıyla icra takibi başlatıldığı, başlatılan icra takibine davalının itirazı sonucu İİK 67. Madde gereği açılan itirazın iptali davasıdır.
Deliller; Dosya Mevcudu, Bilirkişi İncelemesi, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası.
Mahkememiz dosyasından 10/03/2021 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Raporda; 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. Fıkrasına göre; "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.." şeklinde hüküm bulunduğu, ancak 16/05/2018 tarihli ve 7144 sayılı Kanunun 18.inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “on” ibaresinin “dört” şeklinde değiştirildiği anlaşılmıştır. Ancak; 25.05.2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren ve 16/05/2018 tarih ve 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun aşağıda yer alan maddesi; Madde 19- 6001 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Geçici madde 3- Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” Şeklindedir. Bu durumda, 25.05.2018 tarihinden önceki geçişlerin ödenmemesi durumunda, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5.fıkrasında belirtilen hükümler uygulanacak olup, dolayısıyla 2016 ve 2017 senelerine ait geçişler ile ilgili Kanunun değişikliğe uğramamış olan hali, yani 10 katı tutarda ceza uygulanacağı incelenmiştir.
Karayolları Genel Müdürlüğünün Sorumluluğu Altında Bulunun Otoyollar ile Erişme Kontrolünün Uygulandığı Karayollarında Geçiş Ücretlerinin Belirlenmesi ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik hükümleriyle, otomatik geçiş sistemi ile kartlı geçiş sisteminin çalışma ve ücret toplama ve diğer hususların kurala bağlandığı anlaşılmıştır.
Dava dosyasında yapılan incelemede, davacı vekilinin 20.10.2020 tarihli Delil dilekçesi ekindeki CD’de dava konusu ihlalli geçişlerle ilgili, ihlalli geçiş listesi ve sistem dökümü (provizyon sorgularını içerir tablo) ve ihlalli geçiş görüntülerinin bulunduğu incelenmiş olup ihlalli geçiş kayıtları çıkarılmıştır.
Otoyol Ücret Ödeme Gişelerinden İhlalli Geçiş ile ilgili olarak; Otoyol Gişelerinde, OGS ve HGS sistemleri için Bankadan veya PTT’den geçiş esnasında olumlu cevap gelmemesi (Provizyon alınamaması) durumunda ya da sistemde oluşabilecek sorunlara karşı bariyer sisteminin uygulandığı ve Gişelerde, davacı tarafça ayrıca gişe görevlisi konumlandırıldığı bu durumlarda, araç sürücüsü tarafından geçiş ücretinin, nakit veya kredi kartı ile ödenmesi gerektiği, ancak Sistem üzerinden tahsil edilemeyen ve sürücü tarafından nakit ödemesi yapılmayan ve dolayısıyla ücret ödemeden yapılan geçişlerin ücretinin ise, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin...-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun ve 7144 sayılı Kanunun hükümlerine göre ödenmesi gerektiği incelenmiştir.
Davalı tarafından ... plakalı aracını Noter Satışı ile ihlalli geçiş tarihinden önce, 04/04/2017 tarihinde dava dışı ...'a (T.C:...) sattığı ve devrettiğini aracını sattığı ...' a davanın ihbar edilmesini talep ettiği, buna karşılık davacı vekili davalının cevap dilekçesine karşılık cevaba cevap olan 08.02.2021 tarihli dilekçesinde, müvekkili şirketin işletmekte olduğu köprüotoyollardan geçiş yapan araçların bilgilerinin ... üzerinden geldiği, ihalli geçişin yapıldığı tarihte ... üzerinden yapılan sorgulamada, araç sahibi olarak davalı ...’nun göründüğü, hal böyle iken kendilerince resmi kaynaklardan alınan verilere göre takip ve davanın ikame edildiği, ayrıca noterden araç satışı yapıldıktan aracın tescil işleminin de yapılması gerektiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Davalı ...’nun;
... plakalı aracı ile 07.04.2017-08.04.2017 tarihleri arasında davacının, 3396 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre işletme hakkı sahibi olduğu ve 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5.fıkrası kapsamında ücretlendirilen ...Köprüsü ve ... Otoyolunu kullandığı ve ... plakalı aracı ile 1) İGB: ..., İşlem No: ... ve Çıkış Tarihi ve saati: 08.04.2017 -01:05:29, Çıkış İstasyonu: ... - ALEMDAĞ (8) İGB: ...,İşlem No:... ve Çıkış Tarihi ve saati: 07.04.2017 08:59:41, Çıkış İstasyonu:.. - S1B, İGB: ... İşlem No: ... ve Çıkış Tarihi ve saati: 7.04.2017 08:43:13, Çıkış İstasyonu: G01 - FENERTEPE (1) şeklinde, ücret ödemeksizin ihlalli geçişlerinin olduğu, geçişler için belirlenen ücretlerin, geçiş esnasında ödenmemesinden sonra, yasal süre olan 15 gün içinde de ödenmemesi nedeniyle, oluşan İhlalli Geçişlerin tahsil edilebilmesi için davacı tarafından İstanbul ...İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile hem geçiş ücretinden, hem de geçiş cezasından oluşan icra takibinin başlatıldığı, davalının icra takibine itiraz ettiği ve ihlalli geçişlerinden; 25.05.2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanunun 18. inci maddesi ile değişiklik yapılan 6001 sayılı Yasanın 30.maddesinin 5. fıkrasına göre, "4046, 3465 ve 3996 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı Karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.” şeklindeki hüküm olduğu, bu hükme istinaden 07.04.2017 -08.04.2017 tarihlerindeki ihlalli geçişler ile ilgili, davacının 4 katı ceza talep ettiği ve icra takibinin bu şekilde yapıldığı tespit edilmiştir.
Davalı tarafından ... plakalı aracın Noter Satışı ile ihlalli geçiş tarihlerinden önce, 04/04/2017 tarihinde dava dışı ...'a devrediliği ve 04.04.2017 tarihi itibariyle araç mülkiyetinin ele değiştirdiği davalı tarafından icra/dava dosyalarına örneği sunulan araç satış sözleşmesi ve ...Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye verilen cevap ile anlaşıldığından, mülkiyet devrinden sonra 07.04.2017 ve 08.04.2017 tarihinde gerçekleşen ihlallerden davalının sorumluluğundan bahsedilmez. Davalı ... takip ve dava konusu ihlal tarihlerinde ihlalli geçiş yapan aracın maliki olmadığında takip dosyasında borçlu taraf sıfatı ve dava dosyasında dava davalı taraf sıfatı bulunmadığından pasif husumet yokluğundan davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM :
1-Pasif husumet yokluğundan HMK 114/1d ve 115/2 md gereği davanın usulden reddine,
2-Alınması gerekli 59,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40 TL'den düşümü ile eksik kalan 4,9 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davalı taraf vekille temsil olunmakla red üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 648,59 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına.
5-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına.
Davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 04/10/2021
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır