T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/574 Esas
KARAR NO: 2021/528
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/06/2020
KARAR TARİHİ: 05/07/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında 15/02/2018 tarihli İşyeri Devir/Satış/Kiralama Aracılık sözleşmesi imzalandığını, sözleşme kapsamında ... Mah. ... Cad. no:... adresindeki işyerini 3. kişilere devredilmesi, satılması veya kiralanması hususunda müvekkili şirketin yetkilendirildiği, anlaşmanın süresinin sözleşmede belirtildiği üzere, imza tarihinden itibaren 180 gün olduğu, taraflar arasında akdedilen sözleşmeye göre, davalı tarafın sözleşmede yazılı (satış bedeli : 630.000 – 650.000 TL) bedel üzerinden % 5 +KDV oranında hizmet bedeli ödeyeceğini taahhüt ettiği, davalının var olan müvekkili ile sözleşmesine rağmen 04.06.2018 tarihinde müvekkilini devre dışı bırakarak 3. Kişi ... SAN. TİC. LTD. ŞTİ.’ne devrettiği, iş bu devir neticesinde müvekkili şirket ile davalı arasında imzalanan sözleşme gereğince 630.000 TL.nin %5’i 31.500 TL, müvekkilini devre dışı bırakarak 3.kişiye devretmiş olmakla sözleşmeyi ihlal ettiği, sözleşmenin 9. Mad. göre satış bedeli 630.000 TL. nin %5’i 31.500 TL cezai şart oluştuğu, müvekkilinin şifahi taleplerine rağmen davalının hizmet bedeli ve cezai şart bedelini ödemediği, müvekkili tarafından ... İcra Müdürlüğü 2018/... E. Sayılı dosya ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalının gönderilen ödeme emrine itiraz ettiği, davalı tarafın itirazı incelendiğinde sözleşmeyi inkar etmediği, sebepsiz olarak borca itiraz ettiğinin görüldüğü, davalı taraf ile yürütülen zorunlu ticari arabuluculuk görüşmesinin 03.02.2020 tarihinde anlaşmazlıkla sona erdiği, takibin devamı, %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi yargılama ve vekalet ücretinin davalıya tahmili talep edilmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı veya vekili tarafından dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Taraflar arasındaki 15/02/2018 tarihli iş yeri devir, satış, kiralama aracılık sözleşmesinin imzalanması nedeni ile sözleşme kapsamında ... Mah. ... Cad. No: ... adresindeki iş yerinin 04/06/2018 tarihinde davacının devre dışı bırakılarak dava dışı üçüncü kişiye devredilmesi sonucu taraflar arasındaki sözleşmeye göre satış bedelinin %5 'ine tekamül eden 31.500,00 TL alacağın ve satış bedelinin %5 'ine tekamül eden cezai şart alacağına ilişkin ... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibine davalının itirazı sonucu İİK 67. Madde gereği açılan itirazın iptali davasıdır.
Deliller; Dosya Mevcudu, Bilirkişi İncelemesi, .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyası.
... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/... Esas 2020/... Karar sayılı 24/07/2020 tarihli kararı ile görevsizlik kararı verilerek, dosyanın Mahkememiz esasına kaydı yapılmıştır.
Mahkememiz dosyasından 26/05/2021 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Dava dosyasına eklenen ....İcra Müdürlüğü 2018/... Esas Sayılı icra takip dosyası incelenmiş olup, buna göre davacı (alacaklı) ... SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ. vekili tarafından davalı(borçlu) ... aleyhine 13/11/2018 tarihli TAKİP TALEBİ ile 15.02.2018 tarihli sözleşme gereği 63.000 TL ASIL ALACAK üzerinden asıl alacağa işleyecek %19,5 avans faiziyle icra takibi başlatılmış olduğu, icra dairesi’nin karar tensip tutanağı ile takibin durdurulmasına karar verildiği tespit edilmiştir.
03.02.2020 Tarihli Hukuk uyuşmazlıklarında dava şartı arabuluculuk son oturumunun sonuç kısmında müzakerenin uzlaşmama olarak tutanak haline getirildiği görülmüştür.
Davalı ... ile davacı ... SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ. arasında 15.02.2018 tarihinde düzenlenmiş ... İŞYERİ DEVİR / SATIŞ / KİRALAMA ARACILIK SÖZLEŞMESİ; Minimum Satış Bedeli : 630.000 TL, Maksimum Satış Bedeli : 650.000 TL Kira Bedeli : 8.800 TL. Hİzmet bedeli : Devir/ Satışta; Satış Bedelinin %5 + KDV’si kadardır.
Mad.1 “…. İşyeri Sahibi, Devir, Satış ve Kiralanmasına ilişkin olarak sözleşme süresince tek muhatabın ... olacağını, başka kişi veya kuruluşlara sözleşme konusuna ilişkin hiçbir yetki tanımayacağını kabul ve taahhüt eder”
Mad.3. “İşyeri sahibi, işyerinin Devir/ Satış ve Kiralama bedeli üzerinden yukarıda belirtilen oranlarda hesaplanacak “Hizmet Bedelini” Devrin Satışını / Kiralamanın gerçekleştiği gün herhangi bir ihtara gerek olmaksızın ... 21 Atılım’a nakden ödeyeceğini kabul ve taahhüt eder.”
Mad.4. “İşyeri sahibi, ... ’a vermiş olduğu münhasır yetki uyarınca, sözleşme süresince başka kişi ve kurumlara yetki vererek bu kişi veya kuruluşların aracılığı ile işyerini Devretmek/ Satmak/ Kiralamak amacı ile işlemde bulunmamayı, işyeri ile ilgili kendisine gelen tüm başvuruları ... ’a bildireceğini, böyle kişi veya kuruluşlarla işlemde bulunması halinde ... ’a alıcı ve satıcının ödemesi gereken toplam hizmet bedelini nakden, başka herhangi bir ihtara gerek olmaksızın ödeyeceğini kabul ve taahhüt eder.”
Mad.8 “ Sözleşmenin süresi tarafların imzaladığı tarihten itibaren 180 gündür. İşyeri sahibi sözleşme imzalandıktan sonra herhangi bir sebeple sözleşmenin sonuna dek feshetmeyeceğini kabul ve beyan eder. Buna rağmen işyeri sahibi, sözleşme süresi dolmadan sözleşmeyi feshederse, alıcı ve satıcının toplam hizmet bedelini cezai şart olarak nakden başka bir ihtara gerek kalmadan ödemeyi kabul ve taahhüt eder.”
Mad.9 “ İşyeri sahibi, sözleşmenin herhangi bir maddesini ihlal ettiği takdirde, sözleşmede belirtilen Devir/ Satış /Kiralama bedeli üzerinden hesaplanacak oranda, alıcı ve satıcının hizmet bedeli tutarı toplamı olan meblağı ... ’a derhal ve nakden başka herhangi bir ihtara gerek olmaksızın ödemeyi kabul ve taahhüt eder. Bu Devir/ Satış /Kiralama işlemi, ... ’ın işyerini gösterdiği veya kendisine tanıştırdığı kişilerin, işyerinin bulunduğu gayrimenkul kiralamaları, kontrat akdetmeleriyle veya işyeri sahibinin bu işyerindeki emtia veya demirbaşları bu kişiye veya ortağı veya çalışanı bulunduğu şirket veya şirket ortaklarına şirketin ortak olduğu kuruluşlara yada kan ve sıhri hısımlarına temlik etmesi, kullandırması, faturalandırması veya bu kişilerin herhangi birinin bu işyerini bir fiil kullanması veya işletmesiyle gerçekleşmiş olur.” denilmiştir.
İncelemeye ibraz edilen 6102 sayılı TTK 64. maddesinde sayılan ve tutulması zorunlu olan 2018 Yılı ticari defterlerinin; TTK 64/3. maddesi uyarınca ibraz edilen 2018 Yılı Yevmiye Defteri – Defteri Kebir - Envanter Defterlerinin açılış tasdiklerinin yasaya uygun sürede yapıldığı, Davaya konu faturaların kayıt edildiği 2018 dönemi Yevmiye Defteri’nin TTK 64/3. maddesine uygun sürede 2019 döneminin 27.06.2019 Ta.’de 279. sf.da noterden kapanış tasdiki yapıldığı davacının defterlerinin kanuna uygun tutulduğu, Davacının ticari defterleri incelendiğinde, Hem 2018-2019 - 2020 Yıllarında hem de iş bu raporun düzenlendiği tarihte davalı ...’e ait herhangi bir kayıt olmadığı görülmüştür.
Davalı ...’in ticari defter (İşletme Defteri) ve kayıtları, Vergi Dairesinin E-Yoklama, Davalı ...’in ticari defter (İşletme Defteri) ve kayıtları, Vergi Dairesinin E-Yoklama fişinden, davalının işletmesinin faaliyetini 31.07.2018 tarihinde sonlandırdığı görüldüğünden, davalı ticari defterlerinin ev’inde (ikametgahında) olduğunu bilirkişiye beyan ettiğinden, bilirkişi S.M.Müşavir ... tarafından 22/05/2021 tarihinde davalının “ ... Mah. ... Sk. No: ... .../İSTANBUL” adresine gidilerek davalının ticari defter ve belgeleri incelenmiş, inceleme sonunda aynı mahalde Bilirkişi Yerinde İnceleme Tutanağı düzenlenmiştir.
Davalının ticari defterleri; İncelemeye ibraz edilen gerek VUK Md.221 gerekse gerekse 6102 sayılı TTK 64. maddesinde sayılan ve tutulması zorunlu olan 2018 Yıllı İşletme Defterinin açılış tasdiklerinin yasaya uygun sürede yapıldığı, ... Vergi Dairesi Başkanlığı ... Uygulama Grup Müdürlüğü Elektronik Yoklama Sistemi E-Yoklama Fişinde, davalının 31.07.2018 tarihinde “İşyerini Terk Ettiği”, bu tarihten sonra aynı adreste (dava dışı ) ... SANAYİ TİCARET LTD. ŞTİ. nin faaliyet gösterdiği anlaşılmıştır.
Davalının İşletme Defteri incelendiğinde, 2018 yılında davacı ... SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ.ne ait herhangi bir kayda rastlanmamıştır.
Davalının İşletme Defteri incelendiğinde, Davalının işyerini faaliyetini sonlandırdığı 31.07.2018 tarihinden sonra, aynı adreste faaliyet gösterene dava dışı ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ. ne 2 adet satış faturası düzenlediği, söz konusu düzenlenen faturalarda; 05.06.2018 Tarihinde KDV dahil (Matrah 6.300 TL) 7.434 TL.lik Demirbaşlar sattığı, 23.07.2018 Tarihinde KDV dahil (Matrah 700 TL) 826 TL.lik bedelle 1 adet ... pos cihazı sattığının görülmüştür.
Dava dışı ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ.'nin form ba/bs incelemesi; Gelir İdaresi Başkanlığı ... Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün müzekkereye 11.03.2021 tarihli cevaben yazısıyla sunulan ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ. 'nin uyap’a taratılmış 2018-2019-2020-2021yılları ba/bs formları incelendiğinde; Davalı ...’in dava dışı ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ.ne düzenlediği, 2018 Dönemi 1 adet faturadan (05.06.2018 Tarihli ... nolu ) kaynaklı Mal ve Hizmetlerin KDV Hariç Toplam bedeli 6.300 TL 'lik faturanın 2018 BA formu ile beyan edildiği görülmüştür.
Davalı ... 31.07.2018 tarihinde ticari faaliyetine son verdiği, davalı ile dava dışı ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ. arasında başkaca BA ve BS formlarında beyan edilecek bir ticari faaliyet olmadığı görülmüştür.
Mahkememiz dosyası arasına alınan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Davalı ... ile davacı ... SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ. arasında 15.02.2018 tarihinde ... İŞYERİ DEVİR / SATIŞ / KİRALAMA ARACILIK Sözleşmesi akdedildiği, Sözleşmede, Minimum Satış Bedeli : 630.000 TL, Maksimum Satış Bedeli : 650.000 TL Kira Bedeli : 8.800 TL. HİZMET BEDELİ: Devir/ Satışta; Satış Bedelinin %5 + KDV’si olarak belirlendiği, Sözleşmenin süresinin 180 gün olduğunun yazılı olduğu, Sözleşmenin Mad.8 " işyeri sahibi, sözleşme süresi dolmadan sözleşmeyi feshederse, alıcı ve satıcının toplam hizmet bedelini cezai şart olarak nakden başka bir ihtara gerek kalmadan ödemeyi kabul ve taahhüt eder. " denildiği, Davacı ... PAZ. İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ. nin ticari defterlerin kağıt ortamında tutulduğu, davaya konu 2018 yılı Ticari Defterinin kanuna uygun sürelerde açılış/kapanış tasdiklerinin yapıldığı, davacının ticari defterlerinin kanuna uygun tutulduğunun görüldüğü, davacının ticari defterleri incelendiğinde, hem 2018-2019- 2020 Yıllarında hem de iş bu raporun düzenlendiği tarihte, davacı ... SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ. nin ticari defterlerinde davalı ...’e ait herhangi bir kayıt olmadığının tespit edildiği, Davalının İncelemeye ibraz ettiği gerek VUK Md.221 gerekse gerekse 6102 sayılı TTK 64. maddesinde sayılan ve tutulması zorunlu olan 2018 Yıllı İşletme Defterinin açılış tasdiklerinin yasaya uygun sürede yapıldığı, davalının İşletme Defterinde davacı ... SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ.ne ait herhangi bir kayıt olmadığı, İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı Avcılar Uygulama Grup Müdürlüğü Elektronik Yoklama Sistemi E-Yoklama Fişinde, davalının 31.07.2018 tarihinde “İşyerini Terk Ettiği”, ticari faaliyetinin sonlandığının görüldüğü, bu tarihten sonra aynı adreste (dava dışı ) ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ.nin faaliyet gösterdiği, Davalı ...’in aynı adreste faaliyet gösteren dava dışı ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ. ne aşağıda listelenen 2 adet satış faturası düzenlediği, 05.06.2018 Tarihinde KDV dahil (Matrah 6.300 TL) 7.434 TL.lik Demirbaşlar ( 1 Ad. Hamur Yoğurma Makinası 150 Kg. , 1 Ad. Hamur Yoğurma Makinası 30 Kg. , 1 Ad. Hamur Yuvarlama Makinası , 1 Ad. El Asansörü, 1 Ad. Ekmek Kesme Makinesi) 23.07.2018 Tarihinde KDV dahil (Matrah 700 TL) 826 TL.lik bedelle 1 adet ... pos cihazı sattığının tespit edildiği, davalının işletme defterinde son kaydın 7. Sayfada (Gider Sayfası) 143 sıra nolu 15.08.2018 tarihli gider kaydı olduğu, bu tarihten sonra deftere işlenmiş bir kayıt bulunmadığı, hem Davalı ...’in İşletme Defterindeki son kayıt tarihi olan 15.08.2018 tarihine kadar kayıtlar ve deftere kaydedilmiş tüm belgeler incelendiğinde, hemde müzekkereye cevap veren Gelir İdaresi Başkanlığı ... Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün yazısında sunulan ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ.nin uyap’a taratılmış 2018-2019-2020-2021 yılları ba/bs formları incelendiğinde, iki adet fatura haricinde, davalı ile davalıdan sonra işyerini işlettiği anlaşılan dava dışı ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ. arasında davalının ticari defterlerine kayıtlı ticari işlem olmadığı, taraflar arasındaki sözleşmenin süresi 180 gün içerisinde iş yerinin devrinin davacı tarafla ilan sözleşmeye aykırı olarak dava dışı ... SANAYİ TİCARET LTD.ŞTİ. gerçekleştiği tespit edildiğinden, sözleşmeye göre satış bedelinin %5 'ine tekamül eden 31.500,00 TL alacağın ve satış bedelinin %5 'ine tekamül eden cezai şart alacağın tahsili için .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibine davalının itirazının iptali gerektiğinden Davanın kabulü ile davalının .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin 63.000,00 TL asıl alacak üzerinden aynen devamına, likit alacak için 12.600,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM :
1-Davanın kabulü ile davalının ... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin 63.000,00 TL asıl alacak üzerinden aynen devamına,
2-12.600,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 4.303,53 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 760,89 TL harcın düşümü ile eksik kalan 3.542,64 TL harcın davalıdan tahsili ile maliyeye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 8.990,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafça yapılan ( ilk masraf 62,20 TL + 760,89 TL peşin harç + 190,50 TL posta masrafı + 1.650,00 TL bilirkişi ücreti ) toplam 2.663,59 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına.
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 05/07/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır