T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/626 Esas
KARAR NO: 2022/357
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 13/11/2020
KARAR TARİHİ: 10/05/2022
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... tarafından, 21/10/2018 tarihinde ... İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi N: ... adresinde davalı ... Genel Müdürlüğü tarafından yapılan çalışması sırasında müvekkili şirkete ait tesislere hasar verildiğini, müvekkili şirket personelince arızanın giderilmesi ve enerji verilmesine müteakip hasara maruz kalan tesislerin onarımı için kullanılan malzeme ve işçilik gibi bedelleri kapsayan hasar bedeli olan 10.880,06TL hasar veren aleyhine tahakkuk ettirildiğini, davalı borçlu tarafından hasar bedellerinin ödenmemesi üzerine borçlu aleyhine 10.504,49TL hasar bedeli, 375,57TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 10.880,06TL nin tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünün 2019/... esas sayılı takip dosyası ile ilamsız takip yapıldığı ve borçlulara ödeme emri gönderildiğini, davalıların ödeme emrini tebellüğ ettikten sonra borca ve icra takibine itiraz ettiğini, borçluların itirazının haksız ve dayanaksız olduğunu, bu nedenlerle davalının .... İcra Müdürlüğü'nün dosyasına yapmış olduğu itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine hükmolunacak meblağın %20 sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu yerde, müvekkil idare elamanlarınca çalışma yapılmadığını, yüklenici firmalar olan ... ile ... tarafından çalışma yapıldığını, yapılan kazı çalışmaları sırasında 3.şahıslara verilebilecek her türlü hasara karşı müteahhit firmalar tarafından ... Risk Sigorta kapsamında sigorta yapıldığını, hasarın verildiği tespit edildiği takdirde davanın sigorta şirketine ihbarının yapılması gerektiğini, haksız ve mesnetsiz açılan davanın husumet ve esas yönünden reddine karar verilmesini ve mahkeme giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafa dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edilmiş; ancak davalı tarafça cevap dilekçesi dosyaya ibraz edilmemiştir.
Mahkememizce ... İcra Dairesine müzekkere yazılarak 2019/... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden çıkarılmış, dosyanın incelenmesi sonucunda, davacının davalılar aleyhine takip başlattığı, davalıların yasal süresi içerisinde ödeme emrine itiraz ederek takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce davacı şirkete müzekkere yazılarak, davaya konu kazı işlemi için davalılar tarafından kazı çalışması öncesinde bir bilgilendirme, izin veya personel görevlendirmesine ilişkin bir başvuru yapılıp yapılmadığı sorulmuş, verilen cevabi yazının incelenmesi sonucunda, herhangi bir başvuru yapılmadığı bilgisinin verildiği görüldü.
Mahkememizce ... ne müzekkere yazılarak, davaya konu hasarın meydana geldiği mahalde 21/12/2018 tarihli kazı için herhangi bir kazı ruhsatı başvurusu yapılıp yapılması sorulmuş, verilen cevabi yazının incelenmesi sonucunda herhangi bir başvuru yapılmadığı bilgisinin verildiği görülmüştür.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dava konusu hasarın meydana gelmesinde tarafların kusur durumlarının tespiti ve davacı tarafça talep edilen hasar bedelinin piyasa şartlarına göre uygun olup olmadığı hususlarında, denetime elverişli bir şekilde elektrik mühendisi bilirkişiden rapor ve ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporu ve bilirkişi ek raporunda özetle; davalı ... İnşaat tarafından yapılan kazı çalışmaları esnasında ... Müdürlüğü kontrol alanı içinde bulunan adresteki altyapı 3x120+70 mm2 elektrik kablosuna, 21/10/2018 günü saat 12:08 ve 16:08'de olmak üzere iki ayrı noktada zarar verildiği, davacı tarafından talep edilen 3.541,13TL ile 4.304,21TL araç ve personel bedelinin 2018 serbest piyasa koşullarına göre çok fazla olduğu, serbest piyasa koşullarına göre yaptırılan ve gerçekleştirilen elektrik kablo hasarı bedelinin başka koşullara göre yapılan fiyatlandırmada daha fazla olduğu, davacının toplamda talep edebileceği hasar bedelinin 5.221,24TL olduğu, bu tutarların alınan bilirkişi ek raporunda ise bu tutarın 2.773,77TL olduğunun hesap edildiği ifade edilmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporundaki değerlendirmelerin dayanağının ne olduğu hususunda ve fiyatların belirlenmesindeki kıstasların hangi kıstaslar olduğuna ilişkin açıklamaya yer verilmemiş olması nedeniyle alınan raporun ve bilirkişi ek raporunun denetimden uzak olması nedeniyle daha önce yapılan görevlendirme kapsamından yeni bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporunda özetle; dava dışı yüklenicinin, kazı ruhsatı almadan kazı yaptığı ve davacının tesislerine zarar verdiği, ...'ın kazı ruhsatı ekindeki yer altı tesisi projelerini yüklenicisine vermediği için kusurlu olduğunu, davacı kurumun hasar tespit raporundaki bedellerin, davalının hasar bedeli (malzemem, montaj, araç ve eleman bedeli) toplamı olan 10.087,74TL ve bu hasar bedeline takip tarihine kadar işlemiş yasal faiz bedeli 360,65TL olmak üzere toplam 10.447,69TL olduğu, davacının hasarı kendi elemanı ve araçları ile gidermesi halinde araç ve personel gideri talep edemeyeceği, bu nedenle talep edebileceği toplam hasar bedelinin 541,10TL olduğu, işlemiş faiz alacağının ise 19,35TL olduğu ifade edilmiştir.
Eser sözleşmelerinde kural olarak, iş sahibi ile yüklenici arasında bağımlılık ilişkisi bulunmamakta, yüklenici iş sahibinden bağımsız olarak üstlendiği işi sözleşme koşullarına uygun olarak tamamlayıp teslim etmeyi üstlenmektedir. Bu özellik dikkate alındığında bağımlılık ilişkisi, bir başka deyişle iş sahibinin adam çalıştıran sıfatı bulunmadığından eser sözleşmelerinin yerine getirilmesi ve işin yapımı sırasında yüklenicinin üçüncü kişilere zarar vermesi halinde iş sahibinin zarardan sorumlu tutulamayacağı kabul edilmektedir. Ancak bu kesin bir kural değildir. İş sahibi ile yüklenici arasındaki sözleşmede iş sahibine yükleniciye emir ve talimat verme, yapılan işi kontrol ve denetleme yetkisinin tanınmış olması halinde, iş sahibi ile yüklenici arasında bağımlılık ilişkisi kurulmuş olacağından iş sahibinin Borçlar Kanunu’nun 66. maddesi gereğince “adam çalıştıran” sıfatıyla zarardan sorumlu tutulması gerektiği ve sorumluluk türünün de aynı Kanunun 61.maddesi hükmü uyarınca müteselsil (zincirleme) sorumluluk olacağı kuşkusuzdur. Davalılar arasında imzalanan sözleşmelerin ilgili madde hükmünde ise iş sahibi olan davalı ...'ın sözleşme süresi içinde, sözleşme konusuna giren işleri kontrol, denetleme ve yükleniciye talimat verme yetkisi tanınmıştır. Bu olgu dikkate alındığında davalı iş sahibinin işin yapımı sırasında yüklenici ve alt yüklenicileri tarafından üçüncü kişilere verilen zararlardan dolayı zincirleme (müteselsil) olarak sorumlu olduğunun kabul edilmesi gerekir. Sözleşmenin bunun aksine hükümleri sözleşmenin tarafları arasındaki iç ilişkiyi ve işin yapımı sırasında verilecek zararları en son kimin üstleneceğini düzenlemektedir. İç ilişkiyi düzenleyen bu hükümlerin zarar gören üçüncü kişilere karşı öne sürülmesi mümkün değildir (benzer yönde Yargıtay 7.Hukuk Dairesi'nin 19.09.2012 tarih ve 2012/1181-6161 sayılı içtihadı). Bu nedenlerle davalı ... zarardan sorumludur. Davalı ... İnşaat ise kazı eylemini gerçekleştiren haksız fiilin faili olarak meydana gelen hasardan davacıya karşı sorumludur.
Ayrıca davacı, zararın giderilmesi için hizmet alımı yaptığını beyan etmiş ve buna ilişkin belgeleri dosyaya sunmuştur.
Öte yandan zararın kapsamının belirlenmesi amacıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Somut olayda davacı, davalıdan kesinti bedeli, etüt koordinasyon bedeli ve dağıtılmayan enerji bedeli talep etmiştir. Ancak hasar sonucunda meydana gelen zarar ile bağlantısı olmadığından ve davacının ancak gerçek zararı giderilmesini talep edebileceği göz önünde bulundurularak davacının dağıtılmayan enerji bedeli, eşik kesinti süresi aşınma bedeli ve etüt koordinasyon bedeli talep etmesi mümkün olmadığından bu bedel hesaplamada mahkememiz tarafından dikkate alınmamıştır. Bu nedenlerle davacı hasarın giderilmesi için de hizmet alımı yaptığı da göz önünde bulundurularak, kullandığı malzemelerin gerçek değeri üzerinden hesaplama yapılmış, asıl alacağın 10.087,04TL(malzeme bedeli, montaj bedeli, personelin ücreti, araç ücreti ve %18 KDV) olduğu, bunun işlemiş faizinin ise 360,65TL, olup toplamı 10.447,69 TL olduğu anlaşılmış ve bu hesaplama doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilerek, kabul edilen asıl alacak miktarına, takip tarihinden itibaren, takip talebi doğrultusunda yasal faiz uygulanmasına karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
Davacı icra inkar tazminatı da talep etmişse de zararın miktarının ancak yargılama ile ortaya çıkacağından ve takip tarihinde zarar miktarı belirlenebilir yani likit olmadığından davacının buna yönelik talebinin de şartları oluşmadığından reddine karar vermek gerekmiştir
HÜKÜM :Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının Davasının KISMEN KABÜLU İLE
Davalının .... İcra müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın, kısmen iptali ile, takibin 10.087,04TL asıl alacak ve 360,65TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 10.447,69TL üzerinden devamına,
Asıl alacak miktarı tamamen ödeninceye kadar asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
İcra inkar tazminatı talebinin, alacak likit olmadığından reddine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gerekli olan 713,68-TL karar ilam harcından peşin alınan 131,41-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 582,27-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 131,41-TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen dava açılış gideri: 62,20-TL ( başvurma, vekalet harcı) davetiye, posta gideri: 430,50-TL, bilirkişi ücreti: 1.200,00TL olmak üzere toplam: 1.692,70-TL yargılama giderinin %96 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 1.624,99TL davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalanın davalılar üzerine bırakılmasına,
5-Davalı ... tarafından sarf edilen 60,00TL yargılama giderinin %4 red oranı üzerinden hesaplanan 2,40TL davacıdan alınarak davalı ... verilmesine, kalanın davalı ... üzerine bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT 13/2 maddesi uyarınca hesap ve takdir olunan 5.100,00TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden AAÜT 13/2 maddesi uyarınca hesap ve takdir olunan 432,37TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
7-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL nin %96 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 1.267,20-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 52,80TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansın arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/05/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır