T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/660 Esas
KARAR NO: 2022/523
DAVA: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/11/2020
KARAR TARİHİ: 21/06/2022
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile davalı arasındaki sistem acentesi sözleşmesi gereği ticari bir ilişki olduğunu, davalı şirket ile müvekkili şirket arasındaki sözleşme uyarınca davalı şirketin sahibi bulunduğu ... isimli online veri sisteminde yer alan yurt dışı otel ve yurt içi şehir oteli hizmetlerinin müvekkili şirket tarafından satılması, pazarlanması, reklamının yapılması ve sair hizmetlerin müvekkilin lokasyonlarında müvekkili tarafından sağlanması hizmeti verildiğini, müvekkili tarafından davalıya ait hesapta 8.421,82 Euro tutarlı meblağ bulundurulmasına rağmen sistem üzerinden yapılan satışların otel tarafından kabul edilmemesi, davalı ile dava dışı oteller arasındaki anlaşmazlıklar nedeniyle gerçekleştirilemeyen rezervasyonlar neticesinde otel satışı yapamayan müvekkili şirkete ait 8.421,82 Euro tutarlı meblağ davalı şirket hesabında bulundurulduğunu, Mart 2020 tarihi itibariye Covid-19 pandemisi nedeniyle toplu alanlarda hastalığın yayılmasının daha kolay ve hızlı olması gibi gerekçelerle tarafların hizmet verdiği turizm sektöründe çok uzun süre işletmelerin kapalı olması ve halen taraflar arasındaki sözleşmeye konu ... sistemleri üzerinden satış yapılamadığından sözleşme konusu yerine getirilemediğini, haklı bir neden ve sözleşmesel yarar bulunmamasına rağmen müvekkile ait tutar iade edilmediğini, davalı tarafa ....Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 27.07.2020 tarihli ihtarnamesi keşide edildiğini ve havuz hesabında bulunan bakiyenin iadesi talep edildiğini, İşbu ihtarnamenin sonuçsuz kalması nedeniyle müşterinin rezervasyon iptali sebebiyle davalı hesabında bulunan 8.245,41Euro tutarlı meblağa eklenen bedel ile birlikte toplamda 8.421,82 Euro olan ve halihazırda davalı hesabında haklı bir neden ve sözleşmesel bir yarar bulunmaksızın tutulan müvekkiline ait paranın iadesi için davalı aleyhine öncelikle ... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığını, davalı tarafça müvekkil ile arasında bulunan sözleşmeye istinaden yetki itirazında bulunulması sebebiyle dosya yetkili İcra Müdürlüğü olan ....İcra Müdürlüğünün 2020/... E. sayısını alarak davalı borçluya yeniden ödeme emri tebliğ edildiğini, söz konusu takibe davalı tarafından itiraz edildiğini, takibin durduğunu beyanla icra takibine yapılan itirazın iptalini, davalı aleyhine yüzde %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket sözleşmeden kaynaklı tüm yükümlülüklerini Covid-19 pandemisinde dahi yerine getirmek için üstün çaba sarf ettiğini, Covid-19 turizm sektörünü ağır bir şekilde etkilemiş bulunmakla müvekkili şirketin bu sektörde hizmet sunduğu değerlendirildiğinde sözleşmeye bağlılık ve sözleşme adaleti ilkeleri arasında bir çelişki hasıl olur ve artık bu ilkeye sıkı sıkıya bağlı kalmak adalet, hakkaniyet ve objektif hüsnüniyet (M.K. 2., 4. md) kaidelerine aykırı bir durum yaratır hale geldiğini, salgın hastalığın ortaya çıkması ve de bu durumun sonuçları müvekkil şirketten kaynaklanmadığı ve aşırı ifa güçsüzlüğüne de sebep olduğunu, davacı tarafın iddialarını kanıtlar niteliğe de haiz olmadığını, davacının icra inkar tazminatına ilişkin talepleri haksız ve usule aykırı olduğunu, davacının alacaklı olduğunu iddia ettiği cari hesaba dayalı bedeller likit alacak olmadığını, davacı yanın ödeme emrinde ve takip talebinde talep etmediği faiz üzerinden işbu davayı ikame ederek faiz talep etmesi hukuka ve yasal mevzuata aykırı olduğunu, davacı tarafından başlatılan icra takibinde sadece asıl alacak adı altında bir tutar belirtilmiş olup, asıl alacağa işletilmiş bir faiz miktarı bulunmadığını, davacı tarafından takip talebinde ve ödeme emrinde talep edilmeyen faizin itirazın iptali davası ile talep edilmesi hukuka uygun olmadığını, davacı taraf ile müvekkili şirket arasında yazılı şekil şartına uyularak yapılmış olan bir cari hesap sözleşmesi bulunmaması sebebiyle davacının cari hesaba ilişkin herhangi bir alacak talebinin kabulününde hukuken mümkün olmaması gerektiğini, davacı tarafından ikame olunan haksız ve mesnetsiz davanın reddini ve davacı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesine talep etmiştir.
Mahkememizce .... İcra Dairesine müzekkere yazılarak 2020/... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden çıkarılmış, dosyanın incelenmesi sonucunda, davacının davalı aleyhine takip başlattığı, davalıların yasal süresi içerisinde ödeme emrine itiraz ederek takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce tarafların yasal ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak; defterlerde gözüken alacak ve borç kayıtları ile hesap bakiyeleri tespit edilip, iddia , savunma ve itirazlar ile dosyaya sunulan belgeler değerlendirilerek varsa takip tarihi itibariyle davacı alacağının saptanmasına ilişkin rapor ve ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporu ve ek raporda özetle; taraflar arasında 27.03.2018 tarihinde ... Sistem Acentesi Sözleşmesi imzalandığı, sözleşmenin konusunun “ ... ’ ın sahibi bulunduğu yurt dışı otel ile yurt içi şehir oteli hizmetlerinin davacıya, satılmasını, pazarlanmasını reklamın yapılması ile sair hizmetlerin sistem acentesinin lokasyonlarından bizzat sistem acentesi tarafından sağlanması şartlarını ihtiva ettiği, davalının bu sözleşme ile davacının sahibi bulunduğu ... sisteminde ... ürünlerini araştırma ve rezervasyon yapabilme yetkisinin verilmesi” olduğu, sözleşmenin 6.3 Maddesinin sistem acentesi tarafından cari şekilde yapılan rezervasyonlara ilişkin rezervasyon bedelleri 15 er günlük dönemlerde davacı tarafından davalıya kredi kartı veya banka havalesi yolu ile yapılacağının düzenlendiği, davacının ticari defter kayıtlarına göre davalıdan 30.09.2020 tarihi itibarı ile 9.635,00 Euro alacaklı olduğu, 30.06.2020 tarihi itibarı ile 8.425,94 Euro alacaklı olduğu, davacının, dava dosyasına sunduğu davalı tarafından gönderildiğini iddia ettiği Cari Hesap ekstresinde davacının davalıdan 8.245,41 EURO alacaklı olduğu, davacının 22.09.2020 tarihinde davalı aleyhine ....İcra Müdürlüğü 2020/ ... E. sayılı dosyasında 8.421,82 Euro asıl alacak üzerinden icra takibi başlattığı, davacı ile davalı arasında yapılan 22 Temmuz 2020 tarihli e-posta görüşmelerinde davacı yetkilisinin davalıdan 8.740,33 Euro talep ettiği davalı yetkilisinin faturalanmamış 494,92 Euro tutarı düşerek davacının alacağının 8.245,41 Euro olduğunu bildirdiği, davacının davalı adına keşide ettiği .... Noterliği’ nin 27 Temmuz 2020 tarih ... yev. nolu ihtarnamesinde özetle: Küresel salgın nedeni ile ... sistemleri üzerinden satış yapılamadığından sözleşme konusunun yerine getirilemediği, davalının havuz hesabında bulunan 8.245,41 Euro tutarın iade edilmesini” ihtaren talep ettiği, davacının sözleşmenin 3. Maddesine göre usulüne uygun olarak davalı adresine tebligat yaptığı, sözleşme maddeleri ve davacının delil niteliği taşıyan ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda davalının uhdesindeki havuz hesabından dolayı davacının 8.421,82 Euro tutarlı bakiyenin olduğu, küresel salgın nedeni ile işlerin durduğu ve davacının havuz hesabındaki 8.421,82 Euro tutarın havuz hesabında tutulmasını gerektirecek konunun kalmadığı kanaatine varıldığı, davacının davalı hesabında bulunan 8.245,41 Euro tutarlı meblağı esas alarak 176,41 Euro eklenen bedel ile birlikte toplamda 8.421,82 Euro üzerinden icra takibi başlattığı, davacının talebinin nihai hukuki değerlendirmesinin sayın Mahkemenin takdirinde olduğu ifade edilmiştir.
Dava, davacı tarafından davalının sisteminde yer alan ve davacı tarafından yatırılan bedelin tahsili için başlatılan takibe davalı tarafça yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olan itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda ve taraflar arasındaki mail yazışmaları da dikkate alınarak, davacının sistemleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda, ... sisteminin davalının kontrolünde olduğu ve bu sistemin davalı tarafından tutulduğu anlaşılmış olup ve davalı şirket yetkilisi tarafından davacının sistemde 8.245,41Euro bakiyesinin olduğuna dair 22/07/2020 tarihli mail ile beyanda bulunmuş olduğu da dikkate alınarak ve davacının ticari defter ve kayıtları da göz önünde bulundurularak davacının davalıdan takip tarihi itibariyle 8.245,41Euro alacaklı olduğuna karar verilmiş, bakiye alacak yönünden davacının alacaklı olduğuna ilişkin ispat yükünün yerine getirilmemiş olması nedeniyle davasının bu miktar yönünden reddine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
Öte yandan İİK' nın 67/2.maddesinde itirazın iptali davasında borçlu- davalının itirazın haksızlığına karar verildiği taktirde borçlunun diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumu ve davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre hükmolunan meblağın %20' sinden aşağı olmamak üzere uygun bir tazminatla mahkum edileceği düzenlenmiş olup, somut olayda takip konusu alacak likittir. Bu nedenle davalı aleyhine alacak miktarının (takip tarihindeki 1 Euro T.C. Merkez Bankası Efektif Satış Kuru 8.9725TL) %20 si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının Davasının KISMEN KABULÜ İLE
Davalının ... İcra müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın, kısmen iptali ile, takibin 8.245,41EURO üzerinden devamına
Asıl alacak miktarı tamamen ödeninceye kadar asıl alacağa takip tarihinden itibaren devlet bankalarınca Euro cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesaba uygulanan en yüksek faizin uygulanmasına,
14.796,38TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gerekli olan 5.309,48-TL karar ilam harcından peşin alınan 1.363,56-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 3.945,92-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.363,56-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen dava açılış gideri: 62,20-TL ( başvurma, vekalet harcı) davetiye, posta gideri: 175,50-TL, bilirkişi ücreti: 1.500,00TL olmak üzere toplam: 1.737,70-TL yargılama giderinin %98 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 1.702,94TL davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerine bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 10.904,40TL (dava tarihindeki 1 Euro'nun T.C. Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı 9,4266TL)vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden AAÜT 13/2 maddesi uyarınca hesap ve takdir olunan 1.662,94TL (dava tarihindeki 1 Euro'nun T.C. Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı 9,4266TL)vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL nin %98 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 1.293,60-TL'nin davalıdan, 26,40TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansın arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/06/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır