T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/745 Esas
KARAR NO: 2023/144
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Tazminat)
DAVA TARİHİ: 28/12/2020
KARAR TARİHİ: 28/02/2023
KARARIN YAZILIŞ TARİHİ : 09/03/2023
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulmuş olan dava dilekçesinde özetle; taraflarca imzalanmış olan sözleşme kapsamında 4 adet makinenin davalı yana rızaen eksiksiz bir şekilde teslim edildiğini, teslim sonrasında davalı tarafça 4 adet makinenin 3. Şahıslara satıldığını ve müvekkillerinin kalan borçlarından mahsup edildikten sonra müvekkillerinin hesabına 18/05/2020 tarihinde 5.937,53Euro para gönderildiğini, ancak müvekkillerince sözleşmeye konu araçların leasing ödemelerinin bir çoğunun yapılmış olması nedeniyle 5.937,53 Euro gibi bir bedelin sadece müvekkili şirketlere ödenmiş olmasının çok düşük olarak değerlendirildiğini, hem satış sürecinde hem de devam eden süreçte davalı tarafça müvekkili şirketlere bedel tespitine ve satış sürecine ilişkin hiç bir bilgilendirme yapılmadığını, makinelerin rayiç bedellerinin çok altında satıldığını ve eksper raporları telefon ve mail ile davalı yandan istenmiş olmasına rağmen bilgi alınamadığını, davalıya bilgi almak amacıyla Ankara ... Noterliğinin ... yevmiye nolu 28/05/2020 tarihli ihtarın gönderildiğini, ihtarnamenin 02/06/2020 tarihinde tebliğ edildiğini ancak davalı tarafça cevap verilmediğini, öncelikle davalı taraftan yukarıda belirtilmiş olan sözleşmelere dair müvekkillerince yapılan tüm borç ve ödemeleri gösterir kayıtların, makinelerin tespit sonrasında satış usulünün ve değer tespitlerinin nasıl yapıldığına dair davalı taraftan tüm bilgi ve belgelerin (makinelerin hangi usullerle, hangi bedellerle, kimlere satıldığına ve makineler ile ilgili yetkili kişilerce yapılan değer tespitine dair tüm bilgi, belge ve eksper raporlarının) celbini, fazlaya dair tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500 Euro (belirsiz alacak davası) maddi tazminatın 3. Şahıslara davalı tarafça satışın yapıldığı tarihten itibaren işleyecek olan ticari faizi ile birlikte müvekkillerine ödenmesini talep etmiştir.
Davalı vekili tarafından mahkememize sunulmuş olan cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin finansal kiralama (leasing) şirketi olduğunu; müvekkili şirket ile davacı arasında imzalanan finansal kiralama sözleşmelerine ilişkin ödeme planlarının davacı şirketin talepleri doğrultusunda 3 defa tadil edildiğini, davacı şirketin finansal kiralama sözleşmesinden doğan borç ve taahhütlerini süresinde yerine getirmediğini, ihtarnameler gönderildiğini, ayrıca davacı şirket hakkında kanuni takibe geçildiğini, ödenemeyen finansal kira borçları için İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... ve ... Esas sayılı icra takibinin yapıldığını, finansal kiralama sözleşmelerinin feshedilmesi üzerine davacı finansal kiracı şirketin sözleşme konusu ekipmanları iade etmekle yükümlü olduğunu, fesih üzerine de tüm finansal kira alacaklarının muaccel hale geldiğini, borçlarını ödeyemeyen davacı şirket ile yapılan görüşmeler neticesinde finansal kiralama sözleşmesine konu makinelerin davacının kendi iradesi ile müvekkili şirkete iade ve teslim edilerek bu makinelerin satılması yoluyla borçlarının tasfiyesi talebinde bulunulduğunu, bu çerçevede davacı şirketin 2 Adet ... marka... model 2017 model ...Toplama Makinasını, 2 Adet MANITOU marka MLT-X 7335 tip 2017 model Teleskopik Forklifti, 1 Adet KRONE marka BİGPACK 1290 tip 2017 model Pirizmatik Balya Makinasını müvekkili şirkete iade ettiğini, davacı şirketin kiralanan mallara ilişkin Rızai Teslim Belgesinde müvekkili şirketi ibraz ettiğini, finansal kiralama sözleşmesinin feshi üzerine ileri vadeli finansal kira bedellerinin muaccel olmasına rağmen müvekkili şirketin ileri vadeli finansal kira borcunu değil sadece ileri vadeli finansal kira anapara borcunu dikkate alarak davacı şirket lehine hesaplama yaptığını; mahsup tarihi itibarıyla davacı şirketin ileri vadedeki kira borçlarının TL olarak 452.550,00TL iken bu borcun kredi faizinden arındırılarak sadece ana para borcu olarak 401.130,00TL üzerinden hesaplama yapılarak kapatıldığını; davacı şirketin gecikmeden kaynaklanan temerrüt faizi borcunda da 19.000,00TL temerrüt indirimi yapıldığını, mahsup edilen değerler dikkate alındığında satılan ekipmanların satış bedellerinin ekspertiz raporunda belirtilen bedellerin davacı şirketin kiralanan malların kaça satıldığını bildiğini, davacı şirkete bu bilginin verilmesi üzerine bakiye bedelin kendilerine ödenmesi için müvekkili şirkete 12.05.2020 tarihinde yazılı başvuruda bulunduğunu, 18.05.2020 tarihinde de 5.937,53Euro nun davacıya iade edilerek dosyanın kapatıldığını, davanın reddini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Dava, finansal kiralama sözleşmesinin feshi akabinde davalıya teslim edilen malların satışından kaynaklı olarak davacı şirketin uğramış olduğu zararın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Somut olayda ; davacı ...Limited Şirketi ile davalı arasında toplamda 3 ayrı finansal kiralama sözleşmesinin akdedilmiş olduğu, diğer davacı Davacı ... İnşaat Gıda Ve Nakliye Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin ise işbu sözleşmeleri kefil sıfatıyla imzalamış olduğu,
-30.12.2016 tarihli ...sayılı finansal kiralama sözleşmesi ve bu sözleşmeyi tadil eden 26.01.2017 tarihli Finansal Kiralama 1 nolu tadil sözleşmesi kapsamında 1 adet ...marka, ... 1290 tip 0 motor no'lu, ...si seri nolu, 2017 model, ... MAKİNESİ'nin;
-28.03.2017 tarihli ...sayılı finansal kiralama sözleşmesi ve bu sözleşmeyi tadil eden 31.05.2017 tarihli Finansal Kiralama 1 nolu tadil sözleşmesi, 21.05.2019 tarihli 2 nolu tadil sözleşmesi kapsamında 1 adet... marka,... tip, ... motor nolu,... plakalı, ...şasi seri nolu, 2017 model, ... FORKLİFT'in ve 1 adet ... marka, MLT-X 735 tip, ... motor nolu, ...plakalı, ...şasi seri nolu, 2017 model, ...FORKLİFT'in
-31.10.2017 tarihli ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi kapsamında 1 adet...marka, ...MODEL, 2017 model, ...TOPLAMA MAKİNESİ'nin davacı ...'ya kiralanmış olduğu, davacının sözleşme kapsamında ödemelerini süresi içerisinde yapamaması üzerinde sözleşmeye taraflarca karşılıklı olarak son verilmiş olduğu, 4 adet makinenin davalı yana rızaen eksiksiz bir şekilde teslim edilmesi akabinde davalı tarafça 4 adet makinenin 3. Şahıslara satılarak satıştan elde edilen bedelin davacının borçlarından mahsup edilmesinden sonra davacı ...'nın hesabına 18/05/2020 tarihinde 5.937,53 Euro para gönderildiğini; ancak gönderilen paranın az olduğunu, kiralamaya konu ürünlerin düşük bedeller ile satışının yapıldığını beyanla davalı aleyhine işbu tazminat davasının açılmış olduğu görülmüştür.
Taraflarca davalı tarafından davacıya yapılan ödemenin şeklinde, sözleşme kapsamındaki borcun mahsubunda eksik hesaplama yapıldığına ilişkin herhangi bir itirazın olmadığı, dava konusu uyuşmazlığın sözleşmeye konu 4 adet makinenin satışının davalı tarafından düşük bedelle yapılmış olması sebebiyle davacının zarara uğradığı iddiasında bulunulmuş olması sebebiyle yargılama esnasında tarafların itiraz ve beyanları da göz önünde bulundurularak birden fazla kez bilirkişi kök ve ek raporu alınarak işbu makinelerin satış bedellerinin rayicinin ne kadar olduğunun- davalının satış bedeli ile karşılaştırmasının yapılması istenilmiş, hazırlanan raporlar dosyamız arasına alınmıştır.
Dosya kapsamından yapılmış olan incelemede taraflarlar arasında sözleşmenin sona erdirilmesine yönelik düzenlenen belgelerin içerisinde davacı vekili tarafından sözleşme konu malların davalıya teslimine ilişkin olarak davacı... Limited Şirketinin yetkilisi... tarafından "RIZAEN TESLİM BELGESİ" başlığı ile düzenlenerek kabul edilen ve işbu kapsamda davalıya teslim edilen ürünlere ilişkin rızaen teslim belgeleri incelendiğinde; söz konusu belgede davacı şirket yetkilisinin "FİNANS'ın sözleşmeye konu menkul mallar üzerinde tam tasarruf yetkisine sahip olması nedeni ile şirketimiz tarafından teslim edilen menkul malları dilediği bedel ve dilediği şartlarla üçüncü şahıslara satmaya ve/veya finansal kiralamaya ve KDV'si ve malın satışı nedeniyle FİNANS nezdinde ortaya çıkacak her türlü vergi düşüldükten sonraki bakiye satış bedelini gerek malı teslim edilen, gerekse şirketimiz ile imzalanan tüm finansal kiralama sözleşmelerinden kaynaklanan borçlarımıza mahsup etmeye tam yetkiye sahip olduğunu, FİNANS'a teslim ettiğimiz menkul mallar ile ilgili olarak şu anda ve gelecekte FİNANS'dan hiçbir nam adı altında hiçbir şey talep etmeyeceğimizi ve bahsi geçen finansal kiralama sözleşmesi ile ilgili olarak FİNANS'ı en geniş anlamda ibra ettiğimizi, malın satışı sonrası kalan bakiye borçları derhal suretle FİNANS'a ödeyeceğimizi, bakiye borçlarımızı ödeyememiz durumunda kalan malları derhal suretle FİNANS'a teslim edeceğimizi ve ileride teslim edeceğimiz mallar ile ilgili olarak da FİNANS'ın teslim edilecek menkul malları üçüncü şahıslara satmaya ve/veya finansal kiralamaya ve KDV'si ve işbu rızai teslim belgesi kapsamında malın satışı nedeniyle FİNANS nezdinde ortaya çıkacak her türlü vergi düşüldükten sonraki bakiye satış bedelini borçlarımıza mahsup etmeye tam yetkiye sahip olduğunu şimdiden kabul ettiğimizi ve tüm malların satımı sonrası bakiye borçlarımızın kalması durumunda bakiye borçlarımızı derhal suretle FİNANS'a ödeyeceğimizi gayrikabili rücu beyan kabul ve taahhüt ederiz." şeklindeki beyanı uyarınca davalı şirkete dilediği bedel ve koşullar altında makinelerin satımı konusunda yetki verilmiş olduğu, ayrıca satım sonrasında mahsup işlemi ile birlikte davalının e geniş anlamda ibra edilmiş olduğu, söz konusu belgede her ne kadar davalı şirketin kaşe ve imzası olmasa dahi davacının işbu sözleşmeyi kabul ederek malların teslim edildiğinin ve sözleşmenin feshinin tarafların kabulünde olduğu, işbu hali ile davacı...'nın gerek davalıyı en geniş anlamda ibra etmiş olması gerekse de davalının davacı aleyhine kötüniyetli olarak hareket ettiğini, bu kapsamda davacıyı zarara uğratma kastının bulunduğu hususunda herhangi bir delilin ibraz edilememiş olması, alınan bilirkişi raporları kapsamında davalının sözleşmeye konu makineleri acil satış bedelinin dahi üzerinden satması sebebiyle davacının davalı nezdindeki tüm borçlarının kapatılarak bakiye kısmın davacıya iade edilmiş olması hususu; ayrıca mahkememizin işbu dosyası ile benzer mahiyette olan stanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 2017/5636 Esas, 2020/1829 Karar Sayılı, 26/10/2020 Tarihli "... davacının imzasını içeren ibranamelerde erken kapama tutarının ve cezai şart tutarının açıkça düzenlendiği, tadilat sözleşmelerinde de sözleşme serbestisi doğrultusunda cezai şartın açıkça düzenlendiği, davalı finansal kiralama şirketinin erken kapamayı kabul etme zorunluluğunun bulunmadığı, davacının ibranamelerine göre erken kapama rakamını ve cezai şartı kabul ederek davalıyı gayrikabili rücu ibra ettiği, davacıdan tahsil olunan miktarın ibranamede yer alan miktar ile aynı olduğu dikkate alındığında davanın reddine karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesi yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 11.HD, 20118/2524, 2019/3987K, 21.05.2019 Tarihli kararı, Yargıtay 19.HD, 2013/8251E, 2014/5806 Karar, 26.03.2014 tarihli ilamları)" da göz önünde bulundurulduğunda işbu davacı bakımından davanın esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
Diğer davacı davacı... Limited Şirketi'nin dosyaya konu sözleşmede kefil sıfatının bulunduğu, makineleri kiralayan konumunda olmadığı işbu hali ile meydana gelmiş bir zararından söz edilemeyeceği, dava dilekçesinde sözleşme kapsamındaki alacak talebinde bulunan tarafın diğer davacı ... şirketi olduğu, davacının alacak talebinde bulunma bakımından aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, taraflar arasında zorunlu dava arkadaşlığının da bulunmadığı kanaatine varılarak işbu davacı bakımından da davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.
Dava dilekçesi içeriğinde işbu davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığının beyan edilmiş olması ve dava değerinin 500 Euro'nun dava tarihindeki karşılığı olan 4.662,80 TL'nin belirtilmiş olması sebebiyle işbu dava değeri göz önünde bulundurularak taraflar arasında zorunlu dava arkadaşlığının bulunmadığı, taleplerinin ayrı gerekçeler ile reddedilmiş olması sebebiyle her bir davacı bakımından ayrı ayrı aleyhte vekalet ücretine hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklanmış Olduğu Üzere;
1-Davacı ... Limited Şirketi tarafından davalıya yöneltilmiş olan davanın aktif husumet yokluğundan reddine,
2-Davacı ... Limited Şirketi tarafından davalıya yöneltilmiş olan davanın esastan reddine,
3-Alınması gereken 179,90-TL karar ilam harcının, başta alınan 79,63TL peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 100,27TL karar ilam harcının karar kesinleştiğinde davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
4-Yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Davacı ...Limited Şirketinin reddedilen talepleri bakımından hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca dava değeri de göz önünde bulundurularak hesap ve takdir olunan 4.662,80TL vekalet ücretinin Davacı ...Limited Şirketi'nden alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı ... Limited Şirketinin reddedilen talepleri bakımından hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca dava değeri de göz önünde bulundurularak hesap ve takdir olunan 4.662,80TL vekalet ücretinin Davacı ....- Limited Şirketi'nden alınarak davalıya verilmesine,
7-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri ve taraflar arasındaki protokol uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL'nin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 28/02/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
* İş bu karar 5070 Sayılı Kanun hükümlerine göre güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.