T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/355 Esas
KARAR NO: 2022/350
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtrazın İptali)
DAVA TARİHİ: 04/06/2021
KARAR TARİHİ: 26/04/2022
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin müşterisi olan ... ... tarafından müvekkiline 05/05/2018 tarihinde 1.000,00TL ve 800,00TL bedelli iki farklı para çekme işleminin müvekkiline ait olmayan banka ATM'sinden yapıldığını ve ilgili paraların kendisine ödenmemesine rağmen hesabından düşüldüğünü beyan ederek, harcama itirazında bulunduğunu, bu itirazın paraların çekildiği ... ve ... Bankası AŞ'ye 12/05/2018 tarihinde iletildiğini, ... bankası tarafından 10 gün içerisinde dönüş yapılmaması nedeniyle 800,00TL'nin müşteriye ödendiğini, davalı tarafından ise 17/05/2021 tarihinde verilen cevapla ATM'den çekilen 1.000,00TL'nin ... ...'e ödendiği bildirilmiş ve buna ilişkin log kayıtlarının gönderildiği, müvekkili tarafından müşterisinin 1.000,00TL'nin iade edilmesi talebinin reddine karar verildiğini, müşteri tarafından ... İl Tüketici Hakem Heyeti nezdinde yapılan başvuru üzerine hakem heyetinin 29/05/2019 tarihli kararı ile 1.000,0TL'nin müşteriye iadesine karar verildiği, bu kararın iptali için müvekkilince ... .Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) dava açıldığını, davanın davalı bankaya ihbar edildiğini, mahkemece davanın reddine karar verilmesi üzerine müvekkilince ödeme yapılmak zorunda kalındığını ve yapılan ödemenin tahsili için davalıya ... Noterliğine ait ... yevmiye numaralı 13/01/2021 tarihli ihtarname çekildiği, davalının borcu ödememesi üzerine, ... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı takip dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının ödeme emrine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu beyan ederek, itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava açmakta hukuki yararının olmadığını, müvekkilince davacının müşterisi olan ... ...'e 1.000,00TL'nin ödendiğini, müvekkilinin herhangi bir kusurunun olmadığını beyan ederek, davanın reddine ve davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı dosyası UYAP sisteminden çıkarılmış, dosyanın incelenmesi sonucunda, davacının davalı aleyhine takip başlattığı, davalının yasal süresi içerisinde ödeme emrine itiraz ederek takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce ...Asliye Hukuk Mahkemesinin(Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) 2019/... Esas ve 2020/... Karar sayılı dosyası celp edilmiş, dosyanın incelenmesi sonucunda davacının ... ... aleyhine Hakem Kurulu kararına itiraz ettiği, ihbar olunan bankanın gerekli özeni göstermediği gerekçesi ile davacının davasının reddine karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizce davacı tarafından davalıya gönderilen 13/01/2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı ... Noterliğine ait ihtarnamenin incelenmesi sonucunda, davacının davalıdan 1.000,00TL'ye 29/05/2019 tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ihtarnamenin tebliğinden itibaren 1 iş günü içerisinde ödenmesini talep ettiği, ihtarnamenin e-tebligat yoluyla 13/01/2021 tarihinde davalıya teslim edildiği ve Tebligat Kanunu gereğince 5 gün sonundan tebliğ edilmiş sayılacağı dikkate alınarak, davalının 21/01/2021 tarihinde temerrüte düştüğü görülmüştür.
Mahkememizce davalı bankaya müzekkere yazılarak, davacının müşterisine yapılan 1.000,00TL'lik ödeme işlemine ait kayıtların gönderilmesi istenilmiş ve ayrıca davacının 1.000,00TL'nin ödenmesi için başvuru yapıp yapmadığı sorulmuş, verilen cevabi yazının incelenmesi sonucunda davacının başvuru yaptığı görülmüştür.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, davacının müşterisi olan üçüncü kişiye davalıya ait ATM'den para çekmesi sonucunda paranın ödenmemesine rağmen hesaptan düştüğü iddiasının meydana gelmesinde, davacı ve davalının kusurunun olup olmadığı var ise ne oranda olduğu, davacının müşterisine ödediği 1.000,00TL'yi davalıdan talep edip edemeyeceği hususunda bankacı bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporunda özetle; davalının log kayıtlarına göre söz konusu çekilen 1.000,00TL'nin 1x50+10x5+9x100'lük banknot olarak ödendiği, işlemin 17:18:44 başladığı, 17:18:50'de paraların ATM'de hazırlandığı, 17:19:11'de söz konusu paranın alındığı şeklinde olduğu, Bankaların Bilgi Sistemleri Ve Elektronik Bankacılık Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/9.maddesinde göre, gerçekleştirilen işlemlere ait kamera görüntülerinin 6 ay süre ile saklanması gerektiği, ancak davacı tarafından 6 ay sonunda kamera görüntülerinin istendiğini, bu nedenle davalı tarafından ortak ATM'lerden yapılan işlemlerden harcama itirazı halinde uygulanan prosedüre uygun işlemler yapıldığı beyan edilmiştir.
Mahkememizce tüm dosya kapsamında yapılan inceleme sonucunda; davacı tarafından verilen mahkeme kararı uyarınca 1.000,00TL'nin dava dışı müşterisine 04/02/2021 tarihinde ödendiği, davacının davalı aleyhine 16/03/2021 tarihinde takip başlattığı görülmüştür.
Mahkememizce somut olay değerlendirildiğinde, davacı tarafından müşterisi tarafından yapılan harcama işlemine yönelik itirazın 12/05/2018 tarihinde yani müşterinin başvuru tarihi olan 05/05/2018 tarihinden 7 gün sonra bildirdiği görülerek, dava dışı müşteri tarafından yapılan işlemin ihtilaflı hal aldığına karar verilmiştir.
Bankalar, özel yasa ile kurulan ve kendilerine alanlarında çeşitli imtiyazlar tanınan, topladıkları mevduatı sahteciliklere karşı özenle korumak zorunda olan kuruluşlar olup, sahip oldukları bu vasıfları sebebiyle bankacılık işlemlerinin güvenilen tarafı konumundadırlar. Bu durum, bankaların bir güven kurumu olarak kabul edilmesini ve bankanın sorumluluğunun özel güven sebebiyle ağırlaştırılmasını gerektirir (Battal, Ahmet; Güven Kurumu Nitelendirmesi Işığında Bankaların Hukuki Sorumluluğu, Ankara 2001, s. 106). O hâlde, bankalar, ağırlaştırılmış sorumluluğun bir gereği olarak objektif özen yükümlülüğü altında bulunmakta olup, buna karşılık hafif kusurlarından dahi sorumludurlar.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun (6102 sayılı TTK) 18/2) maddesi gereğince, tacir, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli iş adamı gibi hareket etmesi lazımdır. Nitekim, bankaların, tacir olarak bütün işlemlerinde basiretli davranma yükümlülüğü herhangi bir tacirden farklıdır. Bu sebeple bankalardan beklenen basiret ölçüsü ve özen yükümlüğü şüphesiz daha ağırdır.
Bankaların Bilgi Sistemleri Ve Elektronik Bankacılık Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/9.maddesinde göre, ATM'lerdeki güvenlik kamere görüntülerinin en az 6 ay süre ile saklanacağı hüküm altına alınmıştır. Tüm bu açıklamalar bir arada değerlendirildiğinde basiretli iş adamı gibi davranması gereken ve hafif kusurlarından dahi sorumlu olan davalı bankanın, davacı banka tarafından mevzuatta öngörülen 10 günlük süre içerisinde yapılan işleme üçüncü kişi tarafından yapılan itirazın bildirilmesine rağmen kendisine mezkur yönetmelik ile yüklenen kamere görüntülerinin saklama yükümlülüğüne aykırı davranmış olduğuna kanaat edilmiş ve log kayıtlarının davalı tarafından tutulan tek taraflı kayıtlar olması nedeniyle çekilen 1.000,00TL'nin davacının müşterisine verildiği savunmasına mahkememizce itibar edilmeyerek 1.000,00TL'nin davacı tarafa iade edilmesi gerektiğine mahkememizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Davacı tarafından dava dışı müşterisine 04/02/2021 tarihinde ödeme yapıldığı görülerek, bu tarihten takip tarihine kadar olan süre içerisinde faiz talep edebileceğine ve davacı taraf ihtarname ile yasal faiz talep etmiş olduğundan yasal faiz oranı üzerinden yapılan hesaplama sonucunda davacının 10,25TL faiz alacağı olduğuna karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Öte yandan İİK' nın 67/2.maddesinde itirazın iptali davasında borçlu- davalının itirazın haksızlığına karar verildiği taktirde borçlunun diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumu ve davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre hükmolunan meblağın %20' sinden aşağı olmamak üzere uygun bir tazminatla mahkum edileceği düzenlenmiş olup, somut olayda takip konusu alacak likittir. Bu nedenle davalılar aleyhine sorumlu oldukları alacak miktarının %20 si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının Davasının KISMEN KABULÜ İLE
Davalının ... İcra müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin, 1.000,00TL asıl alacak ve 10,25TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.010,25TL üzerinden devamına,
Asıl alacak miktarı tamamen ödeninceye kadar asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
202,05TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine
2-Alınması gerekli olan 80,70-TL karar ilam harcından peşin alınan 59,30-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 21,40-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen dava açılış gideri: 67,80-TL ( başvurma, vekalet harcı) davetiye, posta gideri: 142,00-TL, bilirkişi ücreti: 700,00TL olmak üzere toplam: 909,80-TL yargılama giderinin %99 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 900,70TL davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerine bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT 13/2 maddesi uyarınca hesap ve takdir olunan 1.010,25-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden AAÜT 13/2 maddesi uyarınca hesap ve takdir olunan 12,25-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL'nin %99 kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 1.306,80-TL'nin davalıdan alınarak, 13,20TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansın arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/04/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır