T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/375 Esas
KARAR NO :2025/490
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:17/05/2016
KARAR TARİHİ:16/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin 17.5.2015 tarihinde ... karayolunda ... Petrol istasyonu yakınında meydana gelen zincirleme kaza sonucu tescilsiz olan ... marka motosiklette yolcu olan müvekkillerinin oğlu ...'ın vefatından dolayı ölenin desteğinden yoksun kaldıklarından dolayı, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve kaza tarihi olan 17.5.2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi, uygun görülmediği takdirde yasal faiz işletilmek üzere her bir müvekkili lehine şimdilik 500,00-TL den toplam 1.000,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsili ile taraflarına ödenmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların, davadan önce müteveffa ...'ın desteğinden yoksun kaldıklarından bahisle müvekkili kuruma başvuru yapıldığını ve tüm zararlarının karşılandığını, bundan sonra ise davacıların ek tazminat talebi ve sebebine dair bir taleple müvekkili şirkete başvuruda bulunmadıklarını, müvekkili kurumun üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirdiğini ve davacıların tüm zararlarının karşılandığını, müvekkilinin başkaca bir sorumluluğunun bulunmadığını, kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen taşıtın cinsinin tespitinin gerektiğini, kazaya sebebiyet veren aracın 50 cc altında motosiklet ise bu durumda müvekkili kurumun söz konusu kazada oluşan maluliyetten sorumlu bulunamayacağını, kazaya sebebiyet veren ve sigortasız olduğu iddia edilen araç sahibi ve sürücüsüne davanın ihbarını, hatır taşımasının varlığı halinde hasaplanacak tazminatta indirime gidilmesi gerektiğini, davacının müterafik kusurunun varlığı halinde, bu hususun da ayrıca indirim sebebi olduğunu, müvekkili kurumun sorumluluğunun poliçedeki teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, davacının kaza tarihinden itibaren ticari faiz talebinin haksız olduğunu, ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edebileceğini belirterek, haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini savunmuştur.
Mahkememizden verilen 12/09/2018 tarih, 2016/... Esas - 2018/... numaralı, kararı, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin11/03/2021 tarih, 2018/4823 Esas, 2021/455 sayılı ilamı ile kaldırılmış olmakla, mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olundu.
Mahkememiz dosyasının 01/12/2021 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca dosyanın bilirkişiye verilmesine karar verilmiş olup, 07/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Dava konusu motosiklete ait, dosya kapsamında sunulan CD nin çözümlenmesi neticesinde, aracın silindir hacminin yapılan araştırma ve inceleme sonucunda 97 cc olduğu tespit edilmiştir. " şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.
Mahkememiz dosyasının 12/10/2022 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca dosyanın ek rapor alınmak üzere bilirkişiye verilmesine karar verilmiş olup, 25/01/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;" Dosya içerisindeki tüm belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda;
1. 07.06.2022 tarihli bilirkişi raporunda; “ Aracın silindir hacminin 97 cc olarak tespit edildi,
2. Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında TRAFİK KAZASI olduğu,
3. Meydana gelen kazanın “önlenebilir bir KAZA” niteliğinde olduğu, KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI,
4. Birinci Kazada; Tescilsiz motosikletin sürücüsü ...'ın; %80 (YÜZDE SEKSEN) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plakalı kamyonetin sürücüsü ...'ın %20 (YÜZDE YİRMİ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU,
5. İkinci Kazada; ... kalı otomobil sürücüsü ...'nin %100 (YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plaka ambulans sürücüsü ...'in KUSURUNUN OLMADIĞI,
6. Müteveffa ...” ın ilk kazada ex olduğu,
7. Davacı anne ...” ın maddi zararının; 278.939,96 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 35.021,31-TL”nin (11.011 + 6.825,61 +-10.642,58+ 6.542,12 = 35.021,31) mahsubu ile (278.939,96 - 35.021,31 = 243.918,65) kalan bakiyenin 243.918,65.-TL olduğu,
8. Davacı baba ...” ın maddi zararının; 206.024,53-TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 25.818,84- TL” nin (7.595 + 4.708,07 + 8.370,39 + 5.145,38 = 25.818,84) mahsubu ile (206.024,53 - 25.818,84 = 180.205,69) kalan bakiyenin 180.205,69.-TL olduğu,
9. Davacıların toplam maddi zararı; 424.124,34-TL olmak ile, ... Hesabının sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
10. Hatır Taşıması indiriminin Sayın Mahkeme” nin takdirinde olduğu,
11. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre ölüm ile sonuçlanan kaza ticari bir faaliyetin ifası sırasında gerçekleşmediğinden uygulanacak faiz oranı yasal faiz oranı olacağı ve temerrüt tarihinin 11.02.2016 olarak tespit edildiği,..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.
Davalı vekilinin 22/02/2023 tarihli dilekçesi ile ... ... Sigorta Anonim Şirkine davanın ihbar edilmesini talep etmiştir.
Mahkememiz dosyasının 10/01/2024 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca dosyanın bilirkişiye verilmesine karar verilmiş olup, 25/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" 1. 07.06.2022 tarihli bilirkişi raporunda; “ Aracın silindir hacminin 97 cc olarak tespit edildiği,
2. Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında TRAFİK KAZASI olduğu,
3. Meydana gelen kazanın “önlenebilir bir KAZA” niteliğinde olduğu, KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI,
4. Birinci Kazada; Tescilsiz motosikletin sürücüsü ...'ın; %80 (YÜZDE SEKSEN) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plakalı kamyonetin sürücüsü ...'ın %20 (YÜZDE YİRMİ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU,
5. İkinci Kazada; ... kalı otomobil sürücüsü ...'nin 4 100 (YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plaka ambulans sürücüsü ...'in KUSURUNUN OLMADIĞI,
6. Müteveffa ...” ın ilk kazada ex olduğu,
7. 1.SEÇENEK KÖK RAPORDA DİKKATE ALINMIŞ OLAN PMF - 1931 YAŞAM
TABLOSUNA GÖRE TAZMİNAT TUTARLARI;
- Davacı anne ...” ın maddi zararının; 642.120,42 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 37.290,50-TL”nin (11.011 + -7.979,51+ 10.642,58 + -7.657,41 = 37.290,50) mahsubu ile (642.120,42 - 37.290,50 = 604.829,92) kalan bakiyenin 604.829,92.-TL olduğu,
-Davacı baba ...” ın maddi zararının; 336.082,26 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 27.491,92- TL” nin (7.595 + 5.503,98 + 8.370,39 + 6.022,55 = 27.491,92) mahsubu ile (336.082,26 - 27.491,92 = 308.590,34) kalan bakiyenin 308.590,34.-TL olduğu,
İSTANBUL BAM 9. HUKUK DAİRESİ 2018/4823 E, 2021/455 K SAYILI KARARI DOĞRULTUSUNDA %20 hatır taşıması indirimi sonrası hesaplanan tazminat tutarlarının aşağıda ki şekilde olduğu;
a) Davacı ...” ın 9420 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 483.863,94 TL olduğu (604.829,92 - 120.965,98 = 483.863,94),
b) Davacı baba ...” ın 9620 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 246.872,27 TL olduğu (308.590,34 - 61.718,07 = 246.872,27),
c) Hatır taşıması indirimi sonrası davacıların toplam maddi zararının; 730.736,21-TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta” nın sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
8. 2. SEÇENEK TRH 2010 YAŞAM TABLOSUNA GÖRE TAZMİNAT TUTARLARI;
- Davacı anne ...” ın maddi zararının; 999.164,94 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 37.290,50-TL”nin (11.011 + 7.979,51 + 10.642,58 + 7.657,41= 37.290,50) mahsubu ile (999.164,94 -37.290,50 = 961.874,44) kalan bakiyenin 961.874,44.-TL olduğu,
- Davacı baba ...” ın maddi zararının; 438.094,98 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 27.491,92-TL”nin (7.595 + 5.503,98 + 8.370,39 + 6.022,55 = 27.491,92) mahsubu ile (438.094,98 -27.491,92 = 410.603,06) kalan bakiyenin 410.603,06.-TL olduğu,
İSTANBUL BAM 9. HUKUK DAİRESİ 2018/4823 E, 2021/455 K SAYILI KARARI DOĞRULTUSUNDA %20 hatır taşıması indirimi sonrası hesaplanan tazminat tutarlarının aşağıda ki şekilde olduğu;
d) Davacı ...” ın %20 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 769.499,55 TL olduğu (961.874,44 - 192.374,89 = 769.499,55 ),
e) Davacı baba ...” ın %20 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 328.482,45 TL olduğu (410.603,06 — 82.120,61 = 328.482,45),
Hatır taşıması indirimi sonrası davacıların toplam maddi zararının; 1.097.982,00-TL olmak ile, ... Hesabının sorumluluk limitlerinin motosikletler için 804.000 TL olduğu, bir başka ifade ile ... Hesabının sorumluluk limitleri dahilinde hesaplanan tazminat tutarının 804.000 TL” sinden sorumlu olduğu, ... Sigorta” nın ise hesaplanan toplam tazminat tutarının tamamının sorumluluk limitleri dahilinde olduğu,
9. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre ölüm ile sonuçlanan kaza ticari bir faaliyetin ifası sırasında gerçekleşmediğinden uygulanacak faiz oranı yasal faiz oranı olacağı ve temerrüt tarihinin 11.02.2016 olarak tespit edildiği," şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.
Mahkememiz dosyasının 22/05/2024 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca ek rapor alınmak üzere dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup, 28/08/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;" 1.Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, işbu ek raporda ... tarihli ek raporda mevcut belgeler dışında görüş değişikliğine neden olacak yeni bir belgeye rastlanmadığı, dolayısıyla ... tarihli ek raporda belirtilen görüşlerin korunduğu, dönem değişmediğinden dolayı yasal asgari ücret tutarlarında da herhangi bir değişiklik olmaması sebebiyle, hesaplama görüşlerinin de aynı şekilde korunduğu davalı ve dava dışı sigorta firmaları tarafından yapılan ödemelerin ise ek rapor tarihine kadar ve yasal faiz oranı güncellenmiş hali ile hesaplamaların revize edildiği ve sonuç kısmında sadece hesaplara ilişkin tutarlara yer verildiği,
2. 07.06.2022 tarihli bilirkişi raporunda; “ Aracın silindir hacminin 97 cc olarak tespit edildiği,
3. Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında TRAFİK KAZASI olduğu,
4. Meydana gelen kazanın “önlenebilir bir KAZA” niteliğinde olduğu, KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI,
5. Birinci Kazada; Tescilsiz motosikletin sürücüsü ...'ın; %80 (YÜZDE SEKSEN) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plakalı kamyonetin sürücüsü ...'ın %20 (YÜZDE YİRMİ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU,
6. İkinci Kazada; ... kalı otomobil sürücüsü ...'nin 4 100 (YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plaka ambulans sürücüsü ...'in KUSURUNUN OLMADIĞI,
7. Müteveffa ...” ın ilk kazada ex olduğu,
8. 1. SEÇENEK KÖK RAPORDA DİKKATE ALINMIŞ OLAN PMF - 1931 YAŞAM TABLOSUNA GÖRE TAZMİNAT TUTARLARI;
- Davacı anne ...” ın maddi zararının; 642.120,42 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 38.915,40-TL”nin (11.011 + 8.161,41 + 644,37 + 10.642,58 + 7.833, = 38.,915,40) mahsubu ile (642.120,42 - 38.915,40 = 603.205,02) kalan bakiyenin 603.205,02.-TL olduğu,
-Davacı baba ...” ın maddi zararının; 336.082,26 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 28.689,99-TL”nin (7.595 + 5629,46 + 444,46 + 8.370,39 + 6160,84 + 489,84 = 28.689,99) mahsubu ile (336.082,26 - 28.689,99 = 307.392,27) kalan bakiyenin 307.392,27.-TL olduğu,
İSTANBUL BAM 9. HUKUK DAİRESİ 2018/4823 E, 2021/455 K SAYILI KARARI DOĞRULTUSUNDA %20 hatır taşıması indirimi sonrası hesaplanan tazminat tutarlarının aşağıda ki şekilde olduğu;
a) Davacı ...” ın %20 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 482.564,02 TL olduğu (603.205,02 — 120.641,00 = 482.564,02),
b) Davacı baba ...” ın %20 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 245.913,82 TL olduğu (307.392,27 — 61.478,45 = 245,913,82),
c) Hatır taşıması indirimi sonrası davacıların toplam maddi zararının; 728.477,83-TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta” nın sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
9. 2. SEÇENEK TRH 2010 YAŞAM TABLOSUNA GÖRE TAZMİNAT TUTARLARI;
- Davacı anne ...” ın maddi zararının; 999.164,94 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 38.915,40- TL” nin (11.011 + 8.161,41 + 644,37 + 10.642,58 + 7.833,= 38.915,40) mahsubu ile (999.164,94 - 38.915,40 = 960.249,54) kalan bakiyenin 960.249,54.-TL olduğu,
- Davacı baba ...” ın maddi zararının; 438.094,98 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 28.689,99-TL”nin (7.595 + 5629,46 + 444,46 + 8.370,39 + 6160,84 + 489,84 = 28.689,99) mahsubu ile (438.094,98 - 28.689,99 = 409.404,99) kalan bakiyenin 409.404,99.-TL olduğu,
İSTANBUL BAM 9. HUKUK DAİRESİ 2018/4823 E, 2021/455 K SAYILI KARARI DOĞRULTUSUNDA %20 hatır taşıması indirimi sonrası hesaplanan tazminat tutarlarının aşağıda ki şekilde olduğu;
d) Davacı ...” ın %20 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 768.199,63 TL olduğu (960.249,54 — 192.049,91 = 768.199,63),
e) Davacı baba ...” ın 9620 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 327.523,99 TL olduğu (409.404,99 — 81.881,00 = 327,523,99),
Hatır taşıması indirimi sonrası davacıların toplam maddi zararının; 1.095.723.62-TL olmak ile, ... Hesabının sorumluluk limitlerinin motosikletler için 804.000 TL olduğu, bir başka ifade ile ... Hesabının sorumluluk limitleri dahilinde hesaplanan tazminat tutarının 804.000 TL” sinden sorumlu olduğu, ... Sigorta” nın ise hesaplanan toplam tazminat tutarının tamamının sorumluluk limitleri dahilinde olduğu,
10. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre ölüm ile sonuçlanan kaza ticari bir faaliyetin ifası sırasında gerçekleşmediğinden uygulanacak faiz oranı yasal faiz oranı olacağı ve temerrüt tarihinin 11.02.2016 olarak tespit edildiği,..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.
Mahkememiz dosyasının 06/11/2024 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca dosyanın ek rapor alınmak üzere bilirkişiye verilmesine karar verilmiş olup, 02/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle: 1. Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında TRAFİK KAZASI olduğu,
2. Meydana gelen kazanın “önlenebilir. bir KAZA” niteliğinde olduğu, KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI,
3. Birinci Kazada; Tescilsiz motosikletin sürücüsü ...'ın; %80 (YÜZDE SEKSEN) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plakalı kamyonetin sürücüsü ...'ın %20 (YÜZDE YİRMİ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU,
4. İkinci Kazada; ... kalı otomobil sürücüsü ...'nin %100 (YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLU olduğu, ... plaka ambulans sürücüsü ...'in KUSURUNUN OLMADIĞI,
5. Müteveffa ...” ın ilk kazada ex olduğu,
6. KÖK RAPORDA DİKKATE ALINMIŞ OLAN PMF - 1931 YAŞAM TABLOSUNA GÖRE TAZMİNAT TUTARLARI;
- Davacı anne ...” ın maddi zararının; 77.183,46 -TL olmak ile, ... Hı ve ... Sigorta A. ından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 25.405,34- TL” nin (11.011 + 1.935,82 + 10.642,58 + 1.815,94 = 25.405,34) mahsubu ile (77.183,46 - 25.405,34 = 51.778,12) kalan bakiyenin 51.778,12-TL olduğu,
Tescilsiz motosiklet sürücüsü ...'ın kusur oranının %80 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Hesabının ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 41.422.50 TL olduğu (51.778,12 * %80 = 41.422,50 TL) ve limitleri dahilinde kaldığı,
... plakalı kamyonetin sürücüsü ...'ın kusur oranının %20 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Sigorta” nın ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 10.355,62 TL olduğu (51.778,12* %20 = 10.355,62 TL) ve sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
- Davacı baba ...” ın maddi zararının; 60.694,23 -TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş bulunan tutarların güncelleştirme sonrası hesaplanan 28.689,99- TL” nin (7.595 + 1.335,26 + 8.370,39 + 1.428,24 = 18.728,89) mahsubu ile (60.694,23 - 18.728,89 = 41.965,34) kalan bakiyenin 41.965,34.-TL olduğu,
Tescilsiz motosiklet s isü ...'ın kusur oranının %80 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Hesabının ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 33.572,27 TL olduğu (41.965,34 * %80 = 33.572,27 TL) ve limitleri dahilinde kaldığı,
... plakalı kamyonetin sürücüsü ...'ın kusur oranının %20 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Sigorta” nın ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 8.393,07 TL olduğu (41.965,34* %20 = 8.393,07 TL) ve sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
- İSTANBUL BAM 9. HUKUK DAİRESİ 2018/4823 E, 2021/455 K SAYILI KARARI DOĞRULTUSUNDA *420 hatır taşıması indirimi sonrası hesaplanan tazminat tutarlarının aşağıda ki şekilde olduğu;
a) Davacı ...” ın %20 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 41.422,49 TL olduğu (51.778,12 — 10.355,62 = 41.422,49),
Tescilsiz motosiklet sürücüsü ...'ın kusur oranının %80 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Hesabının ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 33.137,99 TL olduğu (41.422,49 * %80 = 33.137,99 TL) ve limitleri dahilinde kaldığı,
... plakalı kamyonetin sürücüsü ...”'ın kusur oranının 9620 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Sigorta” nın ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 8.284,50 TL olduğu (41.422,49* %20 = 8.284,50 TL) ve sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
b) Davacı baba ...” ın %20 hatır taşıması indirimi sonrası kalan bakiyenin; 33.572,27 TL olduğu (41.965,34 — 8.393,06 = 33.572,27),
Tescilsiz motosiklet sürücüsü ...'”ın kusur oranının %80 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Hesabının ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 26.857,82 TL olduğu (33.572,27 * %80 = 26.857,82 TL) ve limitleri dahilinde kaldığı,
... plakalı kamyonetin sürücüsü ...'ın kusur oranının %20 olduğu takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... Sigorta?” nın ...” ın maddi zararında sorumluluk tutarının kusur oranı dikkate alındığında 6.714,45 TL olduğu (33.572,27* %20 = 6.714,45 TL) ve sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
c) Hatır taşıması indirimi sonrası davacıların toplam maddi zararının; 74.994,76-TL olmak ile, ... Hesabı ve ... Sigorta” nın sorumluluk limitleri dahilinde kaldığı,
7. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre ölüm ile sonuçlanan kaza ticari bir faaliyetin ifası sırasında gerçekleşmediğinden uygulanacak faiz oranı yasal faiz oranı olacağı ve temerrüt tarihinin 11.02.2016 olarak tespit edildiği," şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE:
Dava, ölümlü trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkememizce verilen 12/09/2018 tarihli kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 2018/4823 E. , 2021/455 K. Sayılı kararı ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiş, mahkememizce kaldırma ilamı doğrultusunda eksiklikler giderilmeye çalışılmıştır.
Mahkememizce istinaf ilamı ve tüm dosya içerdiği dikkate alınarak; Kahta Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak, 2015/979 soruşturma no.lu dosya içerisinde bulunan olay yeri fotoğrafları içeren CD ve kamera görüntülerini içeren CD'nin gönderilmesinin istenilmesine karar verilmiş, akabinde dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdii ile olay yeri fotoğrafları ve kamera görüntülerini içeren cd de inceleme yapılarak kazaya karışan sigortasız aracın motor silindir hacmi belirlenerek silindir hacminin 50 cm küpün üzerinde /trafik sigortası yapılması zorunlu araçlardan olup olmadığının tespiti noktasında rapor düzenlenmesi istenilmiştir. Bilirkişi tarafından tanzim edilen 07/06/2022 tarihli raporda " Dava konusu motosiklete ait, dosya kapsamında sunulan CD nin çözümlenmesi neticesinde, aracın silindir hacminin yapılan araştırma ve inceleme sonucunda 97 cc olduğu tespit edilmiştir. " şeklinde değerlendirmede bulunulduğu görülmüştür.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesine göre, motosiklet: azami tasarım hızı 45 km/saatten ve/veya silindir kapasitesi 50 santimetreküpten fazla olan sepetli veya sepetsiz iki veya üç tekerlekli motorlu taşıtlar ve net motor gücü 15 kilovatı, net ağırlığı 400 kilogramı, yük taşımacılığında kullanılanlar için ise net ağırlığı 550 kilogramı aşmayan dört tekerlekli motorlu taşıtlardır. Aynı Kanun'un 103. maddesinde motorsuz taşıtlar ile motorlu bisiklet sürücülerinin hukuki sorumluluğunun genel hükümlere tabi bulunduğu düzenlenmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesinde; motorlu araçların trafik sigortası yatırmalarının zorunlu olduğu, ... Hesabı Yönetmeliği'nin 9. maddesinde trafik sigortası bulunmayan araçların neden olduğu bedensel zararlar için ... Hesabı'na başvurulabileceği öngörülmüştür. Aynı mahiyetteki düzenleme, ... Hesabı Yönetmeliği'nin 9/1-b maddesinde de yer almıştır. Bu düzenlemelere göre; trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle ... Hesabı'na husumet yöneltilebilmesi için bedensel zarara yol açan aracın kaza tarihi itibariyle zorunlu sigortasının yapılmamış olması gerekmektedir. ZMSS Genel Şartları'nın A.6-ı maddesi gereğince "Motorlu bisikletlerin kullanılmasından ileri gelen zararlar" teminat dışı haller arasında sayılmıştır.
Somut olayda; mahkememizce ilgili bilgi belgelere celbedilmiş akabinde dosya rapor tanzimi için makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş ve kazaya karışan aracın motor silindir hacmi 97 cc olaarak belirlendiğinden , kazaya karışan aracın trafik sigortası yapılması zorunlu araçlardan olduğu anlaşılmış ve davalının sorumluluğunun bulunduğu değerlendirilmiştir.
Akabinde Mahkememizce aktüerye bilirkişisinden ek raporlar alınmış, mahkememiz 9 no.lu celsesinde; Mahkememiz önceki celse ara kararında bilirkişiden terditli rapor hazırlamasının istenildiği, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan ek raporda yapılan ödemelerin güncellenmesi dışında önceki ek rapordaki kanaatlere eklenecek bir durum bulunmadığının bildirildiği oysa mahkememiz ara kararında istinaf kaldırma ilamından önceki rapordaki veriler dikkate alınarak ve bu rapordaki yaşam tablosu ile bağlı kalınarak terditli rapor hazırlanmasının istenildiği anlaşılmakla dosyanın ek rapor için yeniden bilirkişiye tevdi ile; kök rapordaki (istinaf kaldırma ilamından önceki) veriler yönünden (tazminata esas alınan gelir, esas alınan asgari ücret yılı, yaşam tablosu, işlemiş/işleyecek dönem tarihleri gibi) bağlı kalınarak hesaplama yapılmasının yapılan bu hesaplamadan davalı tarafından ve dava dışı ... Sigorta tarafından yapılan tazminat tutarının güncellenmiş halinin düşülerek hesaplama yapılmasının istenilmesine, ayrıca dosyaya sunulan ek raporlarda hesaplanan tazminat tutarlarının poliçe teminat limiti içinde kaldığı ancak aynı zamanda kişi başı limitin 290.000,00-TL olduğu belirtilmekle; 28/08/2024 tarihli raporda yapılan terditli hesaplamalardaki tutarların teminat limitini aşıp aşmadığı aşıyor ise davacılar yönünden her bir terdit yönünden garame hesabının yapılmasının istenilmesine karar verilmiş ve 02/02/2025 tarihli ek bilirkişi raporu dosyaya kazandırılmıştır.
Mahkememiz kararının kaldırılmasına ilişkin istinaf ilamı sonrasında mahkememizce alınan ek aktüerya raporlarında hem PMF 1931 hem de TRH 2010 yaşam tablosuna göre seçenekli hesaplamalar yapılmıştır. Hangi yaşam tablosunun hükme esas alınacağı ve usuli kazanılmış hak yönünden yapılan değerlendirmede; emsal mahiyetteki Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2024/12707 E., 2025/1187 K. Sayılı kararına bakıldığında " İlk derece Mahkemesinin 28.05.2019 tarihli kararına esas olarak kabul ettiği 20.02.2019 tarihli hesap raporunda, PMF 1931 Mortalite Tablosu esas alınarak tazminat miktarları belirlenmiş, davacı vekili tarafından bu hesap raporu dikkate alınarak dava ıslah edilmiştir. Mahkeme tarafından poliçe teminat miktarı esas alınmak suretiyle kurulan hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiş, istinaf talebinin esastan reddine ilişkin karar ise yine davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dairenin 03.05.2023 tarihli bozma kararı ile hesap raporunun hatalı olduğu, desteğin anne ve babasına pay ayrılmadığı, davalının usuli kazanılmış hakları korunarak ek rapor alınması gerektiği yönünde karar verilmiştir. Bozma kararı sonrasında alınan 11.02.2024 tarihli ek raporda bu sefer TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre ve güncel veriler esas alınarak hesaplama yapılmış, davacı Sevginin alabileceği destek tazminatı 2.040,809,24 TL, iş gücü kaybına ilişkin tazminat miktarı ise 698.560,60 TL olarak bulunmuş, mahkeme tarafından bozma kararı gereği kök rapor esas alınarak karar verilmiştir.
Mahkemece, bozma ilamından sonra, tazminata ilişkin ek rapor alınarak karar verilmişse de anılan karar ve hesaplama yöntemi hatalıdır. Zira ilk karar davalı vekilince temyiz edilmiştir, bu nedenle davalı lehine usuli kazanılmış haklar gözetilerek bozmadan önce hükme esas alınan hesap raporundaki hesaplama yöntemi olan PMF 1931 Mortalite Tablosuna göre hesap yapılması gerekmektedir. Bozma ilamından sonra, davalının kazanılmış hakları ihlal edilecek şekilde TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniği kullanılarak hesaplama yapılması doğru görülmemiştir. Ayrıca 20.02.2019 tarihli hesap raporundaki veriler esas alınarak ek raporun hazırlanması gerekirken güncel veriler ile hesaplama yapılması da hatalıdır. Buna göre, tazminatın PMF 1931 Yaşam Tablosu kullanılarak, desteğin anne ve babasına pay ayrılmak suretiyle (ilk bozma ilamındaki hususlar dikkate alınarak ve ilk bozmadan önceki raporun diğer verileri aynen kullanılarak) hesaplanması gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir." şeklinde değerlendirme yapıldığı görülmüştür. Yine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 2024/454 E., 2024/1748 K. Sayılı kararında " İlk Derece Mahkemesince; Dairemiz kararı doğrultusunda ilk rapor tarihindeki veriler kapsamında 13/06/2023 tarihli ek raporda dava dilekçesi kapsamında dava konusu edilen geçici işgöremezlik tazminatı yönünden 4.102,26 TL , sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden 49.425,49 TL olarak toplam 53.527,75 TL maddi tazminatın hesaplanmasına rağmen mahkemece hesaplanan tazminat miktarının 128.168,20 TL olduğu belirtilerek ilk karardaki tazminat miktarı olan 98.999,20-TL üzerinden karar verilmesi doğru olmamıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının tazminat miktarı yönünden düzeltilmesine karar verilmiştir. " şeklinde değerlendirmede bulunulduğu görülmüştür.
Dosyamız açısından yapılan değerlendirmede; mahkememizce verilen ilk karara ilişkin olarak davacı mahkemece yapılan takdiri indirim ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi hususlarının istinaf sebebi yapıldığı, hesaplama yöntemine ilişkin olarak bir istinaf talebinin bulunmadığı bu hali ile yukarıda yer verilen emsal içtihatlar da dikkate alınarak davalı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu bu nedenle kök rapordaki veriler dikkate alınarak hesaplama yapılması ve yapılan tazimat hesabından da istinaf ilamı da dikkate alınarak davalı ve dava dışı sigorta tarafından yapılan ödemelerin mahsubu ve indirim tutarları uygulanarak tazminat miktarının belirlenmesi gerektiği kanaatine varılmış bu nedenle 02/02/2025 tarihli ek rapordaki hesaplamalar dikkate alınmıştır. Ancak bu raporda hatır taşıması indirimi sonrası bedeller hesaplanmış ancak müterafik kusur indirimine ilişkin indirimlerin hesaplanmadığı görülmüş, bu husus mahkememizce hesaplanabileceğinden buna yönelik yeniden ek rapor alınmamıştır.
Bu rapordaki verilenden; baba ... için hesaplanan toplam tazminat tutarının 60.694,23-TL olduğu, davalı ve dava dışı sigorta tarafından yapılan ödemelerin güncellenmiş tutarının bu miktardan düşülmesi sonrasında bu davacının bakiye zararının 41.965,34-TL olacağı, motosiklet sürücüsü ...'ın ve diğer tanıkların ifadelerinden müteveffanın gezip eğlenmek amacı ile motosiklete bindiği anlaşıldığına göre davacının yolcu olarak taşınmasının hatır taşımacılığı kapsamında olduğunun kabulü ile hesaplanan maddi tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılması gerekeceği yine müteveffanın sürücünün uyuşturucu madde etkisi altında araç kullandığını bildiği halde aracına bindiği anlaşıldığına göre belirlenen tazminat miktarından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerekeceği bu hali ile davacı ...'ın toplamda 26.857,81-TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı alacağı bulunduğu kanaatine varılmakla bu davacı yönünden davanın bu miktar üzerinden kabulüne fazlaya dair istemin reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı ... yönünden yapılan değerlendirmede; 02/02/2025 tarihli ek rapordaki verilenden; anne ... için hesaplanan toplam tazminat tutarının 77.183,46-TL olduğu, davalı ve dava dışı sigorta tarafından yapılan ödemelerin güncellenmiş tutarının bu miktardan düşülmesi sonrasında bu davacının bakiye zararının 51.778,12-TL olacağı, motosiklet sürücüsü ...'ın ve diğer tanıkların ifadelerinden müteveffanın gezip eğlenmek amacı ile motosiklete bindiği anlaşıldığına göre davacının yolcu olarak taşınmasının hatır taşımacılığı kapsamında olduğunun kabulü ile hesaplanan maddi tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılması gerekeceği yine müteveffanın sürücünün uyuşturucu madde etkisi altında araç kullandığını bildiği halde aracına bindiği anlaşıldığına göre belirlenen tazminat miktarından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerekeceği bu hali ile davacı ...'ın toplamda 33.138,02-TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı alacağı bulunduğu kanaatine varılmakla bu davacı yönünden davanın bu miktar üzerinden kabulüne fazlaya dair istemin reddine karar vermek gerek ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden yapılan değerlendirmede; davacının 14/05/2018 tarihli dava değeri artırım dilekçesine bakıldığında toplam dava değerinin 116.023,51-TL olarak artırıldığı, bu miktarın 64.250,21-TL sinin Davacı ...'a , 51.773,33-TL sinin ise diğer davacıya özgülendiği (her ne kadar bu miktar için dava dışı ... ismi yazılmış ise de dilekçenin başlık kısmında davacını ...'ın adı yazılı olduğundan bu hususun yazım hatasına ilişkin olduğu değerlendirilmiştir.) kanaatine varılmıştır. Takdiri indirimler uygulanmamış hali ile davacı ... için bulunan tazminat tutarı 51.778,12-TL, takdiri indirimler uygulanmamış hali ile davacı ... için bulunan tazminat tutarının ise 41.965,34-TL olduğu, mahkememiz kararının kaldırılmasına ilişkin istinaf ilamı da dikkate alınarak yine TBK'nun 52. maddesi gereği hatır taşıması ve müterafik kusur nedeniyle tazminattan indirilen miktar, yasal düzenlemelerden kaynaklanan hakkaniyet ve takdiri indirim mahiyetinde olduğundan, davalı lehine bu kısım üzerinden vekalet ücreti takdir edilemeyeceğinden , yargılama gideri oranlamasında ve davalı taraf lehine hükmedilecek vekalet ücreti takdirinde bu miktarlar ve bu hususlar (indirimsiz miktarlara göre reddedilen tutarlar) dikkate alınmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile
Davacı ... için 33.138,02 TL, davacı ... için 26.857,81 TL, maddi tazminatın 11/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 4.098,32 TL harçtan peşin alınan 422,20 TL harcın ( 29,20 TL dava açılırken + 393,00 TL ıslah harcı olmak üzere ) mahsubu ile bakiye 3.676,12 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına.
3-Davacılar tarafından yatırılan 422,20 TL harcın ( 29,20 TL dava açılırken + 393,00 TL ıslah harcı olmak üzere ) davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
4- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp bu davacıya verilmesine,
5- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 26.857,83 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp bu davacıya verilmesine,
6- Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 12.472,09 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınıp davalıya verilmesine,
7- Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 9.807,99 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınıp davalıya verilmesine,
8- Davacılar tarafından yapılan 33,50 TL ilk masraf (başvuru + vekalet harcı), 533,20 TL müzekkere ve tebligat gideri, ile 5.300,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.866,70 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranları üzerinden hesaplanan 4.740,11 TL'sinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacılar üzerine bırakılmasına,
9- Davalı tarafça yapılan 300,00 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve red oranları üzerinden hesaplanan 57,61 TL'sinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
10- Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde kendilerine iadesine,
Dair, davacılar vekilinin (e duruşma ile) yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/07/2025
Katip ...
¸
Hakim ...
¸