T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/479 Esas
KARAR NO: 2022/539
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/08/2021
KARAR TARİHİ: 27/06/2022
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “ ... ’nun işletmesi Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütüldüğü, davalı-Borçlu şirket ... SAN VE TİC LTD ŞTİ' ye ait ... plakalı araç ile 07.12.2018-28.12.2018 tarihlerinde ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığı, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğinin tespit edildiği, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine Müvekkil Şirketçe; Davalı-Borçlu şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün 2019/... E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 13.02.2019 icra takibi başlatıldığı ve Davalı-Borçluya ödeme emri tebliğ edildiği, .... İcra Müdürlüğü’nün 2019/... dosyasında çıkarılan ödeme emrine, Davalı-Borçlu şirket, “borcun tamamına, faize, her türlü ferilerine ve yetkiye” itiraz ettiği, ilgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiği, davalı-Borçlu şirketin itirazları zaman kazanma amacı ile haksız ve kötü niyetle yapılmış olduğundan, kendilerince süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığı, davalı-borçlu şirketin; takip tarihindeki adresinin Denizli ili sınırlarında olması nedeniyle Denizli İcra Müdürlüğünün yetkili olduğu yönündeki yetki itirazı yerinde olmadığı, takibe konu borcun ihlalli geçişten kaynaklanan para borcu olması nedeniyle; Davacı-Alacaklı Şirketin; seçimlik hakkını TBK md.89/1 yönünde kullanarak, şirket merkezinin bulunduğu İstanbul İcra Dairelerinde takip açılışını gerçekleştirdiği, davalı-borçlunun borcun tamamına yönelik itirazlarının asılsız olduğu, Davalı-Borçlu şirketin kendi ihmal ve kusurunun sonuçlarından davacı-alacaklı müvekkil şirketi sorumlu tutmaya çalışması kabul edilemez nitelikte olduğu, davalı-Borçluya ait ... plakalı araçlar ile 07.12.2018-28.12.2018 tarihlerinde ... istasyonlarından) ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığı, Davalı-Borçluya ait aracın Otoyolu kullandığı anlarda ... hesaplarının müsait olmadığı, takdir edileceği üzere ... hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlunun sorumluluğunda olduğu, bununla birlikte Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarında olduğu, benzer şekilde KGM ve Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağladığı, bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu ... hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiği, Davalı-Borçlunun kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirkete yüklemeye çalışmasının kabul edilemez nitelikte olduğu, ayrıca Davacı-Alacaklı Müvekkil şirketçe, Davalı-Borçluya ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapıldığı ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “Ürün kara listede / ... de tanımlı olmayan plaka, Ödeme talimatı Bulunmuyor” sonuçları ile döndüğünün anlaşıldığı, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının ... etiketinden geçiş ücreti çekilemediği ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçları tahakkuk ettirildiği, yapılacak olan hesaplamayla da görüleceği üzere Müvekkil Şirket kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirildiği ve cezai yaptırım uygulandığı, ücret ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine ilişkin tesis edilen işlemlerin, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanuna uygun şekilde yürütüldüğü, bu kapsamda başvuranın yaptığı ihlalli geçişlerle ilgili ceza uygulanmasının hukuka uygun olduğu, ...nun işletiminden sorumlu olan Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirketin, köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine ilişkin işlemleri, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’a (“6001 Sayılı Kanun”) uygun şekilde yürütüldüğü, 6001 Sayılı Kanunun 30. maddesinin 7. fıkrasında “geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.” hükmü düzenlendiği, bu kapsamda araç sahiplerine, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı sunulduğu, söz konusu düzenlemeler kapsamında Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından, geçiş yapan araçlara ait ... veya ... hesaplarından geçiş ücreti tahsil edildiği, ... veya ... cihaz ve hesaplarının uygun olmaması halinde araç sahipleri, ihlalli geçiş tarihinden başlayarak on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebildiği, belirtilen süre içinde ücreti ödemeyenler hakkında ise kanunun açık hükmü uyarınca ücretin dört katı tutarında ceza uygulanmakta olduğu, Davacı-Alacaklı Müvekkilin söz konusu cezayı uygulamaması kanuna aykırılık teşkil edeceğinden bu konuda Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e bir sorumluluk yüklenmesinin hukuka aykırı olacağı, ihlalli geçiş yapan araç sahibi birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebildiği, dosya kapsamındaki ihlalli geçiş tarihlerinde cezalar hakkında sorgulama yapılabilecek ve Müvekkil Şirket’e ödeme yapılabilecek kanallar açık olduğu, ... Bankası, ... Bankası web sitesi (http://www. ... .com.tr/TR/ borcsorgulama lariodeme) ve mobil uygulamalar üzerinden hem sorgulama hem de Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirkete sanal pos aracılığı ile kredi kartı ve banka kartı vasıtasıyla ödeme yapılabildiği, bundan bağımsız olarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğün bulunmadığı, dolayısıyla Davacı-Alacaklı Müvekkilin uyguladığı tüm işlemlerin mevzuata ve hakkaniyete uygun olduğunun açıkça görüldüğü, davalı-borçlunun icra takibine konu faize ve borcun tüm ferilerine (KDV alacağına) yönelik itirazlarının da mesnetsiz olduğu, faiz ve faiz oranına ilişkin; davalı-borçlu; mesleği/ticari işi gereği ücretli otoyolu kullanmakta olup, araçlar ticari amaçla kullanıldığı, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 3. Maddesinde Ticari İş; “Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller” olarak tanımlandığı, Davalı-Borçlu şirketin ... plakalı ticari kullanım niteliği bulunan araçları ile 07.12.2018-28.12.2018 tarihlerinde mesleki ve ticari faaliyetini gerçekleştirdiği sırada, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e devredilen otoyoldaki serbest geçiş bölgelerinden ücret ödenmeksizin takibe konu edilen ihlalli geçişleri yaptığı, Davalı-Borçlu hakkında .... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; Merkez Bankası'nın kısa vadeli kredilere uyguladığı avans faiz oranı olan %19,50 olarak belirlendiği, borca yasal düzenlemeler uyarınca faiz uygulandığı, ancak borç ödeninceye kadar avans faiz oranında değişiklik yapılması halinde dönem dönem değişen faiz oranlarına göre kademeli olarak faiz hesabı yapılması gerektiği, dolayısıyla yasal düzenlemeler çerçevesinde icra yoluyla tahsil edilen veya açılan davalarda mahkemeler tarafından hükmolunan faiz alacakları katma değer vergisine tabi olup, temerrüt faizi üzerinden katma değer vergisi hesaplanması yasaya uygun olduğu, İİK MD.67/2 uyarınca icra inkar tazminatı şartları oluşmuş olup, davalı- borçlu şirket aleyhine alacak ile birlikte en az %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği, açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile; Davalı-Borçlunun ... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile,
Davalı-Borçlunun İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin Davalı-Borçluya yükletilmesine, karar verilmesi” talep edilmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davacının işlettiği ücretli otoyolda davalıya ait araçların ücret ödemeden geçiş yaptığı iddiası ile geçiş ücreti ve cezasının tahsili için davacının davalı hakkıında .... İcra Müdürlüğünün 2019/... esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibine davalının itirazı sonucu İİK 67. Madde gereği açılan itirazın iptali davası olduğu anlaşıldı.
Deliller; Dosya içeriği, Bilirkişi incelemesi
Mahkememiz dosyasından 10/01/2022 tarihinde bilirkişi raporu alınmıştır.
Raporda: Otoyol Ücret Ödeme Gişelerinden İhlalli Geçiş ile ilgili olarak; Otoyol Gişelerinde, ... ve ... sistemleri için Bankadan veya PTT’den geçiş esnasında olumlu cevap gelmemesi (Provizyon alınamaması) durumunda ya da sistemde oluşabilecek sorunlara karşı bariyer sisteminin uygulandığı ve Gişelerde, davacı tarafça ayrıca gişe görevlisi konumlandırıldığı bu durumlarda, araç sürücüsü tarafından geçiş ücretinin, nakit veya kredi kartı ile ödenmesi gerektiği, ancak Sistem üzerinden tahsil edilemeyen ve sürücü tarafından nakit ödemesi yapılmayan ve dolayısıyla ücret ödemeden yapılan geçişlerin ücretinin ise, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun ve 7144 sayılı Kanunun hükümlerine tabidir.
Anayasa Mahkemesinin E 2017/166 ve K.2018/8 18/01/2018 tarihli ilamın belirtilen hükme göre, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin; (5), (6) ve (7) numaralı fıkralarının Anayasa’nın 2., 5. ve 6. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesinin talep edilmesine karşılık, Anayasa Mahkemesi tarafından, 18.01.2018 tarihinde Anayasa’ya aykırı olmadığına ve itirazın reddine oybirliğiyle karar verildiği ve ayrıca Kararının 26.maddesinde; “ (...) itiraz konusu kuraldaki cezanın, idari para cezalarından farklı, hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü (sui generis) bir niteliğe sahip olduğunun belirtildiği, bu durumda, yapılan işlemlerin 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun hükümlerine uygun olduğu ve Kanunun 30.maddesinin 5.fıkrasına göre, davacının geçiş ücreti ve cezaları talep etme hakkı bulunduğu, 25.05.2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanunun 18. inci maddesi ile değişiklik yapılan 6001 sayılı Yasanın 30.maddesinin 5. fıkrasına göre, “4046, 3465 ve 3996 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı Karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.” şeklindeki hüküm olduğu, bu hükme istinaden davacı tarafından, davalıya ait ... plakalı araçlar ile 07.12.2018-28.12.2018 arasında ücret ödenmeksizin yapılan ihlalli geçişler ile ilgili, ücret talebinin yapıldığı ve arabuluculuk görüşmesinde anlaşma sağlanamaması üzerine, icra takibinin başlatıldığı, ayrıca davacı tarafından ihlalli geçiş olarak bildirilen geçişlere ait ücretlerin davalı tarafından ödendiğine dair belge, ya da ihlalli geçiş tarihleri itibariyle aracının güncel ... kaydının bulunduğu ve bakiyenin yeterli olduğuna ilişkin davacının bir iddiasının ve delilinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davacı ... A.Ş.’nin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ... nun işletme hakkı sahibi; davalının ise, işletme hakkı davacı şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullandığı iddia edilen gerçek kişi olduğu, işletme hakkı sahibi Şirketin sorumluluğundaki, köprü ve otoyollardan geçişlerin, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5.fıkrası kapsamında ücretlendirildiği ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 Sayılı Kanunun 18.maddesi ile 6001 Sayılı Kanunun 30.maddesinin 1. ve 5. fıkralarında yer alan "on" ibareleri "dört" şeklinde değiştirildiği, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 7. fıkrasının “Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olara6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. fıkrasına göre; "4046, 3465 ve 3996 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı Karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.." şeklinde hüküm bulunduğu, anlaşılmıştır.25.05.2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren ve 16/05/2018 tarih ve 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18.inci maddesiyle, yukarıda yer alan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. fıkrasında yer alan “on” ibaresinin “dört” şeklinde değiştirildiği, daha öncede, 27/3/2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesiyle, bu fıkrada yer alan “o güzergahın en uzun mesafesine” ibaresi “geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye” olarak değiştirildiği;
Aynı Kanunun 19.maddesi ile de; 6001 sayılı Kanuna geçici madde eklendiği ve madde metninin;
MADDE 19- “6001 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
"GEÇİCİ MADDE 3- Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." Şeklinde olduğu, konu ile ilgili olarak; Anayasa Mahkemesinin E 2017/166 ve K.2018/8 18/01/2018 tarihli ilamın belirtilen hükme göre, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin; (5), (6) ve (7) numaralı fıkralarının Anayasa’nın 2., 5. ve 6. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesinin talep edilmesine karşılık, 18.01.2018 tarihinde Anayasa’ya aykırı olmadığına ve itirazın reddine oybirliğiyle karar verildiği ve ayrıca Kararının 26.maddesinde; “ (...) itiraz konusu kuraldaki cezanın, idari para cezalarından farklı, hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü (sui generis) bir niteliğe sahip olduğunun belirtildiği, Bu durumda, Davalının davacı tarafından belirtilen tespit edilen ihlalli
geçişlere ilişkin dava dilekçesi talep edilen alacak iddiası yerinde olup, ihlalli geçişlerin, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. fıkrasına göre belirlenecek toplam ücretin, mali mevzuata göre tam olarak tespit edilecek miktarı, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. fıkrasına göre ödemekle sorumlu olduğu tespit edildiğinden davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın kabulüne, ... İcra Dairesi 2019/... Esas sayılı dosyasına vaki davalı itirazının iptali ile takip talebinde belirtilen şartlarla takibin devamına,
2-112,28 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 80,70 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL harcın düşümü ile eksik kalan 21,40 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile maliyeye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 561,44 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafça yapılan ( 59,30 TL peşin harç + ilk masraf 67,80 TL + bilirkişi ücreti 750,00 TL + 190,00 TL posta masrafı ) toplam 1.396,95 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
7-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına.
Davacı vekilinin yüzüne karşı, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 27/06/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır