T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/210 Esas
KARAR NO: 2024/110
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 12/11/2018
KARAR TARİHİ: 15/02/2024
DAVA: Davacı vekili Mahkememize ibraz etmiş olduğu dava dilekçesinde, davalı ... Ltd. Şti ile davacı banka arasında imzalanan genel kredi sözleşmesine istinaden davalı şirkete kredi kullandırıldığını, düzenli olarak ödemelerin yapılmaması nedeniyle hesabın ... Noterliğinin 29/08/2018 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname ile katedildiğini ancak yine ödemelerin yapılmaması üzerine borçlular hakkında .... İcra Dairesinin 2018/... Esas sayılı dosya ile icra takibi başlatıldığını, borca ve ferilerine itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğunu, icra takibi başlatıldıktan sonra bir takım kısmi ödemelerin yapıldığını, bu ödemelerin TBK 100. Maddesine göre faiz ve giderlere mahsup edildiğini, takiple dava arasında 07/11/2018 tarihinde iki adet çek sorumluluk bedeli olan 3.200- TL'nin daha ödendiğini, toplam nakit alacağın 949.687-TL'ye ulaştığını, gayrinakit alacaklarının ise 52.800-TL olduğunu belirterek icra dosyasına yapılan itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesinde, hesap kat ihtarına süresi içinde itiraz edildiğini bu nedenle kat ihtarının kesinleşmediğini, kefalet sözleşmesinin şekil şartlarına uymadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, genel kredi sözleşmesi borcunun tahsili için başlatılan icra takibene yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
DELİLLER: .... İcra Dairesinin 2018/... E. Sayılı dosyası, genel kredi sözleşmesi, kat ihtarı, ekstreler, banka kayıt ve belgeleri, bilirkişi incelemesi.
.... İcra Dairesinin 2018/... E. Sayılı dosyası alınıp incelendiğinde davacı banka tarafından davalılar hakkında 1.069.454,87 TL asıl alacak ve takip tarihinde yazılı işlemiş faizler, çek tazminatının asıl alacağa yıllık %90 temerrüt faiziyle tahsili, 25.488,27 TL asıl alacak, işlemiş faiz ve BSMV'sinin asıl alacağa yıllık %30,24 temerrüt faiziyle tahsili için takip başlatıldığı yine takip talebinde 3.315,91 TL mahsup edilen faiz tutarı, 31.716,00 TL 06/09/2018 tarihide yapılan ödeme, 34.200,00 TL'de 03/09/2018 tarihinde yapılan ödemenin mahsubu ile 1.089,132,14 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı (sonuç miktarı hatalı olup doğru toplam miktarının 1.083.046,69 TL bulunduğu) ayrıca 39 adet çek yaprağı sorumluluk bedelinden kaynaklanan 62.400,00 TL gayri nakit alacağın deposunun istenildiği, gayrinakdi alacağın tazmin edilmesi durumda ise tazmin tarihinden itibaren yıllık %90 temerrüt faiziyle tahsili için ilamsız takip başlatıldığı, borçlular tarafından borca ve ferilerine süresinde itiraz edilerek takibin durdurulduğu görülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda "borçlu tarafından takiple dava tarihi arasında 344.010-TL'lik kısmi ödeme yapıldığı, yapılan ödemelerin TBK 100. maddesine göre öncelikle işlemiş faiz, BSMV ve masraflardan düşülmesi gerektiği belirtilerek raporun 13. sayfasında bilirkişinin bu yöntemle hesap yaptığı ve dava tarihi itibariyle 861.529,69-TL (bu miktarın 854.799,69-TL'si asıl alacak 6.410-TL'si işlemiş fai 320-TL'si ise BSMV) davacının alacağının kaldığı,bilirkişi raporuna göre, takip ile dava tarihi arasında ödenen 344.010-TL yönünden davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmadığından bu kısım yönünden açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine, takip ile dava tarihi arasında ödenen miktarın öncelikle faiz ve masraflardan kalan miktar var ise asıl alacaktan düşülmesi yöntemine göre hesaplanarak kalan miktarı yönünden itiraz iptaline, dava tarihinden sonra ödenen miktarların infazda nazara alınmasına, 33 adet çek yaprak sorumluluk bedeli 52.800-TL'nin depo edilmesine, takip ile dava aralığında ödenen çek yaprağı sorumluluk bedelinin ise tahsili şeklinde takibin devamına" karar verilmiştir.
Mahkememizce verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna gidilmiştir.
... Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 17/11/2022 tarih 2020/... Esas 2022/... Karar nolu ilamı ile istinaf başvurusunun kabulüne karar verilerek mahkememiz kararı kaldırılmıştır.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi kararında " Açılan dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
"Henüz alacaklı tarafından itirazın iptali davasının açılmadığı bir evrede borçlunun itiraza konu borcu kısmen veya tamamen ödemesi mümkündür ve bunu engelleyen herhangi bir yasa hükmü yoktur. Borçlu itirazın iptali davası açılmamış iken, itirazına konu borcu tamamen öderse, alacaklının itirazın iptali davası açmasına gerek kalmayacak ve böyle bir davayı açmakta hukuki yararı bulunmayacaktır. Zira, itirazın iptali davası açılmasında amaç, itiraz nedeniyle kanun gereğince kendiliğinden durmuş olan takibin devamını sağlamaktır. Takibin devamı yoluyla elde edilecek olan sonuç (alacağın tahsili), borçlunun tüm borcu ödemesiyle zaten gerçekleşmiş olacağına göre gerçekleşmiş olan bu sonucu sağlamak üzere bir dava açılmasında hukuki yarar bulunmayacaktır. Bunun gibi, takibe konu borcun kısmen ödendiği durumlarda da ödenmeyen borç tutarına yönelik itirazın iptali davasında, itirazdan sonra ödenmiş olan miktar bakımından itirazın iptalinin istenilmesinde hukuki yararın mevcut olmayacağı kuşkusuzdur." (Yargıtay HGK nun 03/05/2017 gün 2017/11-80 E., 2017/889 K.; 18.04.2007 günlü ilamı)
İcra takibinden sonra, itirazın iptali davasının açıldığı tarihten önce TBK 100. maddesine göre, yapılan kısmi ödemenin öncelikle ferilerden mahsup edileceği göz önünde bulundurulmalıdır. Ayrıca, itirazın iptali yönünde bir karar verilmediği sürece icra müdürlüğünce icra dosyası üzerinde işlem yapılamayacağından,işleyecek faiz ve icra giderleri hakkında mahkemece bir karar verilmesi gereklidir. Davacı bankanın ....İcra Dairesinin 2018/... E. sayılı dosyası İle 24.09.2018 tarihinde başlattığı ilamsız takipte; rötatif kredi için1.069.454,87 TL asıl alacak,44.687,80 TL rötatif kredi işlemiş fazi, KMH için 25.488,27 TL asıl alacak, 380,10 TL KMH işlemiş faizi, 6.400-TL tazmin edilen çek sorumluluk bedeli, 284,05 TL sorumluluk bedeli işlemiş faizi, 2.267,60 TL BSMV olmak üzere 1.148.962,69 TL toplam nakdi alacaktan 3.315,91 TL mahsup edilen faiz miktarı ve 06.09.2018 tarihli 31.716- TL ve 03.09.2018 tarihli 34.200-TL ödemeleri mahsup ederek 1.089.132,14 TL talep ettiği, hesaplamada yapılan maddi hata düzeltildiğinde 1.079.730,78TL talep etmekte olduğu, 39 tane çek sorumluluk bedeli olarak 62.400 TL gayrinakdi kredi alacağı talep ettiği, itirazın iptali davasının ise takipten sonra kısmi ödemeler bulunduğu bildirerek , bu ödemelerin TBK 100. Maddesine göre faiz ve giderlere mahsup edildiğini, takiple dava arasında 07/11/2018 tarihinde iki adet çek sorumluluk bedeli olan 3.200- TL'nin daha nakde dönüşerek ödendiğini, toplam nakit alacağın 949.687-TL' gayrinakit alacağın ise 52.800-TL olduğunu belirterek dava açtığı davasını sınırlandırdığı görülmektedir.
kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucunda dava tarihi öncesinde 344.010- TL tahsilat yapıldığı belirlenmiştir.Davacı banka TBK 100.maddeye göre mahsup yapıldıktan sonra kalan nakit alacağın 949.687-TL olduğunu belirterek dava değerini 1.002.487-TL göstererek eldeki davayı açmıştır. Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesinde TBK 100.maddesine göre mahsup işlemine geçmeden takip tarihi itibari ile talep edilebilecek toplam alacağın 1.089.581,86-hesaplandığı fakat takip talebindeki maddi hata nedeniyle doğru toplam üzerinden davacı tarafça 1.083.046,69 TL nakit alacak talep edilmesi nedeni ile taleple bağlı kalınarak mahsup işleminin icra takibindeki tap tutarı üzerinden yapıldığı, takip tarihi ile dava tarihi arasındaki toplamda 344.010-TL olan ödemelerin öncelikle işlemiş faizden düşülerek neticede dava tarihi itibari ile 861.529,69- TL nakit alacak kaldığı hesaplanmıştır.
Tahsil harcı Devlete alacaklı tarafından ödenen bir bedel olduğundan borcun ferileri arasında sayılmaz. Ayrıca borcun tamamı ödenmediği hallerde, davalının icra vekalet ücretinin tamamından sorumlu tutulması gerekmektedir.(Yargıtay 12 HD nin 2013/2131 esas ,2013/10220 karar sayılı 19.3.2013 tarihli emsal ilamı aynı yöndedir.)
Bilirkişi tarafından yapılan mahsup işleminde TBK 100.maddesine göre tüm icra masrafları, vekalet ücreti gibi asıl alacağın ferilerinin dikkate alınarak hesaplama yapılması gerekirken, sadece ödeme tarihlerine kadar işleyen faizlerin dikkate alındığı anlaşılmaktadır.
Öte yandan ilk derece mahkemesi'nce hüküm fıkrasının ilk bendinde 344.010- TL' ödemenin tamamı bakımından dava hukuki yarar yokluğu nedeni ile usulden reddedilip ikinci bentte mahsup yapılarak hesaplanan borç tutarından(davanın red edildiği) aynı miktar kısmi ödemenin mahsup edilerek ,fazla istem bakımından reddine karar verilmesi çelişkili olmuştur.
Açıklanan nedenlerle ;hükmün birinci bendinde 344.010-TL bakımından davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddi ibaresi ,daha sonra yapılan mahsup işlemi ile çelişki teşkil ettiğinden hüküm fıkrasından çıkartılması gerekmektedir. Davacı vekili TBK 100,maddesi gereği mahsup yapılarak davanın açıldığı ileri sürüldüğünden ,mahsup hesabının doğru yapılması için yeni bir bilirkişi incelemesi veya önceki bilirkişiden ek rapor alınarak kısmi ödemeler nedeniyle yapılacak mahsupdan sonra kazanılmış haklar da dikkate alınarak kalan alacağa hükmedilmesi ,fazla istem belirlenirse hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmesi gerekmektedir.Hükme tesir edecek derecede delillerin değerlendirilmediği sonucuna varılmakla ,davacı vekilinin istinaf nedeni yerinde görüldüğünden kararın kaldırılmasına ,eksiklikler tamamlanmak üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" karar verilmiştir.
... Mahkemesi kararı doğrultusunda dosya daha önce rapor veren bankacı hesap bilirkişisine tevdi edilerek istinaf ilamı doğrultusunda rapor tanzim edilmesi istenilmiştir. Bilirkişi 19/09/2023 tarihli ek raporunu dosyaya sunmuştur. Ek rapora karşı taraf vekillerince itiraz dilekçesi sunulmuş olup mahkememizce 09/11/2023 tarihli duruşmada alınan ara kararı ile "istinaf ilamında tahsil harcı dışındaki diğer tüm icra masraflarının hesaplamada dikkate alınması gerektiği bildirildiğinden, icra dosyası açılırken başlangıçta yatırılan harçların tahsil harcı olmadığı dikkate alınarak ayrıca taraf vekillerinin itirazları da değerlendirilerek ek rapor hazırlanması" denilerek tekrar aynı bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi bunun üzerine 13/12/2023 tarihli ikinci ek raporunu dosyaya sunmuştur. Bilirkişi tarafından istinaf ilamı doğrultusunda yapılan ödemeler BK 100. Maddesine göre dikkate alınarak tahsil harcı dışındaki tüm icra masrafları da mahsupta hesaba katılarak gerekçeli ve denetime elverişli olarak hesaplanarak dava tarihi itibariyle 920.786,60 TL asıl alacak, 6.906,00 TL işlemiş faiz, 345,00 TL BSMV olmak üzere nakdi krediler yönünden borç miktarının 928.037,60 TL olduğunu, gayrinakdi krediler yönünden ise 33 adet çek yaprağı sorumluluk bedeli olan 52.800,00 TL'nin davalılarca depo edilmesi gerektiğini, ayrıca takip ile dava tarihi aralığında bankaca tazmin edilen iki adet çek yaprağı bedelinin de ödenmesi gerektiği yönünde raporunu sunmuştur.
Davacı vekili dilekçesinde harca esas değerin 1.002,487,00 TL olarak göstermiş olup bu miktara 949.687,00 TL nakit alacak ile 52.800,00 TL gayrinakit alacak miktarını toplayarak ulaştığı, ayrıca nakit alacak olarak talep etmiş olduğu 949.687,00 TL'nin içinde takipten sonra dava açılmadan önce iki adet çek yaprağı sorumluluk bedeli olan 3.200,00 TL'nin de olduğunun dava dilekçesinde açıklamıştır.
Toplanan tüm deliller, istinaf ilamı doğrultusunda alınan birinci ek rapor ve icra dosyası açılırken başlangıçta yatırılan harcın da BK 100. Maddesi kapsamında hesaba katılarak alınan ikinci ek rapora göre takip dosyasına nakdi krediler yönünden yapılan itirazın kısmen iptali, gayrinakdi yönünden ise itirazın tümden iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile,
Davalıların ... icra müdürlüğünün 2018/... esas sayılı takıp dosyasına nakdi krediler yönünden yapılan itirazın kısmen iptali, gayri nakdi krediler yönünden ise itirazların tümden iptali ile , takibin ;
A-Nakdi Krediler Yönünden ;
Takibin 920.786,60TL asıl alacak, 6.906,00TL işlemiş faiz, 345,00TL BSMV olmak üzere toplam 928.037,60TL üzerinden devamına,
Asıl alacağa, dava tarihi olan 12/11/2018 tarihinden itibaren yıllık %90 oranında temerrüd faizi ve faizin %5'i oranında BSMV uygulanmasına,
Davacının fazlaya ilişkin isteminin reddine,
185.607,52TL icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Dava tarihinden sonra 15/11/2018 tarihinde 25.000,00TL, 22/11/2018 tarihinde 10.000,00TL, 30/11/2018 tarihinde 42.000,00TL, 30/11/2018 tarihinde 10.000,00TL , 30/11/2018 tarihinde 45.000,00TL , 30/11/2018 tarihinde 7.500,00TL, 17/12/2018 tarihinde 15.000,00TL, 25/12/2018 tarihinde 20.000,00TL olmak üzere ödenen toplam 174.500,00TL 'nin icra müdürlüğünce infazda nazara alınmasına,
B)Gayri Nakti Krediler Yönünden ;
Davacının davasının kabulü ile 33 adet çek yaprağı sorumluluk bedeli olan 52.800,00TL'nin davacı banka nezdinde açılacak faizsiz bir hesaba davalılarca depo edilmesi, tazmin edilmesi halinde tazmin edilen kısmın tazmin tarihinden itibaren yıllık %90 temerrüd faizi ile birlikte tahsili şeklinde takibin devamına,
Takip ile dava tarihi aralığında bankaca tazmin edilen 2 adet çek yaprağı sorumluluk bedeli olan 3.200,00TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek %90 temerrüd faizi ve faizin %5'i oranındaki BSMV ile birlikte davalılardan tahsili şeklinde takibin devamına,
2-Davacı kendini vekili ile temsil ettirdiğinden nakdi kredi yönünden 132.084,14 TL vekaleti ile gayrinakdi kredi yönünden 17.900,00 TL maktu olmak üzere toplam 149.984,14 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
4-Davacılar tarafından yatırılan 12.107,55 TL nisbi karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
5-Davacılar tarafından yapılan istinaf ilamından önce yapılan 743,60 TL yargılama gideri ile istinaf kararından sonra yapılan 1.500,00 TL bilirkişi ücreti, 186,00 TL tebligat ve tezkere gideri olmak üzere toplam 2.429,60 TL yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 2.390,00 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar üzerinden bırakılmasına,
6- ... Mahkemesince kaldırılan Mahkememizin 2018/... Esas 2019/ ... Karar ve 19/12/2019 tarihli ilamı ile yazılan harç tahsil müzekkeresinin, tahsil edilmeksizin iade edilmesi için ilgili vergi dairesine yazı işleri müdürünce yazı yazılmasına, bu ilam kapsamında harç tahsil müzekkeresi tahsil edilmiş ise yatırana iade edilmesine,
7-Bu dava sebebiyle nakdi krediler açısından 63.394,24 TL nisbi karar ve ilam harcı ile gayri nakdi kredi yönünden 427,60 TL maktu karar ve ilam harcının toplamı olan 63.821,84 TL'den peşin alınan (icrada 5.431,81 TL + davada 12.107,55 TL =) 17.539,36 TL'nin mahsubu ile kalan 46.282,48 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 15/02/2024
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır
¸