T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/35 Esas
KARAR NO : 2024/878
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 16/04/2018
KARAR TARİHİ : 09/12/2024
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkilinin 10.07.2017 tarihinde ... Caddesinde ... Hastanesinin önünden araçlara kırmızı ışık yandığı için yaya olarak karşıya geçerken dört şeritli yolun son şeridinde, ... istikametine seyir halinde bulunan davalı, ...' nin kullandığı ... plakalı aracın çarpması sonucu Adli Tıp raporunda belirtildiği üzere müvekkilin kalça kemiği, leğen kemiği, omurilik kemiği ve kürek kemiği olmak üzere dört adet kemiği kırıldığı, kazadan sonra müvekkil ... nde kaldırıldığı ve iki gün komada kaldıktan sonra kendine geldiği, müvekkilin halen tedavisi devam ettiği, alınan adli tıp raporunda müvekkilin yaralanmanın basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek nitelikte olduğu, yaşam fonksiyonlarına etkisinin ağır derece olduğu belirtildiği, izah edilen sebeplerle; fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı olmak üzere; dava sonucunda verilecek hükmün etkinliğini sağlamak ve davalının mal kaçırmasını önlemek amacıyla davalı adına kayıtlı bulunan ... plakalı vasıta ve başkaca vasıtalar üzerine dava sonuna tasarrufta bulunulmasını önlemeye yönelik olarak teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesi, fazlaya ilişkin dava, talep ve ıslah hakkı saklı kalmak üzere şimdilik 1.000 TL maddi tazminata, olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile tüm davalılardan (Sigorta yönünden poliçe limiti ile sınırlı ve dava tarihinden işleyecek faiziyle) 30.000 TL manevi tazminatın aracın sürücüsü davalı ... ve aracın maliki davalı ... A.Ş. 'den olay tarihi olan 10/07/2017 tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte müşterek ve müteselsil olarak tahsiline karar verilmesi, yargılama gideri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini” talep etmiştir.
Davacı vekili 20/11/2019 tarihli ıslah dilekçesinde özetle: Dosyaya sunulan bilirkişi raporunda müvekkilinin maluliyet oranı, kusur indirimi yapıldıktan sonra nihai maddi zararının 41.943,98 TL olabileceğinin tespit edildiğini, bilirkişi raporu doğrultusunda maddi tazminat alacağına ilişkin taleplerini fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalma üzere 40.943,98 TL artırarak 41.943,98 TL olarak ıslah ettiklerini. Islah talepleri doğrultusunda 41.943,98 TL maddi tazminatın sigorta dışındaki davalılar bakımından olay (10/07/2017) tarihinden işleyecek, sigorta bakımından poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere dava tarihinden işleyecek faiziyle birlikte müşterek ve müteselsil olarak tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP :
Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki davanın, dava şartı yokluğundan reddi gerektiği, davaya konu kazaya karışan ... plakalı aracına müvekkil ... nezdinde ... nolu Trafik Sigorta Poliçesi ile 03/03/2017-2018 tarihleri arasında sigortalı olduğu, poliçe limitinin sakatlanma ve ölüm kışı başına 330.000,00 TL ile sınırlı olup, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde olduğu, Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğe Göre, kişinin tüm tedavileri tamamlandıktan sonra sakatlığın 12 ay boyunca stabil ve kalıcı olması gerektiği, davacının müvekkil şirketten talep ettiği geçici iş göremezlik, hastane ve tedavi, bakıcı ve ulaşım giderleri bedeli hukuka aykırı olup, müvekkil şirket bu giderlerden sorumlu olmadığından reddi gerektiği, izah edilen nedenlerle; aleyhlerine açılan davanın reddine,yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının tüm talepleri zamanaşımına uğradığı, davanın yetkisiz ve görevsiz mahkemede açıldığı, davacı tarafın müvekkil şirketten talep edebileceği herhangi bir alacağının bulunduğunu hiçbir surette kabul anlamına gelmemek kaydıyla, Hukuk Muhakemeleri Kanunu ("HMK") m. 109 hükmü uyarınca, davanın açıldığı tarihte karşı tarafın talep konusunun miktarının ne olduğu belli olmakla kısmi dava açılmasının mümkün olmadığı, müvekkil şirketin söz konusu aracı araç kiralama sözleşmesi ile ... ve ...'ye kiraladığının sabit olduğu, müvekkil şirketin işleten sıfatını haiz olmaması nedeni ile huzurdaki davanın müvekkil şirket açısından reddedilmesi gerektiği, Mahkeme tarafından verilen İhtiyati tedbir karan yerinde olmamakla ivedilikle kaldırılmasına karar verilmesini talep etme gerekliliğinin hasıl olduğu, izah edilen nedenler muvacehesinde, fazlaya ilişkin tüm talep ve dava haklar saklı kalmak kaydıyla, davacı tarafın dava konusu hadise ile ilgili olarak dayandığı delil ve belgeler kendilerine usulüne uygun olarak tebliğ edildiğinde işbu dilekçedeki tüm beyan ve savunmaları genişletme ve değiştirme haklan saklı kalmak kaydıyla,hiçbir kabul anlamına gelmemek üzere zamanaşımı süresi dolduğu için işbu davanın zamanaşımından reddine,Mahkeme tarafından ... plakalı araca ilişkin verilmiş olan ihtiyati tedbir kararııım reddine, Mahkeme aksi kanaatte ihtiyati tedbirin kaldınlması durumunda, dava değeri kadar teminatı banka teminat mektubu olarak sayın mahkemeye sunabileceğinejıuzurdaki dava yetkisiz ve görevsiz mahkemede açılmış olup Mahkemenin yetkisizliği ve görevsizliği nedeni ile yetki yönünden davanın reddine, dosyanın yetkili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine,müvekkil şirkete ait araç, dava dışı ... ve ... tarafından işletildiğinden, KTK'nun hükümleri mucibince ve Yargıtay'ın müstakar içtihatları ile de sabit oluğu üzere, müvekkil şirketin işbu dava bakımından pasif husumet ehliyeti bulunmadığından, öncelikle davanın müvekkil açısından pasif husumet ehliyet eksikliği nedeniyle reddine,işbu haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın her hâlükârda külliyen reddine,yargılama masrafları ve ücreti vekâletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini” talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE
Adli Tıp Kurumu raporu, ... nezdinde ... nolu Sigorta Poliçesi, bilirkişi raporu,
Mahkememizden verilen 02/12/2019 tarih ve 2018/... Esas, 2019/... kararı, İstinaf Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 30/11/2023 tarih ve 2020/... Esas, 2023/... Karar sayılı ilamıyla KALDIRILMAKLA, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
İlamda özetle; " dava tarihi olan 16/04/2018 itibariyle 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesinde yapılan değişiklik yürürlükte olup davacı tarafça dava tarihinden önce davalı ... şirketine başvuruda bulunduğunu ileri sürmemiş, aksine dava tarihinden itibaren faiz talebinde bulunduğu görülmüştür. Bu durumda dava açılmadan önce davalı ... şirketin başvurulmadığı konusunda taraflar arasında bir ihtilaf mevcut değildir.
Dava şartları, davanın esası hakkındaki yargılamanın devamı için gerekli olan şartlar olup, davanın açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır. HMK'nın 115/2 maddesi uyarınca mahkeme dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder.
Mahkemece davacı vekiline yasada öngörülen başvuruya ilişkin eksikliği gidermesi için kesin süre verilmeli, sigorta şirketince 15 gün içinde cevap verilmemesi veya verilen cevabın talebi karşılamaması halinde bu yöndeki dava şartının yerine getirildiği kabul edilerek davanın esasına girip deliller toplanıp değerlendirilerek ortaya çıkacak sonuca göre bir karar verilmeli, kesin süre içinde başvuruya ilişkin dava şartının yerine getirilmemesi halinde ise bu kez dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmelidir." gerekçeleri gösterilmiştir.
Kaldırma kararı sonrası yeni kayıt tensip sonrası yeni duruşma gününden önce davacı tarafından sunulan 29.12.2023 tarihli dilekçe ekinde 12.07.2018 tarihinde davacı tarafından davalı sigortacıya dava konusu kazadan kaynaklı maddi ve manevi zarar tazmini talepli davalı ... şirketi tarafından kaşe ve imzalı dilekçe örneği sunulmuştur. Böylelikle davacının kaldırma kararı gerekçelerinden olan 2918 sayılı yasa 97 maddesi gereği davadan önce sigortacıya müracaat şartını yerine getirdiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 26/01/2024 tarihli tensip tutanağında, dosyanın ATK ... İhtisas Dairesine gönderilerek olaydan sonra düzenlenen 10/07/2017 tarihli kaza tespit tutanağı, dosyamızdan 08/11/2019 tarihli rapor ve ceza dosyasından düzenlenen raporlar irdelenip çelişkiler giderilerek tazminat hesabına esas oranlı kusur raporunun düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Mahkememiz dosyasına 20/05/2024 tarihli ATK kusur raporu ibraz edilmiştir.
Raporda özetle;"Dosyada mevcut tüm beyanlar, dava ve cevap dilekçeleri, bilirkişi raporları, kaza tespit tutanağı ve krokisi ile birlikte tüm dosya kapsamındaki mevcut diğer belgeler incelendiğinde kazanın yukarıda “OLAY” kısmında açıklandığı biçimde gerçekleştiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde değerlendirme yapılması cihetine gidilmiştir.
Mevcut verilerle;
A) Davalı sürücü ... idaresindeki otomobil ile meskun mahalde seyrini görüş alanını kontrol altında bulundurarak müteyakkız bir şekilde sürdürmesi gerekirken bahsedilen bu hususlara riayet etmediği, olay mahalline geldiğinde seyir istikametine göre sağ tarafından yolun karşısına geçmek isteyen davacı yayaya karşı zamanında etkin tedbir almaksızın çarpması sonucu meydana gelen kazada, kusurludur.
B) Davacı yaya ... kaza mahallinde karşıdan karşıya geçmeden önce gerekli dikkat ve özeni yola vermesi, taşıt yolu içerisinde bulunan araçların seyir durumlarını dikkate alması, sol tarafından seyirle yaklaşmakta olan davalı sürücü idaresindeki otomobile ilk geçiş hakkını vermesi ve geçiş eylemini uygun bir anda kontrollü bir şekilde gerçekleştirmesi gerekirken bahsedilen bu hususlara riayet etmediği, olay mahallinde yeterli kontrolleri sağlamaksızın karşıdan karşıya geçmek istediği sırada davalı sürücü idaresindeki otomobilin çarpması sonucu meydana gelen kazada, kusurludur.
A) Davalı sürücü ...’ın %15 (yüzde on beş) oranında kusurlu olduğu,
B) Davacı yaya ...'’nın %85 (yüzde seksen beş) oranında kusurlu olduğu" sonuç ve görüşüne yer verilmiştir.
Mahkememiz dosyasının 23/09/2024 tarihli duruşmasında; Dosyanın kök rapor heyetinde yer alan aktüer bilirkişi ...' e tevdii ile 20/05/2024 tarihi kusur raporu ile güncel asgari ücret de gözetilerek davacının geçici ve sürekli iş göremezlik tazminat talepleri hakkında rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Mahkememiz dosyasına 09/11/2024 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir.
Raporda özetle;" Dosya kapsamındaki mevcut verilerin değerlendirilmesi sonucu; 10.07.2017 tarihinde meydana gelen kaza da;
1-Adalet Bakanlığı, ATK ... İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan 20.04.2024 tarihli raporda; Davalı ... şirketi tarafından sigortalanmış ... plakalı araç sürücüsü ...'nin dava konusu kazada %15 (yüzde on beş) kusurlu olduğu, davacı yaya ...'ın ise %85(yüzde seksen beş) oranında kusurlu olduğunun mütalaa edildiği,
2-10.07.2017 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı olarak davacı ...'ın Geçici İş Göremezlik zararının 8.624,16 TL, Sürekli Maluliyet maddi zararının 1.640.691,23 TL olduğu, bu bağlamda toplam zararının 1.649.315,39.-TL olduğu,
3- Davalı ... Şirketi belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri sigortalamış olduğu aracın kusuru oranında zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlü olması sebebiyle davacı kazazedenin toplam maluliyet zararının %15 ine denk gelen (1.649.315,39.-TL x %15) 247.397,31TL'sinden sorumlu olduğu, iş bu tutarın poliçe teminat limiti sınırlarında bulunduğu,
4- Davalı ... Şirketi yönünden, davacı tarafından dava tarihinden itibaren faiz talebinde bulunulduğu ve Başvuru Sahibi davacı ... ile sigorta şirketi arasında bir sözleşme bulunmaması nedeniyle başvuru sahibinin haksız fiil mağduru 3. Kişi olarak uyuşmazlığa taraf olduğu, bu sebeple yasal faize hükmedilmesi gerektiği " görüş ve kanaati bildirilmiştir.
GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; 10.10.2017 günü saat;17.00 sıralannda sürücü ...'nin sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla, İstanbul İli, ... İlçesinde, ... Mevkii, ... Caddesi üzerinde sol şeritte ... istikametine seyir halindeyken aracının ön kısımlarıyla; ... Otel önünden ... Metro istikametine karşıdan karşıya geçmeye çalışan yaya ...’a çarpması sonucu dava konusu trafik kazasının meydana geldiği, meydana gelen kaza neticesinde davacının malul kaldığı, bu nedenle maddi manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili talebine ilişkindir.
Dava dosyasındaki bilgi belgeler, dosyaya ibraz edilen raporlar birlikte değerlendirildiğinde;
... poliçe nolu ... plaka sayılı araç, davalı şirket ... başlangıç ve bitiş tarihli, kişi başına 330.000,00 TL bedelli, zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalıdır.
2918 sayılı KTK 'nun 91. Maddesine göre "işletenlerin bu kanunun 85. Maddesinin birinci fırkasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."
2918 sayılı KTK 'nun 85/1. Maddesine göre "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüs unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüs sahibi doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."
KTK 99/1, md. ve poliçe genel şartları B.2,b maddesine göre "Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz işgünü İçinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.
Dava konusu 10.10.2017 tarihli trafik kazasın, davalı ... şirketi tarafından sigortalanmış ... plakalı araç sürücüsü ...'nin dava konusu kazada %15 kusurlu olduğu, davacı yaya ...'ın ise %85 oranında kusurlu olduğu, 10.07.2017 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı olarak davacı ...'ın geçici iş göremezlik zararının 8.624,16 TL, sürekli maluliyet maddi zararının 1.640.691,23 TL olduğu, bu bağlamda toplam zararının 1.649.315,39.-TL olduğu, davalı ... Şirketi belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri sigortalamış olduğu aracın kusuru oranında zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlü olması sebebiyle davacı kazazedenin toplam maluliyet zararının %15 ine denk gelen (1.649.315,39.-TL x %15) 247.397,31TL'sinden sorumlu olduğu, iş bu tutarın poliçe teminat limiti sınırlarında bulunduğu, davacının ıslah talepleri doğrultusunda 41.943,98 TL' nin 330.000,00 TL olan poliçe üst limiti dahilinde olduğu, ayrıcı 41.943,09 TL bedel üzerinden verilen mahkememiz önceki kararı hakkında sadece davalı talebi yönünden kaldırıldığı bu nedenle 41.943,98 TL yi aşmayacak sorumluluk yönünden davalı lehine usuli müktesep hak oluştuğu ayrıca bu tutarı aşan bir talebin de bulunmadığı gözetilerek, davacının maddi tazminat talebinin kabulü ile 41.943,98 tl maddi tazminatın (daimi ve geçici iş görememezlik tazminatı) 16/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşeterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile % 15 davalının kusuru, % 85 davacının kusuru ve davacının %22 maluliyet oranına göre ve 6 aya kadar geçici iş görmezlik durumu, tarafların sosyal ekonomik durumları, davacının daimi ve geçici iş görememezlik oranları göz önüne alınarak 13.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... 'dan dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere;
1-1-Davanın kabulü ile 41.943,98 TL maddi tazminatın (daimi ve geçici iş görememezlik tazminatı) 16/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşeterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile tarafların kazanın meydana gelmesindeki kusur durumları, sosyal ekonomik durumları, davacının daimi ve geçici iş görememezlik oranları göz önüne alınarak 13.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Kiralama 'dan dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 3.715,65 TL karar ve ilam harcından peşin alınan ( peşinde 105,89 TL + ıslahta 140,00 TL) olmak üzere toplam 245,89 TL'nin düşümü ile eksik kalan 3.469,76 TL eksik harcın davalılardan müşeterek ve müteselsilen alınarak ( sigorta şirketi 1.184,22 TL'den sorumluk olmak kaydıyla ) tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Maddi tazminat yönünden davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müşeterek ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
5-Manevi tazminat yönünden; davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 2.725,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... 'dan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Manevi tazminat yönünden; Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13/2) göre hesaplanan 13.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Manevi tazminat yönünden; Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden red üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 13.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
8-Davacı tarafından yapılan (41,10 TL ilk masrafı+ 1.402,61 TL posta masrafı+ 4.800,00 TL bilirkişi ücreti + 3.375,00-TL ATK fatura ücreti + 562,00 TL ATK fatura ücreti ) olmak üzere toplam 10.180,71 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına ( %76,37 kabul ) nazaran 7.775,00 TL'sinin davalılardan müşeterek ve müteselsilen alınarak ( sigorta şirketi 2.653,61 TL'den sorumluk olmak kaydıyla ) davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Davalı ... şirketi tarafından yapılan 370,00 TL yargılama giderinin red oranına ( %23,63 red ) nazaran 87,43 TL'sinin davacıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
10-Davacı tarafça yatırılan ( peşinde 105,89 TL + ıslahta 140,00 TL ) toplam 245,89 TL TL peşin harcın davalılardan müşeterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, Davacı vekilinin ve davalılardan ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ... Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/12/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır