T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2025/925 Esas
KARAR NO:2026/28
DAVA:Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ:12/12/2025
KARAR TARİHİ:19/01/2026
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilİ şirketin kardeş firması olan ... San. Tic. Ltd. Şirketi'ne ait "... Mahallesi ... Mevkii No:7/1 ..." adresinde 17/11/2025 tarihinde saat 15:45 sularında neden çıktığı tespit edilemeyen bir yangın meydana geldiğini, 17.11.2025 tarihli yangın esnasında adresteki işyerinin depo bölümünün hasar aldığını, burada bulunan yaklaşık 4.000.000 TL civarında değere sahip plastik su borusu niteliğindeki malzeme (inşaat malzemesi niteliğindeki ) ile yanında bazı resmi evrak ve ticari defterler de kullanılamaz hale geldiğini, İstanbul'da gerek taşınmaz değerleri gerekse de kira bedellerinin vatandaşları maddi olarak zorladığını, bundan dolayı tacirlerin farklı alternatif arayışlar içerisine girmek zorunda kaldığını, müvekkili şirketin İstanbul'da yer alan ticari işletmesini daha verimli olarak kullanabilmek için depolaması ve saklaması gereken arşiv niteliğindeki ticari defter ve sair bilgi belgeleri kardeş firmanın ...'da bulunan deposunda muhafaza ettiğini, açıklanan ve resen nazara alınacak nedenler karşısında; Müvekkili şirkete ait Şirket Ortakları Pay Defteri ve Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defterlerinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER ve GEREKÇE ;
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Zayi belgesi davası olduğu anlaşıldı.
... Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü'nün 18/12/2025 tarihli müzekkere cevabi yazısı ekinde "... Mahallesi ... Mevkii No:7/1 ..." adresinde 17/11/2025 tarihinde meydana gelen yangın olayına ilişkin müdürlüklerince hazırlanan Olay Raporu sunulmuştur.
Raporda özetle; "Olay yerinin branda ile örtülmüş demir iskeletli, plastik deposu olarak kullanılan bir yapı olduğu, yangın sonrasında yapılan incelemede, depo bölümünde miktarı belirlenemeyen plastik hammeddesi bulunmakta olduğu, ayrıca deponun bitişiğinde kullanıma hazır halde bulunan PVC boruların yangından etkilenerek zarar gördüğü" tespit edilmiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2015/11186 Esas 2016/5704 Karar sayılı 25/05/2016 tarihli ilamında da açıklandığı üzere zayi belgesi istenebilmesi için defterlerin muhafazasında tacirin gereken dikkat ve özeni göstermiş bulunması gereklidir. Buna göre, TTK'nun 82/7.maddesi gereğince ticari defter ve belgelerin zayiinin istenebilmesi için öncelikle tacirin saklama yükümlülüğünün usulüne uygun yerine getirip getirmediği, ticari defter ve belgelerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediği ve ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelip gelmediği hususlarının irdelenmesi gerekir. Bir başka ifadeyle davacının tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle koruması ve bu konuda basiretli bir tacir gibi davranması gerekir.
Dosyamız ile emsal mahiyetteki Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2014/6973 E., 2014/13720 K. Sayılı ilamı incelendiğinde de "Mahkemece, iddia, ve dosya kapsamına göre; TTK anlamında zayi belgesi verilebilmesi için tacirin defter ve belgelerin korunması anlamında gereken özeni göstermesi, ziyaa uğramanın onun iradesi dışında gerçekleşmesinin gerektiği, davacının zayi belgesi verilmesi için gereken koşulların varlığını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir." şeklinde değerlendirme yapıldığı görülmüştür.
Somut olayda bu kapsamda yapılan incelemede, ilgili defterlerin yangın sebebiyle kullanılamaz hale geldiğinden bahsedilmiş ise de, ... Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü'nün 18/12/2025 tarihli müzekkere cevabi yazısı ekinde Olay Raporu incelendiğinde, olay yerinin branda ile örtülmüş demir iskeletli, plastik deposu olarak kullanılan bir yapı olduğu, yangın sonrasında yapılan incelemede, depo bölümünde miktarı belirlenemeyen plastik hammeddesinin bulunduğu, depoda çıkan yangın nedeniyle itfaiye raporunda herhangi bir ticari defter ve belgeden bahsedilmediği, kaldı ki şirketin yönetim merkezi yerine "branda ile örtülmüş demir iskeletli, plastik deposu" ticari defterlerin muhafaza edilmesinin hayatın olağan akışına uygun olmadığı, basiretli bir tacirden beklenen bir tasarruf olmadığı, bu hali ile davacı tacirin ticari defterlerini saklama konusunda gerekli dikkat ve özeni gösterdiği kanaatine varılmamış olup, bu nedenle zayi belgesi verilmesi şartlarının oluşmadığına kanaat getirilmekle, davacının davasının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gereken 615,40-TL karar ilam harcı başlangıçta peşin olarak alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/01/2026
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır