T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/149 Esas
KARAR NO: 2022/129
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/12/2018
KARAR TARİHİ: 10/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirketin merkezi Almanya'da bulunan ... ... Şirketinin çatı ve çatı malzemeleri, çatı sistemleri üreten şirketler topluluğu olduğunu, ... gurubu ... ve bağlı markaları ile Türkiye'de faaliyetlerini ... San ve Ticaret A.Ş. ve ... şirketleri ile sürdürdüğünü, davacı şirketin pazarlama yapmış olduğu bayilerinden çekler alıp bu çekleri bölgede bulunan kişiler vasıtası ile kargoya vererek genel merkeze getirttirdiğini, davaya konu çekin keşideciden alınarak genel merkeze gönderilmek üzre ... kargoya verildiğini fakat ... kargoda çeklerin kaybolduğunu, çeklerin kaybolduğunu düşünen davacı şirketin çeklerin takibe konulmasından sonra çalındığını anladığını, çeklerin kaybolması üzerine davacı şirketin çeklerin iptali amacı ile ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/... Esas sayılı dosyasından dava açtığını ve ödemeden men kararı alındığını, ilanlar yapıldığını, yapılan ilanlara müracaat edilmediğini, çalınan çeklerin arkası... Ltd. Şti.'nin sahte cirosu atılarak bankalara verilerek icrai işleme konulduğunu, ciroların davacı şirket yetkilileri tarafından yapılmadığını, ... Noterliği'nin 25.04.2016 tarihli ... yevmiyeli imza sirkülerinde şirketi sadece ... ... ve ... ...'nun müşterek imzası ile temsil edebileceğinin belirtildiğini, münferit temsil yetkisi bulunmadığını, davacı şirketin temsili her iki imzanın müşterek kullanılması ile yapıldığını, davaya konu çekteki davacı şirket kaşesinin farklı olduğunu ve kaşenin üzerinde tek imza bulunduğunu, ... Asliye Ticaret Mahkemesine 2017/... Esas sayılı dosyasından ... Bankası'na müzekkere yazılarak çeki ibraz edenin bilgileri istendiğini, 27.09.2018 tarihli müzekkere cevabında çekin meşru hamili ... tarafından ibraz edildiğinin bildirildiği beyan ederek lehtarı davacı şirket, keşidecisi ... Tic. Ltd. Şti. keşide yeri Düzce keşide tarihi 25.11.2017 olan ... şubesine ait 25.000,00-TL tutarlı ... nolu çekin istirdadını, istirdadın TTK 704 madde hükümlerine uygun görülmez ise davacı şirketin borçlu olmadığının tespitini, %20 kadar kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalıya usulüne uygun tebligat çıkartılmış olmasına rağmen süresi içerisinde davaya cevap dilekçesi sunmamış olduğu görüldü.
DELİLLER:
... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı dosyasının dosyamız arasında olduğu, dosyanın tetkikinde .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/11/2017 tarih 2017/... D. İş 2017/... Karar sayılı ihtiyati haciz kararı ile ... A.Ş. tarafından borçlular ... Tic. Ltd. Şti.,... Ticaret Şirketi, ...Ve Tic. Ltd. Şti., ... aleyhine 16/11/2017 tarihinde 15.000,00-TL çek alacağı, 68,12-TL takip öncesi faiz, 1.500,00-TL %10 çek tazminatı, 45,00-TL %0,3 komisyon, 87,70-TL ihtiyati haciz masrafı, 440,00-TL ihtiyati haciz vekalet ücreti olmak üzere toplam 17.140,82-TL üzerinden takip başlatıldığı, borçlular hakkında 3. Şahıslardaki hak ve alacaklarının haczi için talimat yazılmasına ve bankalara haciz müzekkeresi yazılarak hesaplardaki alacaklarına haciz konulması yönünde karar alınarak işlem yapıldığı, bankalara 89/1 haciz ihbarnamesi gönderildiği, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 10/01/2018 tarih 2017/... Esas 2018/... Karar sayılı kararı ile davacı borçlu... Ticaret Şirketi'nin yetki itirazının kabulüne, ... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı dosyasından bu borçluya gönderilen ödeme emrinin iptali ile karar kesinleştiğinde takip dosyasının bu borçlu yönünden ... İcra Daireleri'ne gönderilmesine karar verildiği, icra dosyasının içinde bulunan .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/ ... D. İş sayılı dosyasının 27/12/2017 tarihli celsesinde borçlular ... Tic. Ltd. Şti. ve... Ticaret Şirketi yönünden ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verildiği, icra dosyasından bu borçlular yönünden işlenen hacizlerin kaldırılması için müzekkere yazıldığı, ... Noterliği'nin 08/02/2018 tarih ... yevmiye sayılı Alacağın Devri ile ... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı dosyasındaki alacağın ... A.Ş. Tarafından ...'ye devredildiğinin bildirildiği görüldü.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/... Soruşturma sayılı dosyasının bir suretinin UYAP sistemi üzerinden gönderilmiş olduğu, dosyanın tetkikinde müşteki... Ticaret Limited Şirketi tarafından şüpheliler ... San. Ve Tic. A.Ş. Yetkilileri ... ile ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Yetkilileri Uygar Uğurlu aleyhine müştekiye ait çeklerin çalınması, çalınan çeklerin sahte ciro ile tahsil edilmeye çalışılması hakkında suç duyurusunda bulunulduğu dosyanın derdest olduğu görüldü.
Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde ... Noterliği'nin 04/05/2018 tarih ... yevmiye sayılı ... Ticaret A.Ş.'nin İmza Sirkülerinin bir sureti ile ... Noterliği'nin 04/05/2018 tarih ... yevmiye sayılı... Ticaret Limited Şirketi'nin İmza Sirkülerinin bir suretini sunmuş olduğu, davacı şirketin İmza Sirkülerinin incelenmesinde davacı şirket yetkililerinin ... ... ve ... ...'nun şirket kaşesi üzerine atacakları müşterek imza ile şirketi her hususta temsil ve ilzama yetkili kılındığı, İmza Sirkülerinin 19/04/2019 tarihine kadar geçerli olduğu görüldü.
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/... Esas sayılı dosyasının bir suretinin UYAP sisteminden gönderilmiş olduğu, dosyanın tetkikinden davacı... Ticaret Limited Şirketi tarafından hasımsız olarak açılan davada ... Şubesi, 25.08.2017 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli ... numaralı, ... Şubesi, 25.09.2017 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli ... numaralı, ... Şubesi, 25.10.2017 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli ... numaralı, ... Şubesi, 25.11.2017 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli ... numaralı, ... Şubesi, 25.12.2017 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli ... numaralı, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi, 30.10.2017 keşide tarihli 15.000,00-TL bedelli, ... numaralı, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi, 30.11.2017 keşide tarihli 15.000,00-TL bedelli, ... numaralı, ... Şubesi 15.07.2017 keşide tarihli 15.000,00-TL bedelli, ... numaralı, ... iban nolu hesaba bağlı ... numaralı 17.07.2017 keşide tarihli 14.466,63-TL bedelli toplam 9 adet çekin kaybolduğunu beyan ederek çekler hakkında ödeme yasağı kararı verilmesini ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava ettiği, yargılama sırasında ... Bankası'na müzekkere yazılarak mahkememiz dava dosyasına da konu edilen keşidecisi ... Tic. Ltd. Şti. 25/11/2017 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli ... numaralı çekin kim tarafından ibraz edildiğinin sorulduğu, verilen müzekkere cevabında çekin ... tarafından sunulduğunun bildirildiği, dosyanın derdest olduğu görüldü.
... Bankası A.Ş.'ye yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta çekin tahsili için 20/11/2017 tarihinde ... tarafından ibraz edildiği, takas merkezi tarafından muhatap bankanın talimatı doğrultusunda çek arkasına "97 hacizli / mahkeme kararı ver" şerhi düşülerek işlem yapılmadan müşteriye iade edildiği, çek başka banka çeki olduğu için çek aslının bankalarında bulunmadığı beyan edilmiş ve çek görüntüsünün fotokopisi yazı ekinde gönderilmiş olduğu, çekin incelenmesinde çekin ... A.Ş. ... Şubesi ... numaralı 25/11/2017 tarihli 25.000,00-TL bedelli olduğu, lehtarının... Tic. Ltd. Şti. olduğu görüldü.
...'ye yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... ... adına sözleşmenin gönderilmiş olduğu görüldü.
... Tapu Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... ... adına 1 adet başvuru belgesi gönderilmiş olduğu görüldü.
... İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı'na yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... ... adına 2017 yılına ait imza örneği bulunan evrakın gönderilmiş olduğu görüldü.
... Tapu Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... ... adına vekaletname gönderilmiş olduğu görüldü.
... İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı'na yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... ... adına imzalı sandık seçmen listesinin gönderilmiş olduğu görüldü.
... Belediye Başkanlığı'na yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... ... adına ıslak imzalı evrakın gönderilmiş olduğu görüldü.
... Tapu Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... ...'ya ait imza beyannamesinin gönderilmiş olduğu görüldü.
... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2018/... Esas sayılı dosyasının bir suretinin UYAP sisteminden gönderilmiş olduğu, dosyanın tetkikinden... Tic. Ltd. Şti. tarafından davalılar ... Ltd. Şti. ile ... Tic. Ltd. aleyhine ... İcra Müdürlüğü 2018/... Esas sayılı dosyası hakkında yetkisizlik kararı verilerek yetkili ... İcra Müdürlüğü'ne gönderilmesini, bu talep yerinde görülmez ise takibin ciro zincirinin bozuk olmasından dolayı kambiyo takiplerine mahsus yolla yapılması mümkün olmadığında, çekin yazıldığı anda ciranta olarak görünen kişinin meşru hamil olmadığından davacı ve keşideci yönünden iptaline karar verilmesini talep ve dava ettiği görüldü.
Mahkememizce ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazıldığı, 2020/... Talimat sayılı dosyasından ... ... ve ... ...'nun imza örneklerinin alınarak mahkememize gönderilmiş olduğu görüldü.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/... Soruşturma sayılı dosyasından davaya konu çek aslının gönderilmesi istenilmiş, verilen cevapta dosyalarında çek aslının olmadığının bildirildiği görüldü.
... Bankası A.Ş.'ye müzekkere yazılarak davaya konu çek aslının gönderilmesi istenilmiş, verilen cevapta çek aslının bankalarında bulunmadığının, çeki ibraz eden ...'a teslim edildiğinin bildirildiği görüldü.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2021/... sayılı dosyasının bir suretinin UYAP sisteminden gönderilmiş olduğu, dosyanın incelenmesinde müşteki... Tic. Ltd. Şti. Tarafından şüpheli ... aleyhine ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından müşteki şirkete keşide edilen 5 adet, ... Ltd. Şti. Tarafından müşteki şirkete keşide edilen 2 adet, ... tarafından hamiline ödenmek üzere keşide edilen 1 adet, ... A.Ş. Tarafından ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Adına keşide edilen sonrasında müşteki şirkete keşide edilen 1 adet toplam 184.466,63-TL değerinde 9 adet çekin çalındığını, çeklerin sahte ciro ile tahsil edilmeye çalışıldığını beyanla resmi belgede sahtecilik, nitelikli dolandırıcılık, nitelikli hırsızlık konusunda suç duyurusunda bulunduğu görüldü.
... Ticaret Odası Başkanlığı'na müzekkere yazılarak davacı şirketin 25/11/2017 tarihi itibariyle temsil ve ilzama yetkili kişilerin sorulmuş olduğu, verilen cevapta 22/04/2016 - 10/05/2019 tarihleri arasında ... ... ve ... ...'nun davacı şirketi müştereken temsile yetkili olduklarının bildirildiği görüldü.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2021/... sayılı dosyasına müzekkere yazılarak davaya konu çek aslının dosyalarında olup olmadığının sorulduğu, verilen cevapta çek aslının mevcut olmadığının bildirildiği görüldü.
Mahkememizin 04/11/2020 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca davalı ...'a "HMK MADDE 219/1. gereğince Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadır şeklinde hüküm sebebiyle HMK MADDE 220/1 uyarınca DAVAYA KONU ÇEK ASLININ 2 HAFTALIK KESİN SÜRE İÇERİSİNDE MAHKEMEMİZE SUNMANIZ, HMK MADDESİ 220/3maddesi uyarınca davaya konu çek aslını verilen kesin süre içerisinde mazeret göstermeksizin sunmaz yada belgenin elinde bulunduğunu inkar ederseniz, belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanının kabul edileceği HUSUSU İHTAR OLUNUR." şerhi ile tebligat çıkartıldığı, tebligatın usulüne uygun olarak T.K. 21. Maddesine göre 17/03/2021 tarihinde muhtara tebliğ edildiği, davalı tarafından mahkememiz dosyasına herhangi bir beyanda bulunulmadığı görüldü.
Davalı asil ...'ın mahkememizin 09/06/2021 tarihli celsesine katılmış olduğu, "çek aslı bende değildir, çek ... A.Ş. ... Şubesinde'dir, ancak ben eve gittiğimde elimde olup olmadığını kontrol edeceğim, eğer çek benim elimdeyse mutlaka mahkemenize sunacağım" şeklinde beyanda bulunduğu, celsenin 4 numaralı ara kararı ile davalıya davaya konu çek aslını sunmak üzere 2 haftalık süre verildiği, sonrasında herhangi bir beyanda bulunmadığı görüldü.
... A.Ş. ... Şubesi'ne yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta çekin işlemsiz olarak müşteri ...'a teslim edildiğinin bildirildiği görüldü.
... A.Ş.'ye müzekkere yazılarak çek aslının mahkememiz dosyasına gönderilmesi istenilmiş, verilen cevapta çek aslının bankalarında olmadığının bildirildiği görüldü.
GEREKÇE:
Dava; ... Şubesi, 25.11.2017 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli ... numaralı davaya konu çekin davalıdan istirdatı ve bu çekten dolayı davacı şirketin davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
MENFİ TESPİT İSTEMİ YÖNÜNDEN;
Mahkememizin 04/11/2020 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı gereğince; davaya konu çek aslının davalıda bulunması halinde davalıya HMK 219 ve 220. Şerhli çek aslını sunmak üzere tebligat çıkartılmasına karar verilmiş olup, davalı ...'ın mernis adresine TK 21. Maddeye göre HMK 219/1 ve HMK 220/1 ve 220/3. Maddesi uyarınca ihtarlı davetiye gönderilerek davaya konu çek aslını mahkememize sunmak üzere 2 haftalık süre verildiği, tebligatın usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, ancak süresi içerisinde beyan sunmadığı, ayrıca davalı ...'ın mahkememizin 09/06/2021 tarihli celsesine bizzat katılmış olduğu davaya konu çekin ...A.Ş. ... Şubesinde olduğunu beyan ettiği, eve gidince tekrar kontrol edeceğini beyan ettiği, sonrasındaki celselere katılmadığı ve herhangi bir beyanda bulunmadığı, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne yazılan müzekkereye verilen cevapta çekin bankada olmadığının, ...'a iade edildiğinin bildirildiği, davaya konu çekin dosyaya sunulmamış olduğu görülmüştür.
Somut olayda dosya arasında yer alan çek görüntüsünden; davaya konu 25/11/2017 vade tarihli, 25.000,00-TL bedelli çekte keşidecinin ... LTD.ŞTİ. olduğu davacı... Tic. Ltd. Şti.'nin lehtar olduğu, çekin arka yüzünde davacı... TİC. LTD. ŞTİ.'nin çeki ... 'a ciro ettiği sonrasında ise bu kişi tarafından ...'a ciro edildiği, davacı şirket... TİC. LTD. ŞTİ'nin davaya konu çeki cirolarken kullanılan kaşe üzerinde tek imzanın olduğu görülmüştür.
... Başkanlığı'na müzekkere yazılarak 25/11/2017 tarihinde davacı... Tic. Ltd. Şti.'nin temsil ve ilzama yetkili şahısların bilgileri istenmiş olup, çekin keşide tarihinde ... ... ve ... ...'nun müştereken yetkili olduğu bildirilmiştir.
... CBS'ye müzekkere yazılarak 2017/... Soruşturma sayılı dosyanın celbi talep edilmiş,yapılan incelemede dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır.
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre: Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar. Elektronik belgeler ise belgenin çıktısı alınarak ve talep edildiğinde incelemeye elverişli şekilde elektronik ortama kaydedilerek mahkemeye ibraz edilir ( HMK 219/1 ). Ticari defterler gibi devamlı kullanılan belgelerin sadece ilgili kısımlarının onaylı örnekleri mahkemeye ibraz edilebilir ( HMK 219/2 )
İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir ( HMK 220/1 ). Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda davacı şirketin davaya konu çeki kargoya verildikten sonra çekin çalındığı, çalındıktan sonra sahtecilik suretiyle ciro edildiği iddia edilmiş olup davacı yan aslını ibraz edemediği, aslının diğer araştırmalarda da bulunamayan ve çek görüntüsüne göre imzalı çek hakkında menfi tespit talebinde bulunmuştur.
Çekin "hayali bir çek" olmadığı bankadan gelen yazı cevabından anlaşılmaktadır. Çek bilgileri bankaca doğrulanmış, ... tarafından ibraz edildiği, 20/11/2017 tarihinde takas merkezi tarafından muhatap bankanın talimatı doğrultusunda çek arkasına 97 hacizli / mahkeme kararı var şeklinde şerh düşülerek başka işlem yapılmadan ibraz eden ...'a iade edildiği bildirilmiştir.
Buna göre somut olayda çekte yer alan imzanın davacı şirket yetkililerine ait olup olmadığı hususunda inceleme yapılması gerekmiş olup yargılama süresince çek aslı bulunamadığından davalıya HMK 219 ve 220. Şerhli çek aslını sunmak üzere tebligat çıkartılmasına karar verilmiş, davalı ...'ın mernis adresine TK 21. Maddeye göre HMK 219/1 ve HMK 220/1 ve 220/3. Maddesi uyarınca ihtarlı davetiye gönderilerek davaya konu çek aslını mahkememize sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği aksi takdirde belge içeriği hakkında karşı tarafın beyanının kabul edileceği hususunun bildirildiği, tebligatın usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, ancak süresi içerisinde davalının beyan sunmadığı ve 09/06/2021 tarihli celsede hazır bulunan davalı ...'a çek kendi uhdesinde ise sunması için 2 haftalık süre verildiği ve davaya konu çekin de dosyaya sunulmamış olduğu yine görülmüştür. Ayrıca davaya konu çekin keşide tarihi itibariyle de davacı şirketi temsile müştereken yetkili iki şahsın olduğu bu şahıslara ait imza sirkülerinin noterlikten celp edildiği ve davaya konu çek fotokopisinde davacı şirket kaşesinde tek imza bulunduğu anlaşılmış olup ayrıca çıplak gözle dahi dosyaya sunulu çek görüntüsü ve imza sirküleri karşılaştırmasında çekte yer alan imzanın davacı şirket yetkililerinin el ürünü olamayacağı görülmüş ve davacının menfi tespit isteminde haklı olduğu kanaatine varılmakla, davacının menfi tespit isteminin kabulü ile davaya konu ... Şubesi'nin 25/11/2017 tarih ... seri numaralı 25.000,00-TL bedelli çekten ötürü davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, şartları oluşmadığından davalı aleyhine kötü niyet tazminat isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.
ÇEK İSTİRDATI İSTEMİ YÖNÜNDEN ;
TTK.nun 677-(1). maddesinde “Bir Poliçe, poliçe ile borçlanmaya ehil olmayan kimselerin imzasını, sahte imzaları, hayali kişilerin imzalarını yahut imzalayan ya da adlarına imzalanmış olan kişileri herhangi bir sebeple bağlamayan imzaları içerirse, diğer imzaların geçerliliği bundan etkilenmez” hükmünü amirdir. Bu hüküm gereğince, senetteki ciro silsilesinin düzgün olması ve senedi devralanın kötü niyeti veya iktisabında ağır kusuru bulunmaması halinde, senedi ciro ile devralan iyi niyetli ve yetkili hamil sayılır.
TTK 792. Maddesinde 'Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.' şeklinde düzenleme mevcut olup, belirtilen kanun hükmü uyarınca davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekip, çeki elinde bulunduran davalı hamil, çeki edinme nedenini kanıtlamakla yükümlü olmadığı, aksi halin kabulü kıymetli evrakın “mücerretlik” ilkesini ortadan kaldıracağı, Hukuk Genel Kurulu 2012/19-185 E. , 2012/386 Kararında da; kötü niyetten maksadın, senedin önceki hamilin elinden rızası hilafına çıktığını bilmek veya bilebilecek durumda bulunmak olarak kabul edilmiştir.
Somut olayda davacı... TİC. LTD. ŞTİ hamili bulunduğu çeki kaybettiğini, bu nedenle ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/... Esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını ve çekin yasal hamilinin kendisi olduğunu iddia etmişse de çekte ciro silsilesinde herhangi bir kopukluk olmadığı ve davacı tarafından TTK'nun 792. Maddesi gereğince işbu davalının çeki kötü niyetle iktisap ettiği veya iktisabında ağır kusurlu olduğu ispat edilemediğinden TTK'nun 792. Maddesi uyarınca çekin iadesine ilişkin koşullar somut olayda gerçekleşmediği gibi davacı çekin rıza hilafına elinden çıktığını da ispatlayamadığı, davacı tarafından TTK'nun 792. maddesi gereğince işbu davalının çeki kötü niyetle iktisap ettiği veya iktisabında ağır kusurlu olduğu ispat edilemediğinden T.T.K.'nun 792. maddesi uyarınca çekin iadesine ilişkin koşullar somut olayda gerçekleşmediği gözetilerek bu yönden açılan davanın reddi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davacının çek istirdadı isteminin REDDİNE,
2-Davacının menfi tespit isteminin KABULÜ İLE;
Davaya konu ... Şubesi'nin 25/11/2017 tarih 0009136 seri numaralı 25.000,00-TL bedelli çekten ötürü davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
3-Şartları oluşmadığından davalı aleyhine kötü niyet tazminat isteminin reddine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.707,75-TL Karar ve İlam Harcından peşin yatırılan 426,94-TL'nin mahsup edilerek eksik kalan 1.280,81-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından bu dava sebebi ile aşağıda dökümü yapılan 809,89-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 10/02/2022
Katip ...
e-imza
Hakim ...
¸e-imza
YARGILAMA GİDERLERİ HARÇ BEYANI
35,90 TL BAŞVURMA HARCI 426,94 TL PEŞİN HARÇ
426,94 TL PEŞİN HARÇ+ 1.280,81 TL EKSİK HARÇ
5,20 TL VEKALET HARCI 1.707,75 TL KARAR VE İLAM HARCI
+ 341,85 TLTEBLİGAT ÜCRETİ 809,89 TL TOPLAM