T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/395 Esas
KARAR NO: 2020/805
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/07/2019
KARAR TARİHİ: 14/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalının .... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... sayılı dosya kapsamında ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe geçildiğini, müvekkili şirketin tam ünvanının ... olduğunu ve davalı ile herhangi bir ticari bir faalliyetinin olmadığını, borç alacak ilişkisine girmediğini, borçlu şirketin müvekkili ile herhangi bir ilişkisinin bulunmadığını, isim benzerliği olduğunu, davalı tarafından 25/04/2019 tarihinde müvekkili şirket adresinde menkul haciz yapıldığını, müvekkilie ait olmayan ve borçlu şirketle alakası olmayan malların haczedildiğini, 30/05/2019 tarihinde bir miktar menkul eşya da haczedilmek suretiyle önceki hacizli mallarda beraber muhafaza altına alınarak yediemin deposuna gönderildiğini, davalı şirketin unvan ve tebligat adresinin tamamen farklı başka bir şirkette haciz yapmak sureyile kötü niyetli hareket edildiğini ve böylelikle ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... sayılı dosya ile başlatılan takibin durdurulmasına ve mevcut hacizlerin fekkini, davalı şirket aleyhine %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça açılmış olan dava icra takibinin iptali yönünde borçlu olmadığının tespiti için açılmış olan menfi tespit davası olduğunu, davacı taraf icra dosyasında müvekkili yönünden takibin iptalini de talep etmekte ise de taraflarınca davacıya karşı açılmış herhangi bir takibin bulunmadığını, bu nedenle davacının bu davayı açmada aktif dava ehliyeti bulunmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyası ile başlatılan takipte borçlulardan bir tanesinin ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına yapıldığını, anılan borçlu için ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Talimat sayılı dosyası ile tespit edilen adresine hacze çıkılmış ve haciz adresinde davacı tarafça istihkak iddiasında bulunulduğunu, istihkak iddiasının akabinde ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2019/... Esas ve 2019/... Karar Sayılı ilamı ile borçlu ile istihkak iddiasında bulunan işbu dosya davacısı arasında organik bağın varlığının tespit edilmesi nedeni ile borçlu hakkında takibin devamına dair karar verildiğini, yapılan tüm işlemlerin borçlu adına yapılmış olduğu ve davacının dosyada taraf ve borçlu olmadığını, dolayısıyla takibin iptali yönündeki menfi tespit davasını açma yetkisinin bulunmadığının açık olduğunu, davacının açması gereken davanın menfi tespit değil istihkak davası olması gerektiğinden görev yönünden de itirazlarının bulunduğunu, davaya konu olan haczin haksız olmadığını, her iki şirketin de kurucu ve ortaklarının aynı olduğunu, davacı ile borçlu şirketin aynı iş kolunda faaliyet göstediğini, davacı şirketin borcu üstlendiğini ve ödemede bulunduğunu, hacizde hukuka aykırı bir eylem olmadığını, haciz işleminden dolayı davacının zarar gördüğü iddiasının gerçeği yansıtmadığını ve davacı haksız kazanç elde etme gayesinde olduğunu, davacı ve borçlu şirket arasında ki kuvvetli bağa istinaden haciz tatbik edilmiş olup, mahcuzların mülkiyetinin ancak istihkak davasına ilişkin yargılama neticesinde tespit edilebileceği gerçeği karşısında açılan davanın hatalı olarak açıldığı ve davacının bu davayı açmada aktif dava ehliyetinin bulunmadığı gerçeği karşısında davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Davadaki uyuşmazlığın; kambiyo senedine dayalı başlatılan icra dosyasında borçlu olmadığının tespitine ilişkin olduğu görülmüştür.
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi ve ekleri, davacı tarafından sunulan hesap ekstresi, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... E. sayılı dosyası, ... İcra Dairesi'nin 2019/... E. Sayılı takip dosyası, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... E. Sayılı dosyası ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... E. sayılı dosyasının yapılan incelemesinde ... tarafından davalı ...Ş. aleyhine istihkak davası açtığı görülmüştür.
... İcra Dairesi'nin 2019/... E. Sayılı takip dosyasının yapılan incelemesinde; ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından icra dosyasına 90.589,14.-TL ödemenin yapıldığı görülmüştür. Davacının icra takibinde borçlu olmadığı görülmüştür.
... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... E. Sayılı dosyasının yapılan incelemesinde ise; ... tarafından ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine mahçuzlar hakkında istihkak iddiasında bulunulmış ise de iddiayı doğrulayan kanaat verici nitelikte delil ibraz edilmediğinden takibin devamına karar verildiği görülmüştür.
İİK.nun 12. maddesine göre icra dairesi takip edilmekte olan para alacağına mahsuben borçlu veya 3.şahıs tarafından ödenen paraları kabule mecburdur. Bu ödenen miktar kadar borçlu borcundan kurtulur. İcra dairesince takip dosyasına yatırılacak olan para takip dosyasındaki borca mahsuben kabul edilecek, ödenen meblağ kadar borçlu da borcundan kurtulacaktır.
BK.unun 62.maddesi uyarınca borçlu olmadığı şeyi ihtiyari ile veren kimse hata sonucu kendisini borçlu sanarak verdiğini kanıtlamadıkça onu geri isteyemez. Ödemeyi yapan davacının dava konusu ettiği alacağı BK.unun hükümlerine göre sebepsiz zenginleşmeye dayanarak icra takip dosyasında borçlu olan ve borcu ödenmekle sebepsiz zenginleşen borçlulardan talep etmesi gerekir.
Mahkememizce yapılan tüm yargılamalar neticesinde, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... E. sayılı dosyası, .... İcra Dairesi'nin 2019/... E. Sayılı takip dosyası, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... E. Sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere;
Davanın niteliğine göre; 3.kişi tarafından, yani davacı tarafından icra dosyasına yapılan ödemeden dolayı istirdat ve menfi tespit davasının icra takibinin borçlusu tarafından açılması gerekir. Bu tür davada, davacı sıfatı takip borçlusuna aittir. Takip konusu borç, 3.kişi tarafından, yani davacı tarafından ödenmiş olsa bile; davacı sıfatı asıl borçluya aittir. Çünkü, burada borçtan kurtulan takip borçlusudur.
Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 28/04/2016 tarih ve 2015/... Esas, 2016/... Karar sayılı içtihadı ve Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 06/05/2009 tarih ve 2009/... Esas, 2009/... Karar sayılı içtihadında da belirtildiği üzere ve ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/... E. Sayılı dosyası ile aynı mahkemenin benzer nitelikteki 2015/... Esas 2015/... Karar sayılı kararı Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 19/03/2018 tarih ve 2016/... Esas,2018/... Karar sayılı içtihadı ile onanmış olup bu içtihada görede : " İcra takibine konu borcun 3.kişi tarafından ödenmiş olması halinde dahi İİK.nun 72. maddesine göre ödenen bu paranın borçlu olunmadığından bahisle istirdatına ilişkin geri ödenme talebinde bulunmak hakkı ve menfi tespit davasını açma hakkı icra takibinin borçlusuna aittir. Borcu ödeyen 3.kişi istirdat ve menfi davası açamaz." denildiği, bu nedenle icra dosyalarında borçlu olmayan davacının bu davayı açmada aktif husumet ehliyeti bulunmadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-DAVANIN AKTİF DAVA EHLİYETİ YOKLUĞU NEDENİYLE REDDİNE,
2- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 54,40.-TL Karar ve İlam Harcından, peşin yatırılan 1.036,23.-TL'nin mahsubu ile fazla yatırılan 981,83.-TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4- 4.080,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının yatıranlara iadesine,
Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, davacının yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/12/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır