T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/434 Esas
KARAR NO: 2023/143
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/08/2019
KARAR TARİHİ: 06/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; 06/06/2018 tarihinde davalılardan ... A.ş'ye ait ... plakalı çekici, diğer davalı ... ... sevk ve idaresinde ikan İtalya ...se civarında otoban üzerindeki bir tır parkında park halinde bulunan müvekkilinin ... plakalı aracına çarparak hasar oluştuğu, ... plakalı davalı sürücü ... ...'in olay yetinden kaçması sonucu kaza tespit tutanağının düzenlenemediği, çarpma sonucu ... plakalı çekinin önünün komple parçalanıp ağır hasar oluştuğunu, kazada müvekkili şirkete ait aracın sürücüsünün hiçbir kusurunun bulunmadığını, davalı sürücü ... ...'in kazanın oluşmasında ve araçta oluşan hasar ile değer kaybından sorumlu olduğunu, kaza sebebi ile çekicinin uluslararası trafik sigortasına yaptığı başvuruya binaen ... Sigorta A.ş tarafından sadece aracın ... Limanına çekilmesi için ödenen 1600 Euro'dan %22 KDV düştükten sonra 1311 Euro'nun fatura tarihindeki TL karşılığı olarak 9.723,00-TL ödendiğini, ancak müvekkili şirketin zararının sadece bundan ibaret olmadığını, aracın sadece çekicisinin gemiye bindirilmesi, ikame çekicinin Almanya-Hanau'dan İtalya-...'ye kadar boş gelmesi, ...'ye boş inen ikame çekici dorsesinin trene bindirilip ... limanına götürülmesi, araç sürücüsünün 10 gün boyunca ...'de beklemesi, aracın 30 günlük yatması sonucu uğranan zarar, aracın ... limanına çekilmesi için ödenen paranın KDV'si olmak üzere daha bir çok maddi zararı olmasının yanı sıra araçta değer kaybının olduğunu belirterek aracın bulunduğu yerden ... limanına indirilmesi için çekici parasının KDV'si 300 Euro, aracın sadece çekici olarak gemiye bindirilmesi 513 euro, ...'ye boş inen çekicinin dorsesinin trene bindirilip ... limanına indirilmesi sonucu oluşan tren bedeli 460 Euro, b belirsiz alacak talebi olarak, aracın kaza yapması sonucu müvekkili firmaya ait çekicinin Almanya-Hanau'dan ...ye 830 km boş olarak gelmesi 30 Euro, kazadan dolayı aracın 30 gün kullanılamama haline gelmesi sonucu oluşan yatma bedeli 100 Euro, kazadan dolayı araç sürücüsünün orada bekleme süresindeki 10 günlük mağduriyeti 60 Euro zarar talebi olduğu, davanın kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; ... plaka sayılı çekicinin müvekkili sigorta şirketi nezdinde Yeşil kart sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu ihbar dilekçesinde belirtilen ... numaralı 06/06/2018 başlangıç - 06/06/2019 bitiş yeşil kart sigorta poliçesinin kaza tarihi olan 06/06/2018 yapıldığının tespit edildiğini, yargılama aşamasında kazanın tarihi ve saatinin kesinleşmesi gerektiğini, sigortalı aracın kusur sorumluluğunun ne olduğu hususuna da uzman görüyle ışık tutulması gerektiğini, sigortalı araca düşen kusur oranının kanunen üstlenilmekte olduğundan, kazada kusursuz olunması halinde davacıların tazminat talepleri açısından da müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyecek olduğundan davanın reddinin gerektiğini, şirketin ihbar edilen olup HMK uyarınca taraf olmadığından aleyhe doğrudan hüküm kurulamayacağını, sigortalı aleyhine karar kurulabileceğini, müvekkili şirkete tazminat başvurusu yapılmaksızın davanın açıldığını, müvekkili şirketin davada taraf olmadığından şirket hakkında hüküm kurulmamasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle ; davacının ticaret sicil müdürlüğünde kayıtlı merkezinin Kocaeli olduğunu, davalılardan müvekkili şirketin adresinin İzmir olduğunu, davalı sürücü ... in adresinin Manisa olduğunu, davalı ... Sigorta vekilinin İstanbul olduğunu, haksız fiilin işlendiği ve zararın meydana geldiği yerin İtalya olduğunu, davacının davasını İtalya'da açmadığını, zarar gören davacı şirketin adresinin de ... olduğunu, davacının davasını Gebze'de açma hakkı varken bu hakkını kullanmayarak ve yetkisiz mahkemede davasını açtığını, yetkisiz mahkemede açılan dava ile ilgili yetki itirazlarının bulunduğunu, dosyanın müvekkilinin adresi olan İzmir Asliye Ticaret Mahkemeleri'ne gönderilmesini talep ettiklerini, gerek davacı gerekse davalı müvekkili şirketin uluslararası taşımacılık yapan firmalar olduğunu, yurtdışında meydana gelen kazalardan dolayı, zarar görenlerin hasar ve zarar tazminatları ile ilgili taleplerini Yeşil Kart Sigorta Poliçesi bulunması durumunda zararlarının tazmini için bu sigorta şirketlerine müracaat ettiklerini, teminat kapsamında hasar ve zararın karşılandığını, Yeşil Kart Sigortası dışında Türkiye'de yapılan ZMMS'nin yurt dışında meydana gelen kazalarla ilgili hasar ve zarar tazminat taleplerini teminat dışında tutulduğunu, davalılardan ... Sigorta A.ş'nin mahkemeye verdiği cevap dilekçesinde kendilerinin istenen tazminat bedelleri ile ilgili hiçbir sorumluluğu olmadığını, zira yurt dışında meydana gelen hasar ve zarar tazminat bedelleri ile ilgili poliçelerinin teminat içermediğini savunduğunu ve davanın reddini istediğini, bu hususun zaten davacı tarafından beklenen bir cevap olup bilindiğinin gerçek olduğunu, davacının HMK 7/1 maddesinden yararlanmak için ... Sigorta A.ş'yi davalı gösterdiğini, davanın ... Sigorta'ya ihbar edilmesini, kazadaki kusura ilişkin bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, davacının aracın bulunduğu yerden ... limanına indirilmesi sonucu oluşan çekici parası KDV'si olarak talep ettiği 300 Euro'nın haksız ve mesnetsiz olduğunu, aracın çekici olarak gemiye bindirilmesi iddiası ile talep edilen 513 Euro masraf ile ilgili talebin haksız olduğunu, itiraz ettiklerini, kaza olmasaydıda Navlun masraflarının olacağını, yine bu talep ile ilgili taraflarına tebliğ edilen hiçbir delil ve belge olmadığını, kaza sonucu ...'ye boş inen çekicinin dorsesinin trene bindirilip ... Limanına indirilmesi sonucu oluşan tren bedeli olan 460 Euro'nun haksız ve mesnetsiz olduğunu, davacının aracın kaza yapması sonucu davacıya ait çekicinin Hanau-Almanya'dan ...'ye boş gelmesi ile ilgili talebin haksız olduğunu ve kabul etmediklerini, aracın 30 gün kazan dolayı kullanılamama haline gelmesi sonucu oluşan yatma bedeli talebini kabul etmediklerini, davacı tarafından müvekkiline haksız ve kötü niyetle açılmış davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle ; müvekkili şirkete tensip zaptı ve ekinde dava dilekçesinin tebliğ edildiğini, davacı yanın HMK md 121 gereğince diğer delil örneklerinin tebliğ ettirilmediğini, dava dilekçesindeki davacı ifadeleriyle tazminat talepleri açısından ve diğer yönlerden davaya cevap verme imkanının olmadığını, delillerin taraflarına tebliğ edilmesi gerektiğini, dava konusu kazanın Türkiye sınırları dışında gerçekleşmesinden dolayı hasarın teminat kapsamı duşunda olduğunu, söz konusu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının Türkiye sınırları içerisinde geçerli olduğunu, Türkiye sınırları içerisinde meydana gelen kazaların teminat kapsamı içinde olduğunun açıkça belirtildiğini, bu nedenle Türkiye'nin sınırları dışında İtalya ...'de meydana gelen kaza neticesinde oluşan hasarın teminat dışı olduğundan davanın reddi, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
... Sigorta'ya müzekkere yazılarak ... plakalı araca ait TR/011/... numaralı poliçenin ve hasar dosyasının tasdikli bir suretinin mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
SBM'ye müzekkere yazılarak ..., ... ve ... plakalı araçların tüm tramer kayıtlarının mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... plakalı aracın kaza tarihi olan 06/06/2018 tarihi ve sonrasındaki trafik sicil kayıtlarının mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... ve ... plakalı araçların kaza tarihi olan 06/06/2018 tarihi ve sonrasındaki trafik sicil kayıtlarının mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... SGK'ya müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ... Tc kimlik numaralı ... ...'in 06/06/2018 tarihinde davalı ... vergi numaralı ... San.ve Tic. A.ş'nin çalışanı olup olmadığının mahkememize bildirilmesi istenilmiştir.
... Tic. LTD. ŞTİ.'ye müzekkere yazılarak 06/06/2018 tarihli kazaya istinaden düzenlenen fatura, ödemeye ait bütün bilgi ve belgelerin çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
24/03/2021 tarihinde Sigorta uzmanı ve Makine mühendisi bilirkişi vasıtası ile bilirkişi raporu alınmıştır.
10/10/2022 tarihinde Karayolu Taşımacılığı , Sigorta ve Nitelikli Hesaplama Uzmanı ve Makine mühendisi bilirkişi heyeti vasıtası ile bilirkişi raporu alınmıştır.
GEREKÇE:
Dava; trafik kazası sebebiyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
Trafik kazaları nedeniyle maddi ve manevi tazminat talepleri asıl olarak haksız fiil sorumluluğuna dayanır. TBK md. 49’a göre kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar gören karşı tarafın kusurunu ve zarara uğradığını ispat yükü altındadır.
KTK md. 85 ve 88 uyarınca trafik kazası sonucu meydana gelen kazadan aracın işleteni veya aracın bağlı bulunduğu işletmenin sahibi de müştereken ve müteselsilen sorumludur. İşleten veya aracın bağlı bulunduğu işletmenin sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusursuz olması ve kazanın araçtaki bir bozukluktan meydana gelmemesi şartıyla, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya 3. kişinin ağır kusurundan kaynaklandığını ispat ederek sorumluluktan kurtulur. Hem TBK md. 52 hem de KTK md.86/2 uyarınca kazada zarar görenin de kusurunun bulunması halinde tazminat miktarından indirim yapılması gerekir.
TBK md. 54 uyarınca bedensel zarar halinde tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden ...n kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından ...n kayıplar zarar olarak tazmin edilir.
Zarar gören TBK md. 56 uyarınca manevi tazminat talep edebilir. Manevi tazminatın niteliği konusunda doktrinde tatmin görüşü hâkimdir. Bu görüşe göre manevi tazminat, zararın telafi edilmesini veya zarar verenin cezalandırılmasını değil, zarar görende, uğramış olduğu manevi zararı, acı ve üzüntülerini dindirecek veya hiç olmazsa hafifletip azaltacak bir tatmin fonksiyonu görmektedir.
Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatlarına göre manevi tazminat miktarının belirlenmesinde paranın değeri gözetilmeli; zarar gören açısından zenginleşmeye sebep olmayacak, aynı zamanda da sadaka vasfında bir tazminat miktarı belirlenmemelidir. Bunun yanında diğer tarafın da ekonomik olarak mahvına sebep olunmaması gerekir.
Trafik kazasından ... tazminat davalarında 2 ve 10 yıllık zamanaşımı süreleri uygulanır. Ancak fiilin cezayı gerektirmesi durumunda, ceza kanununda daha uzun bir zamanaşımı süresinin öngörülmesi şartıyla, bu süre uygulanır.
Somut olayda davacı, 06/06/2018 tarihinde İtalya’da meydana gelen trafik kazası sebebiyle meydana gelen zararının tazminini talep etmiştir. Davacı taraf meydana gelen zararını 6 kalem olarak açıklamış; çekici ücretinin KDV bedelini, gemi masraflarını ve tren masraflarını sunduğu faturalara göre ve belirsiz alacak olarak da çekicinin boş olarak seyri, aracın 30 gün çalışamaması ve sürücünün 10 gün beklemesi sebebiyle meydana gelen zararın tazminini talep etmiştir. Davacı zararın tazminini aracın maliki, sürücüsü ve aracın sigortacısından talep etmiştir.
Davalı sigortacı şirket yönünden yapılan incelemede, davalı sigorta şirketi tarafından ... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesi ile sigortalandığı anlaşılmıştır. Zorunlu mali mesuliyet sigortalarının kapsamı coğrafi sınır olarak Türkiye ile sınırlıdır. Yurt dışında meydana gelen kazalarda zorunlu mali mesuliyet sigortacısının herhangi bir yükümlülüğü bulunmamaktadır. Dolayısıyla davacı tarafından iddia olunan kazada meydana gelen zarar, sigorta poliçesi kapsamında olmadığından davacı, davalı sigorta şirketinden tazminat talebinde bulunamaz. Bu sebeple dava, davalı sigorta şirketi yönünden reddedilmiştir.
Davacı tarafın iddia ettiği kazaya ilişkin herhangi bir kaza tespit tutanağı mahkememize ibraz edilmemiştir. Davacı taraf, davalı sürücünün kazadan sonra kaçtığını, kaza tespit tutanağı düzenlenemediğini ve davalı sürücünün başka araçlara da zarar vermesi sebebiyle yakalandığını beyan etmiştir. Dosya kapsamında davalı sürücünün yakalandığına ve trafik kazasına sebebiyet verdiğine dair de bir belge bulunmamaktadır. Mahkememizce yapılan araştırmada ise, davalı sürücünün kaza tarihinde davalı şirket nezdinde sigortalı olmadığı anlaşılmıştır.
Trafik kazası sebebiyle maddi tazminat taleplerinde haksız fiilin unsurlarının bulunması gerekir. Öncelikle zarar verenin hukuka aykırı bir eyleminin varlığı ispatlanmalıdır. Dosya kapsamında davacı taraf, meydana gelen bir trafik kazasından bahsetmekte ise de, böyle bir kazanın olduğunu ispatlar nitelikte belge ve bilgi dosyaya sunulmamıştır. Resmi merciler aracılığıyla veya tarafların kendilerinin tuttuğu bir kaza tespit tutanağı, resmi bir şikâyet başvurusu veya kazanın oluşumuna ilişkin başka bir görüntü, delil vs. bulunmamaktadır. Dolayısıyla davacının iddia ettiği şekilde bir trafik kazasının meydana geldiği ve bu kazadan davalıların sorumlu olduğu ispatlanamamıştır.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; yukarıda açıklanan sebeplerle davalı sigorta şirketi yönünden poliçe kapsamında sorumluluğunun bulunmadığı ve diğer davalılar yönünden haksız fiilin varlığı ispatlanamadığından davanın reddine karar verilmiş, sigorta şirketi ve diğer davalılar için ayrı ret gerekçesi bulunduğundan ayrı vekâlet ücretine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 25,99-TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davalı ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 9.012,08-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak Davalı ... San. Ve Tic. A.Ş.'ye verilmesine,
4-Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 9.012,08-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak Davalı ... Sigorta A.Ş.'ye verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı ... tarafından yapılan; 3.085,50-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanacak 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/03/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır