T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/183 Esas
KARAR NO: 2022/16 Karar
DAVA: Alacak (Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/03/2020
KARAR TARİHİ: 11/01/2022
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine mahkememizde açılan davada yapılan açık yargılamalar neticesinde ;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Huzurundaki dava davacının yaptığı masrafların, uğradığı zararların davalılardan tazmini istemine ilişkin olduğu, davacı ve davalılar arasında yazılı sözleşme bulunmamakta, yalnızca uzun süreli olarak devam etmiş olan sözleşmesel ilişki olduğu, davacı davalıların yolculara (kullanıcı) verdiği taşıma hizmetinin gerçekleşebilmesi için minibüs tipi aracını sağladığı, davalılar bu taşımacılık hizmetinden çok büyük miktarda gelir elde ettiği, davacıya da hizmetin bedeli olarak komisyon ödemesi yaptığı, davacı ... sistemine kaydolmak amacıyla 25.05.2018 tarihinde ... Marka ... plakalı 2016 model araç satın almış, 18.03.2018 tarihinde ... sitemine dahil olduğu, iş bu tarih itibariyle aralarındaki sözleşmesel ilişki başladığı, davacı davalıların sistemini kullanmaya başladığı 18.03.2018 tarihinden davalı tarafın faaliyetlerini durdurduğu 31.05.1019 tarihine kadar ... sistemi içerisinde çalışmalarını sürdürdüğü, bu süre boyunca davacının aracında Süleyman Demir isimli sürücü çalıştığı, sürücünün ferdi kaza sigortası da davalı tarafça karşılandığı, bu araçla 4977 sayıda yolculuk gerçekleştirildiği, davalılar davacıyı sistem içerisinde kalması yönünde telkinde bulunmuş olup ... in yasallaşacağı taahhüdüyle daha fazla masraf yapmaya yönlendirildiği, araç için 60.000 TL faiz ödemesi yapıldığı, araç dizaynı için 30.000 TL harcandığı, şirket kurulumu, firmanın mutad giderleri, gerekli taşıma belgelerinin alınması ve aracın periyodik bakımı için yapılan masraf olarak da 15.000 TL masraf yapıldığı, ... sisteminin tek taraflı kapatılması kazanç kaybına sebep olduğu, davacının faaliyette bulunduğu sürece 1 ay boyunca aracı bağlandığı ve kazançtan mahrum kaldığı, sözleşmenin tek taraflı feshinden dolayı uğranılan kazanç kaybının da tazmini gerektiği, davalıların tek taraflı fesihleri nedeniyle davacının uğradığı zararın davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep edilmiştir.
CEVAP:
Davalı vermiş olduğu cevap dilekçesinde; ... taşımacılık faaliyeti yapmamakta, sadece teknolojik hizmet sunarak taşımanın taraflarının bir araya gelmesine çevrimiçi (online) olarak aracılık ettiği, davacı vekilleri diğer davalarda dava dışı ... yi taraf olarak göstermişler, ancak dava dışı ... ye yapılması gereken yurtdışı tebligat masrafından kaçınmak için sadece ... e yönelttiklerini dava dışı ... ile davacı arasında yazılı bir sözleşme olmadan davacı nın ... sistemine kabulü mümkün olmadığı, ... ise bu sözleşmeye taraf olmadığı, davacının da ikrar ettiği gibi tüm süreçler ... tarafından yürütüldüğü, ... ile dava dışı ... arasında Şube-Merkez, Acentelik veya temsilcilik ilişkisi olmadığı, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının dürüstlük kuralına aykırı olduğu, davanın reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesi talep edilmiştir.
GEREKÇE:
Uyuşmazlığın konusunun, ... uygulaması sonucu taraflar arasındaki sözleşmenin haklı neden ile fesih edilip edilmediği sözleşmenin fesihinden kaynaklı davacının herhangi bir zararının olup olmadığı, zarar var ise ne miktarda olduğu, sözleşme kapsamında araçlar için yapılan masrafların geri ödemesinin mümkün olup olmadığı, husumetin ... 'ye yöneltilip yöneltilmeyeceği noktalarında toplandığı görülmüştür.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
Mahkememizce oluşturulan ara kararı gereği dosyanın nihai rapor için bilirkişiler ... , Mali Müşavir ... Borçlar Alanında Nitelikli Hesap Uzmanı Prof. Dr. ... tarafından verilen 05/10/2021 tarihli raporda; Mali inceleme sonuçlarına göre;
Davacı’ ya ait 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ait işletme defterinin sahibi lehine delil olma özelliğine sahip olduğu,
Davacı ...’e ait 2018 yılı işletme defterinde noter masrafları ve İstanbul
Ticaret Odasına ödediği toplam 1.214,96 TL giderleri (masrafları) kayıtlı olduğu, Davacı ...’e ait 2019 yılı işletme defterinde sadece akaryakıt giderleri(masrafları) olarak toplam 6.130,73 TL kayıtlı olduğu ve 2019 yılında herhangi bir gelir
elde etmediği,
Davacı ...’e ait 2020 yılında işletme defterinde gider (masraf) olarak
herhangi bir kaydın var olmadığı, Davacının, dava dışı ... ile mi yoksa davalı şirket ile mi sözleşme yaptığının belli olmaması
sebebiyle, davacı ile davalı şirket arasındaki sözleşme ilişkisinin ispat edilemediği ve iddia olunan
gider, masraf ve zararlardan davalı şirketin sorumluluğunun koşullarının oluşmadığı,
Taraflar arasında bir sözleşme ilişkisinin bulunması ihtimalinde, davacının çalıştıkları dönemdeki
alacaklarını tahsil ettiği ve buna yönelik bir talebinin bulunmadığı, ...’in Türkiye’deki faaliyetlerine son vermesinin, davalı şirketin kusuruyla sebep olduğu veya sözleşme aşamasında
öngörülebilecek bir durum olmadığından, TBK.m.136 çerçevesinde borçlunun sorumlu tutulamayacağı
sonraki imkansızlık olarak değerlendirilebileceğinden, dava konusu edilen gider, zarar ve kar/kazanç
mahrumiyetinden davalı şirketin sorumlu tutulup tutulmayacağının Mahkeme’nin takdirinde olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir. tarafların bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarda bulunduğu görüldü.
Tüm dosya kapsamındaki belge ve deliller değerlendirildiğinde somut olayda; ulaşım hizmeti sağlamaya yetkili kişiler (araç sahipleri) ile bu ulaşım hizmetinden faydalanmak isteyen yolcuların (... uygulaması kullanıcılarının) çevrimiçi (online) bir platformda bir araya getirilmesine hizmet eden ... mobil uygulamasından yararlanmak isteyen davacının söz konusu uygulamayı sunan Hollanda’da mukim davalı ...den hizmet aldığı sabit olup eldeki davada, sözleşmenin hizmet sağlayıcısı davalı ...tarafından tek taraflı olarak sonlandırılması nedeniyle uğranılan zararların tazmini istenmiş olup davalı ... şirketin, davacı ile diğer davalı ...arasındaki hizmet sözleşmesine konu, ... mobil uygulaması hizmetinin tedarikçisi olmadığı gibi, sözleşmeye taraf olduğunun ispat edilemediği, kaldı ki davalı şirketin iştigal konusunun, aracı ulaşım hizmetleri sağlamak konusunda yazılım ve teknoloji desteği ve pazarlama hizmetleri sağlamak olduğu, dava dışı ...şirketinin temsilcisi veya acentesi olduğunun dosya kapsamı itibari ile delillendirilemediği hep birlikte gözetildiğinde, davalı ... Ltd Şti yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddinde karar verilmesi gerekmiştir.
Diğer davalı ... şirketinin yurt dışı adresine tebligat yapılabilmesi için tensiben davacı tarafa süre verilmesine rağmen usuli işlemleri davacı vekili yerine getiremediğini, davanın ...şirketi yönüyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini 19.11.2020 tarihli dilekçesi ile beyan etmesi üzerine ...yönüyle dosya tefrik edilerek mahkememizin 2021/10 E. 2021/17 K. 08.01.2021 tarihli ilamı davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır. " ve (14). Fıkrası: " Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: 2020/... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... ekte sunulan 1.320,00 TL tarife bedeli üzerinden kesilen 26/06/2020 tarihli ... sıra nolu belge nolu Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek davacı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davacı tarafından davalı ... LTD.ŞTİ. Yönüyle davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile REDDİNE,
2-Davacı tarafından davalı ... aleyhine açılan davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 54,40 TL Karar ve İlam Harcından, peşin yatırılan 170,78 TL'nin mahsubu fazla yatırılan 116,38 TL harcın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından bu dava sebebi ile yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Artan Gider Avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (... Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/01/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır