T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/505 Esas
KARAR NO: 2022/268
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/10/2020
KARAR TARİHİ: 28/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret ModeliÇerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ... nun işletme hakkı sahibi olduğunu, davalının ise işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otayolları kullanmış bulunan tüzelkişi olan tacir olduğunu, davalının ..., ..., ... ve ... plakalı araçları ile 09.09.2016 - 31.03.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkili şirkette olan ... ndan ihalli geçişler gerçekleştirdiğini, ihlalli geçişlere ilişkin CD/DVD sunulacağını, geçiş ücretleri ve bu ücretlere ait 6001 s.k. m.30/5 hükmünün getirdiği yasal cezanın ödenmemesi üzerine icra takip dosyası üzerinden icra takibine girişildiğini, davalı ise, hiçbir borcu olmadığı gerekçesiyle icra takibine itiraz ettiğini, öncelikle, ... BAM, ... HD.'nin, 2020/... E., 2020/... Karar, 06/02/2020 T. (EK-5M)ve İst. BAM. 17. HD.'nin 2017/1294 Esas., 2017/1079 Karar.. 06.07.2017 Tarihli (EK-5B), ekte sundukları istinaf kararları uyarınca teminatsız olarak, ihtiyati haciz kararı verilmesini, davanın kabulü ile ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının davasını kesinlikle kabul etmemekle birlikte, davacının iş bu davadaki taleplerinin zamanaşımına uğradığını, öncelikle davanın zamanaşımı itirazı nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, uyuşmazlık değerinin, tüketici hakem heyeti başvuruyu zorunlu kıldığından, tüketici hakem heyetine başvuru yapılmadan doğrudan dava açılmasının hukuken mümkün olmadığını, dava tarihinde, yasada öngörülen 1 yıllık hak düşürücü sürenin dolmuş olması nedeniyle, davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacı şirketin kurduğu sistemdeki hata, kusur veya arıza nedeniyle, geçiş ücretinin çekilmemiş olmasının hukuki sorumluluğunun müvekkili şirkete yüklenemeyeceğini, müvekkili şirkete ait araçların ... hesaplarında yeterli bakiye olmasına rağmen, geçiş ücretinin söz konusu hesaptan tahsil edilmemiş olmasının davacı tarafın hata ve kusuru olduğunu, hiç kimsenin kendi kusuruna dayanarak bir hak iddiasında bulunamayacağını, davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemesi kaydıyla, davacının icra-inkar tazminatı isteminin de reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin geçiş ücretlerinin çekilmesi için ... hesabı açtırdığını ve geçiş tarihinde ve sonraki 15 gün içinde yeterli bakiyeyi bulundurduğunu, takibe itirazın iyiniyetli olduğunu, hiçbir kötüniyet taşımadığını, davacının müvekkili şirkette hiçbir şekilde bir hak talep ve alacağı bulunmadığını, işbu nedenlerle davacı tarafça yasal dayanaktan yoksun olarak hak ve hukuk kurallarına ve yasalara aykırı şekilde gerçek olmayan iddia ve taleplerle açılan davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; davalı tarafından ödenmeyen otoyol geçiş tutarı, 4 katı tutarında ceza tahakkuku ve faiz tutarının ödenmemesi sebebiyle alacağın tahsili amacıyla başlatın ilamsız icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Uyuşmazlığın konusunun, ücretli otoyoldan geçiş yapıldığı tarih itibari ile ... ve ... bakiyesinin yeterli olmadığı sistemin hatalı olup olmadığı itirazın iptali ve icra inkar tazminatı şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı görüldü.
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi ve ekleri, Arabuluculuk Son Tutanağı, ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı takip dosyası, ihlalli geçişe ilişkin fotoğraflar, ihlalli geçiş yapan aracın plakası, tarih ve saat bilgileri ile giriş ve çıkış yapılan yol, güzergah ve şerit bilgilerini gösterir ayrıntılı tablo, araçların takyidat bilgileri, bilirkişi raporu ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
... İcra Dairesi'nin 2019/... takip sayılı icra dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından davalı aleyhine 3.777,30.-TL tutarındaki toplam alacak üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67/1 maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce 16/11/2020 tarihli ara karar ile davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin " İcra İflas Kanununun 257. Maddesinin 1. fıkrası ve müteakip maddeleri gereğince aleyhine ihtiyati haciz istenilen borçluların 1.717,75-TL borcuna yetecek miktarda, yedlerinde bulunan menkul ile gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslarda olan hak ve alacaklarının haczi caiz olan kısmının ihtiyaten haczine..." karar verilmiştir.
... tarafından ..., ... plakalı araçların 09/09/2016-31/03/2017 tarihleri arasındaki malik bilgilerini dosya içerisine gönderildiği anlaşılmıştır.
... tarafından ... plakalı aracın 09/09/2016-31/03/2017 tarihleri arasındaki malik bilgileri gönderilmiştir.
... Tescil Şube Müdürlüğü'nce ... plakalı aracın 09/09/2016-31/03/2017 tarihleri arasında malik bilgileri gönderilmiştir.
... Bankası Genel Müdürlüğü'nden (... plakalı araca ait ... hesabı olan ... Şubesi ... numaralı hesap) ... Bankası Genel Müdürlüğü'nden ( ... plakalı araca ait ... hesabı olan ...
Şube ... nolu hesap) ... Bankası Genel Müdürlüğü'nden ( ... plakalı araca ait ... hesabı olan ... Şubesi kredi kartına bağlı ... nolu hesap) 09/09/2016-31/03/2017 tarihleri arasındaki ve sonraki 15 gün içinde hesap bakiyesini gösterir dökümlerin dosyaya içerisine celp edildiği anlaşılmıştır.
İhlalli geçişlere ilişkin fotoğrafların ve ihlalli geçiş sistem dökümünün mahkememiz dosyasına CD şeklinde sunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce Mali Müşavir bilirkişi ... 'den rapor alınmış, bilirkişi tarafından 03/06/2021 tarihli raporunun dosyaya sunulduğu görülmüştür. Bu bilirkişi raporu taraf vekillerine ayrı ayrı tebliğ edilmiştir. Davacı vekilince bilirkişi raporuna karşı itirazda bulunulmuştur. Yine davalı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesi sunulmuştur.
17/06/2021 tarihli ara karar doğrultusunda yapılan itirazlar doğrultusunda yeniden rapor düzenlenmek üzere dosyanın bilirkişi Murat Kurt'a tevdi edildiği, mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi sonrası düzenlenen 23/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda sonuç ve özetle; "Davalıya ait, 1)- ..., 2)- ..., 3)-... ve 4)-... plakalı araçları ile 09.09.2016 - 31.03.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı davacı şirkette olan ... ndan ihalli geçişler gerçekleştirdiğinin anlaşıldığı, bu şekilde ücret ödenmeden
yapılan geçişlerin, 6001 sayılı Yasanın 30.maddesinin 5. fıkrasına göre, “4046, 3465 ve 3996 sayılı Kanunlar
çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı
Karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti
ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel
hükümlere göre tahsil edilir.” şeklindeki hükme tabi olduğu, davalı vekilinin, hesaplarda para olmasına rağmen geçiş ücretinin çekilemediğinin iddiasına karşılık
yukarıda izah edildiği üzere; ... plakalı aracın, ...-... hesap özetinin olmadığı, ... plakalı araca ait ... hesap
özetinin olmadığı, ... Bankasından gelen özetin, banka hesabının genel özeti olduğu, ... plakalı
araca ait ... Bankasının ... hesap özeti incelendiğinde, ihlalli geçiş ile ilgili tahsilat bilgisinin ve bahse konu geçişten önce kalan bakiye ve diğer zamanlardaki bakiye bilgisinin olmadığı anlaşılmıştır. Ancak, ... plakalı araç ile ilgili olarak ise; araca ait ... ... hesap hareketleri
incelendiğinde; ...16.01.2017 09:46:38 tarih ve saati belirtilen geçiş ile ilgili tahsilat olmadığı, tarih olarak
en yakın geçişten önce ödemenin, 13.01.2017 tarihli, geçişten sonra ise, 17.01.2017 tarihli olduğu, ... 23.01.2017 12:40:40 tarih ve saati belirtilen geçiş ile ilgili tarih olarak aynı günü
23.01.2017 tarihinde saat:08.09’da 6 adet tutarları, 5 TL, 2,5 TL , 3,5 TL 2,5TL, 9 TL ve 52,7 TL olan
tahsilat bilgisinin olduğu, ... - 06.02.2017 13:09:40 tarih ve saati belirtilen geçiş ile ilgili tarih olarak aynı günü 6.02.2017
tarihinde saat:08.09’da 3 adet tutarları, 5 TL, 2,5 TL, 3,5 TL olan tahsilat bilgisinin olduğu, bu durumda, ... plakalı aracın, ihlalli geçiş olduğu belirtilen 3 adet geçiş ile ilgili geçiş
ücretinin tahsil edilemediği, ancak ... hesap özetine göre hesapta yeterli ücret olduğu halde geçiş
ücretinin ödenemediğinin kabul edilmesi ya da kabul edilmemesi ve bu hususun, 6001 sayılı Yasanın30.maddesinin 5. fıkrasının kapsamı dışında olup olmadığı değerlendirmesinin, Sayın Mahkemenin
taktirinde olduğu..." yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara ayrı ayrı tebliğ edilmiştir. Davacı vekili 30/09/2021 tarihli dilekçesiyle bilirkişi raporuna karşı itirazlarını içeren dilekçesini dosyaya ibraz etmiştir. Davalı vekili ise, 05/10/2021 tarihli dilekçesiyle bilirkişi raporuna itirazlarını dosyaya sunmuştur.
... tarafından ... plakalı aracın ... bakiye bilgileri ile geçiş bilgilerinin gönderildiği görülmüştür. Yine ... Bankası A.Ş. tarafından ... plakalı aracın geçiş bilgileri gönderilmiştir.
Eksik hususlar giderildikten sonra dosyanın ek rapor tanzimi için bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi 05/02/2021 tarihli ek raporunda; "Davalının sahibi olduğu, 1)- ..., 2)- ..., 3)-... ve 4)-... plakalı araçları ile
09.09.2016 - 31.03.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı davacı şirkette olan ... ndan ihalli geçişler gerçekleştirdiğinin iddia edildiği, geçiş
ücretlerinin, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 7.
fıkrasında belirtildiği üzere, davacıya, geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretinin
usulüne uygun olarak ödenmediği için, aynı Kanun maddesinin 5.fıkrasına göre, ihlalli geçiş ücreti ve 4 katı
ceza şeklinde talep hakkı doğduğu ve arabuluculuk görüşmesinin 14.10.2020 tarihinde, anlaşamama ile
neticelenmesinden sonra davacı tarafından, ... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyası ile
bedeli ödenmeyen geçiş ücretleri ve yasal ceza bedellerinin ödenmesinin sağlanması amacıyla icra takibi
başlatıldığı, davalının ise, icra takibine yaptığı itirazı üzerine takibin durduğu, iş bu itirazın iptali davasının
açıldığı, 25.05.2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanunun 18. inci
maddesi ile değişiklik yapılan 6001 sayılı Yasanın 30.maddesinin 5. fıkrasına göre istinaden davacı
tarafından 09.09.2016 - 31.03.2017 tarihleri arasındaki ihlalli geçişler ile ilgili, ücret talebinin yapıldığı
ve arabuluculuk görüşmesinde anlaşma sağlanamaması üzerine, icra takibinin başlatıldığı, konu ile ilgili olarak; Anayasa Mahkemesinin E 2017/166 ve K.2018/8 18/01/2018 tarihli ilamın
belirtilen hükme göre, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında
Kanun'un 30. maddesinin; (5), (6) ve (7) numaralı fıkralarının Anayasa'nın 2., 5. ve 6. maddelerine
aykırılığı ileri sürülerek iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesinin talep
edilmesine karşılık, 18.01.2018 tarihinde Anayasa'ya aykırı olmadığına ve itirazın reddine oybirliğiyle
karar verildiği ve ayrıca kararının 26.maddesinde; “ (…) itiraz konusu kuraldaki cezanın, idari para
cezalarından farklı, hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü (sui generis) bir niteliğe sahip olduğunun belirtildiği, bu durumda, davalının, davacı tarafından
belirtilen ihlalli geçişlerin, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun
30.maddesinin 5. fıkrasına göre belirlenecek toplam ücretin, Sayın Mahkemenin taktirlerinde olduğu
üzere, gerekirse mali bilirkişi tarafından mali mevzuata göre tam olarak tespit edilecek miktarı, 6001
sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. fıkrasına göre,
taktiri sayın mahkemenin olmak üzere, ödemekle sorumlu olduğu..." tespit edilmiştir.
Bilirkişi ek raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir. Taraf vekillerince ek rapora karşı itiraz dilekçeleri sunulmuştur.
Taraflar arasındaki hukuki ihtilafın davacının borçlu aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. sayılı dosyası ile 3.777,30.-TL için icra takibi başlatması üzerine çıkmış bulunduğu,
Davalının, ..., ..., ... ve ... plakalı araçlar ile 09.09.2016 –31.03.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin işletme hakkı davacı şirkette olan ... dan ihlalli geçişler gerçekleştirmiştir. İşbu davanın konusunu oluşturan ihlalli geçişlerden doğan davacı şirket alacakları, davanın ikamesine binaen, ihlalli geçiş görüntüleri CD/DVD olarak dava dosyasına fiziksel olarak sunulmuştur.
Mahkememizce yapılan tüm yargılamalar neticesinde; dava konusu olayda ücretli otoyol geçişlerinde .../... hesapları üzerinden tahsilatların yapılmakta olduğu, geçişler esnasında .../... cihaz ve etiketlerinin takılı ve hesaplarda yeter bakiye bulunması gerektiği, dava konusu edilen ..., ..., ... plaka sayılı araçların dosyaya hesap dökümleri celp edilmiş, bu doğrultuda geçişlere ilişkin ücret her ne kadar tahsil edilememiş ise de davalı şirketin anılan araçlara ilişkin bankalardan otomatik talimat geçiş kartlarının olduğu, anılan tarihlerde geçiş bakiyelerinin yeterli olduğu tüm dosya kapsamından anlaşılmıştır.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceği, 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.
Yine mahkememizce celp edilen ... A.Ş. ... San ve Tic. A.Ş. ait ... nolu hesabında ... plakalı araca ait 2016 yılı 09.09. 19.55 saati giriş çıkış bedeli ... 0.75 TL çekildiği; ... Bankası A.Ş. 4 sayfalık geçiş dökümlerinde herhangi bir tahsilata rastlanmadığı tespit edilmiş buna göre Ana Para Alacağı:318,70.-TL - 0.75.-TL ... tahsilat olmak üzere toplam 317.95.-TL tahsil edilemeyen bedel bulunduğu, davacının davalıdan 09.09.2016 / 31.03.2017 tarihleri arası kaçak geçişlerden yalnızca 317,95 TL alacaklı olduğu, dava konusu olayda ücretli otoyol geçişlerinde ... hesapları üzerinden tahsilatların yapılmakta olduğu, geçişler esnasında .../... cihaz ve etiketlerinin takılı ve hesaplarda yeter bakiye bulunması gerektiği, otomatik ödeme talimatından kaynaklı ücret aktarımında davacı şirketin sorumluluğunun bulunmadığı, nitekim ihlalli geçiş sondası 15 gün içerisinde ... bakiye ödemesinin davalı tarafça yapılmasına rağmen ücretin tahsil edilmediği, geçiş ücretinin ödenip ödenmediği hususunu denetlemek ve takip etmekle davalının yükümlü olduğu ancak geçiş ücretinin ödenememesinde davalının doğrudan bir kabahatinin bulunmadığı, 3. kişi konumundaki dava dışı ... den kaynaklı geçiş ücreti ödenemediğinden davalıca kabahat oluşturan eylem oluşmadığından geçiş ücretinin 4 katı kadar ceza ücretinin, anılan cezaların uygulanma amacının karayollarında trafik düzenini sağlamak ve denetlemek olduğu göz önünde bulundurulduğunda, talep edilemeyeceği bu haliyle icra takibine yapmış olduğu itirazında kısmen davalının haksız olduğunun anlaşıldığından, davanın kısmen kabulü ile davalı tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin 317,95.-TL asıl alacak üzerinden asıl alacağa icra takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi uygulanması şeklinde devamına, asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ve (14). Fıkrası hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: 2020/... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... ekte sunulan 1.320,00.-TL tarife bedeli üzerinden kesilen Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek, davanın kısmen kabulüne karar verildiği de dikkate alınarak taraflar aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile ,
Davalı tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/ ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 317,95.-TL asıl alacak üzerinden asıl alacağa icra takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi uygulanması şeklinde devamına,
Asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Harç peşin alınmış olmakla başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3- 317,95.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- 317,95.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat gideri 197,65.-TL , iki bilirkişi ücreti 1.600,00.-TL, 54,40.-TL başvuru harcı, 54,40.-TL peşin harç, 7,80.-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.914,25-TL yargılama giderinin red ve kabule göre taktiren 354,13.-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye gider avansının davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin 244,20.-TL'sinin davalıdan, 1.075,80.-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının yatıranlara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, istinaf sınırı altında kaldığından kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.28/03/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır