T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/211 Esas
KARAR NO: 2022/773
DAVA: Ticaret Sicil Müdürlüğü kararına itiraz- Ortaklıktan Çıkmanın tespiti
DAVA TARİHİ: 05/04/2021
KARAR TARİHİ: 09/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Ticaret Sicil Müdürlüğü kararına itiraz- Ortaklıktan Çıkmanın tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin ... ve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama San. Ve Tic. Ltd.Şti isimli firmanın 20.000,00.-TL pay hisseli ortağı iken Üsküdar ....Noterliği' nin 07.01.2016 tarih ve ... yevmiye sayılı devir sözleşmesi ile tüm hisse paylarını Fikret Bayzin'e devrettiğini, davacı müvekkilinin paylarını devralan kişinin hali hazırda zaten davalı firma ortağı ve aynı zamanda firmanın münferiden müdürü olduğunu, bu devir işleminden sonra davacı müvekkilinin firmada hiçbir payı kalmadığını, davalı firmanın bu durumu genel kurulunda karara bağlaması ve en nihayetinde tescil ettirmesi için hem şifahen hem de yazılı olarak bugüne kadar yaptıkları tüm başvurularının ne kabul edildiğini ne de reddedildiğini, sonuç olarak davacı müvekkilinin halen davalı firmanın ortağı gibi görünmeye devam ettiğini, taraflarıyca Bakırköy ...Noterliği' nin 12.02.2020 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamenin keşide edilerek, davalı firmadan, davacı müvekkilinin ortaklıktan çıkartmasının talep edildiğini, pay devir sözleşmesi ilgili ihtarnamenin ile şirkete usulüne uygun tebliğ edildiğini, tebliğ tarihi olan 15.02.2020 tarihinden itibaren 3 ay içerisinde Genel Kurul tarafından bu taleplerinin reddedilmediğini, bu durumda TTK 595/7 maddesi uyarınca başvurularının genel kurul tarafından zımnen onay verildiğini, bununla birlikte TTK 595/5 Maddesi uyarınca başvurularının üzerine genel kurul tarafından verilmiş bir ret kararının da olmadığını, bu kapsamda 23.03.2021 tarihinde ...Odasına taraflarınca yapılan başvuruda; müvekkilinin ilgili firma ortaklığından çıkma işleminin tescil edilmesinin talep edildiğini, fakat taleplerinin hukuka aykırı olarak reddedildiğini, bu kararın taraflarına 30.03.2021 günü tebliğ edildiğini, mevcut durumun gerçeklere aykırı olduğu kadar hukuka da uygun olmadığını, ileride doğabilecek hukuki ve cezai zararlardan davacı müvekkilinin sorumlu olmak istemediğini, ortaklıktan ayrılan müvekkilinin bu durumu ilgili firma tarafından zımnen kabul edilmiş olmasına rağmen davalı kurumun; artık ortağı olmayan davacı müvekkilinin halen ortağı olarak tescilde göstermekte ısrar ettiğini beyanlarla davanın kabulü ile ...Odasının ret işleminin kaldırılmasına; davacının ilgili firma ortaklığından çıkma işleminin tescil talebinin kabulüne; tüm yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, davacının ... Ve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama San. Ve Tic. Ltd.Şti'ndeki ortaklığından çıkma işleminin tescil talebine ilişkindir.
...Sicil Müdürlüğü'nün yazı cevapları, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı davanın delillerini oluşturmaktadır.
Davacı vekilince dava dilekçesi ekinde sunulan davacı vekiline hitap edilir şekilde yazılan ...Sicil Müdürlüğü cevabi yazısında; "Bilindiği üzere, Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 28. maddesi gereğince Ticaret Siciline ait tescil, değişiklik ve silinmeler ile diğer iş ve işlemler Türk Ticaret Kanunu ve Ticaret Sicili Yönetmeliği hükümlerine göre yapılmaktadır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 595.maddesinin 2 fıkrasında "Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye Payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayı şarttır. Devir bu onayla geçerli olur.”hükmü yer almaktadır. Bununla birlikte anılan Kanunun 616.maddesinin 1.fıkrasında genel kurulun devredilemez yetkileri arasında da "Esas sermaye paylarının devirlerinin onaylanması." şartı getirilmiştir.
Bu bağlamda, ...'un ortağı bulunduğu 11546-8 ticaret sicil numarasında kayıtlı ... Ve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'ndeki hisse devri ile ilgili işlemler tescil ve ilana tabi olduğundan, hisse devrine ilişkin şirket tarafından alınacak kararın tescil ve ilan edilmesi ya da bir dilekçe ekinde ...'un ortaklığının sona erdiği ile ortağın payının şirkette ne şekilde tasarruf edileceğinin belirtilerek tescil ve ilanına hükmedilen kesinleşme şerhine havi mahkeme karar aslı veya onaylı sureti ile aşağıda adresleri yazılı Bölge Temsilciliklerimizden birine müracaat edilerek gerekli harcın ödenmesi suretiyle tescil ve ilanının talep edilmesi gerektiği hususu bilgilerinize sunulur." denilmiştir.
...Sicil Müdürlüğü cevabi yazısının 30/04/2021 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği dosya kapsamına sunulan tebliğ zarfından anlaşılmış, davanın süresinde açıldığı kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce ...Sicil Müdürlüğü'ne yazılan yazıya cevap verildiği, ... ve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama San. Ve Tic. Ltd.Şti' nin sicil kayıtlarının gönderildiği, yapılan incelemesinde; ortaklarının Ahmet Bayzin, Mehmet Bayzin, Fikret Bayzin, ..., yetkililerinin münferiden Ahmet Bayzin ve Fikret Bayzin olduğu, şirketin son tescilinin 10/04/2014 tarihinde yapıldığı anlaşılmıştır.
27/05/2021 tarihli celsede dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilerek Prof. Dr. ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda sonuç ve özetle; dava konusu uyuşmazlığın, limited şirket pay devri sözleşmesi gereğince, pay devrine genel kurul tarafından onay verilmiş sayılacağının tespiti ile pay devrinin ticaret siciline tescili talebinin reddine dair ticaret sicilinin red kararına karşı açılmış itiraz davası olduğu, ...Sicil Müdürlüğü'nün 23.03.2020 tarihli red yazısının şirkete 30.03.2020 tarihinde tebliğ edilmiş olması halinde, davanın 8 günlük yasal süresinde açıldığı ve davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu, davada ...'nun hasım gösterilmiş olmakla birlikte, davacının amacının ...Sicil Müdürlüğünü dava etmek olduğu, dosya içindeki emsal Yargıtay kararı çerçevesinde davacının hasımda değil temsilcide yanılmış olduğu, davanın ...'ya karşı açılmasının HMK.m.124/3-4 hükümleri çerçevesinde maddi hatadan kaynaklandığı ve taraf değişikliğinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayandığı, bu bakımdan karşı tarafın rızası aranmaksızın davaya ...Sicil Müdürlüğü'ne karşı devam edilebileceği, Limited şirket pay devrinin yazılı ve imzaları noterce onaylanmış pay devri sözleşmesi, genel kurulun onayı, pay defterine kayıt ve ticaret siciline tescil olmak üzere dört aşamalı işlemle gerçekleşeceği, pay devri bakımından genel kurul onayının kurucu nitelikte olduğu, somut dava konusu olayda taraflar arasında noterde yapılmış pay devri sözleşmesinin bulunduğu, genel kurul onay şirkete ihtarname gönderildiği, 3 ay içinde açık bir red kararı verilmediğinden, 16.05.2020 tarihi itibariyle genel kurulun pay devrine onay vermiş sayılacağı ve davacının ... Ltd Şti'ndeki ortaklığının söz konusu 3 aylık sürenin dolmasıyla 16.05.2020 itibariyle sona erdiği, davacının pay devrinin ticaret siciline tescili şirket müdürü tarafından 30 günlük sürede talep edilmediğinden TTK.m.598/2 gereğince 15.06.2020 tarihinden sonra davacının da talepte bulunabileceği, dolayısıyla davacının 15.03.2021 tarihli tescil başvurusunun ...Sicil Müdürlüğü'nce 23.03.2020 tarihli yazı ile reddedilmesinin kanuna uygun ve yerinde olmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Bilirkişi raporu tüm taraflara ayrı ayrı tebliğ edilmiştir.
Davacı vekili 10/10/2022 tarihli dilekçesiyle ; 30.09.2022 Tarihli Bilirkişi raporunun V nolu değerlendirme başlığının 3 nolu maddesinde, pasif husumet yönünden davanın ...Odası'na yöneltilmesinin zorunlu olduğu, davanın ...Sicil Müdürlüğü'nün red kararına karşı açıldığından, davanın ... değil de ...Sicil Müdürlüğü'ne yöneltilmesi gerektiğinin ifade edildiğini, her ne kadar derdest davada davalı olarak ...'ya husumeti yöneltmiş olsalar da kabul edilebilir yanılgıya dayanan maddi hataları nedeniyle husumeti red işlemini tesis eden ...Sicil Müdürlüğü'ne yöneltilmesini ve davalı taraf olarak dosyaya eklenmesini maddi hata nedeniyle husumeti yönelttikleri ... hakkında, karar verilmesine yer olmadığına yönelik karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememizce de işbu maddi hatanın düzeltilerek davalının ...Sicil Müdürlüğü olarak eklenerek devamı kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama, aldırılan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı deliller birlikte incelenip değerlendirildiğinde, açılan davanın, limited şirket pay devri sözleşmesi gereğince, pay devrine genel kurul tarafından onay verilmiş sayılacağının tespiti ile pay devrinin ticaret siciline tescili talebinin reddine dair ticaret sicilinin red kararına karşı açılmış itiraz davası olduğu anlaşılmıştır.
TTK.m.34/1'e göre; ilgililer, tescil, değişiklik veya silinme istemleri ile ilgili olarak, sicil müdürlüğünce verilecek kararlara karşı, tebliğlerinden itibaren sekiz gün içinde, sicilin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile itiraz edebilirler.
Husumet ehliyeti açısından yapılan değerlendirmede; dava dışı ... Ltd Şti'ndeki 26.000 TL tutarlı sermaye devri işleminin tescili talebi reddedildiği için, davacı ...'un aktif dava ehliyeti olduğu kanaatine varılmıştır. Pasif husumet ehliyeti yönünden yapılan değerlendirmede; davanın ...Odası'na yöneltildiği, ancak davanın ...Sicil Müdürlüğü'nün red kararma karşı açıldığına göre, davanın ...'ya değil ...Sicil Müdürlüğü'ne yöneltilmesinin gerekeceği, davacının hasımda değil temsilcide yanılmış olduğu, HMK.m.124/3-4 hükümleri çerçevesinde davacının hatasının maddi hatadan kaynaklandığı ve taraf değişikliğinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayandığı, bu bakımdan karşı tarafın rızası aranmaksızın davaya ...Sicil Müdürlüğü'ne karşı devam edilmesi gerektiği değerlendirilerek davalı olarak ...Sicil Müdürlüğü kabul edilmiştir.
Limited şirkette pay devri TTK.m.595'de düzenlenmiş olup, dava dışı ... Ltd Şti'nin esas sözleşmesinde farklı bir düzenleme olmadığı, limited şirkette pay devrinin dört aşamada gerçekleşeceği ; -Taraflar arasında yazılı ve imzaları noterce onaylanmış pay devri sözleşmesi : Devreden/davacı ... ile devralan ... arasında Üsküdar ... Noterliği'nin 07.01.2016 tarih ve ...y. nolu limited şirket pay devri sözleşmesi imzalandığından, bu aşamanın usülünce tamamlandığı, -Ortaklar genel kurulunun onayı; Somut olayda ortaklar genel kurulunun davacının paylarını devrine dair kabul veya red kararı bulunmadığı, TTK.m.595/7 gereğince başvurudan itibaren 3 ay içinde genel kurulun pay devrini onaylamayı reddetmediği taktirde kabul etmiş sayacağı, davacının, ... Ltd Şti'ne Bakırköy ... Noterliğinin 12.02.2020 tarih ve ... yenolu ihtamameyi göndererek konunun genel kurulda görüşülmesini, kabul edilmesini talep ettiği, dava dilekçesinde bu ihtarnamenin 15.02.2020 tarihinde şirkete tebliğ edildiğinin belirtildiği, bu durumda 3 aylık sürenin tebliğ tarihinde başlayacağı ve 15.05.2020 tarihinde dolacağı, davacı ...'un pay devrinin 16.05.2020 itibariyle gerçekleşmiş sayılacağı, -Pay defterine kayıt : Pay devrinin genel kurulda onaylanmasını takiben TTK.m.594 gereğince sermaye paylarının devirleri ve geçişlerinin ortaklar pay defterine de kaydedilmesi gerekeceği, somut davada davacının pay devrinin pay defterine kaydedildiğine dair bir bilgi olmadığı, ancak pay devrinin genel kurulun açık veya örtülü onayı ile gerçekleşmiş sayılacağı için pay defterine kayıt yapılmamış olmasının belirleyici olmayacağı, -Ticaret siciline tescil ve ilan : Limited şirket pay devrinin TTK.m,598 gereğince ticaret siciline tescilinin gerekeceği, ancak tescilin kurucu değil açıklayıcı olduğu, dolayısıyla pay devrine ilişkin ilk iki aşama tamamlanmış ise pay devrinin ortaklar pay defterine ve ticaret siciline kaydedilmemiş olması pay devrinin gerçekleştiği gerçeğini değiştirmeyeceği anlaşılmıştır.
Pay devrinin ticaret siciline tescilini kural olarak şirket müdürü talep eder. Bu talebin 30 gün içinde yapılmaması halinde payını devreden ortak da adının silinmesi için ticaret siciline başvurabilir. Somut davada, davacı ... paylarmı şirket müdürü olan ...'e devretmiş olduğundan, pay devri sözleşmesini gerek genel kurulun gündemine getirip görüşülmesini sağlayacak gerekse genel kurulda onaylanması veya 3 aylık süre sonunda onaylanmış sayılması halinde, 30 gün içinde tescil talebinde bulunacak kişi aynı şirket müdürü olduğundan, pay devrinin genel kurulda görüşülmesine dair ihtarnamenin şirkete tebliğ edilmemiş olması halinde de 3 aylık süre sonunda zımni kabul sonucunun doğacağı ve tescil için öngörülen 30 günlük serenin geçmiş olacağı ve davacının tescil talebinde bulunabileceği sonucuma varılabilir.
Davacının pay devrinin ticaret siciline tescili şirket müdürü tarafından 30 günlük sürede talep edilmediğinden TTK.m.598/2 gereğince 15.06.2020 tarihinden sonra davacının da talepte bulunabileceği, dolayısıyla davacının 15.03.2021 tarihli tescil başvurusunun ...Sicil Müdürlüğü'nce 23.03.2020 tarihli yazı ile reddedilmesinin kanuna uygun ve yerinde olmadığı kanaatine varıldığından davacının davasının Kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; ...Sicil Müdürlüğü' nün 23.03.2021 tarih, ...sayılı kararına yapılan itirazın kabulü ile ilgili red kararının kaldırılmasına, davacı ...'un pay devrinin 16.05.2020 itibariyle gerçekleşmiş sayılacağı ve bu tarihte ortaklıktan çıkmış sayılacağının tespitine,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 80,70.-TL harçtan davacı tarafça yatırılan 59,30.TL harcın mahsubu ile 21,40.TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 59,30.TL peşin harç, 59,30.TL başvurma harcı, 8,50.TL vekalet harcı, 95,85.TL posta gideri ve 1.000.TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.222,95.TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 9.200.TL maktu ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmın, karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/12/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır