T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/24 Esas
KARAR NO: 2021/805
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 14/01/2021
KARAR TARİHİ: 01/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; 12.02.2019 tarihinde müvekkili şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın da içlerinde bulunduğu 5 farklı aracın karışmış olduğu trafik kazası neticesinde davalı nezdinde kasko sigortalı ... plakalı araçta maddi hasar meydana geldiğini, söz konusu maddi hasarın davalı tarafından giderildiğini, ödenen bedelin rücuen tazmini açısından müvekkili şirkete başvuruda bulunulduğunu, müvekkili şirket tarafından tanzim edilen Karayolu Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası teminat limitleri ve sigortalı araç sürücüsünün %50 oranında kusurlu olması sebebiyle 28.05.2019 tarihinde 18.750.00TL ödeme yaparak tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, hal böyleyken davalı şirket tarafından ... İcra Müdürlüğü’nün 2020/... Esas sayılı icra takip dosyası ile müvekkili şirket aleyhine ödeme emri gönderilmek suretiyle ilamsız icra takibi başlatıldığını, söz konusu icra takibine konu edilen tutarın asıl alacak 18.750,00 TL olmak üzere ferileri ile birlikte toplam 24.831,48 TL olduğunu, ödeme yapılmış olmasına rağmen cebri icra tehdidi altında bulunulması sebebiyle müvekkili şirket tarafından tekrar ödeme yapılmak zorunda kalındığını, müvekkili şirket tarafından ilgili icra emrine konu edilen tutarın 21/10/2020 tarihinde ödendiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunu hasar aşamasında yerine getirmiş olması sebebiyle mükerrer olarak ödenen 18.750,00 TL asıl alacak ve ferileri olmak üzere toplam 24.831,48 TL’nın işbu istirdat davasına konu edilmesi zaruriyeti doğduğunu, tüm bu nedenlerle öncelikle ve ivedi olarak borca yetecek tutarda borçlunun taşınır ve taşınmaz mallarına ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyaten haciz konulmasına karar verilmesini, müvekkili şirket aleyhine başlatılan ... İcra Müdürlüğü 2020/... E. nezdinde başlatılan icra takibi neticesinde ödenen 24.831,48 TL'nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan istirdatına ve her türlü yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin ve tüm feri giderlerin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ... numaralı Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın 12.02.2019 tarihinde davacı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan... plakalı aracın geri manevra yaparak seyir halinde olan müvekkilinin sigortalısı araca ani şekilde çarpması nedeniyle sigortalı araçta maddi hasar meydana geldiğini, kaza sonucu sigortalıya ait araçta meydana gelen zarar ile ilgili trafik kazası tespit tutanağı ve müvekkili şirket tarafından tanzim ettirilen ekspertiz raporuna göre davalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğunu, 2918 sayılı KTK ‘nın 67/1b maddesinde 'Yönetmelikte belirtilen şartlar dışında geriye dönmek veya geriye gitmak yasaktır. Izin verilen hallerde bu manevraları yapacak sürücüler, kara yolunu kullananlar için tehlike veya engel yaratmamak zorundadır.' belirtildiğini, trafik kazasına sebebiyet veren kişinin asli kusurlu olacağına dair hüküm kurulduğunu, davacının sigortalısının araç kaza tespit tutanağında ve ekspertiz raporunda açıkça görüleceği üzere %100 kusurlu olduğunu, müvekkili şirkete vaki hasar ihbarına müteakip hazırlatılan ekspertiz raporuna istinaden sigortalı araçta meydana gelen hasar bedeli olarak 37.500,00 TL tazminat bedelinin 04.04.2019 tarihinde ödendiğini, ödenen tutar 37.500,00 TL için müvekkili sigorta şirketinin TTK.1472 hükmü gereği sigortalısının haklarına halef olduğunu, kaza sonucu sigortalıya ait araçta meydana gelen zarardan davacının... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olması nedeniyle sorumlu olduğunu, bu sebeple davacıya talepte bulunulduğunu, 18.750,00 TL'nın davacı tarafından ödendiğini, müvekkilinin bakiye alacağının tahsili amacıyla davacı aleyhine .... Icra Müdürlüğü 2020/... Esas dosyası ile takibe geçildiğini, davacı tarafından icra dosyasına kalan borç ödemesi yapılmış olup sonrasında davacı tarafından mahkemeniz nezdinde iş bu istirdat davasının açıldığını, davacı tarafından açılan iş bu davanın haksız ve hukuka aykırı olduğundan reddinin gerektiğini, Zorunlu Trafik Sigortası ile sigortacı KTK ve Genel Şartlar mucibinde poliçede tanımlanan 'Motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne ve yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermis olmasından dolayı 2918 Sayılı karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu Sigorta limitlerine kadar temin eder.' maddesi gereği zarardan sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerle aleyhine açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, İİK 72/7 maddesi uyarınca açılan istirdat talebine ilişkindir.
2004 Sayılı İİK.'nun 72/7 maddesi, takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan kişinin, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde genel hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını isteyebileceğini düzenlemiştir. Madde de yazılı bir yıllık süre hak düşürücü süredir ve mahkemece resen dikkate alınması gerekir. Bu sürenin başlaması için borcun tamamen ödenmesi gerekir. Kısmen ödeme varsa süre, her bir ödenen miktar için değil biraz önce anlatıldığı gibi borcun tamamen ödeme nedeniyle bittiği tarihte başlar. Davacı sigorta şirkete tarafından icra dosyasına ödemenin 21/10/2020 tarihinde yapıldığı davanın 14/01/2021 tarihinde açıldığı görülmekle buna göre davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi ve ekleri, Arabuluculuk Son Tutanağı, ....İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı takip dosyası, 13/02/2019 tarihli ekspertiz raporu, bilirkişi kök ve ek raporu ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
.... İcra Dairesi'nin 2020/... takip sayılı icra dosyasının incelenmesinde, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından ... Araç Kiralama Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ... Sigorta Anonim Şirketi aleyhine toplam 20.920,31.-TL tutarındaki toplam alacak üzerinden icra takibi yapıldığı anlaşılmıştır.
Davacı ve davalı sigorta şirketleri tarafından hasar dosyasının ve sigorta poliçesinin dosyaya sunulduğu görülmüştür. ... İlçe Trafik Şube Müdürlüğü'nün düzenlemiş olduğu 12/02/2019 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nın dosyada mevcut olduğu görülmüştür.
... Emniyet Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği, ... plakalı aracın 12/02/2019 tarihi itibariyle tüm malik ve araç teknik bilgilerinin mahkememize gönderildiği görülmüştür.
.... İcra Dairesi'nin 2020/... takip sayılı icra dosyasında davalı yana yapılan 23.565,80.-TL'lik reddiyatının dosyamız içerisine kazandırıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan bilirkişi heyet incelemesi sonrası düzenlenen 02/09/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç ve özetle; "Dava konusu kazanın oluşumunda davacı ... A.Ş. nezdinde trafik sigortalı ... plakalı aracı sevk ve idare eden, olay yerini terk eden kimliği belirsiz sürücünün kazanın oluşumunda asli ve %100 KUSURLU olduğu tespit edilmiş olup, diğer sürücülerin ani gelişen olay karşısında alabilecekleri önlem bulunmaması nedeniyle kusurlarının bulunmadığı tespit edilmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde düzenlenen kasko poliçesinden açılan hasar dosyası kapsamında ödenen 37.500,00 TL hasar tazminatının kadri marufunda olduğu tespit edilmiştir. Hasar tazminatından kazanın oluşumunda %100 kusurlu olan ... plakalı aracın trafik sigortacısı sıfatıyla davacı ... A.Ş.'nin sorumlu olduğu, ancak kaza tarihi olan 12.02.2019 tarihinde trafik poliçesi araç başına maddi hasar teminatının 36.000,00 TL olması ve icra dosyasındaki 18.750,00 TL asıl alacak miktarı dikkate alındığında 1.500,00 TL fazla ödeme yaptığı tespit edilmiştir..." şeklinde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Bilirkiş heyet raporu taraf vekillerine ayrı ayrı tebliğ edilmiştir. Davalı vekili 13/09/2021 tarihli dilekçesiyle bilirkişi raporuna karşı beyanlarını içeren dilekçesini dosyaya ibraz etmiş, davacı vekili de 17/09/2021 tarihli dilekçesiyle bilirkişi raporuna itirazlarını içeren dilekçesini dosyaya sunmuş, mahkememizce 23/09/2021 tarihli ara karar ile dosyanın ek rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdii edilmesine karar verilmiştir. Bilirkişi 28/09/2021 tarihli ek raporunda; "Davacı ... A.Ş. Nezdinde trafik sigortalı aracı sevk ve idare eden, kaza sonrası olay yerinden firar eden sürücü sağ şeritten geri manevra yaparak çok araçlı trafik kazasının meydana gelmesine sebebiyet vermiştir. Dosya kapsamı incelendiğinde sağ şeritte geri manevra yapan sürücünün bu davranışına sebep olacak yol kusuru ya da teknik bir arıza dosya içeriğinden tespit edilmemiştir. İtiraz sonrasında kök raporumuzda yapmış olduğumuz yeniden değerlendirme neticesinde kök raporumuzdaki görüşümüz devam etmektedir." şeklinde tespitlerde bulunmuşlardır.
Bilirkişi heyet ek raporu taraf vekillerine ayrı ayrı tebliğ edilmiştir. Davalı vekili 04/10/2021 tarihli dilekçesiyle bilirkişi ek raporuna karşı beyanda bulunmuştur. Yine davacı vekili tarafından 13/10/2021 tarihli dilekçesiyle bilirkişi heyeti ek raporuna itirazlarını dosyaya sunmuştur.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; ... plaka sayılı araç sürücüsünün (kaza yerini terk ettiği anlaşılmakla) ... istikametinde sağ şeritten geri geri manevra yaparak geriye hızlı bir şekilde gelen araca çarpmamak için için ... yolu ... istikametinde doğru seyir halinde bulunan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile yavaşladığında aracın sol arka köşe kısımlarına arkasında aynı istikametinde doğru seyir halinde bulunan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile sol şeritte aynı istikamette doğru seyir halinde bulunan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araçların geri gelen... plaka sayılı araçtan dolayı yavaşladıkları esanada en arkadan aynı istikamete doğru sağ şeritte seyir halinde bulunan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç önünde bulunan ... plaka sayılı arkadan çarptıktan sonra ... plaka sayılı araç sağ ön kısımları ile çarpar daha sonra çarpma neticesinde ... plaka sayılı araç sol yan kısımları ile sol şeritteki ... plaka sayılı aracın sağ yan kısımları ile çarptıktan sonra ... plaka sayılı araç sol yan alt tekerlek kısımları ile orta refüj üzerine çıkıp durabilmeleri neticesinde 4 araçlı maddi hasarlı dava konusu trafik kazası meydana gelmiştir.
Bu kazanın oluşumunda kaza kaza yeri incelemesi ve beyandan da anlaşıldığı üzere kazaya sebebiyet veren ve kaza yerini terk eden ... plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK ‘nda belirtilen 67/1-B yöneltmelikte belirtilen şartlar dışında geriye dönmek veya geriye gitmek, izin verilen hallerde ve bu manevraları yaparken karayolunu kullananlar için tehlike veya engel yaratmak maddesi gereğince kural ihlalinde bulunduğu, bu nedenlerle ... plakalı aracı sevk ve idare eden, olay yerini terk eden kimliği belirsiz sürücünün kazanın oluşumunda asli ve %100 kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce alınan teknik bilirkişi heyet raporunda; "Aracın hasar onarım bedeli dikkate alındığında onarımının ekonomik olmadığı, gerek sürücü gerek yolcu, gerekse de trafikteki 3.şahısların emniyeti açısından aracın trafikten çekilmesinin ve pert-total olarak işlem görmesinin uygun olduğu, aracın dava konusu kazanın öncesindeki hasarsız değeri olan 75.000,00 TL'ndan kazadan sonraki hasarlı değeri (sovtaj değeri) 37.500,00 TL'nın düşülmesi ile ödenen 37.500,00.-TL tazminat tutarının kadri marufunda olduğu tespit edilmiştir. " tespit edilmiştir.
Tüm bu delillerden ve dosya kapsamından da anlaşılacağı üzere; mevcut Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı ile mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporunun birbirini destekler nitelikte olduğu gözönüne alınarak, dava konusu kazanın meydana gelmesinde ... plakalı aracı sevk ve idare eden, olay yerini terk eden kimliği belirsiz sürücünün kazanın oluşumunda asli ve %100 kusurlu olduğu, diğer sürücülerin ani gelişen olay karşısında alabilecekleri önlem bulunmaması sebebiyle herhangi bir kusurlarının bulunmadığı, mahkememizce alınan teknik bilirkişi incelemesi değerlendirmesi sonucu ile hasar dosyası kapsamında ödenen 37.500,00.-TL hasar tazminatının hasarı karşılar nitelikte olduğu, ayrıca hasar tazminatından kazanın oluşumunda %100 kusurlu olan ... plakalı aracın trafik sigortacısı sıfatıyla davacı ... A.Ş.'nin sorumlu olduğu, bu haliyle davacının davasında haklı olmadığı kanaatine varılarak kaldı ki aksinin davacı tarafından ispatlanamadığı anlaşılmakla ve bu haliyle hüküm kurmaya elverişli nitelikte bilirkişi heyeti raporu doğrultusunda davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır. (...)" " ve (14). Fıkrası: " Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: 2020/... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... ekte sunulan 1.320,00.-TL tarife bedeli üzerinden kesilen 24/02/2021 tarihli ... sıra nolu Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek davanın reddine karar verildiği de gözönüne alınarak davacı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harç peşin alınmış olmakla başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına,
4- 4.080,00 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
6-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/11/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır