T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/253 Esas
KARAR NO:2023/318
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:22/04/2021
KARAR TARİHİ:11/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin 09.07.2020 - 09.09.2020 tarihleri arasında kesilmiş toplam 598.429,86-TL tutarlı 56 adet fatura alacağı ve 140.715,29-TL işlemiş faizler toplamı olmak üzere 739.145,15-TL takip çıkışı ile 15.09.2020 tarihinde ... 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, yetkisizlik kararı sebebiyle dosyanın .... İcra Müdürlüğü'ne gönderilerek ... esas sayısını aldığını, .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibine davalı şirket tarafından 03.12.2020 tarihinde haksız ve yersiz olarak itiraz edildiğini, müvekkili şirket ile davalı ... ... ve Ticaret A.Ş. arasında yapılan sözleşme ile müvekkili şirket bünyesindeki ... ... ... otelleri için otel konaklama hizmeti satım konusunda anlaşıldığını, bu anlaşmaya göre davalının verdiği hizmet karşılığı 21 gün vadeli ödemeler ile müvekkili şirkete eklice sunulan sözleşmeler uyarınca ödeme yapması gerekirken 09.07.2020 tarihinden 09.09.2020 tarihine kadar olan vadesi gelmiş konaklama bedelleri toplamı 598.429,86-TL tutarındaki meblağ karşılığı 56 adet faturanın davalı-borçlu tarafından ödenmediğini, Muğla ...'da hizmet veren otellerin mevsimlik oteller olup kış aylarında kapandığını, turizm firmalarının da kış ayı geldiğinde ödemeden işletmelerini kapatarak otel işletmelerini mağdur ettiğini, davalının gelmiş borçları için bir takım ödemeler yapmış ise de borçlarını atıl bırakarak müvekkili şirkete halen ödeme yapmadığını, böylelikle de davacı şirketten tüm hizmetleri almakla bedelleri ödemeyip haksız kazanç elde ettiğini, müvekkili şirketçe sözleşmede kararlaştırılmış tüm edimlerin yerine getirildiğini, hizmetlerin usulune uygun ifa edilmiş olup, bu durumun davalı yanın da kabulünde olduğunu, müvekkili şirketin tüm şifai uyarılarına ve çabasına rağmen söz konusu alacağını tahsil edemediğinden, yasal yollarla alacağının tahsili yoluna giriştiğini, bu sebeple davalı/borçlu aleyhine söz konusu faturaların ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalı şirketin, dava konusu icra takibine haksız ve yersiz olarak itiraz ederek takibi durdurduğunu, ancak davalı/borçlu şirketin icra dosyasına sunmuş olduğu itiraz dilekçesi incelendiğinde, herhangi bir ödeme belgesi yahut ödeme yapmasını engelleyecek hiçbir hukuki sebep ileri sürülmediği orta olup yapılan itirazın tamamen kötüniyetli olarak icra takibini durdurmaya yönelik olduğunu, müvekkili şirket adına söz konusu alacağın tahsili amacıyla ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk başvurusunda bulunulmuş ise de arabuluculuk görüşmeleri sonucunda da anlaşmaya varılamadığını beyanlarla davanın kabulü ile .... İcra Müdürtüğü'nün ... Esas sayılı icra takibine haksız ve yersiz olarak yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına, davalı/ borçlunun bu itiraz başvurusu bakımından kötü niyeti sabit olduğundan yasa gereği takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere hakkında icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı/borçlu yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; öncelikle işbu davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğini, yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olduğunu, mahkemenin yetkisine itiraz etiklerini, müvekkili şirketin yurtdışında ve Türkiye’de turizm sektöründe faaliyet göstermekte olan Türk ticari hayatının köklü şirketlerinden olduğunu, müvekkili şirketin, iştigal konusu olan turizm alanında dünyada büyük başarılara imza atmış olup tüm dünyada ve özellikle Türkiye’de sektörel anlamda adından söz ettirdiğini, şirketin her zaman müşteri memnuniyeti ve en güvenilir hizmeti verme anlayışı içerisinde hizmet verdiğini, hal böyleyken müvekkili şirketin yükümlülüklerini yerine getirmediği yönündeki beyanların ancak ve ancak itibar zedelemek niyetiyle söylenmiş olacak olup daha ötesine gidemeyeceğini, davacı tarafça ileri sürülen mesnetsiz ve hukuki dayanaktan yoksun talep ve iddiaların gerçeği yansıtmamakta olup taraflarınca hukuken ve fiilen kabulünün mümkün olmadığını, bilindiği üzere COVID-19' un, Dünya Sağlık Örgütü tarafından 11.03.2020 tarihinde pandemi ilan edilmiş olup dünya çapında hala hızla yayıldığını, bu bağlamda COVID-19 salgın hastalığının mücbir sebep teşkil ettiğinin söyleyenebileceğini, somut olayda da COVID-19'un, öngörülmeyen ve öngörülmesi de beklenmeyen olağanüstü bir durum olup müvekkili şirketin sözleşmedeki yükümlülüklerine uymadığının söylenemeyeceğini, zira müvekkili şirketin davacı taraf ile uzun yıllardır çalışıyor olup bu zamana kadar hiçbir sorun olmadığını, tarafların uzun yıllar boyunca çalışmalarını bu zorlu döneme kadar gayet iyi bir şekilde gerçekleştirdiklerini, şirketin ticari satımdan kaynaklı tüm yükümlülüklerini bu zor dönemde dahi yerine getirmek için üstün çaba sarf ettiğini, kaldı ki kesinlikle aksi iddiaların kabulü anlamına gelmemekle birlikte; karşılıklı edimler arasında mevcut olan dengenin, sonradan şartların olağanüstü değişmesiyle büyük ölçüde taraflardan biri aleyhine katlanılamayacak derecede bozulabileceğini, COVID-19'un, turizm sektörünü ağır bir şekilde etkilemiş bulunmakla müvekkili şirketin bu sektörde hizmet sunduğu değerlendirildiğinde sözleşmeye bağlılık ve sözleşme adaleti ilkeleri arasında bir çelişkinin hasıl olduğunu ve artık bu ilkeye sıkı sıkıya bağlı kalmanın adalet, hakkaniyet ve objektif hüsnüniyet (M.K. 2., 4. md) kaidelerine aykırı bir durum yaratır hale geldiğini, kuşkusuz salgın hastalığın ortaya çıkması ve de bu durumun sonuçlarının müvekkili şirketten kaynaklanmadığının ve aşırı ifa güçsüzlüğüne de sebep olduğunun açık olduğunu, aksi iddiaların kabulü anlamına gelmemekle birlikte bir an için müvekkili şirketin borçlu olduğu düşünüldüğünde dahi TBK md.119/f.2 hükmündeki düzenlemeye göre “Borçlu, temerrüde düşmekte kusuru olmadığını.... ispat ederek bu sorumluluktan kurtulabilir” hükmüne havi olduğunu, bu halde de müvekkili şirketin borçlu olduğu düşünüldüğünde herhangi bir kusuru olmadan temerrüde düştüğünü ve bu aşamada pandemi sebebiyle aşırı ifa güçlülüğüyle karşılaşmışsa, aşırı ifa güçlüğünün borçlu olduğu iddia edilenden kaynaklandığını söylemenin mümkün olamayacağını, davacının icra inkar tazminatına ilişkin taleplerinin haksız ve usule aykırı olduğunu, davacının alacaklı olduğunu iddia ettiği cari hesaba dayalı bedellerin likit alacak olamayacağını, kaldı ki icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için bazı şartların gerekmekte olup, mezkur hadisede hiçbir şartın gerçekleşmemiş bulunduğunu, davacı faiz talep etmişse de, takipten evvel temerrüde düşürülmeyen borçlu için işlemiş faiz talep edilemeyeceğinden davacının işbu husustaki taleplerinin de reddi gerektiğini beyanlarla davacı tarafından ikame olunan haksız ve mesnetsiz davanın reddine ve yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, haksız ve kötüniyetli takip başlatıldığından davacı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü tarafından davalı ... ... Ve Ticaret Anonim Şirketi'nin tüm sicil bilgilerinin gönderildiği anlaşılmıştır.
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi ve ekleri, arabuluculuk son tutanağı, ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası, bilirkişi raporu ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
.... İcra Dairesi'nin ... takip sayılı icra dosyasının incelenmesinde, davacı-alacaklı ... Turizm Yatırım Ticaret İnşaat Anonim Şirketi şirketi tarafından davalı ... ... Ve Ticaret Anonim Şirketi aleyhine 739.145,15.-TL tutarındaki toplam alacak üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67/1 maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
.... İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı takip dosyasında ise; davacı ... Turizm Yatırım Ticaret İnşaat Anonim Şirketi şirketi tarafından davalı ... ... ve Ticaret Anonim Şirketi aleyhine 190.295,08.-TL toplam alacak
üzerinden icra takibi yapıldığı görülmüştür.
.... Asliye Ticaret Mahkmesi'nin ... esas sayılı dosyasının celp edilerek yapılan incelemesinde; davacı ... Turizm Yatırım ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından davalı ... ... ve Tic.A.Ş. aleyhine itirazın iptali istemli dava açıldığı, mahkemece yapılan yargılama neticesinde, davanın kabulüne karar verilerek .... İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına karar verildiği görülmüştür.
.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde ise; davacı ... Turizm Yatırım Ticaret İnşaat Anonim Şirketi şirketi tarafından davalı ... ... ve Ticaret Anonim Şirketi aleyhine 61.896,92.-TL tutarındaki toplam alacak üzerinden icra takibi yapıldığı görülmüştür.
Alacak, faturaya dayanmakta olup, taraflar tacir olduğundan ticari defterleri üzerinde inceleme yapılarak rapor alınması cihetine gidilmiştir.
Mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi sonrası düzenlenen bilirkişi heyet raporunda sonuç ve özetle; "Dosya mevcudu, davacı şirketin 2020 yılına ait ticari defterleri, dava ve icra dosyası ile yine bu
kayıtların dayanağı belgelerin muhasebesel ve teknik yönünden tetkiki sonucunda ve raporumuzun
içinde açıklanan nedenlerle;
5.1 İncelenen davacı şirkete ait 2020 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel
Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter defterinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2020 yılı ticari defterlerinin TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2020 yılına ait ticari defterlerinin sahibi
lehine delil niteliği taşıdığı,
5.2 Davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesi için dosyanın tarafımıza tevdii edildiği
tarihten, rapor düzenleme tarihine kadar davalı şirket vekili Av. ... (GSM ... – Tel: ...) ile telefon ve mail üzerinden iletişime geçilmiş olup, Av. ..., müvekkili şirketin ticari defterlerinin incelenmesi için tarafımıza bir gün bildirmemesinden dolayı davalı yanın ticari defter ve kayıtlarının incelenemediği,
5.3 Davacı ... Turizm Yat. ve Tic. A.Ş.’nin düzenlediği faturalardan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 15.09.2020 tarihi itibariyle davalı ... ... ve Ticaret A.Ş.’den 970.313,67 TL (555.727,39 TL + 414.586,28 TL) alacaklı olduğu, ancak davacı yanın talebe bağlılık ilkesi gereğince icra takip tarihi itibariyle davalı ... ... ve Ticaret A.Ş.’den 721.312,82 TL alacak talep edebileceği,
5.4 Davalının iddia ettiği mücbir sebebin somut olayda kabul edilmesinin mümkün olmadığı,
5.5 Davacının icra inkar tazminatı talep etme şartlarının da gerçekleştiği..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine ayrı ayrı tebliğ edilmiştir. Davacı vekili 21/01/2022 tarihli dilekçesiyle bilirkişi raporuna beyanda bulunmuştur.
22/12/2022 tarihli celsede .... İcra Müdürlüğü'nün ...ve.... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasına konu faturalar ile işbu davamıza konu faturalar arasında mükerrerlik olup olmadığı hususunda Mali Müşavir bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verilerek düzenlenen bilirkişi raporunda neticeten; "Dosya mevcudu, kök rapor, dava dosyasına celp edilen icra dosyaları ile yine bu kayıtların dayanağı belgelerin muhasebesel yönden tetkiki sonucunda ve raporumun içinde açıklanan nedenlerle;
3.1 Davacı şirketin 09.07.2020-09.09.2020 tarihleri arasında düzenlediği toplam 598.429,86-TL tutarlı 56 adet fatura alacağı ve 140.715,29-TL işlemiş faizler toplamı olmak üzere 739.145,15-TL takip çıkışı ile 15.09.2020 tarihinde ... l. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, yetkisizlik kararı sebebiyle dosya .... İcra Müdürlüğü'ne gönderilerek ... Esas sayısını aldığı,
3.2 .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı takip dosyasına dayanak olan toplam 94.290,68 TL (3.648,00 TL+90.642,68 TL ) tutarındaki 11 (onbir) adet faturanın, ... Müdürlüğü’nün ... esas sayılı ve .... İcra Müdürlüğü’nün ...esas sayılı dosyalarına dayanak faturalarla aynı faturalar olduğu, davacı yanın bu faturaları davalı yandan mükerrer olarak talep ettiği..." şeklinde görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi ek raporu taraf vekillerine ayrı ayrı tebliğ edilmiştir. Davacı vekilince 03/04/2023 tarihli dilekçe ile bilirkişi raporuna karşı beyanda bulunulmuştur, yine davalı vekili tarafından 04/04/2023 tarihinde bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dielkçesi sunulmuştur.
Her ne kadar davalı vekilince mahkememizin yetkisine yönelik itirazda bulunulmuş ise de; taraflar arasında imzalanan 2020 iç pazar kontratı fiyat ve şartları başlıklı sözleşme ve ekleri uyarınca (8/5 madde ve fıkrası gereğince) ihtilafların çözümünde İstanbul-Çağlayan mahkemeleri yetkili kılındığından yapılan itirazın reddine karar vermek gerekmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf iddia ve savunmaları, takip dosyası, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriği birlikte incelenip değerlendirildiğinde, dava, taraflar arasında münakit Otel Konaklama Hizmeti Alım Satım Sözleşmesi'nden dolayı davacı tarafın davalı taraftan alacağının bulunup bulunmadığı, var ise miktarı , mahkememizin yetkili olup olmadığı hukuki uyuşmazlıkları ile davacı tarafından davalı aleyhine yapılan ilamsız icra takibi ile takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı taleplerine ilişkindir.
Davacı tarafın sahibi lehine delil niteliğini haiz defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen 10.01.2022 tarihli bilirkişi heyetindeki mali müşavir bilirkişi raporuna göre, incelenen davacı şirkete ait 2020 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter defterinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2020 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2020 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirketin ticari defterlerini incelemeye sunmadığı, davacı ... Turizm Yat. ve Tic. A.Ş.'nin düzenlediği faturalardan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 15.09.2020 tarihi itibariyle davalı ... ... ve Ticaret A.Ş.'den 970.313,67 TL (555.727,39 TL + 414.586,28 TL) alacaklı olduğu, ancak talebin 721.312,82 TL olduğu, mahkememizin 22/12/2022 tarihli celsesinde .... İcra Müdürlüğü'nün ...ve.... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasına konu faturalar ile işbu davamıza konu faturalar arasında mükerrerlik olup olmadığı hususunda mali müşavir bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verildiği, düzenlenen bilirkişi raporunda neticeten; .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı takip dosyasına dayanak olan toplam 94.290,68 TL (3.648,00 TL+90.642,68 TL ) tutarındaki 11 (onbir) adet faturanın, .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı ve .... İcra Müdürlüğü’nün ...esas sayılı dosyalarına dayanak faturalarla aynı faturalar olduğu, davacı yanın bu faturaları davalı yandan mükerrer olarak talep ettiği şeklinde görüş bildirildiği, aldırılan bilirkişi ek raporunun dosya kapsamı deliller ve taraflar arasındaki tüm icra dosyaları ile uyumlu bulunduğu anlaşılmakla takibin 504.139,18 TL asıl alacak üzerinden devamına, ayrıca temerrüde ilişkin ihtarname sunulmadığından işlemiz faiz isteminin reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar davalı tarafça mücbir sebep savunması ileri sürülmüş ise de; somut olayda anılan hizmetin verildiği, salgın olayının hizmetin verilmesini engellemediği de görülmekle bu yöndeki itiraz ve savunmanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Dava konusu alacak, faturaya dayandığından alacağın likid, icra inkar tazminatı talebinin de yerinde olduğunun kabul edilmesi gerekmiştir.
HUAK 18/A-(13) ve (14). Fıkrası hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: 2021/... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... 1.320,00.-TL tarife bedeli üzerinden kesilen Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek, davanın kısmen kabulüne karar verildiği de dikkate alınarak taraflar aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile; .... İcra Müdürlüğü'nün ... E.Sayılı takip dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile, takibin 504.139,18.-TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, kabul edilen asıl alacağa talep gibi icra takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine,
2-Asıl alacak likit olduğundan kabul edilen asıl alacağın %20'si olan 100.827,83.-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 34.437,74.-TL karar harcından peşin yatırılan 12.622,76.-TL'den mahsubu ile eksik yatırılan 21.814,98-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği hesap ve takdir olunan 73.455,31.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği hesap ve takdir olunan 35.900,84.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan; 7.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 487,25.-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, 17,00.-TL vekalet harcı, 59,30.-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 7.563,55.-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 5.158,77.-TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanacak 1.320,00.TL arabuluculuk ücretinin red ve kabul oranına göre 897,60.-TL'sinin davalıdan, 422,40.-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.11/05/2023
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır