T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/34 Esas
KARAR NO: 2022/32
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/01/2021
KARAR TARİHİ: 17/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... nun işletme hakkı sahibi, davalının ise, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan
otoyolları kullanmış olan şirket olduğu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun “Geçiş Ücretini Ödememe ve Güvenliğin İhlali” başlıklı 30. maddesinin 5.fıkrası hükmünü içerdiği, işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan otoyollardan geçişlerin, mezkur madde gereği ücretlendirildiği, ücret ödemeden yapılan geçişlerde,
geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza tutarı uygulandığı, bununla birlikte aynı Kanunun 30. maddesinin 7.fıkrası gereği otoyoldan çıkış yapılan
tarihi izleyen 15 gün içinde ödeme yapılması durumunda, belirtilen oranda ceza uygulanmadığı, davalının 13.11.2019 tarihi ile 02.01.2020 tarihleri arasında birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin otoyollardan ihlalli geçiş yaptığı, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretlerinin, 15 günlük sürede de ödenmediği için, davalı
hakkında ... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. sayılı dosyasıyla takip başlatıldığı ancak davalı
tarafın icra dosyasına itiraz dilekçesi sunarak, borca ve -usulsüz olarak- yetkiye haksız ve kötü niyetli olarak
itiraz ettiği, bunun sonucunda takibin durdurulduğu ve müvekkil şirketin mağduriyetine sebep olunduğu,
davalının belirtilen tarihlerde müvekkili şirketin işletme hakkına sahip
olduğu otoyollardan ihlalli geçiş yaptığı, bu durumun, şirket kayıtlarının incelenmesiyle de görüleceği,
davalının da müvekkil şirket tarafından işletilen otoyolun kullanılmadığına dair bir itirazda bulunmadığı, bu
sebeple borcun olmadığına dair ispat yükünün, TMK m.6 ve HMK m.190 gereğince davalı yanın üstünde
olduğu, davalı tarafın yetki itirazının usule uygun olmadığını, re’sen gözetilecek hususlara binaen ve her türlü ek delil sunma hakkını saklı tutarak,
davalının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazının iptali ile takibin devamına, davalının itirazının kötü
niyetli olması ve alacağın likit olması sebebiyle asgari %20 oranında icra inkar ve kötü niyet tazminatına
hükmedilmesine, tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya cevap vermediği gibi delil de bildirmemiş yargılama yokluğunda yapılarak karara bağlanmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, ... güzergahında ücretli geçiş noktalarında davalının aracı ile ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, alacak miktarının tespiti ile davalı aleyhine başlatılan ilamsız icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminat istemine ilişkindir.
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi ve ekleri, Arabuluculuk Son Tutanağı, ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı takip dosyası, ihlalli geçişi gösterir tabloda özetlenen ve ilgili ihlalli geçişe ilişkin olarak düzenlenerek araç sürücüsüre teslim edilen İhlalli Geçiş Bildirimi sureti, ihlalli geçişe ilişkin fotoğraflar, ihlalli geçiş yapan aracın plakası, tarih ve saat bilgileri ile giriş ve çıkış yapılan yol, güzergah ve şerit bilgilerini gösterir ayrıntılı tablo, araçların takyidat bilgileri, bilirkişi raporu ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
.... İcra Dairesi'nin 2020/... E. sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davacı ... tarafından davalı ... aleyhine toplam 9.678,25.-TL tutarındaki toplam alacak üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67/1 maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı borçlu icra takibine itiraz dilekçesinde yetkiye, borca ve tüm ferilerine itiraz etmiştir. 12/07/2021 tarihli celsede davalı tarafın icra müdürlüğüne yetki itirazının usulüne uygun olmadığından reddine karar verilmiştir.
Aynı tarihli celsede dosyanın Karayolları Uzmanı bilirkişiye tevdi edilmesine karar verildiği, mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi sonrası düzenlenen 16/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda sonuç ve özetle; "Dosya kapsamı ve dosyada mevcut belgelere göre; davacının, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin
Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre, ...
... nun işletme hakkı sahibi olduğu, Anayasa Mahkemesinin E 2017/166 ve K.2018/8 18/01/2018 tarihli ilamın
belirtilen hükme göre, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında
Kanun'un 30. maddesinin; (5), (6) ve (7) numaralı fıkralarının Anayasa'nın 2., 5. ve 6. maddelerine
aykırılığı ileri sürülerek iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesinin talep
edilmesine karşılık, 18.01.2018 tarihinde Anayasa'ya aykırı olmadığına ve itirazın reddine oybirliğiyle
karar verildiği ve ayrıca Kararının 26.maddesinde; “ (…) itiraz konusu kuraldaki cezanın, idari para
cezalarından farklı, hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü (sui generis) bir niteliğe sahip olduğunun belirtildiği, davalının davacı tarafından belirtilen ihlalli geçişler ve cezası ile birlikte toplam miktar ve mali
mevzuata göre tam olarak tespit edilecek miktarı, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün
Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. fıkrasına göre, taktiri Sayın Mahkemenin olmak üzere,
ödemekle sorumlu olduğu..." şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara ayrı ayrı tebliğ edilmiştir. Davacı vekili 01/10/2021 tarihli dilekçesiyle bilirkişi raporuna ilişkin beyanlarını içeren dilekçesini dosyaya ibraz etmiştir.
İhlalli geçişlere ilişkin fotoğrafların ve ihlalli geçiş sistem dökümünün mahkememiz dosyasına sunulduğu görülmüştür.
Taraflar arasındaki hukuki ihtilafın davacı yanın borçlu aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E. sayılı dosyası ile 9.678,25.-TL(Geçiş Ücreti-Para Cezası) için icra takibi başlatması üzerine çıkmış bulunduğu,
İcra takibine konu alacağın ...'ne ait ..., ... plakalı araçlar ile işletmesi davacı yana ait olan ücretli otoyollardan ihlalli geçişlerinden kaynaklandığı,
6001 Sayılı Kanun'da 16.05.2018 tarihinde 7144 Sayılı kanunla yapılan değişikliklerle ilgili olarak 30. Madde 5'e göre cezaların 4 katı oranında hesaplaması neticesinde, davacı tarafından icra takibindeki tutar olan 9.678,25.-TL'nin talep edildiği,
Davalının 6001 Sayılı Kanun uyarınca ihlalli geçiş tarihlerini izleyen 15 (onbeş) gün içinde Geçiş Ücretini cezasız ödeyebileceği,
Dava konusu ücretli otoyol geçişlerinde .../... hesapları üzerinden tahsilatların yapılmakta olduğu, geçişler esnasında .../... cihaz ve etiketlerinin takılı ve hesaplarda yeter bakiye bulunması gerekeceği, davalı tarafça bu hususta (yeter bakiye üzerinden ödemenin yapıldığı) bir belge sunulmadığı görülmüştür.
Mahkememizce yapılan tüm yargılamalar neticesinde, taraf iddia ve savunmaları, takip dosyası ve tüm dosya içeriğine göre;
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceği, 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu olayda ücretli otoyol geçişlerinde .../... hesapları üzerinden tahsilatların yapılmakta olduğu, geçişler esnasında .../... cihaz ve etiketlerinin takılı ve hesaplarda yeter bakiye bulunması gerektiği, ...'ne ait ..., ... plakalı araçlar tarafından, işletmesi davacı yana ait olan ücretli otoyollardan 13/11/2019-02/01/2020 tarihleri arasında ihlalli geçişleri yapıldığı, davalı şirketçe bu geçişlerden kaynaklanan geçiş ücretinin iş bu geçişlerden itibaren 15 günlük yasal süresi içerisinde ödenmediği gibi davalı tarafından buna ilişkin herhangi bir delilin de sunulmadığı, bu hali ile davalı borçlunun takibe haksız olarak itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği kanaatine varıldığından, kaldı ki aksinin davalı tarafından ispatlanamadığı anlaşılmakla; davanın kabulü ile davalı tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin aynen devamına, asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18A/13. fıkrası : "Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." 14. Fıkrası ;"Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri uyarınca arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: 2020/... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... ekte sunulan 1.320,00.-TL tarife bedeli üzerinden kesilen 02/12/2020 tarihli ... sıra nolu Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek davalı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın KABULÜ ile,
Davalı tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin aynen devamına,
Asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 661,12.-TL Karar ve İlam Harcından, peşin harç olarak yatırılan 213,68.-TL'nin (48,39.-TL'si icra dosyasından) mahsubu ile bakiye 447,44.-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 213,68.-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- 5.100,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat gideri 120,45.-TL , bir bilirkişi ücreti 800,00.-TL, 59,30.-TL başvuru harcı, 8,50.-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 988,25.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/01/2022
Katip ... Hakim ...
¸e-imzlıdır ¸e-imzalıdır