T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/440 Esas
KARAR NO: 2022/66
DAVA: Sigorta (Sigorta Edilen Şeyin Temlikinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/08/2021
KARAR TARİHİ: 24/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Sigorta Edilen Şeyin Temlikinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Ankara Ticaret Siciline ... numara ile kayıtlı olarak faaliyet yürüttüğünü, davacı şirketin 28.07.2020 tarihine kadar faaliyet konusu kapsamında, trafik kazası mağdurlarının, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitleri dahilinde alabilecekleri maluliyet ya da destekten yoksun kalma tazminatlarının başvuru ve tahsilat sürecine ilişkin olarak hizmet verdiğini, 28.07.2020 tarih ve 31199 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7251 sayılı Kanun’un 57. maddesi ile 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’na eklenen Ek Madde 6 ile hasar tasfiye firmalarının faaliyetlerine bu tarihten itibaren ileriye yönelik olarak son verildiğini, müvekkilinin bahsi geçen faaliyet alanı kapsamında, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçe no ile sigortalı ... plakalı aracın karışmış olduğu 14.05.2019 tarihli trafik kazasında yaralanan dava dışı ... ...'in maluliyet tazminatının alınması hususunda hizmet verdiğini, hizmet bedeli olarak, ileride tahsil edilecek tazminatın %20'sinin kendisine devredilmesi için ... ... ile 21/11/2019 tarihli alacağın temliki sözleşmesi imzalandığını, davacı şirketin, sözleşmenin akdedilmesinin hemen ardından 26/11/2019 tarihinde, sözleşme ile üstlendiği hizmet ifasına ilişkin gerekli müracaatla beraber, 6098 sayılı TBK'nın 186. maddesi hükmüne uygun olarak, tazminatın %20'sinin kendisine devredildiğini davalıya bildirdiğini, davacının hizmet sözleşmesi kapsamında tüm sorumluluklarını yerine getirdiğini, ücret almaya hak kazandığını, bu konuda dava dışı ... ... ile müvekkili arasında herhangi bir anlaşmazlık bulunmadığını, işbu başvuru neticesinde davalının tazminat ödemesi yapmaktan kaçındığı için ... ... tarafından bahsi geçen müracaatın Sigorta Tahkim Komisyonu'na taşındığını, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ... sayılı dosyası üzerinden verilen kararda, dosyaya davalı tarafından ibraz edilmiş olan temlikname gözetilerek, ... ... tarafından müvekkiline devredilen tazminat alacağının %20 oranındaki kısmında ... ...'in tasarruf yetkisi kalmadığı ve bu kısmın müvekkil şirkete ait olduğu gerekçesi ile temlik bedelinin mahsup edilmesi sonucu kalan tutar üzerinden maddi tazminata hükmedildiğini, bahsi geçen dosyada hesaplanan toplam tazminat tutarının 36.424,88 TL; %20 üzerinden karar dışında bırakılan temlik bedeli 7.284,97 TL; bakiye hüküm miktarı ise 29.139,94 TL olduğunu, davalı şirketin dosyanın kesinleşmesi akabinde 29.139,94.-TL tutarındaki tazminatı ... ...'e ödediğini, davalı tarafından tahkim dosyasına sunulan ve başvurucuya ödenemeyeceği belirtildiği için karar dışında bırakılan temlik bedeli bu zamana kadar defalarca talep etmelerine rağmen taraflarına ödenmediğini, şu halde davalının temlik bedenlini ödemekten kaçınması ve halen uhdesinde bulundurmasının hukuka aykırı olduğunu, dava dilekçesi ekinde sunulan alacağın temliki sözleşmesi uyarınca müvekkiline devredilen 7.284,97.TL asıl alacağın, davalı şirkete başvuru tarihi olan 26.11.2019 tarihinden yasal 8 işgünlük ödeme tarihinin sonuna tekabül eden 09.12.2019 tarihinden itibaren hesaplanacak ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin anılan ZMMS poliçesi kapsamındaki sorumluluğu, poliçe tarihlerini kapsayan bir tarihte meydana gelen trafik kazasında malul kalan 3. Kişiye karşı olduğunu, bu kapsamda anılan Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu ile mezkur olayda malul kalan ... ... için hesaplanan ve yine hükme bağlanan tazminatın kendisine ödendiğini, bahsi geçen tahkim başvurusunda, davacı şirket bir taraf olmayıp, dava dışı ... ... ile kendi aralarında akdedilen adi yazılı temlikname ile temlik alan konumunda olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin davacıya karşı, anılan tahkim başvurusunda herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, zira davalı sigorta şirketi aleyhinde yapılan tazminat başvurularında, ZMMS poliçesinin niteliği ile Trafik Sigortası Genel Şartları gereği yalnızca poliçe teminatı kapsamında kalan trafik kazalarında malul kalan 3. Kişiler yahut vefat edenlerin desteğinden yoksun kalanların talepte bulunabildiklerini, ... A.Ş. ile müvekkili sigorta şirketi arasında sözleşmesel bir ilişki bulunmadığını, ayrıca anılan kanun maddesi hükmü gereği, davacının taraf olmadığı bir tahkim başvurusunda müvekkili şirketten tazminat talep etme hakkı bulunmadığını, aksine davacının ilgili Ek Madde Kanun kapsamına alındıktan sonra, temlikname ile hizmet vermesi de kendi sorumluluğunu doğurduğunu, Türk Borçlar Kanununun temlik hususunu düzenleyen ilgili hükümleri gereği, davaya dayanak gösterilen ilgili Sigorta Tahkim Komisyonu başvuru dosyasına davacının temlik alan konumunda olduğu temlikname sunulduğunu, zira söz konusu başvuruda müvekkili şirket aleyhinde talepte bulunan, dava dışı ... ... olmakla; davacının temlik alan konumunda herhangi bir talep hakkı olmadığı gibi başvuruya da taraf olmadığını, davalı şirketin davacı şirkete karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını beyanla açılan davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, temlik alınan tazminat alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi ve ekleri, 21/11/2019 tarihli davacı ile dava dışı ... ... arasında imzalanan alacağın temliki sözleşmesi örneği, davalı sigorta şirketine davacı tarafından yapılan başvuru evrakı, hasar dosyası, Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararı, İtiraz Hakem heyeti kararı dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
... Anonim Şirketi vekili tarafından davaya konu kazaya ilişkin poliçe ve hasar dosyasının sunulduğu görülmüştür.
Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin ... sayılı kararında;
"Talebin kısmen kabülü ile 29.139,94 TL tutarındaki tazminatın 08.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte aleyhinde başvuru yapılmış olan ... A.Ş'den alınarak başvuru sahibine ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin husumet yokluğundan reddine.." karar verildiği görülmüştür.
Dosyada mevcut temliknamenin; "... Sigorta Anonim Şirketi zezdinde düzenlenen 14/05/2019 tarihli olayda ilgili olarak açılmış bulunan hasar dosyasından aşağıda adı ve imzası bulunan temlik eden/edenler adına tahakkuk etmiş olan alacağın (tazminat bedellerinin) %20 (yirmi) oranındaki TL. miktarını ... A.Ş.' ye devir ve temlik ettiğimi/ettiğimizi,
Borçlu Sigorta Şirketi, temlik alanın talebi halinde devir ve temlik edilen bedeli temlik alan şirkete ödeyecek ya da şirketçe gösterilecek banka hesabına yatıracaktır.
İşbu temlikname ile temlik eden/edenler yukarida yazılı miktar kadar alacağı temlik ettiğini beyan ve taahhüt etmekte olup,temlik eden miktarla ilgili olarak borçlu sigorta şirketine yöneltilecek talep ve dava hakkı ... A.Ş.'ye geçmiştir. Ödenecek bedellerle ilgili olarak herhangi bir talebimin olmayacağını gayri kabili rücu olmak üzere kabul beyan taahhüt ederim/ederiz. 21/11/2019" şeklinde düzenlendiği, davadışı ... ...'in temliknameyi imzaladığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; davalı sigorta şirketince ... poliçe numarası ile sigortalanan, maliki ve sigortalayanı ... olan ... plakalı aracın karışmış olduğu 14/05/2019 tarihli trafik kazasında dava dışı ... ...'in yaralandığı, dava dışı ... ... ile davacı arasında dava konusu işbu kazaya ilişkin tazminat alacağı üzerinden temlikname imzalandığı, bu temlikname ile davacı şirketin %20 tazminat bedeli hakkı talep ettiği ve Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin 14/07/2020-2020.E ..., 14/12/2020- K-2020/ ... sayılı kararı ile kesinleşen 29.139,94 TL tutarındaki tazminatın davalı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... ...'e ödendiği, mahkememize açılan işbu davada alacağın temliki sözleşmesi uyarınca davacı şirket tarafından söz konusu tazminat tutarının %20 oranında alacağa ilişkin talepte bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce yapılan tüm yargılamalar neticesinde, taraf iddia ve savunmaları ve tüm dosya içeriğine göre;
Alacağın temliki 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 183-194. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Alacağın temliki ile alacak hakkı bunu devralan üçüncü kişiye geçer. Böylece, devralan daha önce temlik edene ait olan alacak hakkını kesin olarak iktisap eder, bunun üzerinde tasarruf etme yetkisini kazanır. Temlik eden alacaklının da bu aşamadan sonra artık tasarruf hak ve yetkisi kalmadığından bu alacağa dayalı olarak herhangi bir hukuki işlem yapması mümkün değildir. Bu durumda temlik işlemi ile temlik eden, borç ilişkisinden çıkar ve onun yerine alacaklı sıfatıyla alacağı devralan üçüncü kişi geçer. Alacakla ilgili her türlü (dava açma, takip yapma, temlik etme ... gibi) hukuki işlemler bu üçüncü kişi tarafından yapılır.
Diğer taraftan 7251 Sayılı Yasanın 57. Maddesi ile değişik 5684 Sayılı Sigortacılık Kanununun Ek 6. Maddesinde "(1)Bu kanun uyarınca sigortacılık yapan kurum ve kuruluşlardan ya da hesaptan talep edilecek tazminat alacağı a) alacaklı tarafından bizzat, b) alacaklının kanuni temsilcisi veya kanuni temsilcisinin bizzat vekalet verdiği avukat vasıtasıyla, c)alacaklının bizzat vekalet verdiği eşi, çocukları, annesi, babası, kardeşleri veya avukatı vasıtasiyla talep edilebilir. Takip yetkisi sigortacılık yapan kurum veya kuruluşlar ya da hesap nezdinde bulunan işlemleri kapsar. (2) Tazminat alacağı, sadece hak sahibine veya avukatına ödenir ve birinci fıkrada belirtilen kişiler de dahil olmak üzere kimseye devredilemez. Bu maddenin uygulanmasına dair usul ve esaslar Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunca belirlenir " düzenlemesine yer verilmiş olup. Anılan madde 28/07/2020 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Somut durumda kesinleşen Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin ..., sayılı kararı, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nin ... kararı alacaklısı dava dışı ... ... tarafından 14/05/2019 tarihli kazadan kaynaklı tazminat alacağının %20'si oranındaki alacağını 21/11/2019 tarihli adi yazılı temlik sözleşmesi ile davacıya temlik edildiği, 6098 sayılı yasanın 183-194. Maddeleri arasındaki düzenleme dikkate alındığında adi yazılı ve temlik eden imzasına itiraz edilmeyen adi yazılı temliknamenin geçerli olduğu açıktır.
Davalı tarafından davacı vekilince açılan davada 5684 Sayılı Sigortacılık Kanununun Ek 6.maddesine dayanılarak dava konusu alacaklarının temlik ve devrinin mümkün olmadığına dayanılmış ise de, söz konusu temlik sözleşmesi 21/11/2019 tarihli olup yasal düzenlemenin yürürlük tarihinden önce yapıldığından ve yasaların geriye yürümezliği ilkesi dikkate alındığında temliknamenin geçerli olduğu, temliknamenin düzenlendiği tarih itibarıyla dava konusu alacağın temlikini yasaklayan düzenleme bulunmadığı anlaşılmakla, kesinleşen Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin ... sayılı kararı, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nin ... kararı ile belirlenen 7.284,97-TL üzerinden davanın kabulüne dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13)fıkrası : "Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." 14. Fıkrası ;"Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: 2021/ ... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... ekte sunulan 1.320,00.-TL tarife bedeli üzerinden kesilen Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmakla davalı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın KABULÜ ile ,
7.284,97.-TL'nin 09/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 497,63-TL Karar ve İlam Harcından, peşin harç olan 124,41-TL'nin mahsup edilerek eksik kalan 373,22-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 124,41.-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat gideri 34,50.-TL, 59,30.-TL başvuru harcı, 8,50-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 102,30.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının yatıranlara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, (Davacı vekili e-duruşma ile katılmakla) istinaf sınırı altında kaldığından kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/01/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır