T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/553 Esas
KARAR NO: 2024/109
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/09/2021
KARAR TARİHİ: 13/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket 03.12.2020 tarihinde ... plakalı ... markalı ... Şase, ... motor no’lu 0 KM aracı davalı firmadan satın aldığını, araçta gizli nitelikte beyin hasarının mevcut olduğunu, aracın ağır bir şekilde ayıplı olduğunu, söz konosu araçta gizli ve görünmez bir arıza var bulunmakta olup, davalı şirketin yetkili servisi olan ... şubesinde yapılan ekspertiz neticesinde aracın elektronik ve mekanik sisteminde ciddi bir arızanın söz konusu olduğu, arızadan dolayı aracın seyir halinde iken sık sık stop ettiği bu sebeple aracın hareket ettirilmemesi gerektiği ve aracın beyin arızasından kaynaklı muhtelif hatalar verdiği tespit edildiğini, araç müvekkili şirket tarafından yaklaşık 8 ayda toplam 3 kere meydana gelen ciddi nitelikli ve tekrarlayan arızanın giderilmesi adına yetkili servise götürüldüğünü, ancak söz konusu arızanın sürekliliği ve giderilmemesi müvekkili şirketin araçtan hem yararlanmasını hem de can güvenliğinin tehlikeye sokması gibi telafisi güç durumlar açından aracın kullanılmasını imkansız hale geldiğini, araçta meydana gelen ciddi nitelikli ve tekrarlayan çok sayıda arıza araçtan yararlanmayı imkansız hale getirdiğini, dava konusu araç, yetkili satıcı firmanın yetkili servisi olan ...şubesine teslim edildikten sonra ayıp giderilmemiş, arıza kısa bir zaman diliminde tekrar ettiğini, garanti kapsamında araç için azami tamirat süresi 30 gün olup; bu sürenin aşılması, tamiratın ayıbı giderecek nitelikte olmaması ve aracın tekrar arızalanması halinde ...Belgesi Yönetmeliği’nin 9. Maddesi uyarınca malın bedelinin iadesi veya ayıpsız misli ile değiştirilmesi talep edilebileceğini, davalı tarafın hiçbir mağduriyetinin karşılamadığını, araç davalı şirketin yetkili servisi olan... şubesine teslim edildiğini, araç serviste bulunduğu süreçte tahrip edilmesi nedeniyle zarar uğraşan müvekkili sonrasında muhafaza masraflarını da karşılamak durumunda kaldığını, ...şubesine teslim edilen ayıplı aracın kullanılamaması sebebiyle de zarara uğradığını, bununla birlikte aracın arızalandığı günden bu yana aracın bakım onarım, servis giderleri serviste tahrip edilmesi nedeniyle oluşan zararlar ve sair bedellerin de tazmini istemiyle davanın açıldığını, ayıplı aracın ayıpsız 0 KM misli ile değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması halinde terditli olarak ayıplı aracın tespit edilecek güncel bedelinin ticari faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini, bu talebinde mümkün olmaması halinde ayıplı araç ile 0 km si arasındaki bedel farkının ve araçtaki değer kaybının tespiti ile ticari faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine karar verilmesini, aracın arızalandığı tarihten bu yana kullanılamaması sebebiyle uğranılan zararlar için şimdilik 1.000,00- TL tazminat bedelinin aracın... şubesine teslim edildiği tarihinden itibaren işleyecek en yüksek orandaki ticari ve reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile tarafımıza ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalı vekili 21 Ekim 2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacının terditli talepte bulunmasının hukuka ve usüle aykırı olduğunu, dava konusu araçta meydana gelen arızanın ürün veya hizmet kaynaklı olmadığını, davalı tarafın yeterli ispat vasıtalarını sunmadığını, konusunda uzman en az üç kişiden oluşacak heyetten rapor alınması gerektiğini, araç değişimi durumunda davalı aleyhine oluşacak sakıncanın davacı aleyhine olacak faydadan kıyaslanamayacak derecede büyük olduğunu, aracın değiştirilmesine karar verilmesi durumunda araç üzerinde bulunan/sonradan ortaya çıkabilecek ve yükümlüsünün davacı olduğu rehin, haciz, vergi borcu ve sair tahditlerin davacı tarafça kaldırılması hususuna hükümde yer verilmesi gerektiğini, bilirkişi incelemesinde dava konusu araçta davacının kullanımı nedeniyle meydana gelen değer kaybının tespitinin yapılması gerektiğini ve maldan faydalanmasında herhangi bir engel bulunmayan aracın ayıplı kabul edilerek faiz talep edilmesinin usule ve yasaya aykırı olduğunu belirterek davalıya tebliğ edilmeyen belgelere her türlü itirazda bulunma ve cevap verme haklarının saklı kalması kaydıyla davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi, ekleri ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
Türkiye Noterler Birliği' nin, ... 69. Noterliği' nin yazı cevaplarının dosyamız arasında olduğu görülmüştür.
Mahkememizin 15/02/2022 tarihli celsesinin ara kararı gereği, Talimat mahkemesine müzekkere yazılarak araç üzerinde keşif yapılmak suretiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, dinletilecek tanıkların keşif mahalinde dinlenilmesine, ...Makine mühendisi bölümünden oluşturulacak 3"lü bilirkişi heyeti ile araçtaki gizli ayıbın bulunup bulunmadığı, onarımının mümkün olup olmadığı, misli ile değişiminin mümkün olup olmadığı hususlarında rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişilerin 04/04/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
"Ayrıca, 13/04/2022 tarihinde gerçekleştirmiş olduğumuz yerinde inceleme kapsamında, araç davacı eşliğinde yol testine tabi tutulmuştur. Aracın yaklaşık 20.000 km'de olduğu görülmüştür. İşbu raporun tespitler kısmındaki iş emirlerinde yer alan şikayetler sürüş testi esnasında tespit edilememiştir.
Öte yandan O km olarak satın alınmış araçta, araç az kullanılmış ve düşük km'lerde iken söz konusu yazılımsal problem sebebiyle devir düşümü ve stop ettikten sonra aracı manuel çalıştırma uyarısı alınması, araçtan beklenen faydayı azaltan ve de özellikle yüksek hızlarda iken sürüş güvenliği açısından da risk oluşturan bir durumdur. Bu noktada araçta yazılımsal gizli ayıp olduğu, söz konusu ayıbın aracın satışı sırasında satın alan tarafından bilinmesinin mümkün olamayacağı heyetimizin kanaatidir.
Araç kontrol ünitesi (...) yazılımının güncellenmesi ve/veya ... ünitesinin kendisinin değiştirilmesi ile araçtaki problemlerin giderilme olasılığı bulunmaktadır. Bu durumda sorun yazılım güncellemesi ve/veya ... ünitesinin değişimi ile sorunun çözümü düşünülmelidir. Bu işlemlerin de problemi ortadan kaldırmaması halinde aracın sahibi açısından beklenen faydayı sağlayamayacağının kabulünün gerekeceği heyetimizin teknik kanaatidir." yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.
Mahkememizin 17/05/2022 tarihli celsesinin ara kararı gereği, bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiş olup, bilirkişilerin 04/07/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
"1. Dava konusu araçtaki arıza ve ayıp iddialarının yetkili servis tarafından ve araç üzerinde test sürüşü yapan önceki bilirkişi heyeti tarafından tespit edilemediği, dosya kapsamında davacı tarafın iddia ve beyanları dışında araçta bir motor arızası, imalat hatası ve diğer bir arıza bulunduğuna dair bir tespitin veya delilin bulunmadığı, bu tespitlere göre sözleşmeden dönme, ayıp oranında bedelde indirim veya ayıpsız misliyle değiştirme koşullarının oluşmadığı,
2. Mahkeme'nin farklı kanaatte olması ve TBK.m.227, b.3 çerçevesinde ve önceki bilirkişi raporu doğrultusunda aracın ayıplı olduğunu değerlendirmesi halinde, dosya kapsamında iddia edilen şikayetlerin genellikle ... ünitesi yazılımı veya hardware arızasından kaynaklandığı, araç kontrol ünitesi (...) yazılımının güncellenmesi veya ... ünitesinin kendisinin değiştirilmesi yoluyla sorunların çözülebileceği ve bu arıza giderildiği takdirde aracın söz konusu yazılım güncelleme veya ... ünitesi değişikliği ile araçta bir değer kaybı oluşmayacağı.." yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.
Mahkememizin 30/05/2023 tarihli celsesinin ara kararı gereği, dosyaya en son sunulan rapor incelendiğinde, raporun sonuç kısmında çelişki bulunduğu görülmekle dosyanın yeniden en son rapor düzenleyen bilirkişi heyetine tevdii edilerek, rapordaki çelişkinin giderilmesi, bilirkişilerce davacı tarafça iddia edilen ayıp yönünden sadece test sürüşü yapılmış olmakla davacının iddia ettiği ayıbın bulunup bulunmadığı yönünden başka bir testin gerekip gerekmediği hususunda da bilirkişilerce açıklama yapılmasının istenilmesine, başka teknik testler yapılması gerekiyor ise, bu hususta mahkememize bilgi verilerek keşif hususunda bilirkişilerce talepte bulunulmasının istenilmesine, yine tüm testler yapılıp, son değerlendirmede davacı tarafın iddia ettiği ayıpların bulunup bulunmadığı hususunda çelişkiyi giderir net denetime elverişli ek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
Bilirkişilerin 19/07/2023 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
''Motor arıza ikazı yanıyor, seyir halinde vuruntu ve tekleme meydana geldi, ampul ikazı yanıyor, Araç çok yavaşlayınca 2. vitese geçiyor, kalkış yaparken tekliyor, araç gaz yemiyor, Seyir halinde 120 km hızda giderken devir saati 0 ile 1000 devir aralığında sabit şekilde kalıyor, Ön taraftan ta ta ta ta diye ses geldi, Araç yavaş hızda giderken ön tekerlek kısmından balata sesi gibi sürtme sesi geliyor. Geri geri giderken frene basınca tak diye ses geliyor'' gibi dava konusu araçta var olduğu iddia edilen arızaların hiçbirinin 13.02.2023 tarihinde test sürüşünde ve araç üzerinde yapılan incelemede heyetimiz tarafından tespit edilemediği,
''Araç start stopta stop ederken manuel çalıştırın uyarısı veriyor, Seyir esnasında araç stop ediyor, Motor uyarı ikazı yanıyor, 120 km hızda giderken devir saati 0 ile 1000 devir aralığında sabit şekilde kalıyor vb)'' gibi davacı tarafından iddia edilen ancak heyetimizce varlığı tespit edilemeyen şikayetlerin Motor Kontrol Ünitesi (...) yazılımı veya hardware arızasından kaynaklanabileceği, bahse konu yazılımdan kaynaklanabilecek şikayetlerin Diagnostik, test olarak tanımlanan işlem ile, özel cihazlarla aracın elektronik kontrol ünitesine bağlanılarak güncel yazılım ile yetkili servisler tarafından gerçekleştirilecek işlem ile gerçekleştirilebileceği," yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.
Bilirkişi raporunun taraflara ayrı ayrı tebliğ edildiği, davacı vekilinin rapora karşı beyan ve itiraz dilekçesini, davalı vekilinin rapora karşı itiraz dilekçesini dosyaya ibraz ettiği görülmüştür.
GEREKÇE
Uyuşmazlığın konusunun, satış sözleşmesine konu araçta gizli ayıbın bulunup bulunmadığı, misli ile değiştirilme şartlarının oluşup oluşmadığı, aracın onarımının mümkün olup olmadığı, araçta değer kaybının bulunup bulunmadığı, bedel farklılığın oluşup oluşmadığı varsa miktarının ne kadar olduğu, aracın kullanılmamasından kaynaklı oluşan zararın bulunup bulunmadığı varsa ne miktarda olduğu, davada taleplerin terditli olarak ileri sürülüp sürülemeyeceği, misli değişim veya bedel iadesi haklarından hangisinin ne şekilde kullanılıp kullanılmayacağı, eksik harcın bulunup bulunmadığı, faiz talebinin haklı olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşıldı.
Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde;
Davacı dava dilekçesinde maliki olduğu araç yönünden araçta gizli ayıbın bulunduğu, bu ayıp nedeniyle birden çok kere aracın yetkili servisine tamir için aracını bıraktığını her defasında aracındaki ayıbın giderilmeden teslim edildiği iddiasıyla oluşan maddi zararların giderilmesini ve ayıp nedeniyle hukuki yükümlülüklerinin davalı tarafa yükletilmesini talep ettiği, dava konusu araçta meydana gelen hasarın incelenmesi ve ayıp konusunda hukuki hakların ortaya çıkması hususunda mahkememizce detaylı inceleme yapılabilmesi için denetime elverişli bilirkişi heyeti kurulmuş olup birden fazla rapor alınmakla beraber,
Dosyaya sunulan bilirkişi raporlarında ayıbın dava konusu aracın üretiminden kaynaklanmadığı, dolayısıyla üretimden kaynaklı olarak, araçta hukuki veya ekonomik bir ayıp tespit edilemediği belirtildiği, zira hukukumuzda ayıplı mal karşı tarafa teslim sırasında taraflarca kararlaştırılmış olan örnek veya modele uygun olmayan sözleşmede geçerli özellikleri taşımaması nedeniyle sözleşmeye aykırı olan mal şeklinde tanımı yapıldığı, bu tanım ile dava konusu aracın uyumlu olmadığı, bu sebeple aracın ayıplı olmadığı görüşüne mahkememizce varıldığı,
Ayrıca dosyaya sunulan bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere, alanında uzman bilirkişilerce araç üzerinde test sürüşünün de yapıldığı, bu test sürüşü sonrasında da ayıp konusunda ispatın sağlanmadığı, meydana gelen arızanın ayıptan değil ve tamir ile düzeltilebilecek bir arıza olduğu, ayrıca tamir ediliğinde ise araçta herhangi bir değer kaybı yaşanmaksızın sorunun giderileceği belirtildiği, bu bilirkişi raporu ile mahkememizce ulaşılan görüş arasında çelişkili olmadığı ve hayatın doğal akışına uygun olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ve (14). Fıkrası hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya Numarası ... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... ekte sunulan 1.320.-TL tarife bedeli üzerinden kesilen 17/09/2021 tarihli Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek, davanın reddine karar verildiği de dikkate alınarak davacı aleyhine ara buluculuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan, Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 367,70-TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının dosya kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanacak 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Dair, miktar itibariyle istinaf sınırı altında kaldığından KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/02/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır