T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/629 Esas
KARAR NO: 2022/816
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/11/2021
KARAR TARİHİ: 21/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; ... (General Electric) Marka ... model 2014 imal tarihli MR cihazını 16/07/2019 tarihinde Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında ... A.Ş'den temlik ile kiralanmış olduğunu, 18/06/2020 tarihi itibari ile mülkiyet hakkının davacı şirkete geçtiğini, bu cihazın davalı sigorta şirketine elektronik cihaz sigortası ile sigortalandığını, 06/09/2019 tarihinde helyum gazı basıncı yükselmesi ve gaz kaçırma problemi sebebine dayalı olarak arıza meydana gelmesi üzerine teknik servis çağrıldığını, teknik servis tarafından 10/09/2019 tarihinde MR cihazındaki ... ve ... isimli parçanın yenisi ile değiştirildiğini, sigorta şirketine durumun bildirilmesi üzerine ... isimli parçanın kullanım ömrünü doldurduğunu ve teminat harici olarak değerlendirildiğini, ... isimli parçanında kullanım şartlarına bağlı olarak değişimi mutad olan malzeme olduğu ve beklenen ortalama ömrünü doldurmadan yenilenmesi gerektiğinden bahisle %50 teknik amortisman tenzil edilerek tazminat hesabı yapıldığını, bu doğrultuda ... isimli parça için talep edilen 30.120,00-TL'nin teminat harici olduğu belirtilerek tazminat hesabı dışında bırakıldığını, ... isimli parça için talep edilen 223.200,00-TL'ye %50 teknik amortisman uygulanarak ve ayrıca 2.500,00-Euro muafiyet miktarı ile 0,31 oranında eksik sigorta değerlendirilmesi yapılarak 61.269,75-TL ödenmesi gereken tazminat miktarının belirlendiğini, davacı şirketin ödemeyi kabul etmediğini, ... isimli parçadaki %50 amortisman uygulamasının gerekçesinin yerinde olmadığını, hasarlı parçanın kullanım ömrünü doldurması hususunun başka bir husus olduğunu, helyum gazının yeterince yoğunlaştırılamaması sebebi ile basıncın yükselmesinin ise başka bir husus olduğunu, hasarın parçaların ömrünü tamamlaması sonucu oluşmadığını, hasarın ömrünü tamamlamasına ilişkin meydana geldiğine dair teknik bilgi ve tespitin de bulunmadığını belirterek muafiyet tenzili ve eksik sigorta indirim uygulanmak sureti ile tespit edilen 129.271,68-TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu alacağın sigorta poliçesi teminatı kapsamında kaldığının kabulü anlamına gelmemek kaydıyla; dava tarihi itibariyle dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, ... isimli parçanın kullanım ömrünün 5 yıl olduğunu ve eksper tarafından bu parçanın ömrü 8-10 yıl olarak dikkate alınarak ve %50 teknik amortisman tenzil edilerek tazminat hesabı yapıldığını, diğer hasarlı ... isimli parçanın isimli ise bir tür filitre olduğunu ve ...'e saf helyum geçişini sağlayan parça olduğunu, bazı yayınlarda yıllık değişiminin tavsiye edildiğini ve ... 30.000 saat ömür belirtildiğini, hasarlı makinenin 2015 yılı başında faal duruma geçtiğini, hasar tarihi itibari ile bu parçanın kullanım ömrünü doldurduğunu ve tazminat hesabına alınmadığını, davacının parçaları süresinde değiştirmesi halinde dava konusu hasarın meydana gelmeyeceğini, talep edilen 129.271,68-TL tutarındaki tazminat talebinin kabulünün mümkün bulunmayacağını, MR görüntüleme cihazının poliçe de sigorta bedelinin 3.031.850,80-TL olarak belirlendiğini ve sigorta değerinin 4.363.177,50-TL olarak tespit edildiğini, bu durumda eksik sigorta söz konusu olduğunu ve eksik sigorta çarpanının 0,31 olarak belirlendiğini, ayrıca poliçede yer alan 2.500 Euro karşılığı 15.734,25-TL'nin tenzil edilmesi gerektiğini, bu hesaplamalar sonucu davacı tarafa 05/11/2021 tarihinde 61.269,75-TL tazminat ödemesi yapıldığını belirterek davanın öncelikle zamanaşımı itirazları kapsamında reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde arabuluculuk son tutanağının bir suretini, 16/07/2019 tarihli ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin fotokopisini, 61.269,75-TL ödemenin alındığına dair ibraname fotokopisini, 01/08/2019 - 11/06/2020 tarihli Elektronik Cihaz Sigortası Poliçesi Ek Belgesinin fotokopisini, 13/06/2015 - 11/06/2020 tarihli Elektronik Cihaz Sigortası Poliçesinin fotokopisini, 2020/... sayılı Sigorta Tahkim Komisyonu Başvuru Formu fotokopisini, 17/08/2020 tarihli Sigorta Tahkim Komisyonunun yazısının fotokopisini, ... Limited Şirketi tarafından davacı şirkete kesilen 05/09/2019 tarihli 253.320,00-TL bedelli proforma faturanın fotokopisini, 05/11/2019 tarihli ... numaralı Elektronik Cihaz Ekspertiz Raporu fotokopisini sunmuş olduğu görüldü.
Davacı vekilinin 10/11/2021 tarihli beyan dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Davalı şirkete yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta hasar dosyasının gönderilmiş olduğu görüldü.
Davacı vekilinin 29/11/2021 tarihli beyan dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Davacı vekilinin 17/12/2021 tarihli dilekçesi ekinde davaya konu manyetik görüntüleme cihazının dava dışı ... A.Ş.'den temlik alındığına dair temliknameyi sunmuş olduğu görüldü.
Davalı vekilinin 17/02/2022 tarihli dilekçesi ile zamanaşımı itirazlarını ön inceleme duruşmasında yinelediklerini, bu nedenle mahkememizin 16/02/2022 tarihli celsesinin 4 nolu ara kararına itiraz ettikleri, mahkememizin 21/02/2022 tarihli ara kararının 1. Maddesinde mahkememizin 16/02/2022 tarihli celsesinin 4 numaralı ara kararından dönülmesine; 2. Maddesinde davalının zamanaşımı itirazının bilirkişi raporundan sonra değerlendirilmesine karar verildiği görüldü.
Mahkememizin 16/02/2022 tarihli celsesinin 6 numaralı ara kararı ile dosyanın tıbbi cihazlardan anlayan makine mühendisi ile sigortacı bilirkişiye tevdi edilerek hasarın poliçe kapsamında kalıp kalmadığı, meydana gelen hasarda davalının sorumluluğu bulunup bulunmadğı, hasar miktarının tespiti, temerrüt tarihinin saptanması ile davalının zaman aşımı itirazlarının yerinde olup olmadığı hususlarında rapor tanzim edilmesine karar verildiği, bilirkişi heyetinin 26/05/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
"helyum gazının yoğuşma marjını sürekli takip etmek gereklidir. Yoğuşma marjının düşmesi durumunda daha büyük hasarlara neden olmamak için parça yorulma ömrüne ulaşması beklenilmeden hem absorberin hem de ... in değiştirilmesi en uygun çözüm olacaktır.
Ancak yapılan incelemelerde, ekspertiz raporunda belirtilen süreler göz önüne alındığında söz konusu cihaz için absorber ve ... isimli parçaların faydalı ömürlerini tamamlanmasının beklendiği anlaşılmıştır. Teknik olarak her mekanik parçanın bir faydalı ömrü olduğu düşünüldüğünde bu tür MRI chazlarında en yoğun çalışan absorber ve ... isimli parçaların değiştirilmesi ile daha büyük hasar ve maliyet kaybının engelleneceği aşikardır. MRI cihazı üreticisi firmalar tarafından belirtilen sürelerde değiştirilmesi de önerilen bu parçaların sarf malzemeleri olduğu belirtilmektedir.
Elbette bu parçaların bir imalat hatası nedeniyle arıza yapması da söz konusu olabilir. Nitekim yapılan teknik incelemelerde değiştirilen parçaların hasar türü tespitinin yapılmadığı dosya içeriğinden anlaşılmakla birlikte, sözkonusu cihazın “sorunsuz çalışma süresi göz önünde bulundurulduğunda”, bu parçaların bir imalat hatası nedeniyle arıza yapması olasılığının çok zayıf olduğu, aksine daha çok faydalı ömür kaybından dolayı arıza yaptığı anlaşılmaktadır.
-Davacının müvekkili ile davalı sigorta şirketi arasında uyuşmazlık konusu ... () marka ... model, 2014 imal tarihli, ... seri numaralı MR cihazını, 16/07/2019 tarih ve ... nolu Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında ... A.Ş.'den temlik ile kiralanmış olduğu,
-18/06/2020 tarihi itibarıyla mülkiyet hakkının müvekkil şirkete geçmiş olduğu,
-Cihazın sigortalanması için; ... poliçe numaralı elektronik cihaz sigortası akdedilmiş olup söz konusu poliçede ... A.Ş. sigortalı sıfatına, müvekkil şirket sigorta ettiren sıfatına haiz olduğu,
-Müvekkilin belirlenen sigorta priminin ilk- taksitini belirlenen tarihte davalı sigorta şirketine ödediğinden poliçe geçerli hale geldiği,
-... model General Elektrik marka MRI cihazının 06.09.2019 tarihinde arızalandığı,
-Hasar Tazminatının tespitinde görülen Muafiyet ve Eksik Sigorta uygulamasının Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi genel ve özel şartlarına uygun olduğu,
-Davalı şirket tarafından görevlendirilen Makine Mühendisi — Sigorta Eksperi Gürkan Üzel tarafından “ ... parçasının Teminat harici olarak değerlendirildirildiği, ayrıca ... isimli parçanın da “ Hasar sebebinin kesin olarak belirlenememiş olmakla birlikte beklenen ortalama ömrünü doldurmadan yenilenmesi gerektiğinden olay hasar olarak değerlendirildiği ve ortalama ömür 5 yıl verildiği belirtilmekle beraber, ... mühendislerinden ... ömrü hakkında alınan ... parçalarının belirli bir değişim periyodu bulunmadığı performans durumuna göre değişimine karar verildiği bilgisi ile ... cihazlarında ... ömrünün 8 - 10 yıl arasında değerlendirilmiş ve 9650 teknik amortisman tenzil edilerek tazminat hesabına dahil edilmiş olduğu ”, ekspertiz çalışmasının iyiniyet çerçevesinde 61.269.75-TL olarak sigortalı menfaatine tamamlanmış olduğu,
-Davalı vekili tarafından Arabuluculuk anlaşmama tutanağından sonra davalı ile iletişime geçilerek ekspertiz raporuna konu 61.269,75.-TL'yi fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ödeneceğinin bildirildiği, eksper raporu ile tespit olunan 61.269.75.-TL hasar tazminat İbranamesinin 02.11.2021 tarihinde davacı ... Sanayi Ve Tic.Ltd.Şti. tarafından yetkili kılınan Müdürler Kurulu Başkanı ... ve Şirket Müdürü ... tarafından imza edilerek muvafakat edildiği, hasar tarihinde poliçede sigortalı görünen dava dışı sigortalı ... A.Ş.'ne, 05.11.2021 tarihinde tazminat tutarının ödendiği,
-Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları;
Teminat Dışında Kalan Haller Madde 3- e) “ Sigortalı kıymetlerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasından doğan aşınma ve yıpranmalardan veya çürüme, paslanma, korozyon, erezyon ve oksidasyondan, atmosferik vesair şartların sebebiyet verdiği tedrici bozulmalardan meydana gelen hasarlar” maddesi gereği bu parçaların sarf malzemesi kapsamında olmaları nedeniyle sigorta teminatı kapsamında değerlendirilmesinin poliçe kapsamındaki genel şartlara göre uygun olmadığı,
-Yapılan teknik öngörülere karşılık, ... mühendisleri tarafından, ... cihazlarında ... ömrünün 8-10 yıl arasında olabileceği değerlendirilmiştir. Bu nedenle, sigorta eksperi ... 'in 05.11.2019 tarih ve ... dosya nolu “Elektronik Cihaz Ekspertiz Raporunda” , “ ... ” parçasının teminat harici olarak kabul edilmesi gerektiği, ancak “ ...” parçasının ise %50 teknik amortismanın düşülerek tazminat hesabına dahil edildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle ekspertiz çalışmasının 61.269.75.-TL olarak sigortalı menfaatine tamamlanmış olması sigortalının kaybının nispeten karşılanmasına yönelik iyiniyet çerçevesinde bir davranış olduğu" yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görüldü.
Bilirkişi raporunun taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görüldü.
Davalı vekilinin 06/06/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Davacı vekilinin 21/06/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Mahkememizin 24/06/2022 tarihli ara kararı ile itirazlar doğrultusunda bilirkişi heyetinden ek rapor aldırılmasına karar verildiği, bilirkişi heyetinin 09/08/2022 tarihli ek raporunda sonuç ve özet olarak;
"1) Davacının müvekkili ile davalı sigorta şirketi arasında uyuşmazlık konusu ... () marka ... model, 2014 imal tarihli, ... seri numaralı MR cihazını, 16/07/2019 tarih ve ... nolu Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında ... A.Ş.'den temlik ile kiralanmış olduğu, 18/06/2020 tarihi itibarıyla mülkiyet hakkının müvekkil şirkete geçmiş olduğu,
2) Dava konusu ...-5 nolu poliçe ile 1.08.2019 / 11.06.2020 tarihleri arasında davacı adına EkBelge düzenlendiği, sigortalının dava dışı ... A.Ş. Sigorta ... Davacı ... Sanayi Ve Tic.Ltd.Şti.- Kiracı olarak tanımlanmış olduğu, Dava konusu hasar tutarının davacı ... Sanayi Ve Tic.Ltd.Şti yetkilileri tarafından ibra edilerek 06..09.2019 tarihinde sigortalı görünen ... A.Ş'.ne - 02.11.2021 tarihli ( 61.269.75.-TL'sı ) Tazminat makbuzu ile ödenmiş olduğu ,
3) Davalı tarafından; Hasar tazminatının geç ödenme nedeni davacının muvafakatname metnini ve MASAK evraklarını müvekkil sigorta şirketine göndermemesi olarak belirtildiği, davacının da “ hasar bedeli nedeni ile muvafakat etmediklerini” iddianamesinde ifade etmiş olduğu,
Sayın Mahkemenin davacının faiz talebi yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşılanmasını uygun bulduğu takdirinde bu hesaplamanın yapılabileceği ancak faiz alacak miktarının hesaplanmasının uzmanlık alanımız dışında olduğundan takdirin mahkemeye ait olduğu,
4) Bilirkişi Raporu Varsayıma Dayalı Olarak, Salt Farazi Eksper Raporu Doğrultusunda Tanzim Edilmiştir itirazı ile ilgili olarak;
Eksperler konusunda uzman, Hazine Müsteşarlığı tarafından kabul gören mesleklerinde tarafsız bilirkişilerdir. Rapor çalışmamız esnasında dava konusu ile ilgili birinci derecede bilgi içeren rapor dava dosyasında mevcut olan eksper raporudur ve değerlendirmelerimizde esas alınmış hususlar olması olağandır.Heyetimizin çalışması yeniden tespit yapmak değil, hasarın meydana gelme nedenlerinin ve poliçe teminatlarının değerlendirilmesi konularında kanaat oluşturmaktır.
Ayrıca daha önceki raporda belirtildiği gibi, hasarın olduğu anda bilirkişiler cihaz üzerinde bir teknik araştırma şansına sahip olamamışlardır. Bu nedenle mahkemenin talebi ile oluşturulan bir bilirkişi heyetinin cihaz hasarından çok sonra bu görevi yapıyor olması nedeniyle değerlendirmelerini ancak ekspertiz raporu ve teknik dokümanlar üzerinden yapabileceği de aşikardır.
Aslinda bilirkişi raporunda daha önce de,
“... isimli parçanın soğutma kapasitesinin her yıl 9610 düştüğü teknik araştırmalar ile firmalar tarafından da belirlenmiştir. Aslında ... isimli parçanın verimin çalışma süresine bağlı olarak düşmeye başlaması dikkatli bir inceleme ile görüntülerden anlaşılabilir. Sözkonusu MRI cihazının farklı firmalara göre farklı sürelerin önerilmesine karşılık ortalama 4 yıllık verimli çalışma süresi göz önüne alındığında bu parçanın yorulma ömrünü tamamladığı anlaşılmaktadır. Nitekim ekspertiz raporunda sözkonusu MRI cihazının yapılan ölçümlerinde helyum gazının % 63.74 civarında olduğu belirlenmiş olup helyum gazının önemli miktarının yoğuşmadığı ve bu nedenle uygun kapasitede soğutma işlemini gerçekleştirilmediği anlaşılmaktadır” şeklinde bilirkişi görüşü bildirilmiştir.
Normal bir günlük çalışma saati kapsamında cihaz 30.000 Saat ömrünü tamamladığı da ... firması tarafından ve expertiz raporunda açıkça belirtilmiştir. Dolayısıyla sarf malzemeleri açısından normal ekonomik çalışma süresini tamamladığı üretici firma tarafından belirtilen bir cihazın, daha erken dönem de hasar verdiğini iddia etmek dosya içeriğinde yeralan teknik dökümanlar yardımıyla belirlenebilecek bir durum değildir. Ayrıca bu durumu ispatlayacak bir süreçin de ortaya çıktığı teknik detaylar dosya içeriğinde görülmemiştir. Aksine yapılan helyum gazı ölçümlerinde ... gazının %63.74 civarında olduğu belirlenmiş ve yeterli miktarda helyumun sıvı faza geçemediği anlaşılmıştır. ... gazı yeteri kadar sıvılaştırılamadığından malesef soğutma görevini gerçekleştirememiştir.
Teknik olarak hasarın nedeninin, oldukça kritik öneme sahip sarf malzemelerinin yaklaşık ömür sürelerinin dolması beklenilmeden daha önce değiştirilmemesi olduğu düşünülmektedir. Nitekim çekilen görüntü kalitesinin de belli bir oranda her yıl gittikçe düştüğü bilinmektedir, raporumuzda değişikliğe gidilecek bir durum görülemediği kök raporumuzda ifade edilen görüşlerimizi koruduğumuzu beyan ederiz." yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görüldü.
Bilirkişi ek raporunun taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görüldü.
Davacı vekilinin 07/09/2022 tarihli bilirkişi ek raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesini sunmuş olduğu görüldü.
Davalı vekilinin 16/09/2022 tarihli bilirkişi ek raporuna karşı beyan dilekçesini sunmuş olduğu görüldü.
Mahkememizin 13/09/2022 tarihli ara kararı ile alınan bilirkişi raporu ve ek raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmış olup, davacı vekilinin yeni bir bilirkişi heyetinden rapor aldırılması talebinin kabulü ile dosyanın SMMM, Makine Mühendisi (Tıbbi Cihaz Uzmanı) ve Sigorta Uzmanından oluşan 3 kişilik yeni bilirkişi heyetine tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, dosyadaki tüm deliller hep birlikte değerlendirilmek suretiyle hasarın poliçe kapsamında kalıp kalmadığı, meydana gelen hasarda davalının sorumluluğu bulunup bulunmadğı, hasar miktarının tespiti, temerrüt tarihinin saptanması ile davalının zaman aşımı itirazlarının yerinde olup olmadığı hususlarında rapor tanzim edilmesinin istenmesine karar verildiği, dosyanın yeni seçilen bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyetinin 28/11/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
"1) ... " parçasının teminat harici olarak kabul edilmesi gerektiği,
2) ... Kit, Sumitomo ..." parçası hk., ... mühendisleri tarafından, ... cihazlarında ... ömrünün 8-10 yıl arasında olabileceği değerlendirilmiş olduğu, buna mukabil cihazın sorunsuz çalışma süresi olan 4 yıl göz önünde bulundurulduğunda, %50 teknik amortismanın düşülerek tazminat hesabına dahil edildiğinin anlaşıldığı, bu nedenle ekspertiz çalışmasının 61.269.75.-TL olarak sigortalı menfaatine tamamlanmış olması, sigortalının kaybının nispeten karşılanmasına yönelik iyiniyet çerçevesinde bir davranış olduğu
3) Böylece, dosyaya sunulu 26.05.2022 tarihli bilirkişi raporunda yer alan kanaate iştirak edilmiş olduğu, işbu rapora yapılmış itirazların ise yukarıdaki kanaatimize etkili olacak maddi olgulara haiz olmadığı.
4) Davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa 05.11.2021 tarihinde 61.269,75 TL ödeme yapıldığı, davalı sigorta şirketinin 21.10.2019 tarihinde temerrüte düştüğü ve temerrüt tarihinden ödeme tarihine kadar işleyen ticari faizinin 19.538,94 TL olarak tespit edildiği," yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görüldü.
Bilirkişi raporunun taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görüldü.
Davacı vekilinin 13/12/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Davalı vekilinin 20/12/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
GEREKÇE:
Dava; Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan manyetik görüntüleme cihazında meydana gelen hasardan kaynaklı tazminat talebine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı ve mahkememizce aldırılan bilirkişi raporları hep birlikte değerlendirildiğinde; ... sayılı Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi davalı ... Sigorta A.Ş tarafından düzenlendiği, poliçede sigortalı ... A.Ş. olarak yer almış olup, davacı ... Ltd. Şti. meydana gelen hasara ilişkin olarak ... A.Ş'den 02/12/2021 tarihinde temlikname aldığı, sigortalı firma hasara ilişkin tüm talep ve dava haklarını ... Ltd. Şti'ne temlik ettiği anlaşılmıştır.... model ... marka MRI cihazının 06.09.2019 tarihinde arızalandığı, Hasar Tazminatının tespitinde görülen Muafiyet ve Eksik Sigorta uygulamasının Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi genel ve özel şartlarına uygun olduğu, Davalı şirket tarafından görevlendirilen Makine Mühendisi Sigorta Eksperi ... tarafından “ ... parçasının Teminat harici olarak değerlendirildirildiği, ayrıca ... isimli parçanın da “ Hasar sebebinin kesin olarak belirlenememiş olmakla birlikte beklenen ortalama ömrünü doldurmadan yenilenmesi gerektiğinden olay hasar olarak değerlendirildiği ve ortalama ömür 5 yıl verildiği belirtilmekle beraber, ... mühendislerinden ... ömrü hakkında alınan ... parçalarının belirli bir değişim periyodu bulunmadığı performans durumuna göre değişimine karar verildiği bilgisi ile ... cihazlarında ... ömrünün 8 - 10 yıl arasında değerlendirilmiş ve 9650 teknik amortisman tenzil edilerek tazminat hesabına dahil edilmiş olduğu ”, ekspertiz çalışmasının iyiniyet çerçevesinde 61.269.75.-TL olarak sigortalı menfaatine tamamlanmış olduğu anlaşılmıştır.
Sigorta firması ile sigortalayan arasında dava konusunu oluşturan, ... model, 2014 imal tarihli, ... seri numaralı MRI cihazının iki farklı parçası olduğu anlaşılmaktadır. Bu parçaların “...” ve “...” olarak isimlendirilen parçalar olduğu belirlenmiştir. Söz konusu MRI cihazının, ... dosya numarası ve 05.11.2019 tarihli “Elektronik Cihaz Ekspertiz Raporu”na göre 2014 yılı üretimi olduğu, 2015 yılı başından itibaren faal durumda çalıştığı belirtilmiştir.
Mahkememizce 28.11.2022 tarihli aldırılan bilirkişi raporunda; Dava konusu hasarın oluşumunda arızalanan parçaların incelenmesinde; ... süper iletken seviyesinde soğuk tutarken sıcaklığı yükselen helyum gazının, tekrar yoğunlaşarak sıvı hale geçmesini sağlayan eleman olup kullanıma bağlı olarak her yıl yoğunlaştırma kapasitesinin azalmakta olduğu, çeşitli yayınlarda yıllık %10 civannda yoğunlaştırma kapasitesinin azaldığı bilgisi yer almakta ise de ortalama ömür 5 yıl verilmektedir. ... marka MR cihazlarında, son yıllar da bu sürenin uzatıldığı bilgisi alınmakta olduğu, ...; Bir tür filtre olup ...'e saf helyum gazı geçişini sağlayan bir parça olup kompresorden gelen yağ ve diğer kirletici tanecikleri tutmaktadır. Bazı yayınlarda yıllık değişimi tavsiye edilmektedir. ... firması 30.000 saat ömür belirlemektedir. Bu tür makinalar, yılda yaklaşık 8.000 saat çalışmakta olup 3.5 yıl içinde parça ömrünü tamamlamakta olduğu, ... parçalarının belirli bir değişim periyodu bulunmadığı ancak performans durumuna gore değişimine karar verildiği anlaşılmış olduğu, nitekim ekpertiz raporunda sözkonusu MRI cihazının yapılan ölçümlerinde helyum gazının % 63.74 civarında olduğu belirlenmiş olduğu, bu durumun helyumun, gaz fazında kaldığını yeterince yoğunlaştırılamadığını ve basıncın yükseldiğini, helyum hattı üzerinde bulunan emniyet valfinin de basınç yükseldiğinde tehlike yaratmamak için valften gazı dışarıya desarj ettiği, böylece helyum gazının önemli miktarının yoğuşmadığı ve bu nedenle uygun kapasitede soğutma işlemini gerçekleştirilmediğinin anlaşılmakta olduğu, ... "... " tanımlı parçanın görevi ise filtreleme yapmak olduğu, Çevrim sırasında Helyum içindeki partiküllerin tutulmasını veya sistemdeki kompresörünün içindeki yağın ...’e geçmesini engellediği, MRI cihazının ...ini yıllık olarak değiştirmek, yağın kompresöründen çıkıp soğuk ...’e ulaşarak kirletme olasılığını azaltan, yalnızca saf helyumun geçmesine izin veren son filtrasyon önlemi olduğu, ancak herhangi bir filtre gibi, adsorbe edici doygunluğa ulaştığında etkinliği azalır ve kirlenme olasılığının arttığı, bu durumda filtrasyon işlemi tam olarak yapılamaz ve soğuk ... verimliliği hızla azalabilir ve hasara neden olabildiği, bu nedenle, helyum gazının yoğuşma marjını sürekli takip ederek marjının düşmesi durumunda daha büyük hasarlara neden olmamak için parça yorulma ömrüne ulaşması beklenilmeden hem absorberin hem de ...in değiştirilmesi en uygun çözüm olduğu, teknik olarak her mekanik parçanın bir faydalı ömrü olduğu düşünüldüğünde, bu tür MRI chazlarında en yoğun çalışan absorber ve ... isimli parçaların değiştirilmesi ile daha büyük hasar ve maliyet kaybının engelleneceği tespit edilmiştir.
Buna göre, Elektronik Cihazlar Genel Şartları 3. Maddesi teminat dışında kalan halleri belirlemiş olup, sigortalı kıymetlerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasında doğan aşınma ve yıpranmalardan veya çürüme, paslanma, horozyon, erezyon ve oksidasyondan, atmosferik vs şartların sebebiyet verdiği tedrici bozulmalardan kaynaklı hasarlar teminat dışı bırakılmıştır. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporlarında yapılan incelemelerde, ekspertiz raporunda belirtilen süreler göz önüne alındığında söz konusu cihaz için absorber ve ... isimli parçaların faydalı ömürlerini tamamlanmasının beklendiği anlaşılmıştır. Teknik olarak her mekanik parçanın bir faydalı ömrü olduğu düşünüldüğünde bu tür MRI chazlarında en yoğun çalışan absorber ve ... isimli parçaların değiştirilmesi ile daha büyük hasar ve maliyet kaybının engelleneceği aşikardır. MRI cihazı üreticisi firmalar tarafından belirtilen sürelerde değiştirilmesi de önerilen bu parçaların sarf malzemeleri olduğu belirtilmekte olup bu parçaların bir imalat hatası nedeniyle arıza yapması da söz konusu olabiliceği ve teknik incelemelerde değiştirilen parçaların hasar türü tespitinin yapılmadığı dosya içeriğinden anlaşılmakla birlikte, sözkonusu cihazın “sorunsuz çalışma süresi göz önünde bulundurulduğunda”, bu parçaların bir imalat hatası nedeniyle arıza yapması olasılığının çok zayıf olduğu, aksine daha çok faydalı ömür kaybından dolayı arıza yaptığı anlaşılmaktadır. Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları Madde 3-e gereği bu parçaların sarf malzemesi
kapsamında olmaları nedeniyle sigorta teminatı kapsamında değerlendirilmesinin poliçe kapsamındaki genel şartlara göre uygun olmadığı anlaşılmış olup ... ; "" parçasının teminat harici olarak kabul edilmesi gerektiği, ... " parçası hk., ... mühendisleri tarafından, ... cihazlarında ... ömrünün 8-10 yıl arasında olabileceği değerlendirilmiş olduğu, buna mukabil cihazın sorunsuz çalışma süresi olan 4 yıl göz önünde bulundurulduğunda, %50 teknik amortismanın düşülerek tazminat hesabına dahil edildiğinin anlaşıldığı, bu nedenle ekspertiz çalışmasının 61.269.75.-TL olarak sigortalı menfaatine tamamlanmış olması, sigortalının kaybının nispeten karşılanmasına yönelik iyiniyet çerçevesinde bir davranış olduğu kanaatine varılmakla; aldırılan bilirkişi raporları doğrultusunda davacının davalıdan talep edebileceği alacağı bulunmadığı gözetilerek; davanın reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır. (...)" " ve (14). Fıkrası: " Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: 2021/ ... sayılı dosyasından arabulucuya 1.320,00-TL tarife bedeli üzerinden ödeme yapıldığı tespit edilerek her iki tarafın arabuluculuk ilk oturumuna katıldıkları ve davanın reddine karar verildiği gözetilerek; davacı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70-TL karar harcının peşin yatırılan 2.207,64-TL'den mahsubu ile fazla yatırılan 2.126,94-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından iş bu dava sebebiyle yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından iş bu dava sebebiyle yapılan 100,00-TL posta giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap ve takdir olunan 20.390,75-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Artan Gider Avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/12/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza