T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/668 Esas
KARAR NO: 2022/569
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 22/11/2021
KARAR TARİHİ: 21/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının ... Bankası Bor Şubesi'nden kredi çekerek ...plakalı traktör satın aldığını, kredi çekilen bankanın alacağını garanti altına almak için davalı sigorta şirketinden davacı adına 14/09/2017 tarihinde başlamak üzere her yıl yenilenen daini mürtehinli kasko poliçesi yaptığını, poliçelerin ödemelerinin kredi çekilen bankaca davacının kredi ödemeleri ekstresine yansıtılarak yapıldığını, davacının kredi ödemelerini yaparken hem kredi borcunu hem de poliçe ödemelerini yaptığını, kasko poliçesi her yıl yenilenerek 14/09/2020 tarihine kadar aktif kaldığını fakat banka tarafından kaskonun son priminin ödenmediğini, davacının aracının 11/10/2020 tarihinde sebebi bilinmeyen bir yangın sonucu yanarak kullanılmaz hale geldiğini, yangın tarihinde aracın kasko sigortasının devam ettiğini, sadece ödenmeyen prim borcu olduğunu, yangından 4 gün sonra davacının prim borcunu ödemek için ...Bankası Bor Şubesi'ne gittiğinde sözleşmenin bittiği iddiasıyla karşılaştığını ve ödemenin alınmadığını, sigorta şirketine hasar dosyası açtırmak için yapılan başvurunun geçerli bir kasko sigortası olmadığı iddiasıyla reddedildiğini, arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşma sağlanamadığını beyan ederek davanın T.C. ...Bankası A.Ş.'ye ihbar edilmesini, davalı sigorta şirketinden şimdilik 100,00-TL kasko tazminatının faizi ile tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; ... plakalı aracın kaza tarihini kapsayan poliçesi bulunmadığını, araca 14/09/2019 tarihinde poliçe düzenlendiğini, primlerin ödenmemesi üzerine 27/11/2019 tanzim tarihli ek belge ile başlangıç tarihinden itibaren poliçenin kökten iptal edildiğini, poliçe başlangıç tarihi olan 14/09/2019 tarihinden itibaren geçersiz kılındığını, davacının 14/09/2019 başlangıç tarihli poliçesi için prim borcunu ödemediğini, davalı şirketin poliçe nedeniyle sorumluluğunun kalmadığını beyan ederek davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı vekili dava dilekçesi ekinde...plakalı araca ait ruhsat fotokopisini ve olay yeri tutanak fotokopisini sunmuş olduğu görüldü.
Davacı vekilinin 30/11/2021 tarihli dilekçesi ekinde arabuluculuk tutanağının bir suretini ve davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya ait e mail çıktısını sunmuş olduğu görüldü.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi ekinde ...numaralı 14/09/2019 başlama tarihli 14/09/2020 zeyil bitiş tarihli poliçe fotokopisini sunmuş olduğu görüldü.
Mahkememizin 23/11/2021 tarihli tensip tutanağının 17 numaralı ara kararı ile davanın T.C. ...Bankası A.Ş.'ye ihbarına karar verildiği ve ihbar edildiği görüldü.
T.C. ...Bankası A.Ş.'ye yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta davacının kullanmış olduğu krediye ait 14/09/2017 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi'nin fotokopisini sunmuş olduğu görüldü.
Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi'ne yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta ... plakalı araca ait yapılan sorgulamada 11/10/2020 tarihini kapsayan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçe bilgisinin, Kasko Sigortası poliçe bilgisinin, İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası ve ...Kart poliçe bilgilerinin araştırıldığının ve kaydının bulunmadığının bildirildiği görüldü.
Davacı vekilinin 23/03/2022 tarihli dilekçesi ekinde davalı sigorta şirketine yapılan 16/03/2022 tarihli online başvurunun ve sigorta şirketinin cevabı ile 21/03/2022 tarihinde yapılan fiziki başvurunun fotokopilerini sunmuş olduğu görüldü.
T.C. ...Bankası A.Ş.'ye yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta davacının kullanmış olduğu krediye istinaden hesap ekstresinin, davacı adına düzenlenmiş ...raktör Genişletilmiş Kasko Sigorta Zeyilnamesinin, ...numaralı...Traktör Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesinin, ... numaralı...Traktör Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesinin, ... numaralı ...raktör Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesinin fotokopilerinin sunulmuş olduğu görüldü.
Mahkememizin 25/03/2022 tarihli ara kararı ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyetinin 13/06/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
1-Dava konusu ... plakalı, davacı ... adına olduğu görülen Traktörün davacının kullanmış olduğu kredi nedeni ile, ...olarak Dava dışı TC...Bankası Bor Şubesi tarafından davalı ...Sigorta A.Ş.'ne ( Eski unvanı ...Sigorta A.Ş.) ... nolu, 14.09.2017-14.09.2018 başlangıç ve bitiş tarihli (1. Yıl ) ... Traktör Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınmış olduğu,
2-14.09.2018-14.09.2019 (2.Yıl ) tarihinde poliçenin yenilenmiş ve devam etmiş olduğu, 14.09.2019- 14.09.2020 tarihinde düzenlenen (3. Yıl) poliçenin 27.11.2019 tarihinde prim borcu nedeni ile başlangıçtan iptale alındığı,
3-27.11.2019 tarihinde prim borcu nedeni ile başlangıçtan iptale alındığı, görülen poliçenin davacıya teslim edildiğini ve prim borcunun bulunduğu ihtarının yapıldığını gösteren bir bilginin dosya içeriğinde görülemediği, dava konusu hasarın meydana geldiği 11.10.2020 tarihinde ise (14.09.2019-14.09.2020 / 4.Yıl ) aracın Kasko poliçesinin bulunmadığı , davalı sigorta şirketinin kusurlu olduğu,
4- Davacı ...Bankas... Hesap Ekstresinden tespit ; 14/09/2019 (ödeme başlangıç vadesi) ile “Prim alacağının muacceliyet gününden itibaren üç ay içinde..” yazdığı 14/12/2019 tarihine kadar olduğu ve bu süre arasın da hesap ekstresinden tespit ile hesapta para olup olmadı. 14/09/2019-14/12/2019 arasında farklı tarihler de yatırılan paraların ; (270.-, 50.-50.- 9.500.-170.-,175.-TL ) Toplam 10.215.- TL olduğu ve bu ödemelerin kredi kartına, kartın faizine, krediye, kredinin faizine ve kredi için yapılan hayat sigortası yenileme primi olarak mahsup edildiğinin tespit edildiği, 3 aylık süre için de farklı tarihlerde hesap bakiyesinin kasko primlerinin tahsilatı için yeterli olmasına rağmen tahsilatın yapılmadığı ,
5- Davacının aracının yanması sonucu zararı 90.000.-TL olduğu, yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görüldü.
Bilirkişi raporunun bir suretinin taraf vekillerine usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görüldü.
Davalı vekilinin 17/06/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Davacı vekilinin 23/06/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Mahkememizin 24/06/2022 tarihli ara kararı ile dosyanın bilirkişi heyetine tevdi ile ek rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiş olup, bilirkişi heyetinin 13/07/2022 tarihli ek raporunda sonuç ve özet olarak;
1- Dava konusu ... plakalı, davacı ...adına olduğu görülen Traktör davacının kullanmış olduğu kredi nedeni ile, aracı kurum olarak dava dışı ...Bankası Bor Şubesi tarafından davalı... Sigorta A.Ş.'ne Kasko Sigorta poliçesi ile sigorta yaptırılmıştır.
Bankalar alacaklarını teminat altına almak için kredi verdikleri aracın ağır hasar görmesi, çalınması yanması v.b. durumunda sigorta şirketinden kullanılan kredi karşılığında zararı karşılayabilmek için Kasko sigortasını zorunlu tutarak bizzat poliçelerin tanziminde aracılık yapmaktadırlar ve bu nedenle ...olarak poliçelerde serh düşülmektedir.
Davaya konu hadisede de bu durum yaşanmış olup araç kredisinin kullanıldığı dava dışı ... Bankası Bor Şubesi tarafından 14.09.2017 — 14.09.2018 senesinde 1. Yıl Kasko Sigorta poliçesi düzenlenmiş ve primi peşin olarak 18.09.2017 tarihinde 560.42.- + 100.76.- = 661.18.- olarak hesaptan alınmış görünmektedir.
Aynı şekilde 14.09.2018 — 14.09.2019 - 2. Yıl poliçe yenilemesi yapılmış ve 11.10.2018 tarihinde yine peşin olarak 526.48.- tutar hesaptan alınmış görünmektedir.
14.09.2019 -14.09.2020 tarihli 3. Yıla ait poliçe ile ilgili ise ; poliçenin yine taznim edildiği dava dışı aracı kurumun poliçe takibinde prim tahsilatı ile ilgili olarak işlem yapmamış olduğu, davalı sigorta şirketinin sigorta poliçesinin iptale alması ile ilgili bir işlem yapılmadığı, kredinin devam etmiş olduğu görülen bu süreçte sigortalının bu hususta bilgilendirilmediği ve poliçe iptali sonrasında vade sonunda yine yeni poliçenin de bu sebeple düzenlenmemiş olduğu görülmektedir. Bu hususta poliçeyi tanzim eden aracı kurum banka şubesi ve davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğu ve müteselsilen kusurlu olduğu,
2- Kaza tarihindeki araç rayiç değerinin kök raporda tespit edildiği ,
3- Banka hesap ekstresinin denetime açık bir şekilde kök raporda detaylandırıldığı, raporumuzda değişikliğe gidilecek bir durum görülemediği yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görüldü.
Bilirkişi ek raporunun bir suretinin taraf vekillerine usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görüldü.
Davacı vekilinin 18/07/2022 tarihli bilirkişi ek raporuna karşı beyan dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Davalı vekilinin 03/08/2022 tarihli bilirkişi ek raporuna karşı itiraz dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.
Davacı vekilinin 02/09/2022 tarihli bedel arttırım dilekçesinin dosyada olduğu ve dilekçenin davalı vekiline tebliğ edilmiş olduğu görüldü.
GEREKÇE:
Dava; kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Davacının ...plakalı aracının kullanmış olduğu kredi nedeni ile dain-i mürtehin olarak dava dışı ...Bankası A.Ş. Bor Şubesi tarafından davalı ... Sigorta A.Ş. (eski unvanı ...Sigorta A.Ş.)'ne ... numaralı 14/09/2017 - 14/09/2018 tarihli ...Traktör Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığı, 14/09/2018 - 14/09/2019 tarihlerini kapsar poliçenin yenilendiği, 14/09/2019 - 14/09/2020 tarihinde düzenlenen poliçenin 27/11/2019 tarihinde prim borcu nedeni ile başlangıçtan iptale alındığı, iptale alınan poliçenin davacıya teslim edildiği ve davacıya prim borcunun bulunduğu ihtarının yapıldığına dair bir bilginin dosyada olmadığı, dava konusu hasarın meydana geldiği 11/10/2020 tarihinde aracın kasko poliçesinin bulunmadığı, sigorta şirketinin kusurlu olduğu, 14/09/2019 ödeme başlangıç vadesi ile "Prim alacağının muacceliyet gününden itibaren üç ay içinde" yazdığı 14/12/2019 tarihine kadar olduğu ve bu tarihler arasında hesap ekstresinin incelenmesinde farklı tarihlerde yatırılan paraların toplam 10.215,00-TL olduğu, bu tutarlar ile kredi kartı, kartın faizi, kredi, kredinin faizi ve kredi için yapılan hayat sigortası yenileme primi olarak mahsup edildiği, 3 aylık süre içinde farklı tarihlerde davacının hesap bakiyesinin kasko primlerinin tahsilatı için yeterli olmasına rağmen tahsilatın yapılmamış olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi mraporunda ;davaya konu hasar gören... plaka sayılı araç 2017 model, ...marka, ... tipinde, 2930 cm3 motor hacmi olan kabinli traktör olduğu, ikinci el araçların rayiç değerleri, aracın marka ve modeline, kilometresine, kullanım ve bakım şartlarına, günün ekonomik koşullarına göre değişiklik gösterdiğinden bu özellikleri net olarak bilinmeyen araçların ortlama değerleri esas alınarak fiyatlarının belirlenmesi uygun görülmekle; eski tarihli değerin tespiti için döviz kurları ve günün ekonomik koşulları dikkate alınarak hesaplama yapılmış olup olay tarihinde 1 USD = 7,86-TL olup bilirkişi raporunun alındığı tarih itibariyle 14,80 olduğundan döviz artış oranı 1,88 olduğu hesaplanmıştır. Araç üretimlerinin de düşmesi nedeni ile araçların belirtilen tarih aracındaki artış oranının döviz kurundan daha yüksek olarak 2,0 olduğu kabul edilmiş, dava konusu traktörün bu günkü rayiç değeri 180.000.-TL olduğu internet siteleri satış tekliflerinde görüldüğünden, olay tarihinde aracın piyasa rayiç değerinin 180.000 / 2 — 90.000.-TL dolayında olduğu sonuna varılmıştır.
Genel Kredi Sözleşmesinin 12 / b maddesi uyarınca ''Müşteri, teminatların sigorta edilip edilmediğini, sigortalı malın niteliğine göre sigorta ettirilmesi gereken rizikoları karşılayıp karşılamadığını, sigortanın süresini, süresi biten sigortaların yenilenip yenilenmediğini takip ile yükümlü olup, müşterinin anılan sigortaları yaptırmaması veya süresinde sigortaları yenilememesi halinde, Bankanın söz konusu sigortayı re'sen yaptırmaya/yenilemeye hakkı vardır. Ancak bu husus, banka için bir mecburiyet teşkil etmeyecektir . Teminatların hiç sigorta ettirilmemesinden, değerinden az mveya banka alacağını karşılamayacak bir bedelle sigorta ettirilmesinden yahut bazı rizikolara karşı sigorta ettirlmemesinden bankanın hiç bir sorumluluğu olmayacaktır.” şeklinde taraflarca akdedildiğinin tespit edilmiştir. Yine 14/09/2019 ödeme başlangıç vadesi ile “Prim alacağının muacceliyet gününden itibaren üç ay içinde..” yazdığı 14/12/2019 tarihine kadar olduğu ve bu süre arasında hesap ekstresinden tespit ile hesapta para olup olmadığının tespiti; 14/09/2019-14/12/2019 arasında farklı tarihler de yatırılan toplam 10.215.- TL'nin ve bu ödemelerin kredi kartına , kartın faizine , krediye, kredinin faizine ve kredi için yapılan hayat sigortası yenileme primi olarak mahsup edildiği tespit edilmiştir.
Buna göre; Sigorta sözleşmesi, sigorta ettirenin ödeyeceği prim karşılığında, sigortacının, sözleşme süresi boyunca sigortalının gerçekleşecek riziko neticesinde uğrayacağı zararı gidermek üzere çeşitli teminatlar sunmayı üstlendiği sözleşmedir. Prim ödeme borcu ifa edilmediği takdirde sigortacı tarafından ifası talep ve dava edilebilir nitelikte olduğundan tamamen borç niteliğindedir. Sigorta ettirenin prim ödeme borcu 6102 sayılı TTK'nın 1430 ila 1434 hükümleri arasında primin ödenme zamanı, ödenme yeri, indirilmesi ve ödenmemesinin sonuçlarını kapsar şekilde düzenlenmiştir. TTK.m.1431/1 hükmü uyarınca; sigorta priminin tamamının, taksitle ödenmesi kararlaştırılmışsa ilk taksitin sözleşme yapılır yapılmaz ve poliçenin teslimi karşılığında ödenmesi gerekir. Ödeme zamanı sigorta poliçesinin sigortalıya teslimi anıdır. TTK.m.1431/2 hükmü uyarınca izleyen taksitlerin ödeme zamanı, miktarı ve priminin vadesinde ödenmemesinin sonuçları, poliçe ile birlikte yazılı olarak sigorta ettirene bildirilir veya bu şartlar poliçe üzerine yazılır. Sigorta ettiren prim borcunu eğer toptan ödenecekse tamamını, taksitle ödenecekse ilk taksitini poliçe teslim edildiği anda ödemediği takdirde temerrüde düşer. Sigortacı da bu durumda kanun veya sözleşmeyle kendine tanınan haklarını kullanma firsatı kazanmış olur. İlk primin ödenmemesinin sonuçları TTK.m.1434/1 uyarınca, TTK.m.1431 hükmüne uygun olarak istenilen sigorta primini ödemeyen sigorta ettiren temerrüde düşer. Sonraki primlerin ödenmesinde temerrüt halinin sonuçları TTK.m.1434/3 ve 4 hükümlerinde düzenlenmektedir. TTK.m.1434/3 hükmü uyarınca, izleyen primlerden herhangi biri zamanında ödenmez ise, sigortacı sigorta ettirene, noter aracılığı veya iadeli taahhütlü mektupla on günlük süre vererek borcunu yerine getirmesini, aksi hâlde, süre sonunda, sözleşmenin feshedilmiş sayılacağını ihtar eder. Bu sürenin bitiminde borç ödenmemiş ise sigorta sözleşmesi feshedilmiş olur. Sigortacının, sigorta ettirenin temerrüdü nedeniyle Türk Borçlar Kanunu'ndan doğan diğer hakları saklıdır. Dosya üzerinde yapılan incelemede taraflar arasında 3 adet sigorta poliçesi düzenlendiği, poliçelerin sigortalıya teslim edildiğine dair herhangi bir belgenin bulunmadığı gibi prim borcu bulunduğu ihtarının yapıldığını gösteren bilgininde mevcut olmadığı ve davalı sigorta şirketinin kusuru olduğu anlaşılmış olup bilimsel denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile yapılan hesaplama doğrultusunda; davacının aracının yanması sonucu ortaya çıkan zararın 90.000,00-TL olduğu anlaşılmış olmakla; talep artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulü ile 90.000,00 TL tazminatın dava tarihi olan 22/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır. (...)" " ve (14). Fıkrası: " Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak ...Dava Şartı Dosya No:.. sayılı dosyasından arabulucuya 1.320,00-TL tarife bedeli üzerinden kesilen 17/11/2021 tarih ve 129 sıra nolu Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek davalı tarafın arabuluculuk ilk oturumuna katıldığı ve davanın kabulüne karar verildiği gözetilerek; davalı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
DAVANIN KABULÜ ile,
1-90.000,00 TL tazminatın dava tarihi olan 22/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 6.147,90-TL Karar ve İlam Harcından, peşin harç ve tamamlama harcının toplam olan 1.599,30-TL'nin mahsup edilerek eksik kalan 4.548,60-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince 14.400,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından bu dava sebebi ile aşağıda dökümü yapılan 4.705,30-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/09/2022
Katip
¸e-imza
Hakim
¸e-imza
YARGILAMA GİDERLERİ HARÇ BEYANI
59,30 TL BAŞVURMA HARCI 59,30 TLPEŞİN HARÇ
59,30 TL PEŞİN HARÇ 1.540,00 TL TAMAMLAMA HARCI
1.540,00 TL TAMAMLAMA HARCI + 4.548,60 TL EKSİK HARÇ
8,50 TL VEKALET HARCI 6.147,90 TL KARAR VE İLAM
2.850,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ HARCI
+ 188,20 TL TEBLİGAT ÜCRETİ
4.705,30 TL TOPLAM