T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/114 Esas
KARAR NO: 2023/257
DAVA: Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)
DAVA TARİHİ: 28/12/2018
KARAR TARİHİ: 10/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 11/2013 tarihinden itibaren '... Mah. ... sok No: ... /İstanbul' adresinde faaliyet gösterdiği, müvekkili şirketin elektirik faturalarını düzenli ödediğini, 23/10/2018 tarihinde ... kaçak elektirik kullanımına ilişkin tutanak tuttuğunu ve ceza tahakkuk ettiğini, ... tarafından tutulan tutanağın şirket içinde çalışan yetkili olmayan kişiye verilmiş olduğunu, ... çalışanları tarafından sadece tutanak düzenlendiğini müvekkiline herhangi bir fatura gönderilmediğini, müvekkilinin bu cezaya ilişkin bilgisinin 21/11/2018 tarihinde olduğunu, tahakkuk ettirilen cezaya ilişkin müvekkilinin bilgilendirilmesi gerektiğini, verilen cezanın hukuka aykırı olduğunu, davacının kaçak elektirik kullanmadığını, denetim görevini yerine getirmeyen ...'ın bu durumda kusurunun bulunduğunu, müvekkili şirketin elektrik tesisatına müdahalesinin bulunmadığını bu nedenlerle müvekkili adına tahakkuk ettirilen kaçak cezasının iptaline, müvekkilinin ödemiş olduğu fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 6.000,00.-TL 'nin ...'tan alınarak taraflarına verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde;davacının kaçak elektirik kullanmadığı beyanının yerinde olmayıp müvekkişi şirket kayıtlarında yapılan incelemede bu hususların tespit edildiği, dava konusu adreste 23/10/2018 tarihinde yapılan kontrolde sayaca bağlı gerilim uçlarından R fazı ile S fazı yerleri ters bağlı olduğu tespit edildiği, ... nolu kaçak tespit tutanağının düzenlendiğini, ... cihazı ile yapılan testte sayaçtaki hatalı bağlantının %30-31 oranında eksik kayıt yaptığının tespit edildiğini, ilgili tutanağa istinaden ... kayıtlarında yapılan incelemede 16/04/2018 tarihinde R ve S fazına ait gerilim uçlarının değiştirildiği, bu tarihten itibaren kaçak kullanımın olduğunun tespit edildiği, 23/10/2018-26/09/2018 tarihleri arasında sayacın hata oranı ile sayacın kaydettiği tüketim bilgilerinin oranına göre 7.315 kwh karşılığı ek tüketim tahakkuku yapılarak faturalar tahakkuk ettirildiği, dava konusu tespit ve tahakkukların yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda olduğu, davacının dava konusu cezadan elektrik kesintisi yapılacağı sırada haberdar olduğunu, şirketinin devamını sağlamak için tahakkuk ettirilen cezayı ödemek zorunda kaldığını, davacı yanın ihtirazi kayıt koymadan ödemede bulunduğu bedellerin geri iadesini talep etme hakkı bulunmadığını belirterek haksız ve yersiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Elektrik mühendisi alanında uzman bilirkişi aracılığı ile, 16/05/2022 tarihinde bilirkişi raporu alınmıştır.
Dava dosyasının ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 24/01/2022 tarih ve 2021/... Esas 2022/... Karar sayılı ilamıyla bozulmakla, mahkememize tevzi edildiği görüldü.
GEREKÇE:
Dava, kaçak elektrik kullanımı sebebiyle düzenlenen fatura bedelinin istirdadı istemine ilişkindir.
İstirdat davaları İİK md. 72 uyarınca borçlu olunmadığı halde ödenmek zorunda kalınan paranın geri alınması için açılan davadır. İstirdat talebinde bulunabilmek için davacının, borçlu olmadığı bir parayı icra tehdidi altında ödemesi gerekmektedir. İstirdat davaları, ödeme yapılan tarihten itibaren bir yıl içinde açılır. Bu süre niteliği itibariyle hak düşürücü bir süredir.
İstirdat davalarında genel ispat kuralları geçerlidir. İspat yükü davacı üzerindedir. İİK md. 72/8 uyarınca davacı taraf, ödediği paranın ödenmesi gerekmediğini ispat etmek zorundadır.
Davalı kurum, davacının aboneliğinin bulunduğu adreste 23/10/2018 tarihinde kaçak elektrik kullanıldığına ilişkin tutanak ve toplamda 22.584,80 TL fatura düzenlemiştir. Davacı taraf bu kaçak elektrik fatura borcunu 21/11/2018 tarihinde ödemiştir. Davacı borçlunun, herhangi bir icra takibi olmamasına rağmen borcu ödemesine rağmen işbu davayı açmasında, borç sebebiyle elektriğin kesilme tehlikesinin bulunması ve bu durumda davacının ticari faaliyetinin sekteye uğrayacağı gözetilerek hukuki yararın varlığı mahkememizce kabul edilmiştir.
Mahkememizce, davalı kurum tarafından yapılan işlemlerin ve düzenlenen faturaların mevzuata uygun olması sebebiyle verilen ret kararı ... BAM .... HD tarafından kaldırılmıştır. İstinaf ilamının incelenmesinde davacının kaçak elektrik kullandığı noktasında itirazların kabul edilmediği, yapılan hesabın mevzuata uygun olmaması sebebiyle kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla mahkememizce dosya kapsamındaki kaçak elektrik kullanım tutanağı ve ek evraklar ile tutanağın aksi sabit oluncaya kadar geçerli bir belge olması, davacının tutanağın aksini ispat edecek bir delil sunmaması ve istinaf ilamında kaçak elektrik kullanımının sabit olduğu gözetilerek, davacının kaçak elektrik kullandığı kabul edilmiştir.
Kaçak elektrik kullanımı sebebiyle tahakkuk ettirilen faturanın uygunluğunun denetlenmesi için istinaf ilamı da gözetilerek dosya alanında uzman bilirkişiye tevdi edilmiştir. 16/05/2022 ve 25/08/2022 tarihli denetime elverişli bilirkişi raporları uyarınca kaçak elektrik kullanımı sebebiyle davacının ödemesi gereken meblağın 22.549,33 TL olduğu tespit edilmiştir. Bilirkişi tarafından yapılan hesabın mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır. Dava konusu faturanın son ödeme tarihi 19/11/2018’dir. Davacı ise, fatura borcunu 21/11/2018 tarihinde ödemiştir. Dolayısıyla davalının 1 günlük ticari avans faizi talep etme hakkı bulunmaktadır. TCMB faiz verilerine göre %19,50 oranında ticari avans faizi esas alınarak, davalının 12,05 TL temerrüt faizi ve 2,17 TL KDV talep edebileceği mahkememizce hesaplanmıştır. Asıl borç ile faiz ve KDV toplamı 22.563,55 TL iken, davacı davalıya 22.584,80 TL ödeme yapmıştır.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; yukarıda açıklanan sebeplerle davacının kaçak elektrik kullandığı, davalının davacıdan kaçak elektrik kullanımı sebebiyle 22.549,33 TL elektrik bedeli, 12,05 TL temerrüt faizi ve 2,17 TL KDV talep edebileceği kanaati ile fazla ödenen 21,25 TL yönünden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,
2-21,25-TL'nin davalıdan alınarak davacıya iadesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 179,90-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 102,47-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 77,43-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 21,25-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 5.978,75-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan; 35,90-TL Başvuru Harcı, 102,47-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 138,37TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan; 2.400,00-TL Bilirkişi ücreti, 200,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 2.600,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 9,21-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafından yapılan; 3,70-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 3,69-TLlik kısmının davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davalı üzerinde bırakılmasına,
9-Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı için kesin davalı için kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/04/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
TASHİH ŞERHİ
Mahkememizce verilen 10/04/2023 tarihli hükmün kanun yoluna ilişkin son paragrafında “Dair, davacı için kesin davalı için kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.” şeklinde karar verilmişse de, davanın istinaf incelemesi sonucu kararın kaldırılması üzerine mahkememize geldiği ve yargılama yapıldığı anlaşılmakla, hükmün kanun yoluna ilişkin son paragrafının “Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.” şeklinde tashihine karar verildi. 13/04/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır