T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/32 Esas
KARAR NO: 2022/376
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 14/01/2022
KARAR TARİHİ: 17/05/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması yargılaması neticesinde;
DAVA:Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle;Davacının bir yakını olan İstanbul’da vefat eden müteveffanın köyüne defnedilmesi için ... Belediyesi tarafından bir yolcu otobüsü, otobüsü kullanması için ise bir şoför tayin edildiğini ve İstanbul’dan yola çıkan araç, ... Köyüne hareket ettiğini, defin işlemlerinin ardından aynı gün İstanbul’a gelmek üzere tekrar yola çıkılmış ancak otobüsün yola çıkışından yaklaşık 20-25 dakika sonra kullanan şoförün tedbirsiz ve dikkatsiz hareketleri ile 7 kişinin feci şekilde ölümü ve 30 kişinin de yaralanmasına sebep olan kaza meydana geldiğini, kazada araç sahibi sıfatına haiz olan ... İnşaat …Şti., aracı, 01.06.2018- tarihleri arasında uzun süreli kira sözleşmesi ile ... San.ve Tic. Şti.’ne devretmiş ve ... San. Ve Tic Ltd.Şti.’de, ... Belediyesine aracı uzun süreli kira sözleşmesi ile kiralamış olduğunu, kaza sırasında araç işleten sıfatına haiz olan ... Belediyesine ve Belediyenin ... A.Ş’ne bağlı olarak çalışan ve belediye tarafından görevlendirilen, kazaya da sebep olan Şoför ... ...’ye, Aracın sigortalandığı ... A.Ş. şirketlerine de poliçede taahhüt ettikleri limitlerle sınırlı sorumlu olmak üzere açıldığını, Bu kaza nedeni ile ... Cumhuriyet Savcılığı tarafından 2019/... sayılı dosyası ile soruşturma başlatıldığını, müvekkil iş bu kaza nedeni ile %2 oranında malul olduğunu, kazadan sonra davalıya ... yoluyla 01.07.2019 tarih, ... barkod numaralı posta ile başvurumuza rağmen davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, sigorta şirketinin ... numaralı Zorunlu Trafik poliçesinde kişi başı sürekli sakatlık tazminat limiti 360.000,00TL olarak belirlendiğini, ... numaralı Kasko poliçesinde İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM Birleşik) limiti olarak 50.000,00-TL belirlendiğini, ... plaka sayılı araç, 4 numaralı davalı ... Sigorta şirketi tarafından da ... numaralı Taşımacılık ve Koltuk (ZYT) poliçesi ile sigorta edildiğini, 28.06.2019 tarihli başvurumuza rağmen davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, poliçe ile kişi başı ölüm, sürekli sakatlık ve tedavi masrafları durumlarında 175.000,00 TL’ye kadar limit belirlendiğini, zorunlu arabuluculuğa başvuru yapıldığını, arabuluculuk süreci anlaşmazlıkla neticelendiğini beyan ve gerekçelerle Maddi zararları için şimdilik; 1.000TL’nin olay tarihinden itibaren işletilecek faiziyle birlikte, davalılardan ( 3 ve 4 nolu davalı sigorta şirketlerinin sorumluluğu poliçeleri ile sınırlı olmak üzere), müştereken ve müteselsilen, kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ( 3 ve 4 nolu davalılar bakımından temerrüd faizi ) ile birlikte tahsilini, davacının iş bu kaza nedeni ile uğradığı manevi zararın tazmini için talep edilen toplam;50.000,00TL( Ellibintürklirası) Manevi tazminatın, (3 Nolu davalı sigorta şirketi bakımından ...-2 numaralı kasko ve diğer poliçelerdeki limitler ile sınırlı olmak kaydıyla, temmerrüd faizi uygulanmak sureti ile tahsili ile ) 4 numaralı davalı sigorta şirketi haricindeki davalılardan müştereken ve müteselsilen, kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalılara yükletilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacı taraf dava konusu olaylara ilişkin delillerini Dava dilekçesi ekinde tebliğ etmediğini, huzurda görülen dava yetkisiz mahkemede açıldığını, başvuru şartının yerine getirilmiş kabul edilebilmesi için, gerekli belgelerin tamamının sigorta şirketine ibraz edilmesi ve kanunda öngörülen süre dolmasına rağmen ödeme yapılmamış olması gerektiğini, Müvekkil şirket tarafından değerlendirilme yapılabilmesi için Usulüne uygun Maluliyet Raporu ve Kusur Durumunun değerlendirilebilmesi için Kaza Tespit Tutanağı, İfade Tutanağı veyahut Bilirkişi Raporu Davacıdan istenmesine rağmen işbu belgeler müvekkil şirkete tebliğ edilmediğini, kazaya karışan ... plakalı araç 15.09.2018 - 15.09.2019 dönemine ilişkin olarak ... nolu poliçe ile zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalısı olduğunu, söz konusu araç ayrıca ... poliçe ile genişletilmiş filo kasko ile sigortalı olduğunu, trafik sigortası poliçesinden dolayı sorumluluğumuz, sigortalımızın kusuru oranında olmak üzere, ölüm/sakatlık halinde azami 360.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, manevi tazminata ilişkin aynı kazada yaralanan ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/... Esas sayılı dosyasında manevi tazminat talebinde bulunduğunu, davcının talep ettiği Manevi Tazminat tutarı 20.000 TL'dir. Yine aynı kazada yaralanan ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/ ... Esas sayılı dosyasında manevi tazminat talebinde bulunulduğunu, söz konusu dava tarafımıza ihbar edilmiş olup davcının talep ettiği Manevi Tazminat tutarı 30.000 TL olduğunu, Kazada yaralanan bir başka kazazede ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... Esas Sayılı dosyasında 50.000 TL Manevi Tazminat talebinde bulunulduğunu, Aynı kazada yaralanan yaklaşık 34 kişi bulunmakta olup Manevi Tazminata ilişkin toplam sorumlu olduğumuz rakam 50.000 TL olduğu düşünüldüğünde aleyhe hüküm kurulması halinde garameten paylaştırma yapılması gerektiğini, Müvekkil şirketin hiçbir mesuliyeti olmamakla birlikte, tazminat hesabı yapılması halinde asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, davacıya ait tazminattan müterafik kusuru oranında tazminat miktarında ve hatır taşıması yönünden indirim yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkil şirket yalnızca dava tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olabileceğini beyan ve gerekçelerle davanın reddini, maluliyet, kusur ve aktüer raporu tanzim edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Belediye Başkanlığı vekilinin cevap dilekçesinde özetle;Dava konusu edilen talep, ticari işten kaynaklanmadığı gibi müvekkil belediye de tacir olmadığını, müvekkil belediye yönünden huzurdaki davada görevli mahkeme ticaret mahkemeleri değil asliye hukuk mahkemeleri olduğunu, bu nedenle mahkemece görevsizlik kararı verilmesini, her ne kadar davacı tarafın arabuluculuk şartını yerine getirildiğinden bahsetmiş ise de müvekkil belediye yönünden arabuluculuk şartının yerine getirilmediği, 03/05/2019 tarihinde ... ın ... İlçesinde, diğer davalı ... ... tarafından kullanılan ... plakalı otobüs seyir halinde iken trafik kazası meydana geldiğini, ölüm ve yaralamaların olduğu elim kaza nedeniyle ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatıldığını, davacılar tarafından, müvekkil Belediyeye karşı dava açılmış ise de davacı tarafın tazminat taleplerinin kabulü mümkün değildir. Çünkü; olaya karışan ... plaka sayılı otobüs, dava dışı ... Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin aracı olduğunu, ekte sundukları kira sözleşmesi ile ... San. Ve Ticaret Limited Şirketine kiralanmıştır. Sonrasında da söz konusu otobüsün de dahil edildiği 2016/... ihale kayıt numaralı ihale kapsamında müvekkil Belediye ile ... İnşaat ve Elektronik San. Ve Ticaret Limited Şirketi muhtelif cins ve miktarlarda araç ve iş makinesi kiralama ile şoför çalıştırılması hizmeti alımına ait sözleşme akdedildiğini, Ekte sunduğumuz sözleşme kapsamında 2918 sayılı Yasanın 85.maddesi uyarınca sorumluluk müvekkil belediyede değil işleten sıfatıyla ... San. Ve Ticaret Limited Şirketinde olduğunu, olay tarihinde diğer davalı ... ..., 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile ... İnşaat ve Taahhüt Anonim Şirketi bünyesinde şoför olarak çalışmakta olup iş bu davanın ... Anonim Şirketi'ne de ihbar edilmesi gerektiğini, kazaya karışan ... plakalı otobüsün diğer davalı ... A.Ş tarafından kasko poliçesi yapılmış olduğundan manevi tazminat taleplerinin de kasko poliçesindeki teminatlar kapsamında sigortacı şirket tarafından karşılanması gerektiğini beyan ve gerekçelerle davanın reddini, davanın ... San. Ve Ticaret Limited Şirketine ve ... İnşaat Taahhüt Anonim Şirketi'ne, ... Sanayi ve Diş Ticaret Limited Şirketi'ne ihbarını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde özetle;Davanın araç sigorta ettirenine, araç sürücüsüne ve SGK'ya ihbarı gerektiğini, zira davacı taraf herhangi bir ödeme almışsa, aynı ödemeyi mükerrer şekilde taraflarınca tazmin ettiği takdirde sebepsiz zenginleşme olacağını, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü hususları kabul etmediğini, davacı tarafın ibraz ettiği deliller ve özellikle kaza tespit tutanağı tarafımıza tebliğ edilmediğini, bir meblağ sigortası türü olan zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasında ödenecek tutar sigorta poliçesi ile belirlendiğini, bu nedenle talep konusu alacak likittir. likit bir alacak ile ilgili belirsiz alacak davası açılamayacağını, .sigortacının ödeyeceği tutar, sigorta poliçesinde yazılı sigorta bedeli olduğunu, davacı yan delillerinin tebliğ edilmediğini, kaza ile sakatlık arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için dosyanın ATK'ye sevk edilmesi gerektiğini, maluliyet oranının tespiti için dosyanın ATK ... İhtisas dairesine sevk edilmesini beyan ve gerekçelerle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davavacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Uyuşmazlığın konusunun, belediye tarafından tahsis edilen otobüsün tek taraflı karıştığı kaza neticesinde kusur oranın ne kadar olduğu, kaza nedeni ile maddi zararın bulunup bulunmadığı manevi tazminat şartlarının oluşup oluşmadığı, mahkememizin yetkili olup olmadığı, noktalarında toplandığı anlaşıldı.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ... CBS'nin 2019/... sayılı soruşturma dosyası, SGK'nın 01/02/2022 tarihli yazı cevabı, ... İlçe Jandarma Komutanlığı'nın 08/02/2022 tarihli yazı cevabı ekinde gönderilen kaza tespit tutanağı, Noterler birliği'nin 12/02/2022 tarihli yazı cevabında gönderilen ... plakalı araca ait tescil kayıtları, ... Sigorta Şirketi tarafından verilen 14/02/2022 tarihli yazı cevabı ekinde gönderilen hasar dosyası, ... İlçe Emn. Müd. Tarafından düzenlenen ekonomik-sosyal durum tespit tutanağı incelendi.
6100 sayılı HMK'nın genel yetkiyi düzenleyen 6. Maddesinin birinci fıkrasında göre; 'Genel Yetkili Mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.' Yine aynı Kanunun 16. Maddesinde ise, 'Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir' hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 110. Maddesi ile ZMSS Genel Şartlarının C.7. Maddesinde ise 'Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmeni yapan acentanın bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir' ifadesine yer verilmiştir.
Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda seçimlilik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.
Somut olayda, kazanın Tokat-... Aybastı karayolunun 7. Kmsinde meydana geldiği, davacının yerleşim yerinin de ... /İSTANBUL olduğu görülmüştür. Ancak mahkememizce davalı sigorta şirketinin adresinin İstanbul ilinde ... yakasında olduğu görülmüştür.
6100 Sayılı H.M.K'nun 114/1-ç maddesinde, mahkemenin yetkili olmasının dava şartı olarak düzenlenmiş olduğu, H.M.K'nun 115.maddesinde ise mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı ve mahkemenin dava şartı noksanlığını tespit etmesi halinde davanın usulden reddine karar vereceği hükme bağlanmıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE, HMK 20.maddesi gereğince karar kesinleştiğinde ve 2 haftalık süre içerisinde talep halinde dosyanın yetkili İSTANBUL ... TİCARET MAHKEMESİNE gönderilmesine,
2-HMK 331 md gereğince harç, vekalet ücreti ve yargılama giderlerin YETKİLİ MAHKEMECE KARARA BAĞLANMASINA,
3-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin yetkisizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi karannın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar serileceğinin İHTARATINA,
4-HMK'nun 20 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın yetkili Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere İstanbul ... Tevzi Bürosu'na GÖNDERİLMESİNE,
5-Mahkememizce verilen yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK'nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
6-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA,
7-Artan gider avansının dosyasına aktarılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/05/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır