T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/350 Esas
KARAR NO: 2023/169
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 05/06/2022
KARAR TARİHİ: 13/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davacının ...Mescit ... ada ... parselde kayıtlı gayrimenkulünün yıkılma tehlikesi dolayısıyla... kapsamında yenilemek üzere, Davalı Müteahhit firma ... AŞ firması ile 28/05/2018 tarihli Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi imzalandığını, müteahhit firmanın da yeniden inşaat işlemlerine başlamadan önce sözleşme ile ödenen bedelin iadesi ve ...Belediyesi ve diğer kurumlara ödenmesi gereken emlak vergileri ve sair harçları ödeyeceğinden sözleşme devam etmez ise ödediği bedelleri geri alımının teminatı olarak müvekkilinden senet istediğini, müvekkilinin de güven ilişkisine istinaden 2 adet 10.000 USD'lik ve 1 adet de 70.000,00-TL'lik lehdarı ve ödeme tarihi boş halde teminat senedi düzenlendiğini ve davalıya teslim edildiğini, kat karşılığı sözleşmenin 6. Maddesinde de bu ödemelerden 20.000 USD lik ödeme yapıldığının yazılı olduğunu, belediye emlak vergisi, harç masrafları için de davalı şirketçe müvekkili adına 70.000,00-TL ödeme emlak vergisi, harç ve sair ödemeler yapıldığını, kat karşılığı sözleşmeden yapmadan önce rayiç bedel yazısı alınmanın zorunlu olduğundan, emlak vergilerinin peşin olarak davalı şirketçe müvekkili adına ödendiğini, sözleşme yapıldığından haberdar olan ve müvekkilinin abisi olan ancak müvekkili ile nizalı ...'in, davalı ve müvekkili'ne Kartal ...Noterliği'nin ... yevmiye ve 08/06/2018 tarihli ihtarname gönderildiğini ve kat karşılığı inşaat sözleşmesinden dönülmesini istediğini, müteahhit firmayı sözleşme gereği inşaatı yapmaktan vazgeçirdiğini, davalı firmanın sözleşmeden vazgeçerek sözleşmeyi karşılıklı sona erdirmek istemiş ve bunu müvekkiline bildirdiğini, müvekkilinin de müteahhit firmayı zorlayamadığından sözleşmenin karşılıklı sona erdirildiğini, sözleşmede belirtilen bedel ve şirketin müvekkili adına yaptığı ödemelerin şirkete iade ediliğini ve ibra sözleşmesi yapıldığını, sözleşmenin sona erdirilmesine rağmen teminat amaçlı müteahhit firmaya verilen ve müvekkili imzasını taşıyan senetlerin davalı şirketin kasa ve anahtarının o gün ofiste olmadığından daha sonra iade edileceğini bildirdiğini, bu nedenle senetlerin iade alınamadığını, bedelsiz hale gelen senetleri hiçbir taraf sıfatları olmadığı halde teslim aldıklarını ikrar ettiklerini, müvekkilinin işbu tespit davasını açmakta güncel hukuki hak ve menfaati olduğunu, bahsedilen nedenlerle davanın kabulüne müvekkilinin davalı şirkete düzenlenme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesine güvenerek verdiği 12/06/2018 düzenleme tarihli 10.000 USD lık, 25.6.2018 düzenleme tarihli 10.000-USD lık ve 18.5.2018 düzenleme tarihli 70.000-TL lik senetlerin teminat senedi olduğunun tespitine, dava, harç masraf ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde;davacı tarafın müvekkili şirkete imzaladığı düzenlenme şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi uyarınca Müvekkil Şirket’e teminat amaçlı senet verdiğini ve Müvekkil Şirket’in kayıtlarının incelenmesi halinde bu senetlerin teminat senedi olduğunun ortaya çıkacağını iddia ettiğini, davacı tarafın iddiasının gerçeği yansıtmadığını müvekkili şirketin davacıdan herhangi bir senet almadığını ve dolayısıyla dava dilekçesinde bahsi geçen davacının nizalı olduğu iddia olunan ...'e herhangi bir senet verilmediğini, dava dilekçesi ekinde de belirtildiği üzere müvekkili şirket ve davacının İstanbul ... Noterliği’nde 28.5.2018 tarih ...yevmiye numarasıyla düzenlenen Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi’ni 25 Haziran 2018 tarihinde feshettiklerini fesih protokolünde de taraflar birbirlerinden herhangi bir alacağı kalmadığını belirttiklerini, izah olunan sebepler çerçevesinde davacı tarafından açılan haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... esas sayılı dosyasının akıbetinin araştırılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.
Tarafların ticaret sicil kayıtları incelenmiştir.
İstanbul ...Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak... Soruşturma sayılı dosyasının UYAP üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
İstanbul Anadolu ... Sulh Hukuk Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden gönderilmesi istenilmiştir.
İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak ... ve ... esas sayılı dosyalarının UYAP sistemi üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, dava konusu üç adet senedin teminat senedi olduğunun tespitine ilişkindir.
Davacı taraf, davalı ile aralarında kat karşılığı inşaat sözleşmesi bulunduğunu ve bu sözleşme kapsamında davalıya boş olarak 18/05/2018 tarihli 70.000 TL bedelli, 12/06/2018 tarihli 10.000 USD bedelli ve 25/06/2018 tarihli 10.000 USD bedelli senetleri teminat senedi olarak verildiğini iddia etmiştir. Dava konusu senetlere dayanak olarak davacı aleyhine takip başlatılmış olması ve davacının senetlerin davalı ile aralarındaki sözleşmenin teminatı niteliğinde olduğunu iddia etmesi sebebiyle dava açmakta hukuki yararının bulunduğu ve davalıya husumet yöneltmesinin asıl hukuki ilişkinin tarafı olması sebebiyle usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.
Bir senedin boş olarak verildiği ve anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğu aynı derecede yazılı bir delil ile ispat edilebilir. Yine bir senedin teminat senedi olduğunun kabul edilebilmesi için senedin üzerinde teminat olduğuna dair bir kaydın bulunması gerekir. Bu kapsamda somut olayın incelenmesinde dava konusu senetlerin üzerinde teminat senedi olduğuna dair herhangi bir kaydın bulunmadığı görülmüştür. Taraflar arasındaki kat karşılığı inşaat sözleşmesinin incelenmesinde de teminat senetlerine ilişkin herhangi bir anlaşmanın bulunmadığı anlaşılmıştır. Taraflar arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesi 28/05/2018 tarihinde akdedilmiş olup, 25/06/2018 tarihinde karşılıklı anlaşarak feshedilmiştir. Fesih ile birlikte taraflar birbirlerini ibra etmiş ve herhangi bir alacaklarının bulunmadığını beyan etmişlerdir.
Dava konusu senetlerin incelenmesinde davalı tarafın lehtar veya ciranta konumunda bulunmadığı görülmüştür. Davacı tarafından senetlerin lehtarına karşı İstanbul Anadolu ... ATM’nin ...Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açtığı ve davanın derdest olduğu anlaşılmıştır. Yine davacı tarafından dava konusu senetlere ilişkin yapmış olduğu şikâyet sonucu yürütülen soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; yukarıda açıklanan sebeplerle dava konusu senetlerin teminat senedi olduğuna dair bir kayıt bulunmaması, davalının dava konusu senetlerin lehtarı veya cirantası olmaması ve davacının iddialarını ispatlayamaması sebebiyle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 99,20-TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 59.086,80-TL (dava tarihi itibariyle Merkez Bankası efektif satış kuru esas alınarak senetlerin toplam değeri esas alınarak) nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Fazla yatan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı13/03/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır