T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/506 Esas
KARAR NO: 2024/244
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 22/08/2022
KARAR TARİHİ: 25/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili şirketin, davalının talepleri üzerine verilen kargo hizmeti neticesinde müvekkili şirketin, davalı borçludan 17.372.24-TL, tutarında alacağı bulunduğunu belirttiği dilekçe ekinde Cari hesap bakiyesi dökümünü eklediğini ve İşbu alacağının ödenmesi üzerine; Müvekkili şirketin, davalı/borçluya ait taşıma işlemlerini gerçekleştirdiğini, bu taşıma ilişkisi sonucu karşı tarafın ödemesi gereken hizmet bedeli borcu doğduğunu, ancak davalı/borçlunun, borcunu ödemediğini, alacağın tahsili için davalı tarafa yazılı ve sözlü olarak defalarca kez müracaat edilmiş ise de herhangi bir olumlu netice elde edilemediğini ve bunun üzerine davalı tarafa karşı ... 2. İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatılması zorunluluğu hasıl olduğunu, ancak davalı/borçlunun haksız ve hukuka aykırı itirazı üzerine söz konusu takibin durduğunu, 25/08/2021 tarihinde Arabuluculuk Toplantısı yapıldığını ve anlaşma sağlanamadığını ve sonuç olarak davalının haksız ve kötü niyetli yetkiye, borca, masrafa, faize ve tüm ferilerine itirazlarının iptaline, davalı aleyhine %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin davacı firmaya karşı hiçbir borcunun bulunmadığını, işbu haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili ile davacı firma arasında dava konusu ürünlerin yurtiçi ve yurtdışı taşınması ve müşteriye teslimine ilişkin anlaşma yapıldığını, davacı ...LTD.ŞTİ'nin gümrük işlemleri desteğinin yanısıra toplama ve teslimat işlemlerini gerçekleştirdiğini, müvekkili tarafından anlaşmaya aykırı hareket edilmemişse de davacı tarafın edimini yeteri kadar ya da hiç ifa etmediğini ve müvekkilini zarara uğrattığını, bu zararın karşılanabilmesi amacı ile ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi ...E. sayılı dosyada dava açıldığını, işbu davada sonuç aşamasına gelmiş olup alınan raporların hepsinde davalının kusurlu olduğu ve sorumluluğu yerine getirmediğinin ortaya çıktığını, davacı tarafın her ne kadar taşıma işlemlerini sözleşme kapsamında yerine getirmemişse de müvekkilinin düzenli olarak ödemelerini yaptığını, bu sebeple davacı tarafın kargo hizmeti neticesinde müvekkilinden 17.372,24-TL tutarında alacağı bulunduğu iddiasının gerçek dışı olduğunu, müvekkilinin borcu bulunmadığından ... 2. İcra Müdürlüğü ...E. sayılı dosyasına haklı sebeple itiraz ettiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafından düzenlendiği iddia edilen alacağa dayanak gösterilen faturaların davacının ticari ilişkisinden kaynaklı edimini tam ve eksiksiz yerine getirdiğini ispatladığını, müvekkili aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesi talebinin haksız olduğunu, davacı firma aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, davacının haksız ve mesnetsiz davasının reddine, davacının haksız ve kötü niyetli icra inkar tazminat talebinin reddine, davacı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden bir örneğinin Mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ...esas sayılı dosyasının istinaf ilamı sonrası aldığı yeni esas numarasının Mahkememize bildirilmesi ile, yeni dosyanın UYAP sistemi üzerinden Mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Davalı ...'nın (TC: ... )Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığı hususlarının araştırılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.
... Ticaret Odası Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Davalı ...'nın (TC: ... )Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığı hususlarının araştırılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.
... Vergi Dairesi Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Davalı ...'nın (TC: ... )Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığı hususlarının araştırılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.
... Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak Davacı ... ŞİRKETİ'nin ünvan değişikliğine ilişkin sicil kayıtları ile davalının ortak olduğu ...'na ait sicil kayıtlarının mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
21/06/2023 tarihinde mali müşavir ve karayolu taşımacılığı uzmanı bilirkişi heyeti vasıtası ile bilirkişi raporu alınmıştır.
GEREKÇE:
Dava, fatura alacağına dayalı başlatılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir.
İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.
İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir.
İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun 11/02/2020 tarih, 2017/19-2076 E. ve 2020/117 K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir. Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır.
Davacı alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması gerekir. Alacağın likit olmasından kasıt, alacağın belirlenebilir olmasıdır. Bunun yanında davalı borçlu yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının takibinde haksız olması ve kötü niyetli olması gerekir.
Somut olayda dava konusu takip dosyasının incelenmesinde takibin usul ve yasaya uygun olduğu, borçlunun yaptığı itirazın ve açılan işbu davanın süresinde olduğu görüldü. Davacının alacağının dayanağının 11 adet fatura olduğu, davalının ise yapılan taşıma işlerinin gereği gibi yapılmadığını iddia ettiği anlaşılmıştır. Davalının açmış olduğu ... 9 ATM’nin ...Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davalı taşıtanın davacı taşıyana karşı ... konşimento numaralı taşıma sebebiyle uğradığı zararın tazminini talep ettiği, aynı taşımanın 23/07/2019 tarihli faturaya konu edildiği ve işbu davanın da konusunu oluşturduğu tespit edilmiştir. ... 9 ATM’nin ...Esas sayılı dosyası ile yapılan yargılama sonucu, taşıma işinin gereği gibi yapılmadığı ve meydana gelen zarardan taşıyıcının sorumlu olduğu tespit edilerek, toplamda 29.848,48 TL tazminata hükmedilmiştir. Yapılan tazminat hesabına 23/07/2019 tarihli faturaya konu 2.001,83 TL’lik taşıma bedelinin de dâhil edildiği gerekçeli karardan anlaşılmıştır.
Alanında uzman bilirkişiler tarafından hazırlanan 11/06/2023 tarihli rapora göre, tarafların ticari defter ve kayıtlarının usule uygun tutulduğu, kayıtların uyumlu olduğu ve ticari defterler arasındaki farkın 4 adet faturadan kaynaklandığı tespit edilmiştir. Fark oluşturan ... konşimento numaralı taşımaya ait 27/03/2019,...konşimento numaralı taşımaya ait ... tarihli ve ... konşimento numaralı taşımaya ait 31/07/2019 tarihli faturaların incelenmesinde davacının ticari defterlerinde yer alan kaydın fatura bedelleri ile uyumlu olduğu; davalının ticari defterlerinde bedellerin eksik kaydedildiği ve bunun sebebinin açıklanmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla bu faturalar yönünden davacının ticari defterlerindeki kayıtların gerçeği yansıttığı kabul edilerek, faturadaki bedeller borcun belirlenmesinde esas alınmıştır. Kayıtlar arasındaki farka sebep olan ... konşimento numaralı taşımaya ait 23/07/2019 tarihli fatura yönünden yapılan değerlendirmede ise; ... 9. ATM tarafından yapılan yargılama sonucu bu taşımanın gereği gibi yapılmadığı ve davalı taşıtanın bundan dolayı zarara uğradığı sabittir. Taşımanın kusurlu olarak yapılması sebebiyle taşıtanın zarar görmesi halinde, taşıma bedelinden uygun bir indirimin yapılması gerekir. Ancak ... 9. ATM tarafından yapılan yargılama sonucu zarar hesabı yapılırken, tazminat miktarına fatura bedelinin de dâhil edilmesi sebebiyle; taşıma bedeli konusunda uğranılan zararın ... 9. ATM’nin dosyasında tazmin edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce bu taşıma bedeli yönünden ret kararı verilmesi ya da zarar oranında indirim yapılması halinde davalı taşıtanın uğradığı zararın mükerrer tazminine yol açılacaktır. Dolayısıyla bu taşıma yönünden her ne kadar taşıma gereği gibi ifa edilmemişse de uğranılan zararın tazminine ilişkin hüküm verildiğinden, davacı taşıyanın taşıma bedeline hak kazandığı mahkememizce kabul edilmiştir.
Davalı taşıtanın taşımaların gereği gibi yapılmadığı hususundaki iddiasının değerlendirilmesinde; ... konşimento numaralı taşıma dışında kalan diğer dava konusu taşımalara ilişkin faturaların davalının kendi ticari defterlerinde kayıtlı olması, davalının bu taşımalara ilişkin herhangi bir ihtar ve ihbarının bulunmaması ve faturalara süresi içinde itiraz etmediği gözetilerek; ayıp iddiasının ispat edilemediği kanaatine varılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle; davacının alacağını ispat etmesi ve davalının icra dosyasındaki itirazının yerinde olmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmiş, alacak likit olduğundan %20 oranında icra inkar tazminatına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın kabulüne; ... 2. İcra Müdürlüğü’nün... Esas sayılı takip dosyasında davalı borçlunun yaptığı itirazın iptaline; takibin 18.795,42 TL asıl alacak üzerinden asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına,
2-3.759,09 TL icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 1.283,92-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 202,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 1.081,22-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 202,70-TL Peşin/nisbi Harcı, 6.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 312,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 6.595,40TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanacak 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına
7-Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, miktar itibariyle istinaf sınırı altında kaldığından KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/03/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır