T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/282 Esas
KARAR NO: 2023/316
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 14/01/2022
KARAR TARİHİ: 11/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması yargılaması neticesinde;
DAVA:Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle;Davacının bir yakını olan İstanbul’da vefat eden müteveffanın köyüne defnedilmesi için ... Belediyesi tarafından bir yolcu otobüsü, otobüsü kullanması için ise bir şoför tayin edildiğini ve İstanbul’dan yola çıkan araç, ... Köyüne hareket ettiğini, defin işlemlerinin ardından aynı gün İstanbul’a gelmek üzere tekrar yola çıkılmış ancak otobüsün yola çıkışından yaklaşık 20-25 dakika sonra kullanan şoförün tedbirsiz ve dikkatsiz hareketleri ile 7 kişinin feci şekilde ölümü ve 30 kişinin de yaralanmasına sebep olan kaza meydana geldiğini, kazada araç sahibi sıfatına haiz olan Selçuk İnşaat …Şti., aracı, 01.06.2018-31.12.2019 tarihleri arasında uzun süreli kira sözleşmesi ile ... Tic. Şti.’ne devretmiş ve ... Ltd.Şti.’de, ... Belediyesine aracı uzun süreli kira sözleşmesi ile kiralamış olduğunu, kaza sırasında araç işleten sıfatına haiz olan ... Belediyesine ve Belediyenin ... A.Ş’ne bağlı olarak çalışan ve belediye tarafından görevlendirilen, kazaya da sebep olan Şoför ... ...’ye, Aracın sigortalandığı ... VE ... SİGORTA A.Ş. şirketlerine de poliçede taahhüt ettikleri limitlerle sınırlı sorumlu olmak üzere açıldığını, Bu kaza nedeni ile ... Cumhuriyet Savcılığı tarafından 2019/... sayılı dosyası ile soruşturma başlatıldığını, müvekkil iş bu kaza nedeni ile %2 oranında malul olduğunu, kazadan sonra davalıya ... yoluyla 01.07.2019 tarih, ... barkod numaralı posta ile başvurumuza rağmen davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, sigorta şirketinin ... numaralı Zorunlu Trafik poliçesinde kişi başı sürekli sakatlık tazminat limiti 360.000,00TL olarak belirlendiğini, ... numaralı Kasko poliçesinde İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM Birleşik) limiti olarak 50.000,00-TL belirlendiğini, ... plaka sayılı araç, 4 numaralı davalı ... Sigorta şirketi tarafından da ... numaralı Taşımacılık ve Koltuk ZYT poliçesi ile sigorta edildiğini, 28.06.2019 tarihli başvurumuza rağmen davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, poliçe ile kişi başı ölüm, sürekli sakatlık ve tedavi masrafları durumlarında 175.000,00 TL’ye kadar limit belirlendiğini, zorunlu arabuluculuğa başvuru yapıldığını, arabuluculuk süreci anlaşmazlıkla neticelendiğini beyan ve gerekçelerle Maddi zararları için şimdilik; 1.000TL’nin olay tarihinden itibaren işletilecek faiziyle birlikte, davalılardan ( 3 ve 4 nolu davalı sigorta şirketlerinin sorumluluğu poliçeleri ile sınırlı olmak üzere), müştereken ve müteselsilen, kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi(3 ve 4 nolu davalılar bakımından temerrüd faizi ) ile birlikte tahsilini, davacının iş bu kaza nedeni ile uğradığı manevi zararın tazmini için talep edilen toplam;50.000,00 TL manevi tazminatın, (3 Nolu davalı sigorta şirketi bakımından ... numaralı kasko ve diğer poliçelerdeki limitler ile sınırlı olmak kaydıyla, temmerrüd faizi uygulanmak sureti ile tahsili ile ) 4 numaralı davalı sigorta şirketi haricindeki davalılardan müştereken ve müteselsilen, kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalılara yükletilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf dava konusu olaylara ilişkin delillerini Dava dilekçesi ekinde tebliğ etmediğini, huzurda görülen dava yetkisiz mahkemede açıldığını, başvuru şartının yerine getirilmiş kabul edilebilmesi için, gerekli belgelerin tamamının sigorta şirketine ibraz edilmesi ve kanunda öngörülen süre dolmasına rağmen ödeme yapılmamış olması gerektiğini, Müvekkil şirket tarafından değerlendirilme yapılabilmesi için Usulüne uygun Maluliyet Raporu ve Kusur Durumunun değerlendirilebilmesi için Kaza Tespit Tutanağı, İfade Tutanağı veyahut Bilirkişi Raporu Davacıdan istenmesine rağmen işbu belgeler müvekkil şirkete tebliğ edilmediğini, kazaya karışan ... plakalı araç 15.09.2018 - 15.09.2019 dönemine ilişkin olarak ... nolu poliçe ile zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalısı olduğunu, söz konusu araç ayrıca ... poliçe ile genişletilmiş filo kasko ile sigortalı olduğunu, trafik sigortası poliçesinden dolayı sorumluluğumuz, sigortalımızın kusuru oranında olmak üzere, ölüm/sakatlık halinde azami 360.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, manevi tazminata ilişkin aynı kazada yaralanan ...Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/... Esas sayılı dosyasında manevi tazminat talebinde bulunduğunu, davcının talep ettiği Manevi Tazminat tutarı 20.000 TL'dir. Yine aynı kazada yaralanan ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/ ... Esas sayılı dosyasında manevi tazminat talebinde bulunulduğunu, söz konusu dava tarafımıza ihbar edilmiş olup davcının talep ettiği Manevi Tazminat tutarı 30.000 TL olduğunu, Kazada yaralanan bir başka kazazede ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... Esas Sayılı dosyasında 50.000 TL Manevi Tazminat talebinde bulunulduğunu, Aynı kazada yaralanan yaklaşık 34 kişi bulunmakta olup Manevi Tazminata ilişkin toplam sorumlu olduğumuz rakam 50.000 TL olduğu düşünüldüğünde aleyhe hüküm kurulması halinde garameten paylaştırma yapılması gerektiğini, Müvekkil şirketin hiçbir mesuliyeti olmamakla birlikte, tazminat hesabı yapılması halinde asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, davacıya ait tazminattan müterafik kusuru oranında tazminat miktarında ve hatır taşıması yönünden indirim yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkil şirket yalnızca dava tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olabileceğini beyan ve gerekçelerle davanın reddini, maluliyet, kusur ve aktüer raporu tanzim edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE;
... Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 2022/... Esas 2022/... Karar sayılı kararında "Dava, trafik kazasından kaynaklanan bedensel zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. HMK'nın 6/1. maddesine göre; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." Aynı Kanunun 7. maddesine göre "Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır. Birden fazla davalının bulunduğu hallerde, davanın, davalılardan birini sırf kendi yerleşim yeri mahkemesinden başka bir mahkemeye getirmek amacıyla açıldığı, deliller veya belirtilerle anlaşılırsa, mahkeme, ilgili davalının itirazı üzerine, onun hakkındaki davayı ayırarak, yetkisizlik kararı verir." Yine aynı Kanunun 16. maddesinde ise, "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." hükmü yer almaktadır. 2918 sayılı KTK'nın 110. maddesi ile ZMSS Genel Şartlarının C.7. maddesinde ise "Motorlu araç kazalarından dolayı hukukî sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentanın bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir." düzenlemesine yer verilmiştir. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman şeçme hakkı davalılara geçer. Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetkinin kesin olmadığı davalarda davalı süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir.(HMK m. 19/4) Mahkemece yetkinin kesin olmadığı durumlarda re'sen yetkisizlik kararı verilemez. Somut uyuşmazlıkta davaya konu trafik kazası ..'ta meydana gelmiştir. Davacının yerleşim yerinin .../İstanbul, davalı ...Sigorta Şirketinin yerleşim yerinin Beykoz, davalı ... Sigorta Şirketinin yerleşim yerinin ... , davalı ... Belediyesinin ve diğer davalı ... ...'nün yerleşim yerinin ise ... olduğu anlaşılmıştır. Davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından müvekkili şirketin merkezinin ... Mahkemelerinin yargı çevresinde olması nedeniyle mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş ise de davalılar ... Sigorta Şirketi, ... Belediye Başkanlığı ve ... ... tarafından yetkiye itiraz edilmediğinden bu davalılar yönünden İstanbul mahkemesinin yetkisi kesinleşmiş bulunmaktadır.Bu nedenle mahkemece süresinde yetki itirazında bulunan davalı ... Sigorta AŞ'nin yetki itirazının kabulü ile bu davalı yönünden davanın tefrik edilerek yetkisizlik kararı verilmesi, davalılardan ... Sigorta Şirketi, ... Belediye Başkanlığı ve ... ... yönünden davanın esasına girilerek yargılamaya devam edilmesi gerekirken bu davalılar yönünden de yetkisizlik kararı verilmesi doğru görülmemiştir. " belirtilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın genel yetkiyi düzenleyen 6. Maddesinin birinci fıkrasında göre; 'Genel Yetkili Mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.' Yine aynı Kanunun 16. Maddesinde ise, 'Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir' hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 110. Maddesi ile ZMSS Genel Şartlarının C.7. Maddesinde ise 'Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmeni yapan acentanın bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir' ifadesine yer verilmiştir.
Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda seçimlilik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde 03/05/2019 tarihinde ... plakalı aracın sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesiyle aracın devrildiğinin ve daya konu kazanın meydana geldiğinin, davacının araç içerisinde yolcu olarak bulunduğunun, kaza neticesinde yaralandığının maluliyet oluştuğunun beyan edilerek araç sürücüsü olarak ... ..., araç işleteni olarak ... Belediye Başkanlığı, kaza tarihinde aracın zorunlu trafik sigortası kasko poliçesi bulunduğu belirtilen ... Sigorta Şirketine, kaza tarihinde aracın taşımacılık ve sigorta poliçesi olduğu belirtilen ... Sigorta A.Ş.'ye karşı maddi ve manevi tazminat talepli davanın açıldığı, davanın mahkememizin 2022/... Esas sayılı dosyası ile açıldığı, mahkememizin 2022/... Esas 2022/... Karar sayılı dosyasında mahkememizin yetkisizliğine yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna karar verildiği, verilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulduğu, yukarıda belirtilen ... Mahkemesi... Hukuk Dairesinin 2022/... Esas 2022/... Karar sayılı kararında mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın mahkememizin 2022/... Esas sayılı dosya numarasını aldığı, davaya konu trafik kazasının .../'ta meydana geldiği, davacının yerleşim yerinin .../İstanbul, davalı ... Sigorta Şirketinin yerleşim yerinin ..., davalı ... Sigorta Şirketinin yerleşim yerinin ..., davalı ... Belediyesinin ve diğer davalı ... ...'nün yerleşim yerinin ise ... olduğu, davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından süresi içerisinde sunulan cevap dilekçesinde müvekkili şirketin merkezinin ... Mahkemelerinin yargı çevresinde olması nedeniyle mahkemenin yetkisine itiraz ettiği, davalılar ... Sigorta Şirketi, ... Belediye Başkanlığı ve ... ... tarafından yetkiye itiraz edilmediğinden bu davalılar yönünden mahkememiz yetkisinin kesinleşmiş olduğu, ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 2022/... Esas 2022/... Karar sayılı kararı doğrultusunda davalı ... Sigorta Şirketi yönünden davanın tefrik edilmesine karar verilerek, bu davalı yönünden davanın mahkememizin bu esas numarası aldığı yukarıda belirtildiği üzere davalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde süresi içerisinde usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunulmuş olduğu anlaşıldığından davalı ... Sigorta şirketi yönünden mahkememizin yetkisizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE, HMK 20.maddesi gereğince karar kesinleştiğinde ve 2 haftalık süre içerisinde talep halinde dosyanın yetkili İSTANBUL ... TİCARET MAHKEMESİNE gönderilmesine,
2-HMK 331 md gereğince harç, vekalet ücreti ve yargılama giderlerin YETKİLİ MAHKEMECE KARARA BAĞLANMASINA,
3-Taraflardan birinin, bu karar süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın Nöbetçi ... Asliye Ticaret Mahkemesi gönderilmesine,
-Bu süre içerisinde başvuru yapılmadığı takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
4-H.M.K'nun 331/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinin yetkili ve görevli Mahkemece hüküm altına alınmasına, açılmamış sayılma kararı verildiği takdirde bu kararda değerlendirilmesine,
5-Artan gider avansının dosyasına aktarılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/05/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır