T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/369 Esas
KARAR NO:2025/180
DAVA:Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:09/06/2023
KARAR TARİHİ:19/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ... ... A.Ş. arasında 30/05/2019 tarihinde ''... İşbirliği Sözleşmesi'' imzalandığını, sözleşmenin yapıldığı günden itibaren davalı şirketin sözleşme hükümlerine, rekabet ve dürüstlük kurallarına uymadığını, sözleşmenin "EK-1 ÇALIŞMA ŞARTLARI" başlıklı kısmında düzenlenen 25 ve 27. hükümlerinde taraflara karşılıklı yükümler yüklendiğini ve müvekkilinin stoklarla ilgili bildirim ve diğer hak ediş vb. gerekli yükümlülükleri yerine getirdiğini, davalı şirket kendi payına düşen yükümlülüğü yerine getirmeyip, stok olmadığı müvekkili tarafından bildirilmesine rağmen stok durumunu kapanır hale getirmediğini, müşterinin stok olmayan ürünü sipariş vermesi ile davalı şirketten kaynaklı oluşan zararın tamamının haksız ve hukuka aykırı olarak müvekkiline yansıtıldığını, davalının müvekkilini devamlı ve kasıtlı maddi zarara uğrattığını, davalı şirketin, 2020/2021 yılı içerisinde tam saat gönderimlerinde taahhüt ettiği ücreti ödemediğini, davalı ile müvekkili arasında yapılan işbirliği sözleşmesinde hüküm bulunmamasına rağmen aylık gelen malzeme faturalarında kargo bedelini %10 olarak belirlediğini ve kargo bedeli altında müvekkilinin alacağından/hak edişinden her ay %10 ayrıca kesinti yaptığını, müvekkilinin, her gelen sipariş ücretinden 12 TL olmak üzere hak ediş kazanırken; davalı, hiçbir gerekçe göstermeksizin 2020 Aralık ayı itibari ile bu ücreti 8 TL ye düşürerek müvekkilinin maddi olarak bir kez daha mağduriyetine sebep olduğunu, ... İşbirliği Sözleşmesi gereği davalı, müvekkiline ticari işten kaynaklı kullanım için telefon, bilgisayar gibi elektronik eşyalar temin edeceğini taahhüt ettiğini, ancak yine bu taahhütün yerine getirilmediğini, tüm bu zararların giderilmesi için müvekkili tarafından davalı şirkete .... Noterliği aracılığı ile 18/06/2021 tarih ... yevmiye nolu ihtarname gönderilerek müvekkilinin zararının ödenmesinin ihtar edildiğini, karşılığında davalı şirketçe .... Noterliği aracılığı ile 06/07/2021 tarih ... yevmiye nolu ihtarname ile olumsuz cevap dönüş gerçekleştirildiğini beyanla; davanın kabulü ile müvekkilinin maddi zararının giderilmesi için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 1.000,00 TL
maddi tazminatın davalıdan alınarak müvekkili davacıya verilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile 30.05.2019 tarihinde müvekkili şirket ile arasında akdedilen ... İşbirliği Sözleşmesi kapsamında müvekkili şirketin ... ilindeki çiçekçi iş ortaklarından biri olarak faaliyetlerini yürüttüğünü, sözleşme kapsamında davacının, Müvekkili Şirket'in ... adlı internet sitesi ile ... mobil uygulamaları üzerinden Müşteriler tarafından verilen ve müvekkili şirket tarafından davacıya yönlendirilen siparişlerin dağıtım ve teslimatını yaptığını, sözleşme'ye uygun şartlarda yapılan teslimatlara karşılık detayları sözleşme'nin Mali Hükümler kısmında belirtilen ödemelere hak kazandığını, Davacı tarafın 09.06.2021 tarihinde yaptığı tek taraflı fesih beyanı bildirimi ile sözleşme'yi 30.06.2021 tarihinde sona erecek şekilde feshettiğini ilettiğini, davacının 09.06.2021 tarihli fesih bildirimine istinaden sözleşme, 09.07.2021 tarihinde tamamen sona erdiğini ve bu kapsamda taraflar arasındaki ticari ilişkinin sona erdiğini, taraflar arasındaki ticari ilişki sona erdikten sonra davacı .... Noterliği'nin 18.06.2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile Sözleşme kapsamında üstlendiği yükümlülükleri aksatmadan yerine getirmiş olmasına rağmen Müvekkil Şirket'in Sözleşme hükümlerine aykırı davrandığı ve kendisini maddi kayıplara uğrattığı iddiası ile 500.000-TL maddi tazminat talebinde bulunduğunu, buna istinaden tarafımızca gönderilen .... Noterliği'nin 06.07.2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacının iddialarına ilişkin gerekli açıklamalar yapıldığını, Müvekkili Şirket'in Sözleşme'ye uygun davrandığı ve davacının maddi kayba uğradığını iddia ettiği hususların tamamen davacının kendi kusurundan kaynaklandığını, davacının müvekkili şirket'e gönderdiği .... Noterliği'nin 18.06.2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacının iddiasının aksine, müvekkili şirketin taahhüt ettiği tutarı ödememesi gibi bir durum söz konusu olmadığını, müvekkili şirketin, aralarında davacının da olduğu iş ortaklarını tüm geliştirmeler hakkında haberdar ettiğini, söz konusu hizmete ilişkin kesin bir taahhütte bulunmaması ve iş ortaklarını mağdur etmemek adına müşterilerden herhangi bir hızlı teslimat ücreti almamasına rağmen 90 dakika siparişlerinde iş ortaklarına 12- TL ödeme yaptığını, davacının iddia ettiği gibi iş ortaklarına ödenecek tutarın 8-TL'ye düşürülmesi gibi bir durum söz konusu olmadığını, davacının iddialarının asılsız olduğunu beyanla; müvekkili şirketin taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı hiçbir fiili bulunmadığından, davacının haksız ve hukuka aykırı tüm taleplerinin reddi ile yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
İş Birliği Sözleşmesi örneği, ... ile yapılan mail yazışmaları, E - Arşiv Fatura örnekleri, davacı ile davalı arasında ticari iş ve işlemlere ilişkin tüm belge örnekleri, .... Noterliği aracılığı ile gönderilen 18/06/2021 tarih ... yevmiye nolu ihtarname örneği, .... Noterliği aracılığı ile gönderilen 06/07/2021 tarih ... yevmiye nolu ihtarname örneğinin dosyamız arasında olduğu görülmüştür.
... Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabının, ... Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabının ve ... Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğine yazılan müzekkere cevabının dosya arasında olduğu görülmüştür.
Mahkememizin 01/11/2023 tarihli celsesinin 6 nolu ara kararı gereğince dosya üzerinde bilirkişi heyeti marifetiyle inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti 26/04/2024 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
"Taraflar arasındaki ... İşbirliği Sözleşmesinin 6.5 maddesinin son cümlesi, ilk cümlesi hariç olmak üzere 17. Maddesi ve Çalışma Şartları'nın 32. Maddesinin TBK.m.24'deki “düzenleyene tek yanlı olarak karşı taraf aleyhine genel işlem koşulları içeren sözleşmenin bir hükmünü değiştirme ya da yeni düzenleme getirme yetkisi veren kayıtlar yazılmamış sayılır.” hükmü kapsamında geçersiz olabileceği değerlendirilmekle birlikte taraflar arasındaki sözleşme zaten feshedilmiş olduğundan, bazı hükümlerinin genel işlem koşulu sayılarak yazılmamış sayılmasında dava tarihi itibariyle davacının bir hukuki yararı olup olmadığının Mahkemenin takdirinde olduğu,
Davalının 2020-2021 yılları arasında tam saat gönderim ücretlerinin ödenmediğine ilişkin incelemede;
Davacının 2020 tarihinden itibaren tam saat gönderim ücretlerinin 12 TL yerine 8 TL olarak ödendiğini ve/veya ödenmediğini iddia ederek tam saat gönderim ücretlerinin tespit edilmesini talep etmiş olup, 90 dakika teslim siparişlerinin sayısını ve ödemesi yapılmayan ve/veya eksik yapılan siparişleri rakamsal olarak dosyaya ibraz etmediği,
İncelenen davalı yevmiye ve kebir defter kayıtlarında 90 dk. Sipariş tutarları ile ilgili bir kayıt bulunmadığı, 90 dakika gönderim ve 12 TL yerine 8 TL verilmesi ile ilgili kayıtların resmi defterlerde yer almadığı, bu kayıtların ya mahkeme tarafından dosyaya kazandırılması gerektiği veya davalının bilgisayar verilerinde yer alabilecek bu yardımcı kayıtları inceleyerek 90 dakikalardan kaç adet 8,00 TL, kaç adet 12,00 TL gönderim olduğunun öncelikle bilgisayar uzmanı bilirkişi tarafından tespit edilmesi gerektiği,
Kesilen ceza faturaları hakkında incelemede; Taraflar arasındaki ticari ilişkide davacının, dava dilekçesine eklediği davalıdan satın aldığı mal/hizmet faturaları arasında davalının, davacıya ceza faturası kestiğine ilişkin faturaya rastlanmamış olduğu,
... İş Birliği Sözleşmesi gereğince davacıya kullanım için telefon, bilgisayar gibi elektronik eşyalar temin edeceğini taahhüt edildiği ve bu taahhütün yerine getirilmediği hakkında incelemede; taraflar arasındaki sözleşmede davalının, davacıya ariyet malzemeler vereceğine ilişkin herhangi bir maddeye rastlanmadığı,
Kargo bedellerinden %10 nakliye bedeli kesintisi hakkında incelemede, davalı tarafından malzeme faturalarına %10 nakliye bedeli tahakkuk ettirilmiş ve davacı hakkedişten kestiği tespit edilmiştir. Bu kesintiler ile ilgili sözleşmenin 5.3. Maddesinde ... her ay başında işyerinin kullanması gereken tahmini malzemeleri işyerine fatura karşılığı göndermektedir. İşyeri kendisine gönderilen malzeme faturalarına karşı herhangi bir itirazı varsa bunu 8 gün içerisinde ... bildirmek zorundadır. Aksi halde bu malzemeleri kabul etmiş sayılacaktı hükmü bulunmakta olup, davacı tarafından %10 malzeme nakliyesi faturalarına itiraz ettiğine ilişkin dosyada herhangi bir itiraz olduğuna ilişkin evrak görülmediğinden, davacının faturaları %10 nakliye kesintisi ile birlikte kabul etmiş sayılabileceği,
Sözleşmeye aykırı davranarak her ay sipariş başına düşük yol ücreti hakkında incelemede; her ay sipariş başına yansıtılan yol ücretleri davalının yevmiye defter kayıtlarında yer almadığı, bu iddiaya ilişkin davalı şirketin davacıya keşide ettiği ihtarnamede davacının sipariş başına düşük yol ücreti yansıdığı iddia olunan siparişleri bildirmesi halinde söz konusu siparişlerin inceleneceğinin bildirildiği, davacının bu siparişlerin hangi siparişler olduğunu net bir şekilde belirtmesi veya söz konusu siparişlerin dosyaya temin edilmesi halinde hesaplama yapılabileceği" yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür.
Mahkememizin 22/05/2024 tarihli celsesinin 2 nolu ara kararı gereğince bilirkişi heyetine bilişim uzmanı dahil edilmek suretiyle ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti 10/02/2025 tarihli ek raporunda sonuç ve özet olarak;
"Teknik bilirkişi tarafından; Davalı firmanın 90 dakika sipariş kategorisinde 12 TL ödeme yaptığı ancak 8 TL'ye düşürüldüğüne dair bir kayda rastlanmadığı, yani davalı sisteminde yapılan sorgular sonucunda 332 adet 90 dakikalık siparişin 12 TL üzerinden ödendiği, ancak 8 TL ödeme kaydının bulunmadığı,
Yol ücreti kayıtlarının0 TL ile 8.38 TL arasında değiştiği, bazı siparişlerde 0 TL yol ücreti yansıtıldığı ancak 0 TL yol ücreti yansıtılmış gönderimlerin ya 90 dakika sipariş kategorisinde yer aldığı ve bu kategori altında ücretlendirildiği, ya da gönderimlerin ekstra ürün kategorisinde yer aldığı, ekstra ürün kategorisinde geçen gönderimlerin her birinin bir ana ürün kategorisi ile eşleştiği ve ana ürün kategorisi altında ücretlendirmeye tabi tutulduğunun tespit edildiği, ayrıca yol ücretlerinin sistem üzerinden hesaplandığı ve hak ediş bedelleri içerisinde değerlendirildiği,
Davacının toplam 28.182 adet sipariş teslimi / gönderimi bulunduğu, ancak iddia edildiği gibi bazı ödemelerin eksik yapıldığına dair net bir teknik bulgunun gözlenmediği yönünde görüş ve kanaat bildirdiği , kök rapora yönelik beyan ve itirazlar doğrultusunda heyete eklenen bilişim uzmanı bilirkişinin tespitlerinin, kök rapordaki tespit ve kanaatlerinde herhangi bir değişiklik yapılmasını gerektirecek nitelikte olmadığı" yönünde ek rapor tanzim edildiği görülmüştür.
GEREKÇE:
Dava; taraflar arasındaki ... İşbirliği Sözleşmesinin feshinden kaynaklanan tazminat talebine ilişkindir.
Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davalının 2020-2021 yılları arasında tam saat gönderim ücretlerinin ödenmediği iddiasına ilişkin incelemede; davalı firmanın 90 dakika sipariş kategorisinde 12 TL ödeme yaptığı ancak 8 TL'ye düşürüldüğüne dair bir kayda rastlanmadığı yani davalı sisteminde yapılan sorgular sonucunda 332 adet 90 dakikalık siparişin 12 TL üzerinden ödendiği, ancak 8 TL ödeme kaydının bulunmadığı, yol ücreti kayıtlarının 0 TL ile 8.38 TL arasında değiştiği, bazı siparişlerde 0 TL yol ücreti yansıtıldığı ancak 0 TL yol ücreti yansıtılmış gönderimlerin ya 90 dakika sipariş kategorisinde yer aldığı ve bu kategori altında ücretlendirildiği ya da gönderimlerin ekstra ürün kategorisinde yer aldığı, ekstra ürün kategorisinde geçen gönderimlerin her birinin bir ana ürün kategorisi ile eşleştiği ve ana ürün kategorisi altında ücretlendirmeye tabi tutulduğunun tespit edildiği, ayrıca yol ücretlerinin sistem üzerinden hesaplandığı ve hak ediş bedelleri içerisinde değerlendirildiği, davacının toplam 28.182 adet sipariş teslimi/gönderimi bulunduğu ancak iddia edildiği gibi bazı ödemelerin eksik yapıldığına dair bilirkişiler tarafından yapılan incelemede net bir teknik tespit yapılmadığı; taraflar arasındaki ticari ilişkide davacının, dava dilekçesine eklediği davalıdan satın aldığı mal/hizmet faturaları arasında davalının, davacıya ceza faturası kestiğine ilişkin faturaya rastlanmadığı; taraflar arasındaki sözleşmede davalının, davacıya ariyet malzemeler vereceğine ilişkin herhangi bir maddeye rastlanmadığı; kargo bedellerinden %10 nakliye bedeli kesintisi iddiasına ilişkin yapılan incelemede, davalı tarafından malzeme faturalarına %10 nakliye bedeli tahakkuk ettirilmiş olup davacı hakkedişten kestiğinin tespit edildiği, bu kesintiler ile ilgili sözleşmenin 5.3. maddesinde "... her ay başında işyerinin kullanması gereken tahmini malzemeleri işyerine fatura karşılığı göndermektedir. İşyeri kendisine gönderilen malzeme faturalarına karşı herhangi bir itirazı varsa bunu 8 gün içerisinde ... bildirmek zorundadır. Aksi halde bu malzemeleri kabul etmiş sayılacaktır." hükmü bulunmakta olup, davacı tarafından %10 malzeme nakliyesi faturalarına itiraz ettiğine ilişkin dosyada herhangi bir itiraza dair bilgi ve belge tespit edilemediğinden davacının faturaları %10 nakliye kesintisi ile birlikte kabul etmiş sayıldığı değerlendirilmiş; bilimsel, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ve ek rapor doğrultusunda, davacının davasını ispatlayamadığı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve (14). Fıkrası: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:... sayılı dosyasından arabulucuya 1.320,00-TL tarife bedeli üzerinden serbest meslek makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilmiş, her iki tarafın arabuluculuk ilk oturumuna katıldıkları ve davanın reddine karar verildiği gözetilerek; davacı aleyhine arabuluculuk ücretine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL karar harcından, peşin yatırılan 179,90-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 435,50-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği hesap ve takdir olunan 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından bu dava sebebiyle yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından bu dava sebebi ile yapılan 64,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin (e-duruşma) ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.19/03/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza