T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/560 Esas
KARAR NO: 2023/795
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/09/2023
KARAR TARİHİ: 11/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket aleyhine .... İcra Dairesi 2023/... esas sayılı icra takibi başlatıldığın, müvekkilinin iş yerini yeni taşıması sebebi ile ödeme emrinden haberdar olmadığını ve takibin kesinleştiğini, takibin kesinleşmesi üzerine alacaklı olduğunu iddia eden davalı yanın icrai işlemlere girişildiğini ve müvekkilinin 2 adet aracına, tüm banka hesaplarına haciz tatbik edildiğini, müvekkilinin alacaklı olduğunu iddia eden yan ile hiçbir ticari faaliyeti olmadığını, dolayısıyla müvekkilinin davalı yana hiç bir borcu bulunmamakta olduğunu, davalının takip talebinde alacağına dayanak belge ekleyemediğini, davalının talebinde her ne kadar 04/01/2023 tarihli ana sözleşme ve 11/03/2023 tarihli ek sözleşmeden kaynaklanan cezai şartlar alacağı olduğunu, 43.5000,00-TL, 04/01/2023 tarihli ana sözleşme ve 01/03/2023 tarihli ek sözleşmeden kaynaklanan asıl acaklardır, 50.000,00-TL diyerek borca dayanak olarak bu iki sözleşmeyi göstermişse de müvekkilinin davalı yan ile aralarında akdedilen sözleşme bulunmadığını, davalı alacaklının iddia ettiği sözleşmenin suretini takip talebine ekleyemediğini, müvekkilinin davalı ile aralarında hiç bir sözleşme akdedilmediğini, aralarında sözleşme kurulduğuna delalet eden hiç bir fatura irsaliye vb. Evrak tanzim edilmediğini, buna rağmen başlatılan icra takibine ancak banka hesaplarına haciz uygulanması ile muttali olunduğunu, müvekkilinin daha büyük işyerine ihtiyaç duyduğundan Beylikdüzü - ... Sanayiine iş yerini taşıdığını, buradaki faaliyetlerine yeni başladığını, taşınma sırasında gelen tebligattan da haberdar olmadığını, müvekkilinin iş hacmini günden güne arttırdığını, ticari itibarına önem verdiğini, özellikle de banka hesaplarındaki hacizlerin kredibilitesini ve dolayısıyla ticari hayatını olumsuz etkilediğini, huzurdaki menfi tespit davasını açabilmek için arabuluculuk görüşmeleri esnasında davalı yanın icra dosyasının tahsilatını engelleyebilmek için ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/... D.iş 2023/... karar sayılı dosyadan tedbir kararı alındığını, karşı yana borçlu olmadıklarının yaklaşık olarak.... Asliye Ticaret Mahkemesince kabul edilmiş ise de müvekkilinin ticari hayatının olumsuz etkilenmemesi için yargılama süresince icra takibinin durdurulması talep ettiklerini, izah olunan nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile davanın kabulünü, müvekkili aleyhinde başlatılan .... İcra Dairesi'nin 2023/... esas sayılı icra takibinin takip talebinin ödeme emrinin iptalini, müvekkilinin .... İcra Dairesi 2023/... esas sayılı dosyasında davalıya borcu olmadığının tespitini, yargılama süresince icra takibinin durdurulmasını, davalının haksız ve kötü niyetli icra takibi nedeni ile takip alacağı bedeli üzerinden %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın iddialarının aksine aralarında akdedilmiş olan sözleşmeler bulunduğunu, bu sözleşmelerin alacak talebinin dayanağı olduğunu ve davacının borçlu olduğunu kanıtladığını, davacının icra takibinden haberdar olmadığını iddia ettiğini ancak bu iddianın davacının iş yerini taşıdığı gerekçesiyle ödeme emrinden haberdar olmadığına dair bir dayanak sunmadığını, davacının iddia ettiği gibi takip talebinde borca dayanak olarak gösterdiği sözleşmelerin mevcut olduğunu ve bu sözleşmelerin suretlerinin mahkemeye sunulacağını, davacının iddiasının aksine, aralarında akdedilen sözleşmelere dayalı olarak tanzim edilmiş dekont ve diğer belgeler bulunduğunu, bu belgelerin davacının borçlu olduğunu kanıtladığını, davacının iki aracına ve banka hesaplarına haciz konulmasının sebebinin davacının borcunu ödememesi olduğunu, bu durumun davacının borçlu olduğunu teyit ettiğini, davacının ... Asliye Ticaret Mahkemesinden aldığı tedbir kararının bu davanın esasını değiştirmediğini, davacının borçlu olduğu gerçeğinin bu kararla değişmediğini, para yatırma makbuzlarına dair bazı belgelere şuan için ulaşamamış olması, alacağının olmadığına dair diğer kanıtların geçerliliğini etkilemediğini, ek sözleşmeler ve diğer yazışmalar, yatırılan miktarı onaylayıcı nitelikte olduğunu, gerekli olduğunda bu makbuzların bankadan istenilebileceğini, izah edilen nedenlerle davacının iddialarının asılsız olduğunu, aralarında akdedilmiş olan sözleşmelere dayalı olarak davacının borçlu olduğunu belirtir, davacının taleplerinin reddini ve yargılama giderlerinin davacıya yüklenilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak 2023/... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden bir örneğinin Mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak 2023/... D.iş sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden bir örneğinin Mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... 'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ... T.C. Kimlik Numaralı ...'ın Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak Mahkememize bildirilmesi istenilmiştir.
... Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ... T.C. Kimlik Numaralı ...'ın Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak Mahkememize bildirilmesi istenilmiştir.
... Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ... T.C. Kimlik Numaralı ...'ın Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak Mahkememize bildirilmesi istenilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak için başlatılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir.
Görev, HMK md. 114 uyarınca dava şartıdır ve mahkeme tarafından re'sen gözetilir. Ticaret mahkemelerinin görevi TTK md. 4'te düzenlenmiştir. Bu maddeye göre her ticari dava ticaret mahkemesinin görevinde değildir. Bir davanın ticaret mahkemesinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir. Mutlak ticari davalar TTK'da düzenlenen konulara ilişkin olup, davanın taraflarının tacir olup olmaması önemli değildir. Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın da tacir olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili olan davalardır. Yargıtay ... HD'nin 2019/... Esas ve 2019/... Karar sayılı ilamında "Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez." şeklinde karar verilmiştir. Yine aynı kararda "Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." şeklinde ticari davaların ve ticari işlerin ayrımına vurgu yapılmıştır.
Mahkememizce yapılan araştırma sonucu davalının tacir sınırını aşan gelirinin bulunmadığı ve tacir olmadığı anlaşılmıştır. Dava konusunun eser sözleşmesi olması sebebiyle mutlak ticari davalardan da olmadığı kanaatine varılmıştır. Açıklanan sebeplerle davalının tacir olmaması ve davanın mutlak ticari davalardan olmadığı gözetilerek mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Mahkememizin görevsizliği sebebi ile davanın usulen REDDİNE, görevli mahkemenin İSTANBUL ASLİYE HUKUK MAHKEMELERİ olduğunun tespitine,
2-Karar kesinleştiğinde ve iki haftalık süre içerisinde taraflarca mahkememize başvurulması halinde dosyanın görevli İSTANBUL ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
3-6100 sayılı yasanın 20. madde uyarınca süresi içinde kanun yoluna başvurulmadığı takdirde, kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulması durumunda başvurunun reddi kararının tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde taraflarca mahkememize başvurarak dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde dosyanın re'sen ele alınarak açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
4-6100 sayılı HMK'nın 331. maddesi uyarınca yargılama gideri ve vekalet ücretinin görevli mahkemece nazara alınmasına,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/12/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır