T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/628 Esas
KARAR NO :2025/389
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:27/07/2020
KARAR TARİHİ:28/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı bankanın uzun zamandır kurumsal müşterisi olduğunu, müvekkilinin uzun zamandır davalı banka ile çalışmasına rağmen, dava konusu kesintinin yapıldığı dönemden önceki çalışma döneminde, müvekkilin hesabından herhangi bir kesinti olmamasına rağmen, 10/05/2019 tarihinde 5.250 TL ve 28/06/2019 tarihinden 5.250 TL olmak üzere "periyodik hizmet komisyonu" adı altında müvekkil şirket hesaplarından iki ay para kesintisi yapıldığını, bu tahsilat üzerine davalı bankaya ....Noterliği2nin 16/07/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 2 aydır "periyodik hizmet komisyonu" adlı kesinti son verilmesini ve tahsil edilen paranın iadesi için ihtarname çekildiğini, ihtarnameden sonra kesintinin son bulunduğunu fakat yapılan kesintilerinin iadesinin olmadığını, bunun üzerine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile10.500 TL asıl alacak + 258,04 TL faiz üzerinden genel haciz yolu ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının kendisine tebliğ edilen ödeme emrine 11/09/2019 tarihinde itiraz ettiğini, itirazında tahsil edilen hizmet bedellerinin yasal mevzuat ve yönetmelik kapsamında olduğu bu nedenle bankanın herhangi bir borcu bulunmadığını iddia ettiğini, davalı bankanın icra takibine itiraz etmesi üzerine .... İcra Müdürlüğünce itirazın süre içerisinde yapıldığından takibin durdurulmasına karar verildiğini, ticari davalarda arabuluculuk şart bulunmasından arabuluculuk çözüm yoluna başvurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde tarafların anlaşamadığını beyan ve gerekçelerle davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı takibinin kaldığı yerden devamına, davalı aleyhine itiraz ettiği asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının tacir olduğunu, tüzel kişiliğe haiz bir şirket olduğunu, tüketici hukukundan kaynaklanan hakların tacirlere uygulanamayacağını, davacı şirket ile müvekkil banka arasında imza edilmiş Genel Kredi Sözleşmesi 8.1'nci madde içeriğine göre müvekkil bankanın tahsis edilen krediler üzerinden komisyon almak hak ve yetkisi bulunduğunu, müvekkil banka bu hükme istinaden davacıya firmaya yönelik olarak yapmış olduğu kredi limiti yenileme ve tahsisine istinaden davacı tarafından komisyona tahsil edildiğini, davacının senelerdir faaliyet gösteren müddebir, imzaladığı sözleşmenin muhteviyatını bilen, şartlarını tartışabilece bir tacir olduğunu, davacıdan tahsil edilen periyodik hizmet komisyonu mevzuat ve sözleşmelere uygun olduğundan iddia ve beyanlarını kabul etmediğini beyan ve gerekçelerle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı tarafın sunduğu hesap ekstresi, .... Noterliği'nin 16.07.2019 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı dosyası takip talebi ve ödeme emri örneği davalının icra takibine karşı itiraz dilekçesi, arabuluculuk tutanağının dosyamız arasında olduğu görüldü.
Mahkememizin 18/11/2020 tarihli celsesinin 6 nolu ara kararı gereğince dosya üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi 19/01/2021 tarihli ibraz ettiği raporunda sonuç ve özet olarak;
" Davalı banka tarafından davacıdan 10.05.2019 tarihinde 5.250,00-TL ve 28.06.2019 tarihinde 5.250,00-TL olmak üzere toplam 10.500,00-TL "PERİYODİK HİZMET KOMİSYONU" adı altında tahsil edilen tutarın davacıya iadesi gerektiği ve haksız şart niteliğinde olduğunun değerlendirilmesi husususunun mahkemenin takdirinde olduğunu,
Davacı talebinin sayın mahkemece kabulü halinde;
04.09.2019 takip tarihi itibariyle davalıdan;
10.500,00 TL Asıl Alacak+ 258.04 TL İşlenmiş Faiz olmak üzere toplam 10.758,04 TL toplam alacaklı olduğu,
Davacının 04.09.2019 Takip tarihinden itibaren borç tamamen ödeninceye kadar, toplam 10.500,00-TL olan Asıl Alacak üzerinden %19,50 oranında (TCMB değişen oranlarda) temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 BSMV talep edebileceği" yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görüldü..
GEREKÇE:
Dava; periyodik hizmet komisyonu adı altında davacıdan tahsil edilen bedellerin iadesi amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Celp edilen .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının tetkikinden; alacaklı ... ŞİRKETİ tarafından borçlu ... BANK A.Ş. Aleyhine 10.500,00 TL asıl alacak+258,04 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 10.758,04 TL toplam üzerinden icra takibi başlatıldığı, borçlunun 11/09/2019 tarihinde ödeme emrine itiraz ettiği, itirazın süresinde olduğu ve takibin durdurulmuş olduğu görülmüştür.
Mahkememizce yargılamaya konu dava hakkında 10/02/2021 tarih ve 2020/... Esas 2021/... Karar sayılı kararla; davanın kabulü ile davalının .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynen devamına, asıl alacak likit olup, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar verilmiş, mahkememizce verilen 10/02/2021 tarih ve 2020/... Esas 2021/... Karar sayılı karar, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi 21/09/2023 tarih ve 2021/791 Esas 2023/1335 Karar sayılı ilamıyla "...eksik belgelerin celbi ile bilirkişiye banka kayıtları üzerinde yerinde inceleme yaptırılmak suretiyle banka kayıtları ile yukarıda belirtilen YHGK içtihadında belirtilen hususlar birlikte değerlendirilmek suretiyle sözleşmede periyodik hizmet komisyonuna ve oranına ilişkin bir hüküm bulunup bulunmadığı, bulunmamakta ise periyodik hizmet komisyonunun davalı bankaca benzer kredilerde uygulanıp uygulanmadığı, uygun vasıtalarla ve usulünce ilan ve yayımlarının yapılıp yapılmadığı, alınan ücretin davalı bankaca ilan edilen ücret sınırları içerisinde kalıp kalmadığı ve 05/03/2019 tarihli tarifenin somut sözleşmeye uygulanıp uygulanmayacağı, şayet gerekli ilân ve yayımlar yapılmamış ise, sözleşme tarihinde yürürlükte olan TTK’nın 20.’nci maddesi gereğince ve emsal banka uygulamaları araştırılarak oran belirlenmesi ve alınan masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığının belirlenmesi hususlarının da değerlendirilmek suretiyle bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle yeniden inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkememizce verilen kararın KALDIRILMASINA karar verilmiş olup, dosya mahkememizin 2023/628 Esas sırasına kaydedilmiştir.
... BANK A.Ş.'ne müzekkere yazılmış; davacı şirket ile imzalanan Genel Kredi Sözleşmesi ve Bireysel Hizmet Sözleşmesinin okunaklı bir örneğinin ve 2019 yılı Mayıs ve Haziran aylarına ilişkin periyodik hizmet komisyonu maksimum ve minimum tutarlarının ilan metni celp edilmiştir.
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Başkanlığı 2019 yılı BDDK web sitesinde yayınlanmış ... ... A.Ş. Masraf komisyon listesinin okunaklı bir örneği celp edilmiştir.
Dosya ek rapor aldırılmak üzere bilirkişiye tevdi edilmiş, 01/03/2024 tarihli ek raporunda sonuç ve özet olarak; emsal banka uygulamalarını araştırmak ve hesaplamak içir en az 3 bankadan BDDK web sitesinde yayınlanmış masraf komisyon listesi, web sitesindeki duyuru, listelerinin celbi gerektiği yönünde rapor tanzim ettiği görülmüştür.
...., ... A.Ş., ... Bankası A.Ş.'ye müzekkere yazılarak 2019 yılına ait BDDK web sitesinde yayınlanmış masraf komisyon listesi, web sitesindeki duyuru listeleri celp edilmiştir.
Dosya yeniden bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi 05/03/2025 tarihli ek raporunda sonuç ve özet olarak;
"Davacı ... ... SAN. VE TİC. A.Ş. firması davalı bankanın Kavacık Şubesi Kurumsal Müşterisi olduğu, dava dosyasına sunulan belgelerden görüldüğü üzere davalı banka tarafından davacı firmaya LİMİT TAHSİS EDİLEREK 2017-2018 tarihlerinde Taksitli Kredi Hesapları açılarak kullandırıldığı,
Davacı tarafın davalı bankadan 2018 yılında toplam 3.000.000,00TL Limitli Taksitli kredisi olduğu Toplam 1.500.000,00 TL kullandırılan Taksitli kredinin taksitleri ödenmek üzere ödeme planına bağlanmış olduğu görülmüştür.2019 yılında ticari kredi miktarı limitinin TOPLAM 3.000.000,00TL olduğu, bu tutar üzerinden banka tarifesine göre azami %0,5 den hesaplandığında dahi bankanın aldığı tutarın bu oranın altında kaldığı görülmüş olup, bankanın tahsil ettiği BSMV DAHİL 5.250,00TL + 5.250,00TL =10.000,00TL Komisyon Ücreti diğer bankalarla mukayesesi yapıldığında piyasada faaliyet gösteren bankanın uyguladığı tavan oranlar altında kaldığı,
Taraflar arasında akdedilmiş olan Genel Kredi Sözleşmesi'nin ve Bankacılık İşlemleri sözleşmelerin kendisine vermiş olduğu yetkiye istinaden masraf alma hakkı bulunduğu ve davacıdan 10.05.2019 tarihinde 5.250,00 TL + 28.06.2019 tarihinde 5.250,00 TL tahsil edilen Toplam 10.500,00TL tutarın davalı banka tarafından ilan edilen masraf listesine uygun olduğu, davacıdan tahsil edilen ücretlerin ticaret kanunları hükümleri doğrultusunda ve bankanın hizmetleri karşılığında uygun bir ücret isteme hakkı bulunduğu davacıdan tahsil edilen toplam 10.500,00TL masrafın takdiri sayın Mahkemeye ait olmak üzere başta TTK, TBK, Bankacılık Kanunu, Merkez Bankasının 2006/1 sayılı Tebliği ve bankacılık teamüllerine uygun olduğu ve haksız şart teşkil etmediği" yönünde rapor tanzim ettiği görülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılama, istinaf ilamı, bilirkişi raporu ve dosya kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı ... ŞİRKETİ'nin davalı bankanın Kavacık Şubesinin Kurumsal Müşterisi olduğu, davalı banka tarafından davacı firmaya LİMİT TAHSİS EDİLEREK 2017-2018 tarihlerinde Taksitli Kredi Hesapları açılarak kullandırıldığı, davacı tarafın davalı bankadan 2018 yılında toplam 3.000.000,00TL limitli taksitli kredisi olduğu Toplam 1.500.000,00 TL kullandırılan taksitli kredinin taksitleri ödenmek üzere ödeme planına bağlanmış olduğu, 2019 yılında ticari kredi miktarı limitinin toplam 3.000.000,00TL olduğu, bu tutar üzerinden banka tarifesine göre azami %0,5'den hesaplandığında dahi bankanın aldığı tutarın bu oranın altında kaldığı, komisyon ücretinin diğer bankalarla mukayesesi yapıldığında piyasada faaliyet gösteren bankanın uyguladığı tavan oranlar altında kaldığı, taraflar arasında akdedilmiş olan Genel Kredi Sözleşmesinin ve Bankacılık İşlemleri Sözleşmelerinin kendisine vermiş olduğu yetkiye istinaden masraf alma hakkı bulunduğu ve davacıdan 10.05.2019 tarihinde 5.250,00 TL + 28.06.2019 tarihinde 5.250,00 TL tahsil edilen toplam 10.500,00TL tutarın davalı banka tarafından ilan edilen masraf listesine uygun olduğu, davacıdan tahsil edilen ücretlerin ticaret kanunları hükümleri doğrultusunda ve bankanın hizmetleri karşılığında uygun bir ücret isteme hakkı bulunduğu davacıdan tahsil edilen toplam 10.500,00 TL masrafın Merkez Bankasının 2006/1 sayılı Tebliği ve bankacılık teamüllerine uygun olduğu ve haksız şart teşkil etmediği bilirkişi raporu ile sabit olup, bilimsel, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda davanın reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve (14). Fıkrası: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:2020/9478 sayılı dosyasından arabulucuya 1.320,00-TL tarife bedeli üzerinden serbest meslek makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilmiş, davanın reddine karar verildiği gözetilerek davacı aleyhine arabuluculuk giderine hükmedilmesi gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 183,73-TL'den mahsup edilerek eksik kalan 431,67-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte olan AAÜT gereği 10.758,04-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 92,10-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
7-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin (e-duruşma) ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/05/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza