T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/724 Esas
KARAR NO: 2023/765
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 13/01/2023
KARAR TARİHİ: 30/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili sigorta şirketi tarafından ... poliçe numarası ile 07.06.2021 - 07.06.2022 tarihleri arasında geçerli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta ettirilen davalının maliki olduğu ... plakalı aracın 25.08.2021 tarihinde park halinde bulunan ... plakalı araca çarpması, ... plakalı aracın çarpmanın etkisiyle kaldırıma çıkarak levha ve direğe çarpması neticesinde trafik kazası meydana geldiğini, 25.08.2021 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağında ... plakalı aracın sağ ön köşe kısımlarıyla ... plakalı aracın sol arka köşe kısımlarına çarptığını, ... plakalı aracın çarpmanın etkisiyle savrulup sağ ön köşe lastik kısımlarıyla kaldırıma çıkıp levha ve direğe çarptığını, ... plakalı aracın olay yerinden firar ettiğini, trafik kazasının oluşumunda ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK'nın 84/1-L ''Araç sürücüleri trafik kazalarında park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma halinde asli kusurlu sayılır.'' maddesini ihlal ederek tam kusurlu olduğu tespit edildiğini, Söz konusu kaza neticesinde yapılan ekspertiz incelemesinde, zarar gören ... plakalı aracın maliki ... Ticaret Limited Şirketi'ne 22.10.2021 tarihinde 25.240,01-TL 24.11.2021 tarihinde 2.271,60 TL KDV kesintisi ile birlikte 4.543,20 TL hasar tazminatı, ... plakalı araçta oluşan değer kaybı için 30.03.2022 tarihinde 13.216,79-TL tutarındaki ödeme ile toplamda 43.000,00-TL tazminat ödemesi yapıldığını, Müvekkili sigorta şirketi ödediği tazminatın rücuen tahsili talebiyle davalıya karşı ... Arabuluculuk Bürosu'nun 2022/... Büro Dosya No, 2022/... Arabuluculuk No'lu dosyası üzerinden arabuluculuk kanun yoluna başvurduğunu, Davalı reşit olmadığından, davalı küçüğün yasal temsilcileri ... ve ...arabuluculuk sürecine dahil edildiğini, Arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamaması üzerine görüşme sonucu anlaşmama son tutanağı tutularak arabuluculuk dosyası kapatıldığını, KTK nun tazminatın azaltılması veya kaldırılması sonucunu doğuran haller başlığını taşıyan 95. maddesinin 2. fıkrasına göre de sigorta ettirene rücu edilebileceği ayrıca belirtildiğini, Davamız bu yasal hakka dayanılarak açılmış bulunduğunu, Davalı, bu madde ve sigorta poliçesi genel şartlarının B.4/ f bentleri gereğince müvekkil şirkete karşı sorumlu bulunduğunu, Müvekkil şirketçe ödenen ancak tahsil edilemeyen 43.000,00-TL tazminatın,5.240,01 TL tutarındaki ödeme için 22.10.2021 ödeme tarihinden, 4.543,20 TL tutarındaki ödeme için 24.11.2021 ödeme tarihinden, 13.216,79 TL tutarındaki ödeme için 30.03.2022 ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı dosyaya cevap dilekçesi sunmamıştır.
GEREKÇE:
Dava; sigortacının ödediği sigorta tazminat bedelini sigortalıya rücu talebine ilişkin alacak davasıdır.
Dava, ... Tüketici Mahkemesi'nde görülmekte iken, 26/05/2023 tarihli görevsizlik kararı sonucu mahkememize tevzi olmuştur. Mahkeme görevsizlik kararında sigorta konusu aracın minibüs ve ticari araç olması sebebiyle tüketici işlemi bulunmadığı gerekçesine dayanmıştır.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde taraflar arasında zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi bulunduğu, poliçeye konu ... plakalı aracın davalının mülkiyetinde olduğu ve sigortalı aracın karıştığı 25/08/2021 tarihli trafik kazası nedeniyle davacının dava dışı zarar görene ödeme yaptığı anlaşılmıştır.
Görev, HMK md. 114 uyarınca dava şartıdır ve mahkeme tarafından re'sen gözetilir. Ticaret mahkemelerinin görevi TTK md. 4'te düzenlenmiştir. Bu maddeye göre her ticari dava ticaret mahkemesinin görevinde değildir. Bir davanın ticaret mahkemesinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir. Mutlak ticari davalar TTK'da düzenlenen konulara ilişkin olup, davanın taraflarının tacir olup olmaması önemli değildir. Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın da tacir olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili olan davalardır. Yargıtay ... HD'nin 2019/... Esas ve 2019/... Karar sayılı ilamında "Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez." şeklinde karar verilmiştir. Yine aynı kararda "Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." şeklinde ticari davaların ve ticari işlerin ayrımına vurgu yapılmıştır.
6502 sayılı Kanun'da tüketici işlemi, "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem" şeklinde tanımlanmıştır. Kanunun kapsamı ise, "her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamalar" olarak belirtilmiştir. Dolayısıyla tüketicinin taraf olduğu sigorta sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklarda görevli mahkeme tüketici mahkemeleridir.
Somut olayda araç maliki sigortalının nüfus kayıt örneğine göre 22/02/2012 doğumlu olduğu, kaza tarihinde 9 yaşında bulunduğu, ticaret sicilden yapılan sorgulamada tacir sıfatının bulunmadığı, potansiyel vergi mükellefi olarak kayıtlı olduğu ve gelir getirici bir mesleği olmadığı anlaşılmıştır. Davalının maliki olduğu aracın ruhsat kaydında hususi nitelikte olduğu görülmüştür. Aracın minibüs olması, ticari bir araç olduğu ve gelir getirici bir iş için kullanıldığı anlamına gelmemektedir. Kaldı ki, karar tarihi itibariyle 11 yaşında olan davalının sahibi olduğu araç üzerinden gelir elde ettiğinin kabulü mümkün değildir. Bunun aksini gösteren herhangi bir delil de dosyada bulunmamaktadır.
Tüm doysa kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; yukarıda açıklanan sebeplerle sigortalı aracın hususi nitelikte olması, davalı araç malikinin yaşı, meslek sahibi olmaması ve araç ile elde ettiği bir gelirin bulunmaması sebebiyle davalının tüketici olduğu, bu sebeple taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinin tüketici işlemi olduğu kanaatiyle mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Mahkememizin görevsizliği sebebi ile davanın usulden reddine, görevli mahkemenin İstanbul Tüketici Mahkemeleri olduğunun tespitine,
2-Karar kesinleştiğinde Mahkememiz ile ... Tüketici Mahkemesi arasında olumsuz görev uyuşmazlığı doğduğundan görevli merci tayini için dosyanın HMK md. 21/1-c ve HMK md. 22/2 uyarınca ortak görevli üst mahkemeye gönderilmesine,
3-6100 sayılı HMK'nın 331. maddesi uyarınca yargılama gideri ve vekâlet ücretinin görevli mahkemece nazara alınmasına,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.30/11/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır