T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/270 Esas
KARAR NO:2025/65
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:27/08/2023
KARAR TARİHİ:05/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirketin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesinin 2021/33 Esas 2022/2123 karar sayılı kararı ile ''92.475.38 TL ilk peşin sermaye değerinin 12/10/2015 gelir onay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıl ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve Davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti'den müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine'', ''Alınması gereken 6.317.00 TL harcın davalı ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti'den müştereken müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına'', ''Davacı vekili için kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 14.796,06 TL nispi vekalet ücretinin ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti'den müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine'', ''Davacı tarafından yapılan 2.099.00 TL yargılama giderinin davalı ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve Davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti'den müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine'' karar verilerek müteselsilen borçlu olduğunu, davacı şirketin ise tüm bu borçları ödediğini, bunun üzerine davacı şirketin .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile bu ödemeleri kalem kalem ve bahsedilen bedellerin yarısı olacak şekilde icraya koyduğunu, borçlu şirket vekilinin 24.03.2023 tarihinde gönderdiği dilekçe ile icra takibinin tamamına, ödeme emrine, ödeme emrinin içeriğine, ödeme emrine dayanak gösterilen borca, takibe, işlemiş faize, faizin tamamına, faiz oranına, faiz türüne ve diğer tüm ferilerine yasal süresi içerisinde açık ve kesin olarak itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, TBK 62/1 maddesinde ''Tazminatın kendi payına düşeninden fazlasını ödeyen kişi, bu fazla ödemesi için, diğer müteselsil sorumlulara karşı rücu hakkına sahip ve zarar görenin haklarına halef olur.
'' denildiğini, fazlaya ilişki talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile davanın kabulüne, icra takibine yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına davalının % 20’den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle görev ve yetki itirazlarının bulunduğunu, görevsizlik ve yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi gerektiğini, ayrıca davaya konu alacakların yasal mevzuat gereği zamanaşımı ve hak düşürücü süreye tabi olduğunu, davacı yanın iddia etmiş olduğu alacak kalemlerine ilişkin zamanaşımı definde bulunduklarını ve alacak kalemlerinin hak düşürücü süreye uğramış olduğunu, davacı yanın İİK 19. maddesi çerçevesinde süresi içinde davayı ikame etmediğini, davayı kabul etmemekle birlikte hak kaybına mahal vermemek adına öncelikle zamanaşımı ve hak düşürücü süre yönünden itiraz ettiklerini, ayrıca davanın bir eda davası niteliğinde olduğunu ve bu nedenle HMK’nın genel dava şartlarına tabi olduğunu, davacı yanın dilekçesi ile herhangi bir alacak bedeline ve harca esas değere yer vermediğini, itirazın iptali davası niteliğinde ikame edilen davanın harca esas değer olarak 1 TL olarak gösterilmesi suretiyle ikame edilmesi bilinen hukuk kurallarına aykırı olduğunu, zira aksine örnek bulunmamakla birlikte itirazın iptali niteliğindeki davanın sözde alacak olarak konu edilen takip dosyasındaki takipte kesinleşen miktar üzerinden harçlandırılmış olması gerektiğini, bu halde davacı tarafça davanın harca esas değerini 1 TL olarak göstermesi ve bu alacak kalemi üzerinden faiz ve tazminat talebinde bulunmasının mümkün olmadığını, itirazın iptali davasının konu edildiğini ve bir likit alacak miktarının var olması gerektiğini, bu kapsamda halihazırda belirlenebilir halde olan alacağa ilişkin belirsiz alacak davası veyahut kısmi davanın açılamayacağını, davaya konu edilen İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi 2021/33 E. 2022/2123 K. sayılı ilamına konu edilen dava dilekçesi ile davalı tarafın bu davanın davacısı ile ... İnşaat Tah. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd Şti. İle husumetli olduğunu, davalı şirketin Ticaret Siciline ... sicil numarası ile kayıtlı olmasının göz önüne alınması Ticaret Siciline ... sicil numarası ile kayıtlı olan ... İnşaat Tah. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile bir ilişkisinin olmadığını, bu halde davalı şirkete karşı yönlendirilen husumetin reddinin gerektiğini, davacı ile ... İnşaat Tah. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında akdedilen Genel Sözleşme’nin 8.i maddesinin irdelenmesi gerektiğini, tarafların imzasına havi sözleşme ile yüklenici konumunda yer alan davacı yan bünyesinde istihdam edilen personellin iş emniyetinden sorumlu halde olduğunu, maddeden de anlaşılacağı üzere sözleşmede belirlenen işler kapsamında doğabilecek her türlü zarardan tek başına sorumlu olduğunu, yine aynı sözleşmenin Yüklenicinin Yükümlülükleri başlıklı 10. maddesinin 4.üncü bendinde belirtildiği üzere tacir olan tarafların serbest iradeleri doğrultusunda akdetmiş oldukları sözleşme gereğinde yüklenici konumundaki davacı tarafın iş kazası sonucunda oluşacak zararlardan bizzat sorumlu tutulduğunu, davacı tarafın davalı şirketten herhangi bir hak talebinin olamayacağını, davacının yüklenici konumunda olduğu sözleşme gereği istihdam etmiş olduğu personel nezdinde meydana gelecek zararlardan bizzat ve tek başına sorumlu olduğunu, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, davanın usulden ve esastan reddine, davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, davacı tarafın 5.000 TL disiplin para cezasına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Arabuluculuk son tutanak örneği, .... İş Mahkemesinin ... sayılı dosyasının bir örneği, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının bir örneği ve dekont örneklerinin dosyamız arasında olduğu görülmüştür.
Mahkememizin 16/05/2024 tarihli tensip tutanağının 11. maddesi uyarınca davacı vekiline işbu davanın itirazın iptali olması sebebiyle icra takip çıkışı olan 61.806,78 TL üzerinden eksik harcı tamamlamak üzere kesin süre verildiği, davacı vekili tarafından tamamlama harcının yatırıldığı görülmüştür.
Mahkememizin 25/09/2024 tarihli celsesinin 7 nolu ara kararı gereğince dosya üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi 24/11/2024 tarihinde sunmuş olduğu raporunda sonuç ve özet olarak; "Seçenekli hesaplama yapıldığı, davalı vekilinin cevap dilekçesinde yer aldığı gibi ilk derece mahkemesinin kararında yer alan kusur oranında rücu edilebileceğinin kabulü halinde yargılama giderinin 839,60 TL, vekalet ücretinin 5.918,42 TL olacağı" yönünde rapor tanzim edildiği görülmüştür.
Mahkememizin 20/12/2024 tarihli ara kararı ile davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazları doğrultusunda ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi 06/01/2025 tarihli ek raporunda; kök rapordaki kanaatinde değişiklik olmadığı yönünde ek rapor tanzim edildiği görülmüştür.
GEREKÇE:
Dava; .... İş mahkemesinin ... sayılı iş kazası nedeni ile oluşan kurum zararının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili talebine ilişkin davada verilen kararın istinaf mahkemesince kaldırılarak yeniden oluşturulan hüküm gereğince müteselsil sorumlu olan davacının mahkeme kararında belirtilen alacak ve yargılama giderlerinin tamamını ödediği, ödenen bedelin yarısının davalıdan tahsili için .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafça yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.
.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının tetkikinden; alacaklı ... ... tarafından borçlu ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ aleyhine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi 2021/33 Esas 2022/2123 Karar sayılı ilamı gereği müştereken müteselsilen ödenmiş peşin sermaye değerinin müteselsil borçluya düşen kısmı yönünden toplam 61.806,78 TL üzerinden takip başlatıldığı, 24/03/2023 tarihli dilekçesi ile borçlu vekilinin borca itiraz ettiği ve takibin durdurulmuş olduğu görülmüştür.
İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.
İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir.
İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun 11/02/2020 tarih, 2017/19-2076 E. ve 2020/117 K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir. Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır.
Davacı alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması gerekir. Alacağın likit olmasından kasıt, alacağın belirlenebilir olmasıdır. Bunun yanında davalı borçlu yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının takibinde haksız olması ve kötü niyetli olması gerekir.
.... İş Mahkemesinin 21.10.2020 tarihli ... sayılı kararı incelendiğinde meydana gelen iş kazası neticesinde ilk peşin sermeye tutarından davalıların %40'ar oranında, dava dışı gerçek kişinin de %20 oranında kusurlu olduğu yönünde karar verildiği görülmüştür.
İstinaf incelemesi sonucunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesinin 2021/33 Esas 2022/2123 Karar sayılı ilamı ile davalı gerçek kişinin kusurunun bulunmadığına, ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ilk peşin sermaye değerinden müşterek ve müteselsilen sorumlu olduklarına dair karar vermiştir.
Dava dilekçesi ekinde yer alan SGK prim tahsilatı başlıklı dekont incelendiğinde 06.10.2021 tarihinde “... Yapılandırma Tevkifat” borç kodu ile 94.945,50-TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. Yine dava dilekçesi ekinde yer alan SGK prim tahsilatı başlıklı dekont incelendiğinde, 17.390,78-TL yersiz ödeme hukuk icra borcu açıklaması ile ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama, dosyada mevcut tüm deliller, bilirkişi raporu ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ... ilçesinde bulunan ... adlı kişinin inşaat yapım işini ... İnşaat Ltd. Şti.'nin inşaat sözleşmesi karşılığında üstlendiği, inşaatın dış cephe işini yapmak üzere davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti ile sözleşme imzaladığı, dış cephe işlerini yapan davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti 'nin çalışanı ...'un 28/02/2011 tarihinde inşaatta çalıştığı sırada binanın asansör boşluğundan düştüğü ve hastanede vefat ettiği, kurumca hak sahiplerine ilk peşin sermaye değerli gelir bağlandığı, kurum denetmenlerince düzenlenen raporda kazanın iş kazası olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi 2021/33 Esas 2022/2123 Karar sayılı ilamı ile 92.475,38-TL ilk peşin sermaye değerinin, 6.317,00-TL harcın, 2.099,00-TL yargılama giderinin, 14.796,06-TL vekalet ücretinin ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline dair 11/11/2022 tarihinde kesin olmak üzere karar verilmiş olup, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi 2021/33 Esas 2022/2123 Karar sayılı ilamı nazara alındığında tarafların hükmedilen tutarlardan eşit miktarda sorumlu oldukları kanaatine varıldığından; davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davalının .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile 46.237,69 TL peşin sermaye değeri tutarı, 5.996,97 TL işlemiş faiz, 1.045,00 TL yargılama gideri ve 7.398,03 TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 60.677,69 TL üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak likit olup, asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve (14). Fıkrası: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No: ... sayılı dosyasından arabulucuya 3.600,00-TL tarife bedeli üzerinden kesilen serbest meslek makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı, tarafların arabuluculuk ilk oturumuna katıldığı ve davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği gözetilerek; taraflar aleyhine ret ve kabul oranına göre arabuluculuk ücretine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE,
1-Davalının .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile 46.237,69 TL peşin sermaye değeri tutarı, 5.996,97 TL işlemiş faiz, 1.045,00 TL yargılama gideri ve 7.398,03 TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 60.677,69 TL üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
2-Fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Asıl alacak likit olup, asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 4.144,89-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85 TL ve 785,65 TL tamamlama harcının toplamı olan 1.055,50-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 3.089,39-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği kabul olunan miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği reddolunan miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 1.129,09-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından aşağıda dökümü yapılan 5.604,55-TL yargılama giderinden 5.502,16-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafından yapılan 99,20 TL yargılama giderinin ret ve kabul oranına göre 1,82-TL'sinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, kalanın davalı üzerinde bırakılmasına,
9-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
10-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin ret ve kabul oranına göre 3.534,23-TL'sinin davalıdan; 65,77-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin (e-duruşma) yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/02/2025
Katip ..
e-imza
Hakim ...
e-imza
YARGILAMA GİDERLERİ HARÇ BEYANI
269,85 TL BAŞVURMA HARCI 269,85 TL PEŞİN HARÇ
269,85 TL PEŞİN HARÇ 785,65 TL TAMAMLAMA HARCI
785,65 TL TAMAMLAMA HARCI +3.089,39 TL EKSİK HARÇ
180,00 TL TEBLİGAT ÜCRETİ 4.144,89 TL KARAR VE İLAM HARCI
4.000,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ
+ 99,20 TL VEKALET HARCI
5.604,55 TL TOPLAM