T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/301 Esas
KARAR NO :2025/634
DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ:24/05/2024
KARAR TARİHİ:30/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 24.02.2021 tarihinde, müvekkil şirkete ait ... numaralı maksimum kasko poliçesi sigortalı ... plakalı araç ile dava dışı ... adına sigortalı ... plakalı araç ve davalı ... Lastik Sanayi Ve Dış Ticareti Ltd. Şti'nin maliki olduğu ... plakalı araç ... Bulvarı ... istikametinde çarpışma sonucu maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazasına karıştığını, yaralanmalı Trafik Kazası Tespit Tutanağında davalı şirkete ait ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK *46/2-G Aksine bir işaret bulunmadıkça sürücülerin; trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde ardı ardına birden fazla şerit değiştirmeleri maddesi gereği kural ihlali yaptığı, diğer iki sürücünün ise kural ihlali yapmadığı tespit oluşan hasar sonucunda müvekkil şirket tarafından ... hasar numaralı hasar dosyası açıldı; alınan eksper raporunda aracın tam hasarlı olduğu tespit edildi, bu nedenle poliçedeki rayiç bedel tespit maddesi gereği yetkili satıcılar, 2. El araç satıcıları, galeriler ve İnternet sitelerinden aynı emsaldeki araçlar için en az 3 adet teklifin ortalamasını hesaplamak için araştırmalar yapıldığını, sonrasında ... Otomotiv İç Ve Dış Tic. A.Ş ile görüşmeler sağlandığını ve 218.400,00 TL sovtaj bedeli sigortalı ... 'ün hesabına yatırılarak araç satıldığını, aracın ekspertiz raporunda tespit edilen 420.000,00 TL bedelinden kalan 201.600,00TL de ... sigorta tarafından ...'ün hesabına yatırılarak sigortalının maddi zararının karşılandığı Zarar görene ödemede bulunan sigorta şirketinin ödediği sigorta bedeli kadar, zarar sorumlusuna karşı rücu hakkı olduğunu, bu bağlamda dava konusu olayda sorumluluğu bulunan davalı ... Lastik Sanayi Ve Dış Ticareti Ltd.şti 'ne karşı rücu imkanlarının doğduğunu, Sigortalı ve müvekkil şirket arasında mün'akit ve bir delil anlaşması mahiyetinde olan Sigorta Poliçesi Genel Şartları ve Türk Ticaret Kanunu'nun amir hükümlerine göre müvekkili şirket hasar bedelini ödedikten sonra sigortalısının haklarına halef olduğunu, oluşan hasar bedeli dava dışı sigortalıya müvekkili şirket tarafından ödenmiş ve yapılan ödeme neticesinde meydana gelen trafik kazasında sorumluluğu ve tam kusuru bulunan davalıdan, ödenen bedelin rücuen tahsili için .... İcra Müdürlüğü 2022/... E. sayılı dosyası ile başlatıldığını, başlatılan takibe davalı tarafın itirazı ile durdurulduğunu belirterek, Fazlaya dair her türlü haklar saklı kalmak kaydı ile davalının .... İcra Müdürlüğü 2022/... E. Sayılı dosyası ile yapılan ilamsız takibe yöneltilen, borca ve ferilerine vaki itirazların iptali ile takibin devamına, % 20 den az olmamak kaydıyla icra inkar tazı hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı dava dilekçesinde müvekkilin maliki olduğu ... plakalı araç sürücüsünün şerit değiştirme, makas atma kuralını ihlal ederek kazaya sebebiyet verdiğini, sürücünün olay yerinden firar ettiğini iddia ettiğini, müvekkilin maliki olduğu araç sürücüsü belirtilen tarihte herhangi bir kural ihlali yapmadan seyrine devam etmiş olup kazanın meydana gelmesinde hiçbir kusuru bulunmadığını, davacının gerçeğe aykırı işbu iddiaları ve dosyaya sunmuş oldukları Kaza Tespit Tutanağının kabulü mümkün olmadığını ve dikkate alınmaması gerektiğini, Kaza tespit tutanaklarının, tek başına hüküm kurmak için yeterli olmadığını, bu belgenin aksi sabit oluncaya kadar maddi durumu belirleyen ve itiraz halinde denetlenmesi gereken bir delil olduğunu, Müvekkili ve maliki olduğu araç sürücüsü kazadan dava konusu takip ile haberdar olduğundan kazaya sebebiyet verme ve sonrasında da olay yerinden firar etme durumunun söz konusu dahi olmadığını, kaza anına ilişkin mobese kayıtlarının ilgili Emniyet Müdürlüğünden celbini talep ettiklerini, Mobese kayıtları incelendiğinde müvekkilin kazanın meydana gelmesinde herhangi bir dahlinin olmadığının görüleceğini, kabul anlamına gelmemekle beraber davalı müvekkilin maliki olduğu aracın kazanın meydana gelmesinde dahlinin olduğu ihtimalde dahi ... plakalı araç için sigorta şirketi tarafından belirlenen 420.000,00 TL lik bedelin ve bahsi geçen 218.400,00 TL lik araç pert bedelinin, sigortalıya ödendiği iddia edilen 201.600 TL nin tarafımızca kabulünün mümkün olmadığını, davacı sigorta şirketi tarafından yaptırılan eksper incelemesindeki araç pert bedelinin gerçek piyasa değerine ve aracın gerçek durumuna uygun olmadığı kanaatinde olduklarını, aracın kaza tarihindeki gerçek değerinin ve kaza sonrası pert bedelinin belirlenmesi için dosyanın alanında uzman bilirkişiye gönderilmesini aracın markası, model yaşı, kilometresi, genel durumu ve diğer tüm faktörlerin dikkate alındığı raporun hazırlanmasını talep ettiklerini, Dava konusu kaza ile ilgili müvekkile yüklenecek mali bir bedelin ZMMS poliçesi gereği sigorta şirketince karşılanması gerektiğini, bu nedenle Mülkiyeti müvekkiline ait ... plakalı aracın Kaza tarihindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası araştırılarak, Sigorta şirketine bu davanın ihbar edilmesini talep ettikleri belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dosya kapsamındaki dava dilekçesi, ekleri ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
.... İcra Müdürlüğü' nün 2022/... esas sayılı dosyası celp edilerek incelenmiştir.
Davalı sigorta şirketine müzekkere yazılarak, poliçe ve hasar dosyasının okunaklı bir örneğinin mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup, yazı cevaplarının dosyamız arasında olduğu görülmüştür.
Mahkememizin 26/11/2024 tarihli celsesinin 2 numaralı ara kararı gereğince, dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup,
Bilirkişilerin 15/04/2025 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak,
"Aksi ispatlanana kadar ve resmi kayıtlarda da değişiklik yapıldığı görülene kadar delil niteliğinde olan tespit tutanağı dikkate alınarak işbu raporda heyetimize görüş verilirmiştir. Davacı kasko sigortacısı kaza tarihine geçerli ve yürüklükte olan Genişletilmiş Kasko Sigortası kapsamında 24/02/2021 tarihli dava konusu trafik kazası nedeni ile sigortalı ... plakalı araçta oluşan maddi ahsarın tespiti için görevlendirdiği bağımsız eksper tarafından düzenlenen (onarımının heyetimizce de ekonomik olmadığı ve pert / total işleminin yapılmasının yerinde olduğu görüşü ile) rapor dahilinde sovtaj tenzili ile edinimini yerine getirerek 24/03/2021 tarihinde davam dışı sigortalısına 201.600,00 TL ödeme yaptığı,
Dava dışı ... plakalı aracın kaza tarihindeki ZMMS sigrotacısı ... A.Ş. olduğu
Dava dışı ... A.Ş. tarafından ... numaralı hasar dosyası açılı
Dava dışı ... A.Ş. * nin sorumluyluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azmi akza tarihi dikkate alındığında araç başı 43.000TL kaza başı 68.000,00TL ile sınırlı sorumluluğunun bulunduğunu, Davacı kasko sigortacısının dava dışı sigortalısına ödemiş olduğu tazminattan rücuen ve Kasko Sigortası Genel şartları B4-3 maddesi gereği öncelikli olarak dava dışı ... A.Ş *den talep etmesi gerektiği, ancak dava dosyasında ... A.Ş. *den rücuen ödenen tazminatın limit dahilinde 43.000 TL * lik kısmının talep edilip edilmediği ve/veya ödeme alınıp alınmadığı hususunda bir bilgiye rastlanılmadığı,
Özetle; Davacının ancak 43.000,00 TL * lik kısmını öncelikle ... A.Ş. “den tazminat etmesi sonrası (ZMMS sürücüsünün olay yerini terk etmiş olmasının zarar gören 3. Şahsı etkilemeyeceği- ZMMS sigortacısının zarar gören 3. Şahsın maddi tazminatından sorumlu olduğu, firari sürücüsü nedeni ile sigortalısına rücu etme hakkının başka bir uyuşmazlık konusu olacağının kabulüm ile) kalan 201.600- 43.000- 158.600,00 TL * lik kısmını davalı ... plakalı kaza tarihinde araç maliki davalı ... LASTİK SANAYİ VE DIŞ TİC. LTD. ŞTİ.” den ödeme tarihinden itibaren işleyecek (96 14,75 TCMB Faiz kurları) yasal faizi ile birlikte talep edebileceği kanaatine ulaşılmış olup, hukuki takdir elbette Yüce Mahkemenindir.
İcra Takip Dosyası incelendiğinde; 24/03/2021 tarihinde ödenen 201.600,00 TL ödemeye istinaden, 11/05/2022 tarihinde harçlandırılan .... İcra Dairesinin 2022/... E. Sayılı dosyasında toplam 201.600,00 TL (yukarıda ayrıntılı olarak açıklanan ödemeler toplamı ve heyetimizce kadri maruf olarak değerlendirilen pert bedeli sovtaj tenzili sonrası) ye 24/03/2021 ödeme tarihinden itibaren icra takip tarihi 11/05/2022 tarihine kadar işlemiş *6 17,25 oranında yıllık ticari avans faizi ile birlikte başlatıldığı, işbu tutardan asıl alacak miktarı 43.000,00 TL * lik kısımından öncelikle dava dışı ... A.Ş. * nin azami poliçe limiti ile sınırlı sorumluluğunun bulunduğu, hukuki takdir elbette Yüce Mahkemenindir.
158.600,00 TL * Tik asıl alacak tutarına 96 14,75 oranında yıllık yasal faiz işletildiğinde, Faiz— tutar * (süre * faiz oranı) Basit faiz hesabı yapıldığında; dava konusu itirazın iptali talep edilen takipte; asıl alacak 158.600,00 TL* 26.469,91 TL işlemiş faiz olmak üzere 185.069,91 TL üzerinden talepte bulunulabileceği hesaplanmış olup, hukuki takdir elbette Sayın Mahkemenindir." yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Bilirkişi raporunun taraflara usulüne uygun olarak tebligat çıkartıldığı, davacı vekilinin rapora karşı itiraz dilekçesini sunduğu görülmüştür.
GEREKÇE
Dava konusu uyuşmazlık konusunun, .... İcra Müdürlüğü' nün 2022/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu anlaşıldı.
İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.
İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir.
İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun 11/02/2020 tarih, 2017/19-2076 E. ve 2020/117 K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir. Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır.
Dava konusunun davacı sigortalısı ile davalı aracının 24/02/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucunda davacı sigorta şirketinin rücu şartlarının oluştuğu iddiası ile açılan icra takibine gelen itirazın iptaline ilişkin olduğu anlaşılmakla ,
Dava konusu trafik kazası yönünden kusur incelemesi yapılmak üzere alanında uzman bilirkişilere dosyanın tevdi edildiği, mahkememizce dosya arasına alınan bilirkişi raporu ile davalı sürücünün asli ve tam %100 olarak kusurlu olduğu tespit edilmekle, kazanın meydana gelmesinde diğer sürücülerinin kusuru olmadığı tespit edilmiştir.
Akabinde alınan rapor ile araçta meydana gelen hasar durumu yapılan ödemeler ve davacı sigorta şirketinin rücu hakkının oluşup oluşmadığı hususları değerlendirilmiş olup, davalı sürücünün kaza sonrasında olay yerini terk ettiği anlaşıldığı, terkin ise rücu koşullarının oluşması için yeterli sebep görülerek hesaplama yapılmış olup, yapılan hesaplama ile davacı sigortacının yaptığı ödemeler ve dosyaya sunulan belgeler de incelenerek toplamda 24/03/2021 tarihinde 201.600,00 TL ödeme yaptığı sonucuna ulaşılarak, ZMMS sorumluluk kapsamında davacının ZMMS sigortacısı yönünden talep edebileceği dolayısıyla olan 43.000,00 TL olan ZMMS sorumluluk tutarının yapılan ödemeden mahsup edildiğinde kalan miktar olan 158.600,00 TL asıl alacak yönünden ve 26.499,91.-TL işlemiş faiz tutarları doğrultusunda kabul ile icra inkar tazminat şartları oluşmadığı anlaşıldığından bu husustaki talep yönünden reddi ile davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda belirtilen gerekçeler uyarınca;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,
2-Davalının .... İcra Müdürlüğü 2022/... esas sayılı icra dosyasına yaptığı itirazın 158.600,00.-TL tutarındaki asıl alacak ve 26.499,91.-TL tutarındaki işlemiş faiz yönünden toplam 185.069,91.-TL yönünden iptaline, takibin bu tutar üzerinden devamına,
2-%20 icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan, Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 12.642,13.-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 2.927,73.-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 9.714,40.-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan; 427,60.-TL Başvuru Harcı, 2.927,73.-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 3.355,33.-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan; 10.000,00.-TL Bilirkişi ücreti, 1.176,00.-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 11.176,00.-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 8.532,35.-TL lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının dosya kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine,
10-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanacak 3.120,00.-TL arabuluculuk ücretinin, 2.381,97-TL' sinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 738,03.-TL ' sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/09/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır