T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/318 Esas
KARAR NO :2025/609
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:03/06/2024
KARAR TARİHİ:23/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... işletmesinin davacı şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı-borçluya ait muhtelif plakalı araçlar ile ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe davalı-borçlu aleyhine .... İcra Müdürlüğü 2023/... Esas sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını beyanla; davanın kabulü ile .... İcra Müdürlüğü 2023/... Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile takibin aynen devamına, asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri, arabuluculuk ücreti ve vekalet ücretinin davalı-borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... Anonim Şirketi'nin, gerek yurt içi gerek de yurt dışı olmak üzere geniş bir ticari ağı içerisinde barındırır nitelikte taşımacılık hizmeti veren bir lojistik firması olduğunu, şirketin ayrıca işbu faaliyetlerini ifada kullanmak üzere 4.000'den fazla aracı bünyesinde barındırdığını, işbu teslimatlarda kullanmış olduğu araçların bir kısmı çekici bir kısmı da yarı römork olarak tabir edilen dorse olduğunu, bir diğer kısmının ise binek araç olduğunu, müvekkili şirketin her bir aracında HGS bulunduğunu, kaçak geçişin yapıldığı iddia edildiği tarihte müvekkili şirketin HGS hesabında yeteri kadar bakiye de bulunduğunu, davacı tarafın geçiş ücretlerini, hgs hesabı açılamayacak nitelikte olan dorselerden (tenteli kasa-frigofirik kasa) tahsil etmeye çalıştığını, otoyol ve köprülerden geçiş yapan tırların çekici ve yarı römork olarak adlandırılan dorselerinin hgs hesaplarının birlikte kullanıldığını, çekici ve dorsenin toplam maksimum aks adedine göre hgs ürünü alındığını, bu kapsamda dorseler için bir hgs hesabı açılamayacağı için aks adedine göre alınacak geçiş ücretinin çekicinin hgs hesabından tahsil edileceğini, geçiş anında müvekkili şirketin araçlarının hgs hesaplarında yeterli bakiye bulunduğunu, geçiş anından sonraki 15 günlük sürede de yeterli bakiye bulundurulduğunu beyanla, davacı tarafın haksız ve mesnetsiz olarak ikame ettiği işbu davanın reddini, icra takibinin iptalini, alacak konusu bedelin %20’sinden aşağı olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
.... İcra Müdürlüğünün 2023/... Esas sayılı dosyasının bir örneğinin dosyaya eklendiği görülmüştür.
Davacı vekilinin 14/06/2024 tarihli delil dilekçesi ve ihlalli geçişlere ilişkin görüntüleri içerdiğini beyan ettiği CD sunmuş olduğu görülmüştür.
... Müdürlüğü ve davacı şirkete yazılan müzekkerelere cevap verildiği görülmüştür.
... , ... ve ... plakalı araçların takyidat bilgilerinin dosyaya eklendiği görülmüştür.
Mahkememizin 11/10/2024 tarihli ara kararı ile dosyanın SMMM bilirkişiye tevdi ile icra takip dosyası, ticari defter ve kayıtlar ile dosya üzerinde inceleme yapıp bahsi geçen araçların ilgili tarihlerde davalıya ait olup olmadığı ve davalıya ait araçların geçiş ücretine ilişkin tahakkuk ettirilen bedellere ilişkin inceleme yapıp davalının araçlarının davacının işlettiği otoyoldan geçişlerinden dolayı ödemesi gereken miktarın ne olduğu hususunda takip tarihi itibariyle ne olduğu hususunda rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi 13/01/2025 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
"6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün olduğu, bunun yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakla ve kontrol etmekle sorumlu olduğu,
Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde OGS ve HGS ile ilgili açıklamalarda OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda; geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 (on beş) gün içinde OGS veya HGS abonesi olunması veya mevcut OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezalı geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu,
Davalının, HGS/OGS cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınamadığında cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu, davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plaklarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceği,
HGS/OGS cihazını doğru bir şekilde kullanmak, çalışır vaziyetinde tutmak ve cihazlara bağlı hesaplarını her zaman müsait olarak tutma sorumluluğunda olduğu, 3095 Sayılı Katma Değer vergisi Kanunu' nun 24. Maddesi (c) bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan Davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etmeye hakkı olduğu,
6001 Sayılı Kanun' da ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı,
Karayollarında Geçiş Ücretlerinin Belirlenmesi ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik” in 5. Maddesinde belirtilen açıklamalar doğrultusunda Davalının, dorse tabir edilen Tenteli Yarı römork araçlarının gişelerden ihlalli geçişlerinde öndeki çekicinin plakası okunamadığından Yarı römorkun ruhsat sahibine gecikme cezasının rücu etmesinin makul olduğu,
Davalının sahipliğine olan ..., ..., ... plakalı araçların yarı römork araçlar olduğu, davalının beyanı doğrultusunda ... plakalı çekiciler ile birbirine bağlı olarak takım halinde çalıştırıldığı, ... Müdürlüğünün yazısı ekinde yer alan ..., ... ve ... plakalı araçların HGS hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda HGS hesap bakiyelerinin yetersiz olduğu ve hesap hareketinin olmadığı,
Davaya konu araçların yarı römork olduğu, bağlı olduğu çekicilerin plakalarının okunamaması nedeni ile yarı römorklara geçiş bedeli tahakkuk edildiği, yarı römorkların bağlı olduğu çekicilerin HGS hesap hareketlerinin de ayrıca incelenerek yarı römork HGS hesapları ile karşılaştırılması gerektiği, yarı römorkların bağlı olduğu ... plakalı çekicilerin HGS hesap hareketlerinin ilgili kurumlardan celbinin nihai hukuki değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,
Dava dosyası içeriğine sunulan CD içeriğinde yer alan geçişlerin ve provizyon sorgulama açıklamaları ile yarı römorkların plakalarına tanımlı HGS banka hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda davalının sahipliğinde olan ..., ... ve ... plakalı araçların 22.05.2022-29.03.2023 tarihleri arasında işletme hakkı davacı şirkette olan Köprü ve bağlı otoyolundan 3 adet geçiş gerçekleştirdiği davalıya 35,00 TL geçiş bedeli, yasa gereği 140,00 TL dört katı gecikme cezası olmak üzere toplam 175,00 TL toplam borç tahakkuk ettirildiği, Sayın Mahkemece itirazın iptaline karar verdiği takdirde davacının davalıdan 175,00 TL Asıl Alacak (Geçiş Ücreti- 4 Katı Para Cezası), 22,09 TL işlemiş faiz, 3,98 TL KDV olmak üzere toplam 201,07 TL tutar ile takip sonrası %31,75 yıllık faizi değişen oranlarda ve işlemiş faize tahakkuk edecek 10.07.2023 öncesi geçişler için %18, 10.07.2023 sonrası geçişler için %20 KDV talep edebileceği" yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür.
Mahkememizin 17/02/2025 tarihli ara kararı ile bilirkişi raporunda belirtilen ... plakalı çekicilere ait HGS hesap hareketlerinin celbi ile ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, PTT'ye yazılan müzekkereye cevap verildiği, bilirkişinin 14/04/2025 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;
6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün olduğu, bunun yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakla ve kontrol etmekle sorumlu olduğu,
Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde OGS ve HGS ile ilgili açıklamalarda OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda; geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 (on beş) gün içinde OGS veya HGS abonesi olunması veya mevcut OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezalı geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu,
Davalının, HGS/OGS cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınamadığında cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu, davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plaklarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceği, HGS/OGS cihazını doğru bir şekilde kullanmak, çalışır vaziyetinde tutmak ve cihazlara bağlı hesaplarını her zaman müsait olarak tutma sorumluluğunda olduğu, 3095 Sayılı Katma Değer vergisi Kanunu' nun 24. Maddesi (c) bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan Davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etmeye hakkı olduğu,
6001 Sayılı Kanun' da ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı,
Karayollarında Geçiş Ücretlerinin Belirlenmesi ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik” in 5. Maddesinde belirtilen açıklamalar doğrultusunda Davalının, dorse tabir edilen Tenteli Yarı römork araçlarının gişelerden ihlalli geçişlerinde öndeki çekicinin plakası okunamadığından Yarı römorkun ruhsat sahibine gecikme cezasının rücu etmesinin makul olduğu,
Davalının sahipliğine olan ..., ..., ... plakalı araçların yarı römork araçlar olduğu, davalının beyanı doğrultusunda ... plakalı çekiciler ile birbirine bağlı olarak takım halinde çalıştırıldığı, ... Müdürlüğünün yazısı ekinde yer alan ..., ... ve ... plakalı araçların HGS hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda HGS hesap bakiyelerinin yetersiz olduğu ve hesap hareketinin olmadığı,
Davaya konu araçların yarı römork olduğu, bağlı olduğu çekicilerin plakalarının okunamaması nedeni ile yarı römorklara geçiş bedeli tahakkuk edildiği, Yarı römorkların bağlı olduğu çekicilerin HGS hesap hareketlerinin de ayrıca incelenerek yarı römork HGS hesapları ile karşılaştırılması gerektiği, yarı römorkların bağlı olduğu ... plakalı çekicilerin HGS hesap hareketlerinin ilgili kurumlardan celbinin nihai hukuki değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,
Dava dosyası içeriğine sunulan CD içeriğinde yer alan geçişlerin ve provizyon sorgulama açıklamaları ile yarı römorkların plakalarına tanımlı HGS banka hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda davalının sahipliğinde olan ..., ... ve ... plakalı araçların 22.05.2022-29.03.2023 tarihleri arasında işletme hakkı davacı şirkette olan Köprü ve bağlı otoyolundan 3 adet geçiş gerçekleştirdiği davalıya 35,00 TL geçiş bedeli, yasa gereği 140,00 TL dört katı gecikme cezası olmak üzere toplam 175,00 TL toplam borç tahakkuk ettirildiği, Sayın Mahkemece itirazın iptaline karar verdiği takdirde davacının davalıdan 175,00 TL Asıl Alacak (Geçiş Ücreti- 4 Katı Para Cezası), 22,09 TL işlemiş faiz, 3,98 TL KDV olmak üzere toplam 201,07 TL tutar ile takip sonrası %31,75 yıllık faizi değişen oranlarda ve işlemiş faize tahakkuk edecek 10.07.2023 öncesi geçişler için 18 , 10.07.2023 sonrası geçişler için %20 KDV” talep edebileceği yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür.
GEREKÇE:
Dava; ihlalli geçişlerden ötürü ödenmeyen bedelin tahsili amacıyla açılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf iddia ve savunmaları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalının sahipliğinde olan ..., ..., ... plakalı araçların yarı römork araçlar olduğu, davalının beyanı doğrultusunda ... plakalı çekiciler ile birbirine bağlı olarak takım halinde çalıştırıldığı, ... Müdürlüğünün yazısı ekinde yer alan ..., ... ve ... plakalı araçların HGS hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda HGS hesap bakiyelerinin yetersiz olduğu ve hesap hareketinin olmadığının tespit edildiği, davaya konu araçların yarı römork olup bağlı olduğu çekicilerin plakalarının okunamaması nedeni ile yarı römorklara geçiş bedeli tahakkuk edildiğinin anlaşıldığı; mahkememizce celbedilen PTT hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda, ... plakalı dorsenin bağlı olduğu ... plakalı çekicinin plakasına tanımlı HGS hesabının geçiş anında müsait olduğu, takip eden15 günlük provizyon süresince HGS hesabının geçiş bedelini karşılayacak tutarda olduğu; ... plakalı dorsenin bağlı olduğu ... plakalı çekicinin plakasına tanımlı HGS hesabının geçiş anında müsait olduğu, takip eden15 günlük provizyon süresince HGS hesabının geçiş bedelini karşılayacak tutarda olduğu; ... plakalı dorsenin bağlı olduğu ... plakalı çekicinin plakasına tanımlı HGS hesabının geçiş anında müsait olduğu, takip eden15 günlük provizyon süresince HGS hesabının geçiş bedelini karşılayacak tutarda olduğunun bilirkişi tarafından düzenlenen 14/04/2025 tarihli ek raporda tespit edildiği; ihlalli geçişler yapıldığı ve takip eden 15 günlük sürede bakiyenin yeterli hale getirilmemesi nedeniyle davalı hakkında başlatılan ilamsız icra takibine itirazın iptali için eldeki davanın açıldığı; ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen araçların çekici ve yarı römork olup birbirine bağlı olarak takım halinde çalıştıkları, bu tür araçların tek başına hareket kabiliyetinin bulunmadığı, bir çekici ile trafiğe katılımının mümkün olduğu, çekiciden alınması gerekli geçiş bedelinin çekicinin plakası okunamaması nedeni ile alınamadığından bahisle arkasında bağlı olarak çalışan yarı römorklara geçiş bedelinin tahakkuk ettirildiği, yarı römorkların bağlı olduğu çekicilerin HGS hesaplarında yeterli bakiye olmasına rağmen geçiş bedelleri tahsil edilemediğinden yarı römorklara ihlalli geçiş tanımlaması yapılması uygun olmadığı gibi geçiş esnasında tek seferde çekiciden tahsilatın yapılması gerektiği kanaati ile davanın reddine, davalının takip yapmakta kötü niyetli olduğunu gösterir ibare bulunmadığından davalının kötüniyet tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve (14). Fıkrası: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:2024/... sayılı dosyasından arabulucuya 3.600,00-TL tarife bedeli üzerinden serbest meslek makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilmiş ve davanın reddine karar verildiği gözetilerek, davacı aleyhine arabuluculuk ücretine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL karar harcının, peşin yatırılan 427,60-TL'den mahsubu ile eksik yatırılan 187,80-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği hesap ve takdir olunan 201,07-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça yapılan 148,30 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
7-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yokluğunda, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, miktar itibariyle istinaf sınırı altında kaldığından KESİN olmak üzere karar verildi. 23/09/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza