T.C. İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/405 Esas
KARAR NO: 2025/431
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 13/06/2025
KARAR TARİHİ: 23/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı dava dilekçesinde özetle; tarafına ait olan çeklerin, henüz hiçbir kişiye teslim edilmeden kaybolduklarını, bu nedenle çekin kötü niyetli kişilerce kullanılmasının ihtimalinin mevcut olduğunu, çeklerin henüz ödenmediğini bildirip, ... seri nolu, 01/08/2021 keşide tarihli, ... ... BANKASI - ... NOLU ŞUBE'sine ait 20.000,00 TL bedelli ve ... seri nolu, 01/08/2021 keşide tarihli, ... ... BANKASI - ... NOLU ŞUBE'sine ait 33.700,00 TL bedelli çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Talep, kaybolan çekler hakkında zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.
Kıymetli evrakın ziyaı ve iptali TTK'nun 651 ve 652. maddelerinde düzenlenmiştir. Yasa hükümlerine göre kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Yargıtay içtihatlarına göre yiten, yırtılan, okunamayacak kadar tahrip olan, elden her hangi bir şekilde çıkan senetler zayi kavramı içinde değerlendirilir.
Senedin kimin elinde olduğu biliniyorsa o kişiye karşı istirdat davası açılması gerekir. Senedin kimin elinde olduğu bilinmiyorsa senedin iptali davası açılması gerekir.
Somut olayda talep eden 2 adet çek için zayi belgesi talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan araştırma sonucu çek hesabının sahibinin talep eden olduğu, yani talep edenin çeklerin keşidecisi olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklandığı üzere çekin zayi sebebiyle iptalini ancak çek üzerinde hak sahibi olun kişi isteyebilir. Bir çekin usulüne uygun olarak düzenlenip keşide edilmemesi halinde ortada unsurları ile mevcut bir çekin olmadığının kabulü gerekir. Keşidecinin de çek üzerindeki hakkın sahibi olmadığı Yargıtay kararları ile sabittir. Dolayısıyla kambiyo senedi vasfını haiz olmayan çeklerin iptali talep edilemediği gibi, çek üzerindeki hakkın sahibi olmayan keşideci de talep de bulunamaz.
Yukarıda açıklanan sebeplerle; talep edenin çek üzerindeki hak sahibi olmaması, çeklerin boş yaprak olarak zayi olması durumunda TTK md. 780 uyarınca şekil şartları tam olan bir çekten söz edilemeyeceği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Talep edenin talebinin REDDİNE,
2-Yeterince harç alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının dosya kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere karar verildi. 23/06/2025
Katip ...
¸
Hakim ...
¸