T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2025/602 Esas
KARAR NO2025/891
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:19/08/2025
KARAR TARİHİ:11/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili bankaya tahsil amacıyla teslim edilmiş olan, müvekkilinin meşru hamili bulunduğu, ... Bankası A.Ş. ... ... Şubesi'nin keşidecisi ...A.Ş. olan, D1 ... seri numaralı, 20/08/2025 keşide tarihli 2.700,00 USD bedelli, ... Bankası A.Ş. ... ... Şubesi'nin keşidecisi ...A.Ş. olan, ... seri numaralı 10/08/2025 keşide tarihli, 6.000,00-USD bedelli ve ... Bankası A.Ş. ... Ticari Şubesi'nin keşidecisi ... Gıda San. Ve Tic. A.Ş. olan, ... seri numaralı, 15/08/2025 keşide tarihli 48.098,99-USD bedelli çeklerin müvekkili bankanın uhdesindeyken kaybolduğunu, çeklerin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda müvekkili bankanın zarara uğrayacağı beyan ederek; çekler ile ilgili ödeme yasağı kararı verilmesine ve yapılacak yargılama neticesinde çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; TTK'nın 651. ve izleyen maddeleri uyarınca açılan zayi nedeniyle çek iptali isteminden ibarettir.
Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde; çeklerin fotokopilerini ve çek teslim belgesinin fotokopisini sunmuş olduğu görüldü.
Dava dilekçesi ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
Mahkememizin 20/08/2025 tarihli tensip tutanağı ile dava dilekçesinde belirtilen çekler ile ilgili ilanların yaptırılmasından sonra ödeme yasağı talebinin %15 teminatla kabulüne karar verildiği görüldü.
Davacı vekilince ilan için gerekli gider avansının yatırıldığı, ilanların yaptırıldığı ve ... Şubesi'nin 04/09/2025 tarih ... numaralı 349.000,00 TL bedelli teminat mektubunun sunulduğu ve mahkememizce ilgili bankalara ödeme yasağı kararının gönderildiği ve çeklerin ibraz edilip edilmediği bilgilerinin sorulduğu anlaşıldı.
... Bankası A.Ş. ... ... Şubesi tarafından verilen cevapta; ... numaralı çekin ibraz edilmediğinin,
... Bankası A.Ş. ... Başkanlığı tarafından verilen cevaplarda; ... numaralı çekin ibraz edilmediğinin ve ödemeden men konulduğunun,
... Bankası A.Ş. ... ... Şubesi tarafından verilen cevapta; ... numaralı çekin ibraz edilmediğinin bildirildiği anlaşıldı.
Kıymetli evrakın ziyaı ve iptali TTK'nun 651 ve 652. maddelerinde düzenlenmiştir. Yasa hükümlerine göre kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Yargıtay içtihatlarına göre yiten, yırtılan, okunamayacak kadar tahrip olan, elden her hangi bir şekilde çıkan senetler zayi kavramı içinde değerlendirilir.
Senedin kimin elinde olduğu biliniyorsa o kişiye karşı istirdat davası açılması gerekir. Senedin kimin elinde olduğu bilinmiyorsa senedin iptali davası açılması gerekir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak tetkik edildiğinde; davacı vekilinin iptali istenen çeklerin hesap ve seri numarası, keşidecisi, tarihi ve miktarı ile ilgili bilgileri sunduğu, ilan prosedürünün yerine getirildiği, ancak üçüncü kişiler tarafından çeklerin ele geçirildiğine dair bir başvuru yapılmamış olduğundan, iptali istenen çeklerin davacı elinde bulunuyorken kaybolduğu kanaatine varılmıştır.
Yine iptali talep edilen çeklerin davacının rızası hilafına elinden çıkarak zayi olduğu, Türk Ticaret Kanunu' nun 761. ve 762. maddeleri gözetilerek 3 ay önelli 3 ilanın Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yaptırıldığı, usulüne uygun olarak yapılan yasal ilanlara süresinde itiraz edilmediği, çeklerin de bulunamadığı anlaşılmış olmakla talep gibi karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
"... Bankası Anonim Şirketi'nin ... Ticari Şubesi'ne ait Keşidecisi ... Gıda San. Ve Tic. A.Ş. (V.K.N.: ...) olan 15/08/2025 keşide tarihli ... nolu 48.098,99.-USD bedelli çekin zayi nedeniyle iptaline" dair karar, kısa kararda mükerrer yazıldığından, bu yöndeki mükerrer karar resen silinmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davacı tarafından açılan hasımsız davanın KABULÜNE,
-... Bankası Anonim Şirketi'nin ... ... Şubesi'ne ait keşidecisi ...A.Ş. (V.K.N.: ...) olan 10/08/2025 keşide tarihli ... nolu 6.000,00-USD bedelli çekin, ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
-... Bankası Anonim Şirketi'nin ... Ticari Şubesi'ne ait Keşidecisi ... Gıda San. Ve Tic. A.Ş. (V.K.N.: ...) olan 15/08/2025 keşide tarihli ... nolu 48.098,99.-USD bedelli çekin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
-... Bankası Anonim Şirketi'nin ... ... Şubesi 'ne ait keşidecisi ...A.Ş. (V.K.N.: ...) olan 20/08/2025 keşide tarihli ... nolu 2.700,00-USD bedelli çekin, ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Ödeme yasağı kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
3-Yeterince harç alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
4-Davacı tarafından sunulan teminat mektubunun HMK'nın 392/2. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde ve talep halinde davacıya iadesine,
5-Davacı tarafından bu dava sebebi ile yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının davacıya iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 11/12/2025
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır