T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/1066 Esas
KARAR NO: 2018/1296
DAVA: İtirazın İptali (Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/10/2016
KARAR TARİHİ: 12/12/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle; Fon Kurulu’ nun 25.05.2007 tarih ve 2007/220 sayılı karan ile dava dışı ... A.Ş.’ nin ... Müdürlüğünden olan alacağı anılan Fon Kurul Karan kapsamında temlik alınmış olduğunu, davalı aleyhine başlatılan takip konusu alacak, dava dışı ... A.Ş. ile davalı arasında imzalanmış olan 02.08.2005 ve 22.03.2006 tarihli “Kuruluş Tesislerinden İstifade Edecek Kamu ve özel Kuruluşların Sistem, Cihaz ve Donanımlarına Yer Tahsisi, Enerji Verilmesi, Kule Kullandırılması vb Hizmetlerin Sağlanmasına İlişkin Protokoller” den kaynaklanmakta olduğunu, iş bu protokoller uyarınca dava dışı ... tarafından Davalı ... Müdürlüğüne, ... Fener Arazisi için 02.08.2005 tarihinde birinci yıl kira bedeli olarak 8.665,90 TL ve ... Arazisi için 27.03.2006 tarihinden itibaren birinci yıl kira bedeli olarak 7.837,56 TL ödenmiş, ancak hukuki ve fiili imkansızlıklar nedeniyle baz istasyonlarının montajı tamamlanamamış olduğunu, Fon Kurulu kararına istinaden 6183 sayılı Kanun uyarınca takibe başlanılmış olup, takip kapsamında 21.05.2009 tarihli ödemeye çağrı mektubu ve 21.12.2009 tarihli ödeme emri gönderilmiş, davalı tarafından hakkında düzenlenen ödemeye çağrı mektubunun iptali talebiyle .. 5. İdare Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden iptal davası açılmış, yargılama neticesinde Mahkeme; “ Somut olayda baz istasyonu kurulması amacıyla davalı ... Genel Müdürlüğü ile dava dışı telsim arasında yapılan kiralama işine yönelik protokolün bir özel hukuk ilişkisi doğurduğu, dolayısıyla bu protokolden kaynaklanan alacağında özel hukuk ilişkisi kapsamında adli merciiler aracılığıyla tahsili gerektiği, buna rağmen belirtilen alacağın Bankalar Kanunu 15/7-b ve 15/3 maddesi kapsamında değerlendirilerek 6183 sayılı Kanun kapsamında takip edilmesinin yasal olarak isabetli görülmediği” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar vermiş, karar temyiz edilmekle birlikte davacı ... aleyhine kesinleşmiş olduğunu, dava konusu olay bakımından esas alınacak yasa maddelerine göre dava süresinde açıldığından davalıların zamanaşımı itirazlarını dikkate almak mümkün olmadığını, kaldı ki davacı kurumun taraf olduğu davalarda zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin hesabında 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ nun 141.maddesinin dikkate alınmasının gerekmekte olduğunu, davalı tarafın beyanlarının aksine protokol hükümleri gereği edimlerini yerine getirmeyenin davalı taraf olduğunu, zira davalı yanın cevap dilekçesinde de ikrar ve kabul ettiği üzere protokol gereği dava dışı ... A.Ş. tarafından davalı kuruluşa ödeme yapılmış olduğu konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmamakta olduğunu, davalı yanın dava dışı ... A.Ş. firmasının kusurundan kaynaklanmayan hukuki ve fiili nedenlerden (... İşletmelerine ait binadaki ...’ a ait trafodan eneıji kablosu çekilememesi ve üçüncü kişiler tarafından açılan davalarda ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından verilen tedbir karan) dolayı uygulanmayan Protokol hükümleri nedeni ile dava dışı telsim tarafından ödenen bedel ölçüsünde sebepsiz zenginleştiğinin açık olduğunu, ... 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan İtirazın iptali ve takibin takip talebindeki miktar ve şartlarla devamına ve takip konusu alacağın % 40’ inden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi dava ve talep edilmiştir.
Davalı Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle; Davalı kuruluş ile dava dışı ... A.Ş. arasında imzalanan 02.08.2005 tarihli protokol ile davalı kuruluşa ait ... Fener arazisinin 20 m’ lik kısmı ...’ e 1 (bir) yıl süreli olarak kiralanmış, Protokolün 3.maddesi aylık kullanım ücretinin 680,00 TLxl2 ay=8.160,00 TL+KDV olduğu ancak yıllık peşin ödeme halinde % 10 indirim uygulanacağı öngörüldüğünden kullanım ücreti Telsim tarafından peşin ödemeyle 7.344,00 TL+KDV=8.655,90 TL olarak ödenmiş olduğunu, davalı kuruluş ile dava dışı ... A.Ş. arasında akdedilen 22.03.2006 tarihli protokol ile davalı kuruluşa ait İnce burnu ...’ nde baz istasyonu kurulması için 7.837,56 TL yıllık kira üzerinden sözleşme imzalanmış ve kira bedeli peşin olarak davalı kuruluşa ödenmiş olduğunu, Mezkur İdare Mahkemesi kararlarında da işbu davaya konu edilen alacağın kiralama ilişkisinden, dolayısıyla özel hukuk ilişkisinden doğduğu açıkça belirtilmiş olduğunu, davaya konu uyuşmazlık kira sözleşmesinden kaynaklanmakta olduğu, dolayısıyla Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu, kira sözleşmelerinden doğan davaların 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğunu, Davaya konu edilen ve davacı tarafın talebine dayanak teşkil eden kira protokolleri isminden de anlaşılacağı üzere mezkur protokoller davalı kuruluşun tesislerinden faydalanmak isteyen ilgililere yer tahsis edilmesine ilişkin olduğu, davalı kuruluş mezkur protokoller gereği kiralanan alanları sözleşmenin tarafı kiracıların kullanımına bırakmakla mükellef ve protokoller gereği tarafına düşen sorumluluğu yerine getirdiğinin açık olduğu, yukarıda zikredilen takipsiz bırakılan davaların safahatında da mezkur davaların davacısı dava dışı telsim tarafından ince burnu Fener arazisine kuracağı baz istasyonun “inşaatını büyük ölçüde tamamladığı”, ... Fener arazisine yapılacak baz istasyonunun “montajına başladığı” ifade edilmiş olduğunu, İnce burnu ... arazisine ilişkin protokolün 2.3.maddesinde protokolün ayrılmaz bir parçası olduğu belirtilen Kuruluş Tesislerinden istifade edecek Kamu ve Özel Kuruluşların Sistem, Cihaz ve Donanımlarına Yer Tahsisi, Kule Kullandırılması vb Hizmetlerin Sağlanmasına İlişkin Yönetmeliğin maddesine göre “Sistem yada cihazın onayda belirtilen tarihte kurulmaya başlanmamış ve devreye verilmemiş olması vb nedenler ödemleri durdurmaz.” Bu hükümden de anlaşılacağı üzere davalı şirketçe sözleşme konusu yer talep sahibinin kullanımına hazır tutulduğu sürece kira bedellerinin ödenmesinin gerekmekte olduğu, cihaz kurulumu yapacak olan şirketin inşaat işine başlamaması veya cihazı devreye sokmaması kira alacağının doğumunu engelleyen veya peşin alınan bedelin iadesini gerektiren sebeplerden olmadığını, protokolün ayrılmaz bir parçası olduğu belirtilen Kuruluş Tesislerinden istifade edecek Kamu ve Özel Kuruluşların Sistem, Cihaz ve Donanımlarına Yer Tahsisi, Kule Kullandın İması vb Hizmetlerin Sağlanmasına İlişkin Yönetmeliğin 4.1 vd maddelerinde de belirtildiği üzere kurulacak olan sisteme enerji sağlanmasına yönelik işlemlerin (Abonelik, proje hazırlama, onaylama vb) ve masrafların talep sahibi tarafından yapılacağı açık bir şekilde belirtilmiş, Yönetmeliğin bu maddesinden de anlaşılacağı üzere sisteme enerji sağlanması ile ilgili olarak gerekli etütlerin yapılması ve bu konuya ilişkin diğer işlemlerin yürütülmesi kiracının sorumluluğunda olduğu, baz istasyonunun kurutumunun tamamlanamamasında davalı kuruluşun sözleşme öncesi veya sözleşme aşamasında herhangi bir kusuru bulunmamakta olduğunu, ... Fener arazisine ilişkin protokol açısından bakıldığında; davada dava dışı ... tarafından sözleşmenin feshi ile ödenen kira bedelinin iadesi talep edilmiş ise de söz konusu protokolde kiracının sözleşmeyi tek taraflı feshetme yetkisi bulunmamakta olduğu, bu nedenle de ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’ nin ... Esas sayılı dosyası ile davanın açıldığı tarihte protokol halen yürürlükte olduğu ve davalı kuruluş geçerli ve yürürlükte olan kira sözleşmesi tahtında kiralananı kiracı dava dışı ...’ in kullanımına bırakarak sözleşme çerçevesinde kendine düşen edimi yerine getirmiş olduğunu, davada Sulh Hukuk Mahkemeleri görevli olduğundan iş bu davada görevsizlik karan verilmesini, davacı taleplerinin zamanaşımına uğraması nedeniyle dava konusu talebin zamanaşımı nedeniyle reddinin gerektiği, davanın reddi ile karşı tarafa kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davacıya yükletilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde;
Dava, baz istasyonu kurulumu amacıyla kiralanan yerdeki baz istasyonu kurulumunun gerçekleşmemesi sebebine bağlı olarak, kira bedelinin iadesi ve tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkinidir.
6100 Sayılı HMK'nun 4/1-a maddesine göre “Kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda” Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir.
Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.
Somut olayda, uyuşmazlık kira sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Dava, 6100 sayılı HMK'nın yürürlüğe girmesinden sonra açıldığına göre uyuşmazlığın çözümünde Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek HMK'nın 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ekli kararda açıklanacağı üzere;
1-Mahkememizin görevsizliği nedeniyle HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi gereği davanın USULDEN REDDİNE,
2-Kararın kesinleşmesine mütakip talep halinde dosyanın görevli nöbetçi İstanbul Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3-HMK 331/2 maddesi gereği yargılama giderlerinin görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
4-HMK 20 maddesi gereği süre içeresinde talep edilmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 12/12/2018
Katip
¸(e-imzalıdır)
Hakim
¸(e-imzalıdır)