T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/208 Esas
KARAR NO: 2021/619
DAVA: Kayıt Kabul
DAVA TARİHİ: 03/03/2017
KARAR TARİHİ: 29/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kayıt Kabul davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...T.A.Ş. ile ... A.Ş. arasında geniş kapsamlı ... Sigorta Sözleşmesi akdedildiği, anılan sigorta sözleşmesi kapsamında ... Şubesi nezdinde meydana gelen suistimal eylemi sebebi ile doğan ve müvekkil banka tarafından ödenmek zorunda kalınan zararın iflas masasına kaydının talep edildiği, ... Bankası ... Şubesi eski müdürü ...'ün usulsüz işlemleri nedeniyle banka müşterilerinden ... tarafından müvekkil banka ve ...aleyhine açılan alacak davası ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 30.09.2014 T. 2011/11 E. ve... s. K. İle kabul edilip 9.483,00-TL'nin 16.02.2000 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verildiği, ayrıca kararda aleyhe 500,75 TL harç, 286,30 İL yargılama gideri ve 1.500,00 TL vekâlet ücretine hükmedildiği, anılan yerel mahkeme kararı Yargıtay 11.HD 29.04.2015 tarih ve... sayılı kararı ile onanıp kesinleştiği, ...tarafından yukarıda belirtilen ... 2. AHM kararı/ilamı Bergama İcra Md. 30.09.2014 tarih ve ...E. sayılı dosyası ile icra takibine konulduğu, müvekkil banka tarafından icra dosyasına 31.07.2015 tarihinde, 50.513,56 TL ödeme yapıldığı, müvekkil adına .... 2. AHM dosyasını takip |eden ...'na 09.09.2015 tarihinde 1.470,00 TL vekâlet ücreti |ödendiği, yine vergi dairesine 06.04.2016 tarihinde 607,78 TL (500,754107,035) olmak üzere toplam 52.591,34 TL ödenip, akabinde bu alacağın iflas masasına kaydı için müracaat edildiğini, ancak, iflas idaresi tarafından, rizikonun 1998 yılı Kasım ayında gerçekleştiği, eski TTK.nın m.1420 uyarınca, sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak 2 yıl ve her halükarda rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren 6 yıl geçmekle zaman aşıma uğramış olduğu, ayrıca talep edilen alacak miktarı muafiyet sınırı içerisinde kaldığı, bu nedenle tamamının reddedildiği, bir üstte belirtilen İflas İdaresi Kararı benzer mahiyette yine anılan bankanın ... Şb. Md. tarafından suiistimal nedeniyle ... 1. İcra Müdürlüğü ... E. ile ... E. sayılı dosyalarına müvekkil banka tarafından 21.06.2004 tarihinde toplam 85.772,52 TL ödendiği ve 901 kayıt no ile alacağın iflas masasına kaydının yaptırıldığı, aynı mahiyetteki dava konusu alacağın iflas idaresince reddinin usul ve yasaya aykırı olduğu, dava konusu alacak, ... 2. AHM 30.09.2014 tarih ve ...sayılı kararı ile kabul edilip, Yargıtay 11. HD. 29.04.2015 tarih ve 2015/6022 sayılı kararı ile onanıp 08.09.2015 tarihinde kesinleştiği, anılan ilama istinaden 31.07.2015 tarihinde ilgili icra müdürlüğüne 50.513,56 TL ödeme yapıldığı ve iflas masasına 03.05.2016 tarihinde alacak kayıt talebinde bulunulduğu, müvekkil banka alacağı 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 141 m. ve geçici 11 m. göre zamanaşımı süresinin 20 yıl olduğu, iflas idaresi memurlarının belirttiği TTK'da geçen 2 yıl ve 6 aylık zamanaşımı süreleri uygulansa bile bu sürelerin ödeme tarihinden itibaren başlaması gerektiği, talep edilen alacağın sigorta sözleşmesinin 3/iii m. göre “sahte yazılı talimatlar, sahte imza kullanılarak verilen talimatlardan kaynaklanan zararlar sigorta |teminatına dahildir" hükmünü içerdiği belirtilip iflas idare memuru kararı usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek, 52.591,34 TL alacağın şartsız ve rüçhanlı alacak olarak 3. Sıraya kaydının yapılmasına karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
Cevap: İflas idaresi vekili cevap dilekçesinde özetle; Müflis şirketin ... 10.ATM 18.07.2002 T. ...E. ve ...saylı kararı ile iflasına karar verildiği, akabinde ... 2. İflas Md. nezdinde ... sayılı iflas dosyasının açıldığı, İşbu dava İİK'nin 235 m. uyarınca süresi içinde açılmadığından reddine karar verilmesi gerektiği, ... Bankası mudi... hesaplarında Kasım 1998 ayında o dönemin şube müdürü ... tarafından usulsüz işlemler yapıldığı, olay 1998 yılı Kasım ayında meydana geldiği, 6102 sayılı TTK'nun 1420 m. göre müflis şirketin sorumluluğunun zamanaşımına uğradığını, ... tarih ve ... no.lu poliçede her bir hasarda STG 25.000 karşılığı TL tenzili muafiyet uygulanacağı hükmünün bulunduğu, davacı alacağı söz konusu tenzili muafiyet sınırları içerisinde kaldığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmistir.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
Geniş Kapsamlı ... Sigorta Sözleşmesi, ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...E... K sayılı dosyasından verilen gerekçeli kararı, ... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosya sureti, ... nolu alacağı ilişkin alacak kayıt dilekçesi, bu alacağa yönelik bila tarihli İflas İdare Memurları red kararı, davacı banka tarafından yapılan ödemeye ilişkin ödeme dekontu ... 2. İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyası, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E-... K sayılı kararı, ... 1. İcra Müdürlüğünün ... E ile ... E sayılı dosya suretleri, celp edilmiş, incelenmiştir.
Dosya, Sigorta Tahkim Hakemi ..., Banka Eski Müdürü Öğretim Görevlisi ... ve Banka Emekli Müdürü ...'den oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 26/06/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; "...Davacı/alacaklı banka (mülga ... Bankası T.A.Ş) ile müflis ... Sigorta A.Ş. arasında 01.04.1999 tarihli sigorta poliçesi imzalanmıştır. İşbu poliçe kapsamında hırsızlık ve usulsüz işlemleri kapsar mahiyette 01.04.1999-01.04.2000 dönemine ilişkin sigorta sözleşmesi yapılmıştır. Dava konusu somut olay (usulsüz işlem -hesap cüzdanı ya da dekont verilmeksizin mudiden ara kabulü ) 24/01/2000 tarihinde meydana geldiğini, dolayısıyla somut olay sigorta poliçesi dönemi/ kapsamı içinde bulunduğunu, dosya kapsamında Sigortacılık Mevzuatı açısından inceleme-değerlendirme yapılabilmesi için aşağıdaki, İngilizce Özel Şartlar| ...), Genel Şartlar(Wording), Klozlar,2000 yılı istisna klozu belgeler bulunmadığı ve bu belgelerin tamamının İngilizce olması sebebiyle HMK. nın ilgili maddesi hükmünde yabancı dilde sunulan delillerin mutlaka noter yeminle tercümesinin sunulması zorunlu "... tespit edilmiştir. Mahkememizce alınan bilirkişi kök raporunda talep edilen belgelerin ibrazı için davacı vekiline 1 aylık kesin süre verilmiş ,davacı vekilinin 31/10/2018 tarihli dilekçesi ile dosyaya ibraz edilmiş, aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır.
10/05/2019 tarihli ek raporda özet ve sonuç olarak;"...Heyetçe incelenen bu belgelerin uyuşmazlığa konu ... Sigorta poliçesinin orijinal İngilizce genel şartları (Wording) olup olmadığının belli olmadığı, davacının önceki poliçelerin eki olarak sunduğu İngilizce Wording metinlerinde sayfaların bazı sayfalar, sayfaların bir. kısmı ve/veya bazı maddelerin bulunmadığını, dolayısıyla yapılan noter yeminli tercümeler sayfaların okunabilen kısımlarından yapıldığı için, tercümenin amacına ulaştığı da söylenemeyeceği, davacının dava dilekçesinde alacağına dayanak yaptığı genel şartların mad. 3 (iii) içeriği ile noter yeminli tercümesi sunulan İngilizce Wording'in mad. 3(ili) arasında içerik açısından hiçbir benzerlik bulunmadığı, ayrıca ne noteryeminli tercümede ne de İngilizce orijinal metinlerde ... mevcut olmadığını, bu eksikliklere rağmen yapılan değerlendirmede, 01.04.1999-01.04.2000 dönemindeki riskleri sigortalamak üzere düzenlenen ... nolu poliçe 01.04.1999 tarihinde düzenlendiğinden ve risk tazmin talebine neden olan suistimal 24.01.2000 tarihinde meydana geldiğinden, dava konusu uyuşmazlıklar 6972 Sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine tabi olup, uyuşmazlığa konu poliçenin vadesinin 01.04.1999-01.04.2000 olduğunun tespit edildiği, ... Teftiş Kurulunun Başkanlığı Müfettişi İ...'in 02.05.2000 tarihli soruşturma raporundan sulistimal eyleminin 24.01.2000 tarihinde gerçekleştiği anlaşıldığından rizikonun poliçe vadesi içinde gerçekleştiği, Kök raporda belirtildiği gibi, sigorta poliçesi “hırsızlık ve usulsüz işlemleri kapsar” mahiyette olduğundan, hesap cüzdanı ya da dekont verilmeksizin mudiden para kabulü şeklindeki usulsüz işlem sigorta poliçesi kapsamı içinde kalmadığı, Mülga TTK “nın 1268. madde hükmü dikkate alındığında, müşterinin 24.01.2000 tarihinde Bankaya başvurması ile rizikonun gerçekleştiğinden (sulistimal eyleminden) haberdar olunduğundan alacağın zamanaşımı süresinin 24.01.2002 tarihinde dolduğu, ayrıca, 24.01.2000 tarihli Merkez Bankası USD döviz alış kuru 552,974.-TL olduğundan ve gerçekleşen riziko 3.870.818 (-7000*552,974), tenzili muafiyet sınırı (22.829.525.-TL) içerisinde kaldığından sigorta şirketinin ödeme yapma yükümlülüğünün de doğmadığı..." mütalaa edilmiştir. Bilirkişi raporları taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davacı vekili bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesi ile farklı bir bilirkişi kurulundan yeniden rapor alınması talebinde bulunmuştur.
Mahkememizin 11/09/2019 tarihli duruşma ara kararı uyarınca; Davacı talebine konu alacağın muacceliyet tarihi, talep edilebilecek alacak tutarı ve talebin muafiyet sınırı içinde kalıp kalmadığı konularında bankacılık alanında uzman üç kişiden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek yeniden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Dosya Sigorta Hakemi ... SMMM-Banka Eski Müdürü ...ve Dr. Öğretim Görevlisi Lojistik Uzmanı ...'den oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek kök ve ek raporlar alınmıştır. Bilirkişi heyetinden alınan 21/04/2021 tarihli ek raporda özet ve sonuç olarak;"... Kök raporda Alman Markı-DEM ödemelerinin hesaplamada gözetilmemesinden dolayı eksik inceleme ile kanaat hasıl olduğu, DEM ve TL olarak toplam ödemenin 774.890,87 TL olduğu, toplam ödemeden, sigorta poliçesine konu tenzili muafiyet tutarı olan 25.000 GBP karşılığı mahsup edildiğinde, 709.517,15 TL miktarında alacağın davalı sigortacı iflas masasına kaydının yapılabileceği, sair hususlarda, kök rapor sonuç ve kanaatleri ile görüşlerin korunduğu..." tespit edilmiştir.
Dava, kayıt kabul istemine ilişkindir.
Davacı banka bünyesinde birleştirilen ... Bankası A.Ş.' nin ... şubesi eski müdürü ...' ün usulsüz işlemleri nedeniyle banka müşterilerinden ...' nu zarara uğradığı, ...tarafından ... ve davacı banka aleyhine açılan ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...E., ... K. sayılı dava dosyasında alacak davasının kabulüne karar verildiği, kararın davacı banka tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2015/1026 Esas, 2015/6022 Karar sayılı ilamı ile yerel mahkeme kararının onandığı, bunun üzerine ...' nun davacı banka ve ... aleyhine alacağın tahsili için ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığı, davacı bankanın kesinleşen icra takibi nedeniyle dava dışı ...' na 31/07/2015 tarihinde 50.513,56 TL ödeme yaptığı, ayrıca bankanın yargılama nedeniyle 607.78 TL harç ve 1.470,00 TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 50.513,56 TL ödemede bulunduğu, eski banka müdürü tarafından gerçekleştirilen usulsüz işlemlerin davacı banka ile müflis sigorta şirketi arasında akdedilen sigorta sözleşmesi kapsamında kaldığını belirterek ödediği toplam tutarın iflas masasına kaydını talep etmiştir.
Davacı banka bünyesinde birleştirilen ... Bankası T.A.Ş ile iflas eden .. A.Ş. arasında 01/04/1999 - 01/04/2000 tarihleri arasındaki dönemi kapsayan bir (1) yıl süreli Geniş Kapsamlı ... Sigorta Sözleşmesinin düzenlendiği, sigorta poliçesinin geçerli olduğu süre içinde 24/01/2000 tarihinde ... şubesi eski banka müdürü tarafından banka müşterilerinin hesaplarında usulsüz işlemlerin yapıldığı, mevcut usulsüz işlemlerin sigorta sözleşmesi kapsamında ve sigorta poliçesi süresi içinde olduğu tarafların kabulündedir. Esasen, aynı durum bilirkişi raporlarında da ifade edilmiştir.
Ancak, müflis sigorta şirketi sigorta sözleşmesinden doğan alacağın zaman aşımına uğradığını ve iflas masasına kaydı istenen alacak tutarının muafiyet tenzili sınırları içerisinde kaldığından davanın reddine karar verilmesini savunmuş, aynı gerekçelerle iflas masasına kayıt kabul istemini reddetmiştir.
6102 sayılı TTK'nın 1420, maddesine göre, sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zaman aşımına uğrar. Davacı banka açısından alacağın muaccel olması dava dışı şahsa yani zarar görene ödeme yaptığı tarih itibariyle gerçekleşecektir. Zira, ... tarafından açılan ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesindeki davada, yargılama sonucunda dosya işlemden kaldırılmış , usule veya esasa ilişkin bir nedenle reddedilmiş, kısaca banka lehine bir karar verilmiş olsaydı risk hiç doğmayacak, zarar ve ödeme söz konusu olmayacaktır. Kaldı ki, alacağın varlığı ve tutarı dahi bu yargılama sonucunda tespit edilebilmiştir. Davacı banka icra takibi sonucunda usulsüz işlemler sebebiyle dava dışı ...'na 31.07/2015 tarihinde 50.513,56 TL ödeme yapmış, aynı şekilde iflas masasına kaydını talep ettiği 607,78 TL harcı 06/04/2016 tarihinde, 1.470,00 TL vekalet ücretini 09/09/2015 tarihinde ödemiştir. Davacı bankanın ödeme yapması ile birlikte alacak muaccel hale geleceğinden ödeme tarihleri ve eldeki davanın açıldığı tarih (03/03/2017) nazara alındığında iki yıllık zaman aşımı sürelerinin dolmadığı anlaşılmaktadır. Öte yandan, fona devredilen ... Bankası T.A.Ş' nin alacaklarının fon alacağı niteliğinde olduğu, 5411 sayılı Bankacılık Kanunundaki zaman aşımına yönelik özel düzenleme gereğince yirmi yıllık zaman aşımı süresinin de risk ve dava tarihi dikkate alındığında henüz dolmadığı aşikardır.
Sigorta sözleşmesinde tenzili muafiyet sınırı 25.000 GBP olarak belirlenmiştir. İflas masasına kaydı istenen alacak tutarının muafiyet sınırı altında kaldığı tespit edildiği takdirde, davacı bankanın kayıt kabul isteminin reddine karar verilecektir. Ancak, muafiyet sınırının yalnızca eldeki dava dosyasına konu alacak tutarı yönünden tespiti mümkün değildir. Zira eski banka müdürünün, ... dışında bir çok banka müşterisinin hesabında usulsüz işlemler yatığı, bu usulsüz işlemler sebebiyle bir çok davanın açıldığı, hatta bir kısım alacak taleplerinin davalı iflas müdürlüğü / masası tarafından kabul edildiği nazara alındığında aynı sigorta poliçesi kapsamında yer alan tüm zararlar toplamı üzerinden muafiyet sınırın belirlenmesi gerekmektedir. Bu bakımdan, hükme esas alınan 21/04/2021 tarihli bilirkişi ek raporu dışındaki raporlara itibar edilmemiştir. 21/04/2021 tarihli ek raporda bilirkişi heyeti sigorta tenzili muafiyet sınırına yönelik olarak sigorta sözleşmesi kapsamında ...için 347.305 DM, ... için 429,847 DM, ... için 60.000 DM zarar ödemesinde bulunulduğu, davacının zararı ile birlikte toplam zarar miktarının 296.274 GBP tutarında olduğunu, bu tutarın muafiyet sınırının üzerinde olduğunu tespit etmişlerdir. Dolayısıyla, davacı bankanın alacağının muafiyet tenzilinden etkilenmediği, masaya kaydı gereken alacaklardan olduğu, aynı olay sebebiyle iflas masasının diğer kayıt kabul başvurularını kabul ederek masaya kaydettiği nazara alındığında davacının haklı davasının kabulüne karar vermek gerekmiş, ödeme yaptığı toplam 52.591,34 TL'nin masaya kaydına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Ayrıntısı ve Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere);
Davanın KABULÜ ile;
1-52.591,34 TL davacı alacağının ... 2.İflas Müdürlüğünün ...İflas sayılı dosyasına istinaden açılan iflas masasına 3.sırada olmak üzere KAYIT VE KABULÜNE,
2-Kayıt kabul davaları maktu karar ve ilam harcına tabi olduğundan alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan posta ve tebligat masrafı 293,00- TL, bilirkişi ücreti 6.150,00 TL olmak üzere toplam 6.443,00 -TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı yargılama sırasında kendisini bir vekille tensil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1. maddesi uyarınca belirlenen 4.080,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-HMK' nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan anacak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren on günlük yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.29/09/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır