T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/600 Esas
KARAR NO: 2019/536
DAVA: Tazminat ( Sözleşmenin Feshinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/07/2017
KARAR TARİHİ: 19/06/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat ( Sözleşmenin Feshinden Kaynaklanan)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle; Müvekkilinin ... bölgesinde çeşitli faaliyet kollarında hizmet veren ve bu hizmetlerin güvenirliği ve başarısından yıllardır ödün vermeden çalışmalarını yürüten ve halen varlığını devam ettirmeye çalışan bir şirket olduğunu, müvekkili ile davalı arasındaki iş ilişkisinin 13/03/2011 tarihli "Ürün ve Hizmet Tedariki Çerçeve Sözleşmesi" ile kurulmuş olduğunu, hizmet süresinin 2016 yılında sona ermesi gerekir iken davalı tarafından müvekkilinin hak ihlali ile telafisi mümkün olmayacak zarara uğratacak ve devamlılığının sona ermesine sebep olacak şekilde tek taraflı feshi ile 29/08/2015 hitam olduğunu, sözleşme konusu hizmetin ... bölgesinin alt yapı ve bakım işi olduğunu, ilk olarak 2014 yılı sonlarında davalı tarafından müvekkillerince ilk başlarda bilgi alamama ve tespit edilen iyileştirme taleplerini gereğince olan uyarılar olarak değerlendirilen elektronik postalar gönderildiğini, müvekkillerince iyi niyetli olarak ek'te sunulan bilgilendirmeler ve istenilen iyileştirmeler için olağanüstü bir çaba sarf edildiğini, bölgedeki çevresel faktörlerin neden olduğu durumlar her ne kadar davalı tarafından performans eksikliği olarak gösterilmek ve sözleşmenin feshini haklı fesih niteliğine dönüştürmek için kullansa da yapıldığını belgeleyen raporlarla da müvekkillerince de davalıya ispat olunmuş ve sözleşme gereği edimin ifasına devam edildiğini, dava konusu sözleşmenin feshinin gerekçesi gösterilen sözleşmenin askıya alınması ve feshini düzenleyen 27.maddesi incelendiğinde bu madde hükmü gereğince davalının fesih hakkını kullanmasının şartlarının oluşmadığının açıkça görüleceğini, elektronik posta yolu ile müvekkilince en kısa sürede ve en yüksek çaba ile çevresel faktörler, bölge koşulları ve buna bağlı olarak istihdam edilenlerin ani işten ayrılmaları gibi durumlar giderilmeye çalışıldığını, dava dilekçesi ekinde sunulan detaylı raporlarla bu hususun ispatlanarak elektronik posta ile davalıya cevap verildiğini, sözleşmenin 27.maddesinde fesih nedenleri a) sözleşmeden kaynaklanan, b) müvekkilden kaynaklanan olarak ikiye ayrıldığını ve bunların hiçbirinin gerçekleşmediğini, müvekkili tarafından gönderilen fesih bildirimini içeren elektronik postada ileri tarihli olarak fesih edildiğinin bildirildiği, henüze sözleşmenin feshi yürürlüğe girmeden ... ve ... şirketleri ile gizli anlaşma yaparak ve ihale açarak iyi niyet kuralları ve rekabete aykırı davrandığını ileri sürerek sözleşmenin davalı yanca haksız olarak fesih edildiğinin tespiti ile doğan fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla elde edilemeyen kardan şimdilik 50.000,00 TL maddi tazminatın 29/08/2015 tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, haksız feshe dayalı itibar kaybı nedeniyle 50.000,00 TL manevi tazminatın 29/08/2015 tarihi itibariyle işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle; Davacı tarafça müvekkili şirketin ibra edildiğini, söz konusu ibra kapsamında davalı tarafın taleplerinin esasa girmeksizin reddinin gerektiğini, zira taraflar arasında imzalanan 29/12/2016 tarihli ibra protokolünün 3.maddesinde davacı taraf protokolde belirtilen miktarların ödenmesi halinde müvekkili şirketten herhangi bir alacağının kalmadığını kabul beyan ve taahhüt ettiğin, sözleşmenin feshinden bugüne kadar fesihten önce yapılan işlerin fatura bedellerinin ... Mühendisliğe 6.200+KDV hizmet bedelinin ödenmiş olduğunu, iş bu protokol'ün 2.maddesinde "belirtilen tutarında ödenmesi halinde ...'un ...'den alacağının kalmadığı, kabul ve taahhüt eder" şeklinde olduğunu, açıklanan nedenlerle taraflarca ibra edilmiş olduğundan davacı tarafın taleplerinin esasa girilmeksizin reddinin gerektiğini, sözleşmenin ifası sırasında davacı tarafça sözleşme ile üstlenilen yükümlülüklerin gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle kesintisiz iletişim hizmeti sağlama yükümlülüğü altında olan müvekkili şirketin sunmuş olduğu hizmette aksamalar meydana gelmeye başladığını, davacı tarafça sunulan hizmette meydana gelen aksamalar ve sözleşmeye aykırılıklar nedeniyle davacı tarafa defalarca uyarılarda bulunduğunu, fakat davacı tarafça söz konusu sözleşmeye aykırılıkları gidermediğini ve tüm uyarılara rağmen davacı tarafın performans konusunda da bir gelişim sağlamadığını, davacı tarafça sözleşme gereği sunulan hizmetin, gereği gibi ifa edilmediği davacı tarafında kabulünde olduğunu, yani hizmetteki aksamaları kabul ettiğini, davacı tarafından söz konusu aksamaların "çevresel faktörler, bölge koşulları ve buna bağlı istihdam edenlerin ani işten ayrılmalar gibi" durumlara bağladığını, fakat sözleşmenin 2011 yılından itibaren imzalandığını, 2011 yılından beri aynı çevresel faktörler ve bölge koşullarında hizmet verdiğini, bölge koşullarında herhangi bir değişiklik olmadığını, yine aynı dönemde ortaya çıkan herhangi bir mücbir sebep bulunmadığını, davacı taraf ile imzalanan sözleşmenin feshinden sonra müvekkili şirket tarafından sunula hizmetin sağlanabilmesi için bir başka şirket ile Ürün ve Hizmet Tedariki Çerçeve Sözleşmesi imzalandığını, söz konusu şirketin verilen hedefleri gerçekleştirme oranı ile davacı tarafın hedefleri gerçekleştirme oranları karşılaştırıldığında üstelik terör nedeniyle bölge koşullarının çok daha fazla zorlaşmış olmasına rağmen yeni şirketin rakamlarının davacı şirket rakamlarından çok daha iyi olduğunun görüldüğünü, bu karşılaştırmanın bile davacı tarafça sunulan hizmetteki aksamaların çevresel faktörlerden değil davacı tarafından kendi performansından kaynaklandığını açıkça gösterdiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 27/5 maddesinde müvekkili şirketin hiçbir gerekçe göstermeksizin ve herhangi bir şarta bağlı olmaksızın 7 gün önceden yazılı olarak bildirmek kaydı ile sözleşmeyi feshetme hak ve yetkisinin bulunmakta olduğunu, işbu fesih hakkı dikkate alındığında davacı tarafın taleplerinin bu yönüyle sözleşmeye aykırı olduğunu ileri sürerek haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde;
Dava, taraflar arasında akdedilen" Ürün ve Hizmet Tedariki Çerçeve Sözleşmesi"nin süresinden önce feshi nedeniyle yoksun kalınan kâr ile manevi tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasında akdedilen Ürün ve Hizmet Tedariki Çerçeve Sözleşmesi'nin 27.1 maddesi " Madde 26 (Mücbir Sebep) hükümleri saklı kalmak üzere, ..., Tedarikçi'nin bu Sözleşme, Ekler'i ve/veya ilgili Satın alma Siparişi veya Ek Protokol kapsamındaki yükümlülüklerini hiç yada Sözleşme Ekler'i ve/veya ilgili Satın alma Siparişi veya Ek Protokol'de tanımladığı şekilde yerine getirmemesi ya da yükümlülüklerini ihlal etmesi halinde Tedarikçi'ye durumu yazılı olarak bildirerek on (10) gün içinde söz konusu aykırılığın giderilmesini ya da yükümlülüklerin yerine getirilmesini talep edebilir. Tedarikçi'nin yukarıda belirtilen sürede yükümlülüklerini yerine getirmemesi ya da aykırılığı gidermemesi halinde, ... bu Sözleşme'yi ve/veya ilgili Satın alma Siparişi'ni veya Ek Protokol'ü derhal ve tek taraflı olarak başkaca hiçbir ihtar ya da ihbara ve hükme gerek kalmaksızın kısmen veya tamamen feshetmek hakkında sahiptir."
27.2 maddesi "... aşağıda belirilen hallerin mevcudiyeti halinde bu Sözleşme'yi ve/veya ilgili Satın alma Siparişi'ni veya Ek Protokol'ü derhal ve tek taraflı olarak herhangi bir süre vermeksizin derhal, kısmen veya tamamen feshetmek hakkında sahiptir.
(ı) Tedarikçi'nin Madde 9'da belirtilen Teminat Mektubu yenileme yükümlülüğünü yerine getirmemesi,
(ıı) Madde 11 kapsamında tekrarlanan Kabul testlerine rağmen Ürüne ve Hizmetler'in Kabulünün ... tarafından ikinci kez reddedilmesi,
(ııı) Madde 12 hükümlerine göre Teslimattaki gecikmenin, gecikilen Ürün, Hizmet ve Sistemin yüzde (% ) ulaşması,
(ıv) Tedarikçi'nin Madde 18 hükümleri kapsamındaki yükümlülüklerini hiç ya da gereği gibi yerine gitermemesi,
(v) Tedarikçi'nin Madde 20.2 kapsamındaki yükümlülüklerini hiç ya da gereği gibi yerine getirmemesi,
(vı) Madde 32.1 hükümlerine aykırı olarak Tedarikçi tarafından izinsiz bir devir veya temlik işlemi yapılması."
27.3 maddesi "Aşağıdaki hallerde bu Sözleşme herhangi bir ihtar ya da ihbara ve hükme gerek kalmaksızın kendiliğinden münfesih addolunur.
(ı) Tedarikçi'nin iflas etmesi, konkordato ilan etmesi,
(ıı) Tedarikçi'nin hükmi şahsiyetinin sona ermesi, mal varlığının tamamının veya tamamına yakın bir kısmının satılması, devredilmesi veya bunlara el konulması,
(ııı) Tedarikçi'nin aleyhine bu sözleşme konusu Hizmet'i yerine getirmesini engelleyecek yoğun icra takibi, haciz ve muhafaza işlemi yapılması veya Tedarikçi aleyhine olan bu işlemler nedeniyle ... marka ve imajına zarar gelme ihtimali bulunduğunun ... tarafından değerlendirilmesi."
27.4 maddesi " Tedarikçi Ortaklık Yapısı Değişiklikleri; Tedarikçi'nin ortaklık yapısının herhangi bir sebeple değişmesi veya hisse yapısında herhangi bir değişiklik olması halinde, durumu derhal yazılı olarak ...'a bildirecektir.
(ı) bu Sözleşme'yi ve Satın alma Siparişi'nin herhangi bir bedel ödenmeksizin, derhal ve tek taraflı olarak fesh etmek, ya da
(ıı) bu Sözleşme'yi aynı şartlar dairesinde devam ettirip ettiremeyeceğini tek başına belirlemek hakkına sahiptir.
Tedarikçi'nin kontrol hisselerinde değişiklik oluşturacak biçimde önceden ...'a yazılı olarak bildirim yapmaksızın hisselerini kısmen veya tamamen üçüncü kişilere devretmesi halinde ..., hiçbir bedel ödemeksizin, bu Sözleşme'yi ve Satın alma Siparişi'ni derhal ve tek taraflı olarak feshetmek hakkında sahiptir." şeklinde kararlaştırılmıştır.
Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 27.5 maddesinde kararlaştırıldığı üzere davalının 7 gün önceden Tedarikçi'ye yazılı olarak bildirmek kaydıyla sözleşmeyi fesih yetkisinin bulunduğu, davalının fesih yetkisinin MK.madde 2'ye aykırılık teşkil etmediği hususu davalı tarafından keşide edilen performans durumunun iyileştirilmesi talebi içerikli ihtarnameler, 19/09/2018 tarihli bilirkişi raporu ve dosya kapsamından anlaşılmakla davalının performans düşüklüğü nedeniyle (haklı nedenle) sözleşmeyi süresinden önce feshetmesi nedeniyle davacının kâr mahrumiyeti ve manevi tazminat talep edemeyeceği kanaatine varılarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinin REDDİNE,
2-Peşin yatırılan 1.707,75 TL harçtan tahsil edilmesi gereken 88,80 TL (44,40+44,40) maktu harcın mahsubu ile bakiye 1.654,95 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat talebi nedeniyle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesap ve takdir edilen 5.850,00 TL, manevi tazminat talebi nedeniyle 2.725,00 TL olmak üzere toplam 8.575,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Gider avansının kalan kısımlarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açıkolmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 19/06/2019
Katip
¸(e-imzalıdır)
Hakim
¸(e-imzalıdır)