T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/447 Esas
KARAR NO: 2021/839
DAVA: İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan Rücuen Alacak)
DAVA TARİHİ: 21/05/2018
KARAR TARİHİ: 03/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan Rücuen Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılardan ... tarafından keşide edilmiş olan ... Bankasına ait ... no.lu (25/07/2017 keşide tarihli ve 7.800,00 TL bedelli olan) çeki, birkaç cirodan sonra müvekkilinin ticari faaliyeti sırasında ciro yoluyla davalılardan ...'tan temlik aldığını, müvekkilinin söz konusu çeki yine ticari işlemleri ile ilgili olarak ciro ettiğini, ödenmeyen ve karşılıksız çıkan çeki son elinde bulunduran tarafından ... 31. İcra Müdürlüğünün ... Esas dosyasında icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin aracına haciz konulunca 9.952,20 TL olan takip borcunun müvekkili tarafından ödenerek borcun kapatıldığını, müvekkili tarafından yapılan bu ödeme ile ilgili olarak anılan takip dosyasından rücu belgesi alınarak, müvekkili tarafından ...2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında kendinden önceki cirantalara ve keşideciye karşı icra takibi başlatıldığını, ancak çekin keşidecisi davalı ... ve karşılıksız çıkan bu çeki müvekkiline cirolayarak veren ciranta ... tarafından borca haksız itiraz edilmesi nedeniyle takibin durdurulduğunu belirterek, davalı borçluların itirazlarının iptali ile takibin devamına, davalılar aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; 14.01.2017 saat 18:00 ile 15.01.2017 saat 01:45 suları arasında müvekkiline ait iş yerine giren hırsızların müvekkiline ait kasayı dava konusu çekin de bulunduğu boş çek koçanıyla ve içindeki diğer evrakla birlikte çaldıklarını, durumun Emniyet birimlerine iletildiğini, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... numarası ile soruşturma başlatıldığını, dava konusu çek yaprağının boş ve imzasız şekilde çalınması nedeniyle çek iptal davası açma hakkı kanunen bulunmayan müvekkilinin çek iptal davası açamadığı ve ödemeden men tedbir kararı alamadığını, çekin müvekkilince keşide edilmemiş olduğunu, çekten doğan bir borcunun bulunmadığını, çek üzerinde yer alan imzanın müvekkiline ait olmadığını, çek bedellerinin tahsilinde çekin öncelikle ilgili bankaya ibraz edilmesi gerekmesine rağmen ... 31. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının celbi halinde çekin bankaya ibraz edilmeksizin ve hırsızlık olayının vuku bulunduğu 15.01.2017 tarihinden çok sonra icra takibine konu edildiğinin görüleceğini, nitekim çekin usulüne uygun olarak bankaya ibraz edilmesi halinde durum ilgili banka tarafından Savcılığa bildirilerek çeki ibraz eden lehtar ve diğer cirantaların da soruşturmadan geçecek olması dolayısıyla çeki elinde bulunduranların ilgili bankaya ibraz etmektense icra takibine başvurduğunu, bu yolla çekin sahteliğinin gün yüzüne çıkmasının engellenmeye çalışıldığını, bu nedenle müvekkilinin keşide etmediği çek nedeniyle takip borcunu ödemiş olan ve müvekkiline rücu talep eden davacıya borçlu sayılamayacağını belirterek, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, davacının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Usule uygun tebligata rağmen davalı ... tarafından davaya cevap verilmemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, kambiyo takibine dayalı başlatılan takip dosya borcunu ödeyen davacının aldığı rücu belgesine istinaden, ödediği tutarı rücu amacıyla müracaat hakkı kapsamında çek keşidecisi ile kendisinden önceki cirantaya karşı başlattığı ilamsız takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dava konusu olan ... Bankasına ait ... no.lu 25/07/2017 keşide tarihli ve 7.800,00 TL bedelli çek aslı celbedilen takip dosyalarıyla birlikte incelenmiş olup, hamiline keşide edilmiş çekin keşidecisinin davalılardan ... olduğu, davacının bu çeki ciro zincirinde 4.ciranta olan davalı ...'tan ciro yoluyla alıp en son dava dışı ... AŞ'ye cirolandığı, çekin takas yoluyla ibrazı üzerine keşideci imzası tutmadığından işlem yapılmadığı şerh verilerek ibraz edene ödeme yapılmamış olduğu, çek hamili dava dışı şirket tarafından ... 31.İM ... E dosyasıyla davacının da aralarında olduğu cirantalar ve keşideci aleyhine kambiyo evrakına özgü başlatılan takip dosyasında hakkındaki takip kesinleşerek haciz uygulanan davacı tarafından, 02/02/2018 tarihli Reddiyat Makbuzuna göre takip fer'ileriyle birlikte 9.952,20 TL'ye ulaşan dosya borcunun tamamen ödenerek takibin infazla kapanmış olduğu, bu dosyada çekin keşidecisi olan ...'e henüz ödeme emri tebliği yapılmamış aşamadayken dosya borcunun davacı tarafından ödenmesiyle takibin kapandığı, davacının bu dosyadan aldığı rücu belgesine istinaden kendinden önceki tüm cirantalar ile keşideci aleyhine ... 2.İM ... E dosyasında ilamsız takip başlattığı, takip dosyasında diğer cirantalar tarafından yapılmış bir ödemenin bulunmadığı, davalıların bu takibe yasal sürede itirazı üzerine haklarındaki takibin durdurulmuş olduğu, davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmış olduğu görülmüştür.
Davalıların dava konusu rücu takip dosyasına itirazlarında icra dairesi yetkisine de itiraz ettikleri görülmekle, takip dosyası evrakının bir kısmı icra müdürlüğünce sonradan gönderildiğinden, ön inceleme celsesinde ...'in yetki itirazı hakkında red hükmü kurulsa da diğer davalının da yetki itirazı bulunduğu sonradan tespit edildiğinden, 03/12/2021 tarihli celsede bu hususta yeniden değerlendirme yapılarak, rücu takip dosyasında takip borçlularından birinin (...) yerleşim yeri adresi İstanbul olmakla HMK md 7 uyarınca ... icra dairesinin yetkili olduğu, davacının diğer davalıları sırf ... icra dairesinde takibe zorlama kasdıyla ...'da takip başlattığına dair bir delil bulunmadığı, ayrıca rücu takibine dayanak çekin keşide yeri ... olduğu gibi davacının rücu belgesi aldığı kambiyo takibinin de İstanbul icra dairesinde yapıldığı görülmekle, özel dava şartı niteliğinde olan davalıların icra dairesi yetkisine itirazlarının reddine karar verilmiştir.
Taraflarca bildirilen deliller toplanmış, davacı vekilince sunulan fatura örnekleri, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın (davalı ...'in işyerindeki hırsızlık neticesi çalınan pek çok çekle ilgili sahtecilik-dolandırıcılık suçundan başlatılmış ve derdest durumda olan) ... soruşturma dosyası Uyap kayıtları, ... 31. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı Kambiyo Evrakına Özgü İlamsız Takip Dosyası, bu takibin dayanağı olan çek aslı, davacının bu dosyaya yaptığı ödeme belgesi, ödeme üzerine dosyadan almış olduğu rücu belgesi, rücu belgesine dayanarak ... 2. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında kendinden önceki cirantalar ile davalı keşideci aleyhine başlattığı ilamsız takip dosyası celbedilerek incelenmiş, davalı keşidecinin imza inkarı nedeniyle usule uygun tatbike medar imza örnekleri duruşmada alınıp çek keşide tarihi öncesi ve bu tarihe yakın ıslak imzalı belgeler davalı ... vekilince bildirilen yerlerden celbedildikten sonra, çek üzerindeki keşideci imzasının davalı ...'in eli ürünü olup olmadığı konusunda adli grafolog bilirkişiden rapor alınmıştır.
Alınan bilirkişi raporunda özetle, bilimsel ve teknik veriler ışığında yapılan incelemeye göre, çekteki keşideci imzasının davalı ...'in imzasıyla benzerlik taşımadığı ve onun eli ürünü olmadığı tespit edilip bildirilmiştir. Mahkememizce de çek aslı ile kasa evrakında yapılan incelemede, imza farklığının gözle bile anlaşılabilir düzeyde olduğu tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan ve incelenen deliller, alınan uzman bilirkişi raporu tespitleri hep birlikte değerlendirildiğinde, TTK kıymetli evrak hükümleri uyarınca kambiyo evrakı borcunu alacaklı son hamile ödemiş olan davacının ciro zincirinde kendisinden önce olanlara ve keşideciye karşı yasal müracaat hakkı kapsamında ödediğini rücu hakkı bulunduğu, ancak imza inkarı mutlak def'i niteliğinde olmakla herkese karşı ileri sürülebileceğinden, çekteki keşideci imzasının davalı ...'in eli ürünü olmadığı, çekin onun imzasıyla keşide edilmemiş olduğu anlaşılmakla sahte imzayla keşide edilmiş çek nedeniyle keşideciye müracaat/rücu hakkının varlığından bahsedilemeyeceğinden, davalılardan ...'e karşı açılan davanın reddine, bu davalı vekilinin kötüniyet tazminatı talebi ise, kambiyo takibi dosyasında ...'e tebliğ edilmiş bir ödeme emri bulunmadığı, bu nedenle ...'in anılan takip dosyasında imza inkarında bulunamamış olduğu, davacının ödeme yapıp ilamsız rücu takibini başlattığı tarihte ...'in imza inkarından haberdar olmadığı açık olmakla, davacının Recep hakkında kötüniyetle takip başlattığı ispatlanamadığından reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı vekilince kambiyo takibi dosyasında davalı ...'in imza inkarında bulunmayarak müvekkilinin keşideci hakkında rücu takibi başlatmasına ve işbu davayı açmasına sebep olduğundan, müvekkiline yöklenebilecek kusur olmadığından, davalı ... yönünden dava reddedilse bile müvekkili aleyhine yargılama gideri-vekalet ücreti hükmedilmemesi gerektiğine yönelik talebi ise, yukarıda açıklandığı üzere kambiyo takibi dosyasında keşideci görünen ...'e henüz ödeme emri tebliğ edilmediği aşamada dosya borcu davacı tarafından ödendiği ve takip infazla kapandığından, ...'in kendisine tebliğ edilmemiş-haberdar olmadığı kambiyo takip dosyasında imza inkarında bulunma imkanı olduğundan sözedilemeyeceği, dolayısıyla işbu davanın açılmasına sebep olduğundan da sözedilemeyeceği anlaşıldığından, davacı vekilinin bu talebi yerinde görülmemiş ve aleyhine yargılama gideri-vekalet ücreti hükmedilmiştir.
Davalı ...'tan çekin ciro yoluyla alınmasına dayanak akdi ilişkiye dair faturalar davacı vekilince dosyaya sunulmuş olup, anılan davalı tarafından fatura bedellerinin veya çek bedelinin davacıya nakden veya kambiyo takip dosyasına ödendiğine dair bir iddia ileri sürülmediği gibi bu hususu ispatlar bir delil de dosyaya sunulmamış olduğundan, imzaların istiklali ilkesi gereği keşideci imzasının sahte çıkmasının ciranta ...'ın imzasından kaynaklanan sorumluluğuna etkisi bulunmadığı, ciro zincirinde davacıdan önce yer aldığı çek nedeniyle sebepsiz zenginleşmiş durumda olduğu sabit olan bu davalı yönünden ise davacının rücu talebinin yerinde olduğu anlaşılmakla, ... aleyhine açılan davanın kabulüyle itirazın iptaline ve takibin tahsilde tekerrür oluşturmamak kaydıyla devamına, alacak likit ve itiraz haksız olduğundan davacının icra inkar tazminatı talebinin de %20 oran üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davalılardan ...'a karşı açılan davanın KABULÜ ile, bu davalının ... 2.İcra Müdürlüğü ... Esas takip dosyasına itirazının iptaline, takibin 9.952,20-TL asıl alacak yönünden (25/07/2017 tarihli ... no.lu çek ve bu çeke dayalı alınan rücu belgesi yönünden tahsilde tekerrür oluşturmamak şartıyla) takip tarihi sonrası asıl alacağa değişen oranda avans faizi işletilmek suretiyle aynı koşullarda devamına,
Alacağın %20'si oranında 1.990,44-TL icra inkâr tazminatının bu davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine,
Davalılardan ...'e karşı açılan davanın REDDİNE,
Davalı ...'in kötü niyet tazminatı talebinin yasal koşulları oluşmadığından reddine,
2-Alınması gereken karar ve ilam harcı 679,83 TL olup, peşin alınan 169,96 TL harcın mahsubu ile bakiye 509,87 TL karar ve ilam harcının davalı ...'tan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan ilk dava açma gideri (35,90 TL başvuru, 169,96 TL peşin harç) 205,86 TL, (imza incelemesine özgü gider hariç) posta ve tebligat masrafı 349,30 TL olmak üzere toplam 555,16 TL yargılama giderinin davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından, davalı ...'in imza inkarı nedeniyle buna ilişkin yapılan 56,00 TL yargılama gideriyle 500,00 TL bilirkişi ücretinden oluşan 556,00 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettirdiğinden, yürürlükteki AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 5.100,00 TL vekalet ücretinin, hakkındaki davanın kabul edilmesi nedeniyle davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, yürürlükteki AAÜT uyarınca reddolunan dava değeri üzerinden hesap ve takdir olunan 5.100,00 TL vekalet ücretinin, hakkındaki davanın reddedilmesi nedeniyle davacıdan tahsiliyle davalı ...'e verilmesine,
7-HMK' nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı.03/12/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır