T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/639 Esas
KARAR NO:2021/922
DAVA:Tazminat (Yangın Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:13/07/2018
KARAR TARİHİ:24/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Yangın Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, ...'de bulunan ... otelinin maliki olduğunu, ilgili taşınmazın 31/12/2016 başlangıç tarihli bir yıl süreli, ... poliçe numaralı Sınai-Ticari Yangın Sigorta Poliçesi ile davalı tarafından teminat kapsamına alındığını, poliçenin 12. sayfasına "fırtına klozu" ek teminat olarak ilave edildiğini, 27/07/2017 tarihinde yaşanan fırtına nedeniyle müvekkilinin taşınmazında ciddi bir hasar oluşması üzerine tarafların görüşmelere başladığını, ancak taraflar arasında bir mutabakat sağlanmadan davalı tarafından müvekkiline onayı ve bilgisi olmaksızın 54.000-TL ödeme yapıldığını, davalıyla yapılmış olan şifahi görüşmelerde dahi bu tutarın olması gerekenden mukayese edilemeyecek derecede düşük seviyede kaldığının tahmin edildiğinin açıkça ifade edildiğini, sorunun dostane yolla çözülmesi için davalıya son kez ... 3. Noteliği'nin 27/04/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilerek ilgili bedelin ihtirazi kayıtla kabul edildiğinin bildirildiğini, ancak davalı tarafından başka bir ödeme yapılmayacağının bildirildiğini, ekte sunulan Meteoroloji Genel Müdürlüğünün Olağanüstü Olay Raporunda da fırtına şiddetinin ve fındık yer yer ceviz büyüklüğünde dolu yağışının müvekkiline ait taşınmazın bulunduğu alanda etkili olduğunun rapor edildiğini, ....Sulh Hukuk Mah.nin ... D.iş sayılı dosyasıyla delil tespiti yaptırıldığı ve raporun sunulmasının beklenmekte olduğunu, hak kaybı yaşanmaması için davanın rapor beklenmeksizin açılması gerektiğini belirterek, HMK md 107 uyarınca fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak üzere, davalının ödemesi gereken tutarın hesap edilerek olay tarihinden başlayacak avans faiziyle birlikte davalıdan alınıp müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, belirsiz alacak dava değeri olarak fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak 1.000,00 TL talep edilmiştir. Mahkememiz ara kararına istinaden sunulan 23/12/2020 tarihli talep açıklama dilekçesinde, davadaki şimdilik 1.000,00 TL tazminat talebinin 50,00 TL'sinin kar kaybı zararı olarak talep edildiği açıklanmıştır.
TALEP ARTIRIM: Davacı vekilince sunulan 11/11/2021 tarihli dilekçe ile davadaki tazminat talebinin hasar bedeline ilişkin (şimdilik 950,00 TL olan) kısmı 85.046,00 TL'ye artırılarak eksik peşin harç yatırılmıştır.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 27/07/2017 tarihinde meydana gelen dolu, yağış ve fırtına rizikosu neticesinde oluşan hasar sonrasında ekspertiz çalışması başlatıldığını, hasarın ağırlıklı olarak dolu rizikosu, fırtına ve yağış neticesinde oluştuğunun tespit edildiğini, davacı taraf hasarın tamamının fırtınadan kaynaklandığını ve sigorta teminatı kapsamında kaldığını ileri sürmekte ise de hasarın bir kısmının fırtına rizikosundan, bir kısmının dolu rizikosundan, bir kısmının yağış rizikosundan kaynaklandığını, poliçe teminatı kapsamında kalan fırtınadan kaynaklı zarar tazmin edilmişse de bir kısım zarar/hasarın ise teminat kapsamında yer almadığından veya muafiyet altında kaldığından tazmin edilmediğini, dolu neticesinde oluşan hasarların teminat dışında kaldığını, poliçede dolu rizikosunun sigorta kuvertürüne-teminat kapsamına alınmamış olduğunu, müvekkilince düzenletilen eksper raporuna göre "dahili su klozu" kapsamında 24.888,24 TL dekorasyon hasarı ile "fırtına kaynaklı hasar" kapsamında 23.259,29 TL sabit tente hasarı, 5.128,00 TL cam hasarı, 724,48 TL fırtına hasarı toplamı 54.000,00 TL tazminatın (daini mürtehinin muvafakati ile) 03/04/2018 tarihinde sigortalıya tediye edildiğini, poliçenin 6. sayfasında açıkta duran muhteviyatın teminat harici olduğunun yazılı olduğu, dış cephe ve çatı hasarlarının dolu kaynaklı olduğundan dolu klozu bulunmadığından reddedildiğini, teras izolasyon uygulama işlemlerine yönelik talebin teminat kapsamında olmadığından reddedildiğini, kar kaybına ilişkin talebin bahçe restauranta ilişkin kısmının poliçedeki 7 günlük muafiyet altında kaldığından, diğer kısımlarla ilgili kar kaybı talebinin teminat kapsamı dışında değerlendirildiğinden reddedildiğini, davacının HMK m.107 kapsamında belirsiz alacak davası açmasının alacak tutarı delil tespiti dosyasıyla belirlenebilir olduğundan usule aykırı olduğunu, delil tespiti dosyasında alınan bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, Poliçe Genel Şartları ve TTK m.1427/2 uyarınca hasar ihbarından itibaren 45 gün sonra tazminatın muacceliyet kazandığını, hasar tarihinden itibaren faiz talebinin mesnetsiz olduğunu, daini mürtehin ... Bank AŞ'nin davaya muvafakatinin sorulması gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, işyeri yangın sigortasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkin belirsiz alacak davasıdır.
....Sulh Hukuk Mah.nin ... D.iş sayılı delil tespiti dosyası ve iki inşaat mühendisi bilirkişiden alınmış bilirkişi kurulu raporu, Meteoroloji Genel Müdürlüğünün 27/07/2017 tarihinde ... bölgesine ilişkin Fevk (Olağanüstü Olay) Raporu, davalı sigorta şirketinin hasar dosyası, içeriğindeki eksper raporu, 31/12/2016-2017 dönemine ilişkin Sınai ve Ticari Yangın Sigorta Poliçesi, 10/05/2017 tarihli 1 no.lu Zeyilnamesi, 31/05/2017 tarihli 2 nolu Zeyilnamesi, dava konusu otelde 27/07/2017 tarihli doğa olayında meydana gelen hasara ilişkin kayıt ve fotoğraflar, hasar ihbarı ve dava öncesi ödeme belgeleri incelenmiş, poliçede dain-i mürtehin olan dava dışı ... Bank AŞ'den davaya muvafakat belgesi getirtilmiş, ... Derneği'nden yangın sigortalarında uzman bilirkişi isimleri celbedilmiş, yangın sigortaları eksperi, sigorta hakemi ve öğretim üyesi mimar bilirkişiden oluşturulan bilirkişi kurulundan kök ve ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi kurulundan alınan kök ve itirazları değerlendiren (kök raporda görüş-tespit değişikliği olmadığını bildiren) ek raporda özetle; delil tespiti dosyasında otelde keşif de icra edilmek suretiyle düzenlenmiş bilirkişi kurulu raporu tespitleriyle davalının eksper raporu tespitlerinin poliçe klozları kapsamında ayrı ayrı değerlendirildiği, davacının maliki olduğu otelin bulunduğu adreste Meteoroloji GM Olay Raporuna göre 27/07/2017 tarihinde en düşük 8 bofor en yüksek 12 bofor ölçülen rüzgar ve iri dolu yağışı hadisesinin yaşandığına yer verildiği, davalının poliçesinde dolu klozunun bulunmadığı, yani dolu zararının ek teminat altına alınmadığı, teminat altına alınmış fırtına klozunun, dahili su klozunun, cam kırılması klozunun, izolasyon klozunun ise bulunduğu, incelenen delil tespiti bilirkişi raporu ile hasar dosyası içeriği, poliçe genel ve özel şartları, eksper raporu ile hasar fotoğrafları kapsamında, 27/07/2017 tarihinde dava konusu otelin bulunduğu alanda meydana gelen şiddetli fırtına-dolu hadisesi sırasında otelin çeşitli alanlarında oluşan hasara ilişkin sigortalının ihbarı üzerine davalı tarafından yapılan 54.000,00 TL ödemeye esas alınan hasarlar tek tek tespit edilmiş, davalının teminat kapsamında olmadığı için ödeme yapmadığı hasarların özellikleri ve gerçek zarar tutarı tek tek tespit edilmek suretiyle, davadaki kar kaybı talebinin dayanağı olan hasarların poliçede yer alan 7 günlük muafiyet süresi içinde giderilebilir nitelikte olduğu, bu nedenle poliçe kapsamında tazmini gereken kar kaybı zararı bulunmadığı; hasara ilişkin davacının ihbar talebindeki zararların (detayları raporda tek tek açıklanan) toplamda 296.443,00+5.650,00 (2 teras izolasyonu) =302.093,00 TL'lik kısmının poliçede dolu klozu bulunmadığından, doğrudan dolunun verdiği hasar niteliğinde olduğundan, ayrıca özel şartlarda açıktaki muhteviyat teminat harici bırakıldığından, ayrıca 2 terasta derz uygulama, seramik değişimi, paslı demir onarımı gider kalemlerinin izolasyon klozunda teminat altına alınmış giderlerden olmadığından teminat dışı olduğu ve davalıdan talep edilemeyeceği; 83.150,14 TL'lik kar kaybı taleplerinin (bahçe restaurant kar kaybı-otel odaları rezervasyon kaybı-otopark ve toplantı salonu hasılat kaybı olarak istenen) ise oluşan risk nedeniyle işletmenin iş durması yaşayıp yaşamadığı-rezervasyon kaybı varsa bile bu olay nedeniyle meydana gelip gelmediği, iş durması yaşandıysa kaç gün ve hangi kısımlarda yaşadığına ilişkin delil bulunmadığı gibi yine bu kayıpları gidermek için makul olan sürenin 7 gün olduğu ve buralarda oluşan hasarlar poliçedeki 7 günlük muafiyet süresi içinde giderilebilir nitelikte olduğundan davalıdan talep edilemeyeceği; poliçede açıkta bırakılan muhteviyat teminat harici tutulmuşsa da yangın sigortalarında sigortalanan taşınmaz ise binaların dışındaki bahçıvan evi, garaj, su deposu gibi eklentiler ile binaların içlerinde veya üzerlerinde bulunan her çeşit sabit tesisat, asansör ve yürüyen merdivenler, yıldırımlık, tv anteni gibi binayı tamamlayan şeyler ile temeller ve istinat duvarlarının sigorta bedelinin kapsamı içinde olduğunu, bu durumda binaların dışında yer alan emtia, demirbaş eşya gibi muhteviyatın poliçenin anılan özel şartı gereği sigorta teminat kapsamı dışında kaldığı, ancak bina dış cephe aydınlatma tesisat ve armatürleri ile TV anten LNB parçasının (sigorta bedeli içinde olduğundan) bina teminatı kapsamında olduğu, her ne kadar poliçede dolu klozu bulunmamaktaysa da anılan sabit tesisatın zarar görmesinin sebebinin dolunun doğrudan etkisine göre dolu klozuna göre değil, poliçede bulunan fırtına klozunun tanımında doluyla birlikte fırtına durumunda rüzgarın sürüklediği veya attığı şeylerin çarpması sonucu meydana gelecek zararlar teminat altına alınmış olduğundan, fırtına kök sebebi ve klozuna istinaden fırtınanın sürüklediği iri dolu tanelerinin çarpmasıyla meydana gelen hasar niteliğinde olması nedeniyle poliçe teminatına daihl sayılması gerektiği, bu şekilde zarar gören sabit tesisat ve dış cephe boya hasarına ilişkin talep edilebilecek gerçek zararın (26.405,13+82.615,50=) 109.020,63 TL olduğu; poliçenin dahili su klozu kapsamında ödenmesi gereken dekorasyon hasarına ilişkin gerçek zararın 24.888,24 TL olduğu; poliçenin cam kırılması klozu kapsamında ödenmesi gereken gerçek zararın 5.128,00 TL olduğu; bu tespitlere göre dava konusu olay nedeniyle davacıya poliçe teminatları dahilinde ödenmesi gereken toplam gerçek zararın 139.036,87 TL olduğu, davalının ise bu zararlardan dava öncesi sadece "dahili su klozuna göre tespit edilen 24.888,24 TL'yi, cam kırılması klozuna göre tespit edilen 5.128,00 TL'yi ve fırtına hasarı olarak tespit edilen 82.615,50 TL'nin içinden yalnızca (7 tente zararına poliçe gereği 4.740,71 TL eski/yeni tenzili uygulayarak) 23.983,77 TL'yi teminata dahil kabul ederek bu üç kloz kapsamında üç zarar türü için dava öncesi 54.000,01 TL'yi tazmini kabul edip 54.000,00 TL şeklinde ödeme yapmış olduğu, raporda teminata dahil olduğu hesaplanan toplamda 139.036,87 TL olan hasar bedelinden dava öncesi ödeme düşüldüğünde davada talep edilebilecek bakiye hasar tazminatının 85.036,87 TL olduğu tespit edilip bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin kök raporla ilgili itirazlarını bilirkişi kurulu ek raporda değerlendirmiş olup, davalı vekilince dolu klozu olmamasına rağmen dolu zararlarının teminata dahil unsurlar içinde sayıldığı itirazı yönünden ve davacı vekilinin tüm hasarların poliçe teminata dahil olduğu itirazı yönünden yaptıkları açıklamada, poliçenin 18. sayfasında fırtına klozunun "Yangın sigortası genel şartları saklı kalmak kaydıyla; yağmur, kar, dolu ile beraber olsun olmasın münhasıran fırtına (10 metre yükseklikte hızı saniyede 17,1 metre "7 bofor"dan fazla esen rüzgarlar) veya fırtına sırasında rüzgarın sürüklediği veya attığı şeylerin çarpması sonucu sigortalı şeylerde doğrudan meydana gelecek zararlar teminata ilave edilmiştir" şeklinde açıkça ve özellikle teminatın sınırlarının belirtilmiş-tanımlanmış olduğu, tanımdaki "dolu ile beraber olsun olmasın" ifadesinin fırtına kök sebepli tüm hasarların teminat kapsamına dahil edilmiş olduğunu ifade ettiği, dolu tanelerinin direkt etkisiyle (düşey düşüşü sırasında) oluştuğu anlaşılan çatı bakır kaplama, çatı kiremit onarımı, çatıdaki delik ve yırtık çinko dereler, kenet sistem çatı örtü kaplama hasarlarının oluşmasında kök sebebin fırtına değil dolu olduğu, bu nedenle davalı sigorta şirketinin eksper raporunda (dolu klozu olmadığından) teminat dışı sayılmasının doğru olduğu ve davada talep edilemeyeceği; ancak yapının dış cephesinde fırtınanın sürüklediği veya attığı şeylerin (dolu tanesi de sürüklenmeyle zarar verecek büyüklükte olduğundan) çarpması sonucu oluşan hasarların (dış cephe boyası, dış cephe sabit aydınlatmalarında meydana gelen hasar) "fırtına ile beraber sürüklenen dolu tanelerinin oluşturduğu hasarlar" niteliğinde olduğu, burada kök nedenin fırtına olduğu ve dolu tanesinin sürüklenen cisim kabul edilmesi gerektiği, bu nedenle fırtına klozu teminatına dahil olduğu hususları açıklanmıştır. Bu rapor sonrası davacı vekilince davadaki 950,00 TL'lik hasar kısmına yönelik talep, raporda tespit edilen tutar+10 TL şeklinde açıklanmak suretiyle 85.046,00 TL'ye artırılarak eksik peşin harç yatırılmıştır.
Artırılan kısımla ilgili davalı vekilinin ileri sürdüğü zamanaşımı def'i, TTK'nın mal sigortalarına uygulanması gereken 1420. maddesinde düzenlenen 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde belirsiz alacak davası açılmakla tüm alacak yönünden zamanaşımı içinde dava açılmış sayılması gerektiğinden ara kararla reddedilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, incelenen deliller, incelenen poliçenin yangın sigortası genel şartlarıyla birlikte uygulanan genel ve özel şartları, dava konusu olağanüstü hava olayına ilişkin resmi kurum raporu ile alınan uzman bilirkişi kurulu raporları hep birlikte değerlendirildiğinde, bilirkişi kurulunca düzenlenen raporlardaki tespitlerin poliçe içeriğine, hava olayının oluş şekline, hasarın durumuna, gerçek zarara uygun, denetime açık, ayrıntılı, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, bilirkişi kurulu raporunda davacının dava öncesi başvurusunda kabul edilmeyen hasarlardan sadece "dış cephe boyası onarımına ilişkin 82.615,50 TL ile dış cephe sabit aydınlatmaları hasarına ilişkin 2.421,36 TL"nin davada talep edilebileceğine ilişkin tespit ve açıklamalarının poliçede fırtına klozuna ilişkin tanımlamaya, bilim fen kurallarına, poliçe teminat limitlerine uygun olduğu, bunun dışındaki hasar taleplerinin ise dolu teminatı bulunmayan poliçenin teminatına dahil olmadığı, kar kaybı taleplerinin ise poliçe muafiyet süresinin altında kaldığı gibi doğrudan olayla illiyet bağı bulunduğunu ispata yarar delilin de sunulamadığı anlaşılmakla, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi kurulu raporunda tespit edilen bakiye tazminat tutarı üzerinden davanın kısmen kabulüne, davalı sigorta şirketinin eksper raporunda da yazılı olduğu üzere dava öncesi davacının ihbar tarihi olan 28/07/2017'den 45 gün sonra TTK md 1427/2 gereği muacceliyet oluştuğundan kabul edilen tutara 19/09/2017 temerrüt tarihinden itibaren ticari işyeri poliçesi olduğundan avans faizi işletilmesine, bilirkişi raporunda teminat dışı olduğundan istenemeyeceği belirtilen hasar tutarına ilişkin fazla istemin ve 50,00 TL kar kaybına ilişkin istemin ise reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1-Davanın kısmen kabulüyle, 85.036,87 TL maddi tazminatın 19/09/2017 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte (poliçe teminat limitini aşmamak koşuluyla) davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken karar ve ilam harcı 5.808,87 TL olup, peşin alınan 35,90 TL harç ile 1.450,00 TL tamamlama harcından oluşan 1.485,90 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 4.322,97 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 195,00 TL posta tebligat gideri, 4.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.695,00 TL yargılama giderinden davanın kabul/red oranına (%99,9-%0,1) göre hesaplanan 4.690,30 TL'si ile (35,90 TL başvuru harcı, 35,90 TL peşin harç, 1.450,00 TL tamamlama harcı) 1.521,80 TL harç toplamı 6.212,10 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı delil tespiti dosyasında yapılan 2.250,00 TL bilirkişi ücreti, 100,00 TL keşif araç ücreti, 16,50 TL başvuru harcı, 59,10 TL peşin harç, 253,80 TL keşif harcı, 2018 yılı AAÜT gereğince 485,00 TL vekalet ücreti toplamı 3.164,40 TL yargılama giderinden davanın kabul/red oranına göre hesaplanan 3.161,23-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Delil tespiti dosyasında suçüstü ödeneğinden ödendiği anlaşılan keşif mahkeme yolluğundan ibaret 67,84 TL yargılama giderinin davanın kabul/red oranına göre hesaplanan 67,77 TL'sinin davalıdan, 0,7 TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
6-Davalı tarafından yapılan 83,50-TL yargılama giderinden dava kabul/red oranına göre hesaplanan 0,83-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, kabul edilen dava değeri üzerinden yürürlükteki AAÜT'ne göre hesap ve takdir olunan 11.854,79 TL nispi vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, reddedilen dava değeri üzerinden yürürlükteki AAÜT'ne göre hesap ve takdir olunan 59,13 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı.
24/12/2021
Katip ...
Hakim ...